Waarom Cvandaag publiceerde over Frontrunners Ministries

Nieuws 31 oktober 2022
Jeffrey Schipper en Tom de Wal

Afgelopen week publiceerde Cvandaag een artikel over de missie van de snelgroeiende stichting Frontrunners Ministries. Daarop werd kritisch gereageerd. Nadat Cvandaag een aantal duidende columns van theologen publiceerde over de schaduwzijde van het welvaartsevangelie, reageerden diverse christenen als door een wesp gestoken. Het leidt tot vragen over de werkwijze van Cvandaag als christelijk nieuwsmedium. Waarom schreven we uitgebreid over Frontrunners Ministries en het welvaartsevangelie?

1. Nieuwswaarde
Cvandaag besteedt aandacht aan ieder onderwerp dat binnen christelijk Nederland wordt bediscussieerd. Zo houden we onze christelijke lezers op de hoogte van ontwikkelingen binnen de kerkelijke wereld. De laatste jaren timmert Frontrunners Ministries nadrukkelijk aan de weg. Veel christenen worden via sociale media geconfronteerd met advertenties van deze beweging. Als een christelijke stichting zo veelvuldig op onze beeldschermen verschijnt, roept dat natuurlijk vragen op over de missie van Frontrunners. Wat drijft hen? Waarom sluiten honderden christenen zich bij de beweging aan? En waarom wordt er zoveel nadruk op het geven van tienden gelegd? Dit zijn vragen die iedere journalist van een christelijk nieuwsmedium zou willen stellen, met het oog op de snelle groei die Frontrunners doormaakt.

Het verleden heeft uitgewezen dat bewegingen, die uit dezelfde christelijke traditie als Frontrunners voorkomen, de nodige pastorale brokken hebben gemaakt.

Frontrunners stelt zich echter zeer terughoudend op bij mediaverzoeken. In een automatisch antwoord aan Cvandaag werd onder meer verwezen naar de boeken van voorman Tom de Wal, de mogelijkheid om een genezingsdienst te bezoeken en het aanbod om een gift over te maken. Later liet Frontrunners aan Cvandaag weten dat De Wal vanwege zijn drukke bediening en ‘de vele mails en verzoeken’ geen gelegenheid heeft om aan een interview mee te werken. Om die reden deden we een beroep op freelancejournalist Hendrina de Graaf, om op zoek te gaan naar andere wegen om alsnog een objectief en voor christelijk Nederland informerend artikel over Frontrunners te schrijven.

2. Pastorale brokstukken
‘God bepaalt niet of jij genezen of gezegend wordt'. Met dergelijke, prikkelende slogans presenteert Frontrunners zich naar de buitenwereld. Op haar sociale mediakanalen doet de stichting allerlei uitspraken die theologisch op z’n minst vraagtekens oproepen. Bovendien heeft het verleden uitgewezen dat bewegingen, die uit dezelfde christelijke traditie als Frontrunners voorkomen, de nodige pastorale brokken hebben gemaakt met bijvoorbeeld een eenzijdige visie op genezing en financiën.

Eén van de vele christenen die uit ervaring spreekt is Annemieke Bosman. Ze heeft een chronische ziekte, maar werd jarenlang door charismatisch-evangelische christenen onder druk gezet omdat God haar zou willen genezen. Zelf verwoordt ze deze ‘obsessie’ als volgt: ‘Soms zou ik de mensen die zoveel wonderclaims roepen wel eens een leven met ongeneselijke ziekte cadeau willen doen als ze daarmee meer in de realiteit van het leven komen te staan. Schei alsjeblieft uit. En gooi die dwaze obsessie weg. Je sloopt levens door je betweterigheid. Je bent een anti-reclame voor Gods koninkrijk.’ Ook haar artikel ’11 meest pijnlijke opmerkingen voor een zieke’ is een aanrader.

Het aan de kaak stellen van een omstreden theologie en een kritische benadering van een christelijke stichting is echter iets anders dan het bekritiseren van Gods werk.

Het verhaal van Annemieke (en vele anderen) laat zien hoe gevaarlijk het kan zijn om Bijbelteksten die op verschillende manieren uitgelegd kunnen worden, eenzijdig te belichten en daar een theologie op te baseren. Dat kan leiden tot manipulatie, machtsmisbruik en posttraumatische kerkstoornissen. Een christelijk nieuwsmedium heeft hierin volgens ons een belangrijke verantwoordelijkheid. Een advertentie of interview kan een lezer naar Frontrunners Ministries leiden, terwijl die persoon niet op de hoogte is van de theologie en uitgangspunten van deze stichting. Daarom hebben we theologen Miranda Klaver en Willem Ouweneel gevraagd om de theologie van Frontrunners vanuit hun deskundigheid te duiden.

3. Kritiek is nodig om scherp te blijven
‘Je wil niet meebouwen aan platformen die gebruikt worden voor het bekritiseren van Gods werk’, stelt Frontrunners in een Facebookreactie doelend op Cvandaag. Het is goed om te benoemen dat Frontrunners meer doet dan mensen oproepen om geld te geven aan hun bediening. Men beschikt over Bijbelscholen en organiseert daarnaast allerlei andere activiteiten om het Evangelie handen en voeten te geven. Cvandaag kiest er niet voor om op de rechterstoel van God plaats te nemen door te beoordelen of Gods werk bij Frontunners wel of niet zichtbaar is. Ook oordelen we niet over een voorganger of prediker als persoon. Laten we hopen dat op de conferenties van Frontrunners mensen het Evangelie aanvaarden én Jezus leren navolgen. We zijn ervan overtuigd dat God ook door middel van Frontrunners werkt.

Het aan de kaak stellen van een omstreden theologie en een kritische benadering van een christelijke stichting is echter iets anders dan het bekritiseren van Gods werk. Dankzij de Reformatie heeft het Evangelie ingang gekregen bij miljoenen mensen, maar dat neemt niet weg dat Maarten Luther als één van de grootste reformatoren vreselijke, anti-christelijke uitspraken over Joden heeft gedaan. Bill Hybels heeft met Willow Creek-beweging duizenden mensen mogen bereiken met het Evangelie, maar toch viel hij op een dramatische wijze van zijn voetstuk. En de megakerk Hillsong maakt wereldwijd Jezus’ boodschap zichtbaar, maar de keerzijden van het leiderschapsmodel van deze kerk komen steeds meer aan de oppervlakte. Kortom, meer dan genoeg redenen om kritisch te zijn op ontwikkelingen in christelijk Nederland die op het eerste oog positief lijken.

4. Hoor en wederhoor
Door de vele artikelen naar aanleiding onze berichtgeving over Frontrunners is bij sommigen de indruk ontstaan dat Cvandaag er behagen in schept om Tom de Wal en de zijnen op het ‘tempelplein’ te zetten, zodat ze vervolgens digitaal gestenigd worden. Daarvan kan en mag geen sprake zijn. Journalist Hendrina de Graaf heeft hen uitgebreid de gelegenheid gegeven om antwoord te geven op haar vragen en hun kant van het verhaal te laten horen. Ook ging Frontrunners niet in op vragen over het salaris van Tom de Wal, zijn dubbelrol als voorganger/bestuurder en Raad van Toezicht binnen de stichting. Eerder vroeg Cvandaag Frontrunners al om wederhoor na het publiceren van een kritisch opinieartikel van Hans Frinsel. Frontrunners’ reactie: ‘Onze ervaring is dat het helemaal geen zin heeft om daar op in (of tegenin) te gaan, bovendien levert dat ook geen enkele goede vrucht op voor Gods Koninkrijk.’

Frontrunners Ministries geeft een reactie van iemand die meent dat Cvandaag bestaat uit ‘schijnheilige Farizeeërs’ een duimpje. Het is tekenend voor hoe Frontrunners in het (christelijke) leven staat.

Frontrunners liet deze week op Instagram weten dat ‘alle mensen die kritiek hadden dat Frontrunners niet bereid zou zijn om ‘kritische’ vragen te beantwoorden waren uitgenodigd (woensdag 26 oktober) voor een Q&A’. Naar eigen zeggen waren er nul critici aanwezig. Frontrunners vergat er echter bij te zeggen dat de stichting het Facebookaccount van journalist Hendrina de Graaf heeft geblokkeerd. Een uitnodiging heeft ze ook niet ontvangen. Van tevoren heeft Hendrina een vraag ingediend via Instagram en die is niet behandeld. Overigens heeft Hendrina verschillende mensen uit de achterban van Frontrunners telefonisch te woord gestaan om kritische vragen te beantwoorden. Andere kritische reacties op de Facebookpagina van Frontrunners zijn verwijderd. Met een leugentje om bestwil kiest Frontrunners er voor om haar eigen straatje schoon te vegen.

5. Onderling gesprek aanmoedigen
Frontrunners Ministries zou een voorbeeld moeten nemen aan de Gereformeerde Gemeenten in Nederland (GGiN). Dr. G. A. van den Brink wees tijdens een lezing in juli op “misleidende prediking” in de rechterflank van de reformatorische gezindte. Rudi van Dijk (ouderling) en ds. O. M. van der Tang (predikant) besloten om inhoudelijk op de kritische noten van Van den Brink in te gaan. Zo werd een kerkelijk gesprek over geloofszekerheid en uitverkiezing aangemoedigd. Dat is een goede zaak, want Cvandaag wil christenen uit verschillende tradities met elkaar in gesprek brengen, omdat God groter is dan de christelijke bubbel waarin wij verkeren.

Frontrunners verkiest de slachtofferrol boven een gesprek op basis van inhoudelijke argumenten. Zo schrijft de stichting onder meer op Facebook dat iedere door God geroepen bediening zal vervolgd worden door leugens en laster: ‘De duivel wil dit namelijk graag zwart maken.’ Ook schrijven ze dat God niemand roept als scheidsrechter en dat mensen die anderen be- of veroordelen ‘buiten de wil van God zitten’. Verder benadrukken ze dat mensen vaak zelf schuldig zijn aan datgene waar ze de ander van beschuldigen. Deze reactie doet ons denken aan het artikel ‘De evangelische beweging gedraagt zich als tieners op een middelbare school - hoe kan dat?’ van opiniemaker Matthijs Vlaardingerbroek.

Op sociale media lijkt Frontrunners Ministries van haar eigen onderbuikgevoelens uit te gaan. De stichting geeft een reactie van iemand die meent dat Cvandaag bestaat uit ‘schijnheilige Farizeeërs’ een duimpje. Het is tekenend voor hoe Frontrunners in het (christelijke) leven staat. NRC-journalist Karel Smouter heeft hier een verklaring voor: ‘Je raakt aan hun verdienmodel en dat is heilig.’

Jeffrey Schipper is eindredacteur van Cvandaag.

ChristenvervolgingGeloofszekerheidIsraëlOpvoedenDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #19: Jack van der Tang lag op het randje van de dood
Of beluister op:

Meerartikelen

Palestijnse christenen
Nieuws

Recordaantal Palestijnse christenen verlaat Israël: ruim duizend emigranten in 2025

Steeds meer Palestijnse christenen met de Israëlische nationaliteit verlaten hun geboorteland. In 2025 emigreerden 1.023 christenen, het hoogste aantal in de onderzochte periode. Dat is ruim twee keer zoveel als zes jaar eerder. Niet hun geloof, maar...

Pines Church
Nieuws

School weert kerk om visie op abortus en homohuwelijk: rechter grijpt in

Een Amerikaanse kerk die ruimte wilde huren in een openbare school, werd geweigerd nadat bestuursleden vragen hadden gesteld over haar standpunten over homoseksualiteit, het huwelijk en abortus. Een federale rechter heeft nu geoordeeld dat het...

Voorgangers Anglicaanse Kerk Engeland
Nieuws

Zweedse predikanten moeten mogelijk verplicht homostellen trouwen

Moeten predikanten verplicht worden om homostellen te trouwen, ook als dat tegen hun geloofsovertuiging ingaat? Die vraag zorgt voor grote verdeeldheid binnen de Zweedse Kerk, de evangelisch-lutherse kerk die tot 2000 de staatskerk van Zweden...

Nigeria
Nieuws

Opnieuw dodelijke aanvallen op christelijke dorpen in Nigeria

Bij aanvallen in de Nigeriaanse deelstaat Plateau zijn zondag en maandag volgens lokale bronnen zeker veertien mensen gedood. Het geweld trof overwegend christelijke gemeenschappen. Onder de slachtoffers zouden een echtpaar met hun tweeling en een...

Abortuswetgeving Georgia
Nieuws

Democraten willen abortuswet in Georgia schrappen, Republikeinen verzetten zich

De Democraten in de Amerikaanse staat Georgia willen een einde maken aan de wet die abortus vanaf ongeveer zes weken zwangerschap grotendeels verbiedt. Na hun verkiezingswinst zien zij mogelijkheden om de regels te veranderen. Maar de...

Judith Pen
Persbericht

Amerikaanse Bijbelleraar Andy Woods brengt boek over Daniël uit met Nederlandse uitgever

De Amerikaanse theoloog en Bijbelleraar dr. Andy Woods brengt samen met de Nederlandse uitgever Judith Pen een uitgebreide Bijbelstudie over het boek Daniël uit. Het boek, Daniël – Verzegeld tot de eindtijd, bestemd om ontdekt te worden, behandelt de...

Oostenrijk
Nieuws

Onderzoek: katholieke kerk brengt Oostenrijkse overheid meer op dan zij kost

De katholieke kerk levert de Oostenrijkse overheid volgens nieuw onderzoek meer op dan zij ontvangt. Onderzoeksinstituut Joanneum Research berekent een positief saldo van ongeveer 890 miljoen euro. Daarbij tellen ook de economische effecten van...

Kevin Doran
Nieuws

Ierse bisschop verdedigt bedenktijd bij abortus: 'Heeft veel jonge levens gered'

De Ierse bisschop Kevin Doran roept politici op de verplichte bedenktijd van drie dagen bij abortus te behouden. Volgens hem biedt die periode vrouwen gelegenheid om hun besluit te overwegen en hulp te zoeken. 'Uw moedige optreden heeft veel jonge...

Meerartikelen

doop
Nieuws

Bijna 10.000 volwassenen gedoopt in Church of England in 2025: mogelijk hoogste aantal ooit

In de Church of England zijn vorig jaar 9.900 volwassenen gedoopt. Dat zijn er ongeveer 1.300 meer dan in 2024. Volgens het kerkverband ligt het aantal mogelijk hoger dan ooit, al ontbreken de gegevens om dat met zekerheid vast te stellen. De cijfers...

Hoskin
Nieuws

Oprichter Book of Hope overleden: Bob Hoskins bracht miljoenen kinderen het Evangelie

Bob Hoskins, oprichter van de christelijke zendingsorganisatie OneHope, is zaterdag 14 november op 90-jarige leeftijd overleden. Met het werk dat begon onder de naam Book of Hope wilde hij kinderen wereldwijd in aanraking brengen met het Evangelie....

Bijbel
Nieuws

Statenvertalers bouwden voort op oudere Bijbelvertaling

Meer dan de helft van de tekst van het Oude Testament in de Statenvertaling komt overeen met de oudere Deux-Aesvertaling. Dat blijkt uit onderzoek van Kees Jan van Linden, die maandag 16 november promoveerde aan de Vrije Universiteit Amsterdam. De...

zwart
Nieuws

Rapport: 44 procent meer aanvallen en bedreigingen tegen christenen in Europa

Het aantal geregistreerde aanvallen en bedreigingen tegen christenen in Europa is in 2025 met 44 procent gestegen. Dat meldt OIDAC Europe in het maandag verschenen jaarrapport. De organisatie registreerde minstens 395 incidenten die gericht waren...

Rosaline Ratering-McDonald
Column

Wat zou Jezus doen in de supermarkt?

We vertellen elkaar dat we gezonder moeten eten, meer moeten bewegen en moeten stoppen met roken. Maar hoe eerlijk is die boodschap als onze omgeving ons voortdurend verleidt tot ongezonde keuzes? Volgens leefstijltrainer en stoppen-met-roken-coach...

Sarina Kriek
Column

We willen kinderen beschermen, maar maken we ouders vooral bang?

We willen kinderen beschermen en geen enkel signaal van onveiligheid missen. Maar wat gebeurt er als die zorg omslaat in angst en controle? Sarina Kriek ziet hoe ouders en professionals daardoor soms tegenover elkaar komen te staan, terwijl juist...

Jeroen
Getuigenis

Jeroen verloor zijn moeder en vluchtte in het uitgaansleven: "Toen kwam Jezus dichtbij"

Jeroen Timmermans groeit op in een warm katholiek gezin in Midden-Limburg. Maar wanneer zijn moeder overlijdt, raakt hij als twintigjarige student de weg kwijt. Hij probeert zijn verdriet te verdringen met feesten en alcohol. Tot hij na een nacht...

Johan van Heuven
Interview

Johan brak met jarenlange pornoverslaving: “God hielp mij moedig te zijn”

“Je schaamt je oog uit je kop, maar je durft het niet op te biechten", vertelt Johan van Heuven. Jarenlang zat hij gevangen in een pornoverslaving die hem twee huwelijken kostte. Ook zijn geloofsleven stond op losse schroeven. Maar toen het niet...

Mirjam Moolhuizen
Nieuws

Mirjam Moolhuizen heeft een zeldzame auto-immuunziekte: "Ik kan niet genezen; mijn toekomst ligt in Gods handen"

Jarenlang stond Mirjam Moolhuizen (56) met plezier in een drogisterij. Ze hield ervan om mensen te helpen, een luisterend oor te bieden en tijd voor klanten te nemen. Tot een ziekte haar leven ingrijpend veranderde. Door systemische sclerose, een...

Kerk wint prijs
Persbericht

Kerk redt dak met gesponsorde dakpannen en wint prijs voor creatieve geldwerving

Een kerkdak redden door dakpannen te laten sponsoren, honderden dorpsbewoners samenbrengen tijdens een maaltijd en kinderen enthousiast maken voor Bijbelverhalen met een spaaralbum. Drie kerkelijke initiatieven zijn zaterdag 14 november in Nijkerk...

Ds. W. J. Westland
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Papendrecht: ds. W. J. Westland

De hervormde gemeente te Papendrecht mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen: ds. W. J. Westland (foto). De predikant nam het op hem uitgebrachte beroep aan en volgt in wijk Oost ds. C. H. Bijl op. Laatstgenoemde predikant is sinds april 2025...

Wes Huff
Nieuws

Populaire apologeet Wes Huff trekt zich terug na plagiaatbeschuldigingen

De Canadese apologeet Wes Huff, bekend van zijn optreden in de populaire podcast van Joe Rogan, trekt zich voorlopig terug vanwege plagiaatbeschuldigingen. Huff is vicevoorzitter van Apologetics Canada, een organisatie die het christelijk geloof...