Op 25 januari 2026 vielen politie en militairen een zondagsdienst binnen bij twee baptistengemeenten in de stad Krasnodon in de regio Luhansk. Volgens de lokale voorganger Vladimir Rytikov betraden de agentes de kerk tijdens de eredienst, sommeerden aanwezigen om op te staan en namen zij identiteitsgegevens op. Later werd de dominee meegenomen naar het politiebureau en ondervraagd over de weigering van de kerk om onder Russische wetgeving geregistreerd te zijn. “Ze zeiden dat als we ons niet registreren, ze elke dienst zullen verstoren en stoppen", vertelde Rytikov.

Aanhoudende druk op kerken
De invallen zijn onderdeel van een bredere reeks van acties tegen religieuze gemeenschappen in de bezette gebieden. Tussen juli en december 2025 zijn minstens zeven kerkdiensten verstoord. Dit zijn vooral baptistengemeenten die bewust geen registratie aanvragen. Russische autoriteiten stellen dat alle geloofsgemeenschappen moeten voldoen aan de registratieplicht onder Russische wetgeving en eisen dat leiders Russische staatsburgers zijn.

Degenen die weigeren mee te werken riskeren boetes onder de zogeheten anti-missionaire wetten. Russische rechtbanken hebben herhaaldelijk boetes opgelegd aan voorgangers, zelfs wanneer diensten in privéhuizen of bestaande gebedshuizen plaatsvinden.

Grotere context van religieuze onderdrukking
De berichten sluiten aan bij bredere bevindingen van internationale organisaties. Volgens de Amerikaanse denktank Center for Strategic and International Studies proberen de bezettingsautoriteiten systematisch onafhankelijke religieuze leiders te vervangen door personen die loyaal zijn aan Moskou en controleren zij kerken nauwkeurig. Kritische stemmen spreken van een stelselmatige poging om de morele autoriteit van kerkelijke gemeenschappen te ondermijnen.

Ook onafhankelijke rapporten laten zien dat in de bezette gebieden kerkelijke gebouwen in de gaten worden gehouden en dat christelijke groepen buiten de door Moskou goedgekeurde structuur steeds meer worden beperkt. In sommige gevallen zijn kerken gesloten, processen gevoerd tegen religieuze leiders en boetes uitgedeeld voor activiteiten die voorheen volstrekt normaal waren.

Internationale zorgen over godsdienstvrijheid
De Verenigde Naties hebben herhaaldelijk hun zorg geuit over deze ontwikkelingen. VN-secretaris-generaal António Guterres benadrukte dat niemand veroordeeld of vastgehouden mag worden louter voor het uitoefenen van zijn of haar godsdienst, inclusief gezamenlijk gebed en verkondiging. Hij drong er bij de Russische autoriteiten op aan om de vrijheid van aanbidding te respecteren en kerkgemeenschappen toegang te geven tot hun plaatsen van samenkomst.