Heeft God ons altijd voorspoed en succes beloofd?

God 21 juni 2019 Henk Herbold
welvaartsevangelie

De boodschap van het welvaartsevangelie heeft zich snel verspreid en heeft letterlijk miljoenen christenen in zijn greep gekregen met zijn veelbelovende mogelijkheden. Vooral in arme landen, zoals in Afrika, hangen inmiddels miljoenen deze leer aan. Deze mensen worden financiële wonderen beloofd en als je arm bent, ben je daar gevoelig voor.

We komen deze boodschap echter ook in ons land tegen. Vaak wordt mensen geleerd om maar veel geld te offeren, zodat de zegen ook groter zal zijn. Dus, “hoe meer je geeft, hoe meer je terugkrijgt”.

Maar is dit wel een Bijbelse boodschap? Een belangrijk onderdeel van de welvaartsleer is: “Het is altijd Gods wil dat Zijn kinderen hier op aarde al materiële voorspoed en volmaakte gezondheid genieten. En… door het voortdurend positief belijden (of claimen) van die lichamelijke en materiële zegeningen, worden deze ook werkelijkheid.” Welvaartspredikers zeggen dus in het kort: “Wat we uitspreken, gebeurt ook, want er zit kracht in onze woorden.”

Tegenslagen horen bij dit leven en het heeft geen zin om dat te gaan ontkennen. Ze zijn zelfs nodig om ons sterk te maken, zodat we samen met God een weg vinden om er door heen te gaan.

Wat het zo verwarrend maakt voor sommige mensen, is dat als het gaat om onze woorden, het beslist wel waar is dat er kracht van uit gaat, zowel positief als negatief. In Spreuken 18:21 lezen we: “Dood en leven zijn in de macht der tong, wie aan haar toegeeft zal haar vrucht eten.” Dus… wat we zeggen heeft dus wel degelijk effect. Negatieve woorden hebben zeker ook een negatieve uitwerking, vooral als we mensen zijn die veel klagen, dan zaaien we een negatieve sfeer om ons heen.

Klagen, mag dat wel?
Natuurlijk, er gebeurt van alles om ons heen en er is als mens soms genoeg reden om te klagen. Als alles tegenzit en de problemen stapelen zich op, dan ligt klagen voor de hand. Laten we vooral niet vergeten dat we hier ook over lezen in de Bijbel. Jeremia schreef een heel Bijbelboek vol met klachten, Elia klaagde toen hij moest vluchten voor Izebel, Job deed het toen hij alles kwijt was en onder zweren zat etc.. Dat wil niet zeggen dat het goed is om te klagen en vooral niet om te blijven klagen, het helpt ons zeker niet. Maar God begrijpt ons wel, want Hij kan zelfs ook meevoelen met onze zwakheden (Hebr.2:17) en we hoeven ons voor God ook niet anders voor te doen.

Natuurlijk, het zal ons uiteindelijk veel meer helpen om gefocust te blijven op positieve dingen. Gefocust op de Heer. En niet voortdurend alleen maar te klagen over alles wat ons tegenvalt. In ieder geval lossen we met klagen niets op en is het altijd beter om met onze problemen naar Jezus te gaan en een oplossing van Hem te verwachten en Hem daarvoor vast te bedanken (lees Filippenzen 4:6). En er zit ook een geweldige kracht in het brengen van lofoffers aan de Heer, dat wil zeggen Jezus aanbidden en prijzen ondanks dat het van binnen pijn doet (Psalm 50:23).

Maar… aan de andere kant zit de oplossing ook niet in het ontkennen van onze tegenslagen en vervolgens als een soort mantra, positieve dingen te gaan belijden. Het is erg onwaarschijnlijk dat het op die manier zou werken. Tegenslagen horen bij dit leven en het heeft geen zin om dat te gaan ontkennen. Ze zijn zelfs nodig om ons sterk te maken, zodat we samen met God een weg vinden om er door heen te gaan. We lezen bijvoorbeeld in Jesaja 43:2, “Wanneer je door het water trekt, ben Ik met je; ga je door rivieren, zij zullen je niet wegspoelen; als je door het vuur gaat, zul je niet verteerd worden en zal de vlam je niet verbranden. Want Ik, de Heer, ben jou God, jou Verlosser.” Hier geeft de Bijbel duidelijk aan dat onze weg wel degelijk door rivieren en zelfs vuur kan gaan. God belooft ons dus niet dat Hij ons dat allemaal zal besparen, maar wel dat Hij ons nooit in de steek zal laten.

Voorspoed heeft in de Bijbel een andere betekenis dan westerse mensen eraan geven.

Niet alleen succes
God is niet alleen een God van succesmensen, maar ook een God die zich ontfermt over mensen met wie het helemaal niet goed gaat. Vooral op het gebied van genezing en gezondheid vindt deze welvaartsboodschap bij veel mensen ingang. Men leert onder andere dat “genezing gewoon beschikbaar is voor iedere gelovige, je hebt recht op genezing van God”. En als het dan toch niet gebeurt, wordt de conclusie al gauw getrokken dat het met jou niet goed zit. Wee degene die het overkomt. Hebben we dan wel genoeg geloof, belijden we wel genoeg ‘gezondheid’ ondanks dat we nog ziek zijn?

Dat belijden wordt in de welvaartsleer, ‘geloof’ genoemd. Maar de Bijbelse betekenis van ‘geloof’ is heel anders. Het is namelijk veel meer een volkomen vertrouwen op God in alle omstandigheden. Dus in voorspoed, maar ook in tegenspoed. Geloof durft op God te vertrouwen voor alles wat we dagelijks nodig hebben – zoals God de Israëlieten in de woestijn dagelijks het manna gaf – maar dit heeft niets met het verkrijgen van rijkdom te maken. Echt geloof is zelfs tevreden met ‘onderhoud en onderdak’ (1 Tim. 6:7). Gods Woord waarschuwt tegen streven naar veel geld (1 Tim. 6:9) en zegt dat dit een weg is die naar veel schadelijke en zondige begeerten kan leiden.

Voorspoed of succes in de Bijbel
Voorspoed heeft in de Bijbel een andere betekenis dan westerse mensen eraan geven. Het hangt er ook sterk vanaf in welk deel van de wereld je geboren bent. Mensen die toch al weinig hebben zullen sneller denken succes te hebben als het ze iets beter gaat, dan mensen die al een redelijk bestaan hebben. God gunt ons beslist voorspoed en wil ook dat het goed met ons gaat. Maar… het gaat de Heer nooit om een luxueus leven en een overvloed aan materiële bezittingen. Voor God is het veel belangrijker dat Hij Zijn doel met ons leven zal bereiken, dat we dus veranderen zullen naar het voorbeeld van Jezus.

We oogsten geen financiële zegeningen om rijk te worden. Integendeel, Jezus nodigt de rijke jongeling juist uit om zijn rijkdom op te geven.

Geld zaaien, de weg tot financiële voorspoed?
Het basisprincipe van deze lering is echter dat, als iemand maar genoeg geloof heeft, dan zegent de Heer deze persoon met een goede gezondheid en geld in overvloed. Specifiek wordt onderwezen, dat als iemand in geloof een financiële gift geeft, dan is dat als zaaien. Hij of zij ‘zaait’ als het ware in een christelijke kerk of bediening en die persoon heeft dan de zekerheid dat hij een fors bedrag voor hemzelf zal kunnen ‘oogsten’.

Men redeneert ook de andere kant op: als iemand ziek is of arm, komt dit bijna altijd door een gebrek aan geloof bij deze persoon. Geen van deze ideeën wordt echter ondersteund door de Bijbel. Iedereen die eerlijk is moet toegeven dat God armoede gewoon toelaat in de wereld. We vergeten het vaak, maar twee derde van de wereldbevolking leeft nog steeds in armoede en de helft daarvan leeft zodanig in armoede dat hun leven in direct gevaar is. We beseffen het meestal niet, maar het is een groot voorrecht dat we geboren zijn in het meest welvarende deel van de wereld. Want geboren worden in een krottenwijk (en er zijn er heel wat in de wereld), geeft direct al een achterstand in mogelijkheden om vooruit te komen in het leven.

Nu weet ik wel, de oorzaak van armoede is zeer verschillend en armoede in dit rijke westerse deel van de wereld, kan soms de natuurlijke gevolgen van luiheid zijn of door het verwaarlozen van verantwoordelijkheden die God ons geeft. We roepen dit soort armoede dan over onszelf af. Maar dat geldt natuurlijk zeker niet voor elke vorm van armoede. Armoede in het arme deel van de wereld, heeft juist niets met gedrag te maken, het overkomt mensen gewoon en ik denk dan met name aan de erbarmelijke toestand van miljoenen mensen in derde wereldlanden. De Bijbel leert, “De Heer maakt arm en maakt rijk; Hij vernedert, ook verhoogt Hij” (1 Samuël 2:7). Met andere woorden, hoe moeilijk dat voor ons ook te begrijpen is, rijk of arm, het is allemaal onder Gods toelating. Zelfs als we geen goede reden aan kunnen wijzen waarom mensen in armoede leven, weten we dat er ook in de Bijbel staat, dat Jezus op een dag al deze ongerechtigheden (armoede) zal herstellen. Het komt dus goed, Jezus gaat terugkomen. Hij zal straks over de wereld regeren en alle lijden zal dan verdwijnen.

Als we proberen Gods belofte te vervormen om er zelf beter van te worden, komt er kortsluiting in het Bijbelse proces en is de belofte niet langer op ons van toepassing.

Leidt het geven van financiële offers tot zegen?
Het antwoord van de Bijbel is 'ja', maar wel met een belangrijk voorbehoud, we oogsten geen financiële zegeningen om rijk te worden. Integendeel, Jezus nodigt de rijke jongeling juist uit om zijn rijkdom op te geven, terwille van het evangelie. Want zijn vele goederen stonden hem in de weg om Jezus volkomen te volgen, laat het u dus niet overkomen (Mat. 19:16-26). Het is juist zeer de vraag of het wel Gods wil is dat sommige mensen in deze wereld, in enorme weelde leven, terwijl anderen weinig of niets hebben.

Maar natuurlijk, er is wel degelijk een waarneembaar en Bijbelse overeenkomst tussen financieel zaaien en financieel oogsten. God wil ons zegenen als wij bereid zijn om te offeren. Maar, dat doet God niet voor het vergroten van onze rijkdom, maar opdat we in staat zullen zijn om nog meer te offeren om Zijn werk te steunen. God geeft ons meer, maar als Hij ons meer geeft, is dat zaad bedoeld om opnieuw te zaaien.

Lees 2 Korinthe 9:6-10: “Bedenkt dit: wie karig zaait, zal ook karig oogsten, en wie mildelijk zaait, zal ook mildelijk oogsten. Hij nu, die zaad verschaft aan de zaaier en brood tot spijze, zal u uw zaaisel verschaffen en vermeerderen.” Als we echter proberen Gods belofte te vervormen om er zelf beter van te worden, komt er kortsluiting in het Bijbelse proces en is de belofte niet langer op ons van toepassing. Dit is waar de Bijbelse boodschap anders is dan die van het zogenaamde ‘welvaartsevangelie’, want dan zijn we alleen op eigen winst uit.

Het welvaartsevangelie belooft een hemel op aarde, in plaats van een weg van vreemdelingschap en lijden. Het voert weg van het Bijbelse principe van zelfverloochening en kruisdragen.

Het lijden van Job
Welvaartspredikers gebruiken altijd dezelfde verzen als bewijs voor hun leer. Bijvoorbeeld de uitspraak van Job in Job 3:25; “dat waarvoor ik vrees, overvalt mij”. Deze tekst wordt door bijna iedere welvaartsevangelist gebruikt als bewijs voor de leer van het positief (of negatief) belijden. Volgens hen had Job met deze uitspraak zelf alle ellende over zichzelf afgeroepen. Maar dit is een misleidende manier van Bijbeluitleg. Er staat nergens dat deze uitspraak, die hij deed ná de vele rampen die hem waren overkomen, de aanleiding was van zijn ellende. Integendeel, God getuigt dat Jobs verderf ‘zonder oorzaak’ was (Job 2:3). Dit bewijst eerder de onzin van de leer van het ‘positief belijden’.

Glans van succes
Het welvaartsevangelie heeft een sterke aantrekkingskracht op veel christenen juist in onze rijke, materialistische samenleving. Het geeft hen een rechtvaardiging om naar grote rijkdom te streven, in tegenstelling tot het ware onderwijs van de Bijbel. Het belooft een hemel op aarde, in plaats van een weg van vreemdelingschap en lijden. Het geeft het gevoel dat we ‘recht’ hebben op ons ‘comfort’. Het voert weg van het Bijbelse principe van zelfverloochening en kruisdragen. Men zegt ‘Christus heeft immers het kruis al voor ons gedragen!’ Maar het staat haaks op het Evangelie van de Bijbel. Er kan niet genoeg tegen gewaarschuwd worden. Onze rijkdom is in Jezus en niet in aardse goederen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#400 Jeffrey & Paulien Vervoorn over preekstress, kunstmatige intelligentie en plagiaat
Of beluister op:

Meerartikelen

Arjan van Essen
Column

Vijfhonderd dagen wachten: wat als alle kerken hun deuren openen?

Al vijfhonderd dagen bieden mensen in een kerk in Kampen onafgebroken Kerkasiel Kampen. Dat betekent: een doorlopende kerkdienst, dag en nacht, waardoor de overheid het gezin dat daar schuilt niet mag uitzetten. Binnen die muren wachten Aram, Ariana,

Restanten van oude klooster
Nieuws

Oud klooster uit begintijd christendom ontdekt in Egyptische woestijn

In de Egyptische woestijn hebben archeologen een bijzonder oud klooster ontdekt. Het gebouw stamt uit de begintijd van het christendom. Dat maakte het Egyptische ministerie van Toerisme en Oudheden eind maart bekend. De vondst werd gedaan in Wadi El-

Asielminister Bart van den Brink
Nieuws

Geen uitzondering voor kerkasiel: minister houdt vast aan asielregels

De familie Babayants zit inmiddels ruim vijfhonderd dagen in kerkasiel in de Open Hof in Kampen, maar van het kabinet hoeven zij geen uitzondering te verwachten. Asielminister Bart van den Brink benadrukt tegenover het Nederlands Dagblad dat het asie

Finland
Positief nieuws

Steeds meer Finse jongemannen ontdekken het geloof: “Het geeft richting en hoop”

In een van de meest seculiere landen van Europa groeit de interesse in het christelijk geloof onder jonge mannen. Dat blijkt uit een nieuwe wetenschappelijke studie uit Finland. Onderzoekers ontdekten dat steeds meer jonge mannen zich aangetrokken vo

Crew Artemis II
Nieuws

Historische maanmissie met christelijke astronaut aan boord bijna ten einde

De maanmissie Artemis II komt in de nacht van vrijdag op zaterdag ten einde. Dat zal gebeuren middels een landing in de Stille Oceaan voor de Californische kust. Vorige week woensdag vertrokken vier astronauten richting de maan. Voor het eerst sinds

Oorlog Libanon
Nieuws

Christelijke organisaties roepen op tot vrede in Libanon: “Mensen verliezen alles”

Christelijke hulporganisaties roepen op tot een einde aan het geweld in Libanon. Dat doen zij nadat nieuwe luchtaanvallen op de hoofdstad Beiroet tientallen slachtoffers hebben gemaakt. Kort na het ingaan van de wapenstilstand begon Israël een nieuwe

Pauline Calmez
Video

Aanstaande zondag is Pauline Calmez te gast in Hour of Power

Ze was pas 22 jaar toen ze besloot zich in te zetten voor kwetsbare jongeren in Rotterdam. Wat begon met een verlangen om verschil te maken, groeide uit tot Netwerk Nieuw Rotterdam, een initiatief dat inmiddels jaarlijks meer dan duizend jongeren ber

Kerk VK
Nieuws

Zorg om kerken in Verenigd Koninkrijk: Gemiddeld tien misdrijven per dag

In het Verenigd Koninkrijk zijn in 2025 duizenden misdrijven gepleegd tegen kerken. Volgens een nieuw rapport gaat het om bijna 4.000 incidenten in één jaar tijd. Dat is gemiddeld tien per dag, merkt Christian Today op. Het rapport laat zien dat kerk

Meerartikelen

Don Ceder en Pieter Grinwis
Video

Video: ChristenUnie-Kamerleden bezochten Mannenzangavond in Katwijk

ChristenUnie-Kamerleden Don Ceder en Pieter Grinwis bezochten gisteren de Mannenzang in Katwijk. De politici lieten aan Cvandaag weten genoten te hebben. Op beelden, die de partij zelf met Cvandaag deelde, is te zien hoe Ceder en Grinwis uit volle bo

SCHOOL voor Leefgemeenschappen
Persbericht

Groeiende interesse in christelijke leefgemeenschappen: trainingen en introductiedagen

De belangstelling voor christelijke leefgemeenschappen blijft groeien. Om mensen te helpen bij het verkennen of starten van zo’n woonvorm, organiseert de SCHOOL voor Leefgemeenschappen dit voorjaar een reeks activiteiten op verschillende locaties in

Ds. A. van der Stoep
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde Sionkerkgemeente Ede: ds. A. van der Stoep

De hervormde Sionkerkgemeente te Ede krijgt een nieuwe dominee. Ds. A. van der Stoep (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In Ede volgt Van der Stoep ds. L. de Wit op. Laatstgenoemde predikant vertrok in 2024 naar Veenendaal. Sinds 2022 was

Uwicyeza Dalie
Getuigenis

Dalie uit Rwanda vond ware vergeving in Jezus Christus

Wat hebben deze donkerbruine, diepliggende ogen gezien? Ogen die een oceaan aan emoties lijken te bevatten – welke verschrikkingen dragen zij met zich mee? Dalie’s gezicht staat ernstig, bijna verdrietig. Ze glimlacht zelden; haar ogen lijken te zegg

Jan de Beer
Opinie

Oproep aan CDA en SGP: stem tegen straf op barmhartigheid

De nieuwe asielnovelle lijkt op het eerste gezicht ruimte te laten voor hulp aan ongedocumenteerden, maar volgens critici is die bescherming allerminst zeker. Juristen en hulpverleners waarschuwen dat de wet onduidelijk is en juist ruimte laat voor t

Marco van Putten
Column

Vergeving of verlossing: wat is de kern van het evangelie?

Wat heeft Jezus werkelijk gebracht met Pasen: alleen vergeving of iets diepers? In dit slotdeel van de serie laat Marco van Putten zien dat de kern van het evangelie ligt in de verlossing van de macht van de zonde. Hij onderzoekt de verhouding tussen

Doop
Nieuws

Britse man overlijdt tijdens doop in tuin: predikant aangeklaagd voor doodslag

In het Verenigd Koninkrijk is een 48-jarige predikant aangeklaagd voor doodslag door grove nalatigheid na de verdrinking van een man tijdens een doopceremonie. Het slachtoffer, de 61-jarige Robert Smith, kwam op 8 oktober 2023 om het leven in de Enge

Hugo
Nieuws

Rechtszaak Week van Lentekriebels: Rutgers en christelijke stichting lijnrecht tegenover elkaar

Bij Stichting Rutgers gaat de telefoon. Medewerkers die opnemen, horen soms geschreeuw. ‘Stelletje viezerikken, pedofielen dat jullie er zijn.’ Sinds Civitas Christiana campagne voert tegen de Week van de Lentekriebels, zegt Rutgers geregeld bedreigi

Restanten van Sussita/Hippos
Nieuws

Archeologen stuiten op 1400 jaar oud christelijk voorwerp bij Meer van Galilea

Archeologen hebben een bijzondere ontdekking gedaan bij het Meer van Galilea. In de oude stad Hippos vonden zij een christelijk voorwerp van ongeveer 1.400 jaar oud. Het gaat om een rechthoekig blok van marmer. De vondst werpt nieuw licht op hoe chri

ICE-agenten
Nieuws

Christenen in Amerika vrezen deportatie én voor leven bij terugkeer in Iran

Twee Iraanse mannen die zich hebben bekeerd tot het christendom dreigen Amerika uitgezet te worden. Momenteel worden zij vastgehouden door de omstreden immigratiedienst ICE. Volgens hun voorganger lopen de twee mannen groot gevaar als zij worden teru

Vietnam
Nieuws

Oudere vrouwelijke gelovigen in Vietnam mishandeld door familie

Enkele jaren geleden vonden drie oudere vrouwen, Sy*, Thu* en Chau*, vrede toen zij tot geloof in de Here Jezus kwamen. Die innerlijke vrede staat in scherp contrast met hun omstandigheden. Thuis hebben ze met veel lijden te maken. De beslissing van

Ds. A. van der Zwan
Video

CGK-dominee vertelt hoe collega-predikant een dronken man in zijn tuin zag liggen

"Deze man was onder de indruk van de ootmoed waarmee die dominee hem benaderde. Die dominee voelde zich niet te goed om in net zo'n soort situatie terecht te komen als deze man", aldus ds. A. van der Zwan. De christelijke gereformeerde predikant uit