Heeft God ons altijd voorspoed en succes beloofd?

God 21 juni 2019 Henk Herbold
welvaartsevangelie

De boodschap van het welvaartsevangelie heeft zich snel verspreid en heeft letterlijk miljoenen christenen in zijn greep gekregen met zijn veelbelovende mogelijkheden. Vooral in arme landen, zoals in Afrika, hangen inmiddels miljoenen deze leer aan. Deze mensen worden financiële wonderen beloofd en als je arm bent, ben je daar gevoelig voor.

We komen deze boodschap echter ook in ons land tegen. Vaak wordt mensen geleerd om maar veel geld te offeren, zodat de zegen ook groter zal zijn. Dus, “hoe meer je geeft, hoe meer je terugkrijgt”.

Maar is dit wel een Bijbelse boodschap? Een belangrijk onderdeel van de welvaartsleer is: “Het is altijd Gods wil dat Zijn kinderen hier op aarde al materiële voorspoed en volmaakte gezondheid genieten. En… door het voortdurend positief belijden (of claimen) van die lichamelijke en materiële zegeningen, worden deze ook werkelijkheid.” Welvaartspredikers zeggen dus in het kort: “Wat we uitspreken, gebeurt ook, want er zit kracht in onze woorden.”

Tegenslagen horen bij dit leven en het heeft geen zin om dat te gaan ontkennen. Ze zijn zelfs nodig om ons sterk te maken, zodat we samen met God een weg vinden om er door heen te gaan.

Wat het zo verwarrend maakt voor sommige mensen, is dat als het gaat om onze woorden, het beslist wel waar is dat er kracht van uit gaat, zowel positief als negatief. In Spreuken 18:21 lezen we: “Dood en leven zijn in de macht der tong, wie aan haar toegeeft zal haar vrucht eten.” Dus… wat we zeggen heeft dus wel degelijk effect. Negatieve woorden hebben zeker ook een negatieve uitwerking, vooral als we mensen zijn die veel klagen, dan zaaien we een negatieve sfeer om ons heen.

Klagen, mag dat wel?
Natuurlijk, er gebeurt van alles om ons heen en er is als mens soms genoeg reden om te klagen. Als alles tegenzit en de problemen stapelen zich op, dan ligt klagen voor de hand. Laten we vooral niet vergeten dat we hier ook over lezen in de Bijbel. Jeremia schreef een heel Bijbelboek vol met klachten, Elia klaagde toen hij moest vluchten voor Izebel, Job deed het toen hij alles kwijt was en onder zweren zat etc.. Dat wil niet zeggen dat het goed is om te klagen en vooral niet om te blijven klagen, het helpt ons zeker niet. Maar God begrijpt ons wel, want Hij kan zelfs ook meevoelen met onze zwakheden (Hebr.2:17) en we hoeven ons voor God ook niet anders voor te doen.

Natuurlijk, het zal ons uiteindelijk veel meer helpen om gefocust te blijven op positieve dingen. Gefocust op de Heer. En niet voortdurend alleen maar te klagen over alles wat ons tegenvalt. In ieder geval lossen we met klagen niets op en is het altijd beter om met onze problemen naar Jezus te gaan en een oplossing van Hem te verwachten en Hem daarvoor vast te bedanken (lees Filippenzen 4:6). En er zit ook een geweldige kracht in het brengen van lofoffers aan de Heer, dat wil zeggen Jezus aanbidden en prijzen ondanks dat het van binnen pijn doet (Psalm 50:23).

Maar… aan de andere kant zit de oplossing ook niet in het ontkennen van onze tegenslagen en vervolgens als een soort mantra, positieve dingen te gaan belijden. Het is erg onwaarschijnlijk dat het op die manier zou werken. Tegenslagen horen bij dit leven en het heeft geen zin om dat te gaan ontkennen. Ze zijn zelfs nodig om ons sterk te maken, zodat we samen met God een weg vinden om er door heen te gaan. We lezen bijvoorbeeld in Jesaja 43:2, “Wanneer je door het water trekt, ben Ik met je; ga je door rivieren, zij zullen je niet wegspoelen; als je door het vuur gaat, zul je niet verteerd worden en zal de vlam je niet verbranden. Want Ik, de Heer, ben jou God, jou Verlosser.” Hier geeft de Bijbel duidelijk aan dat onze weg wel degelijk door rivieren en zelfs vuur kan gaan. God belooft ons dus niet dat Hij ons dat allemaal zal besparen, maar wel dat Hij ons nooit in de steek zal laten.

Voorspoed heeft in de Bijbel een andere betekenis dan westerse mensen eraan geven.

Niet alleen succes
God is niet alleen een God van succesmensen, maar ook een God die zich ontfermt over mensen met wie het helemaal niet goed gaat. Vooral op het gebied van genezing en gezondheid vindt deze welvaartsboodschap bij veel mensen ingang. Men leert onder andere dat “genezing gewoon beschikbaar is voor iedere gelovige, je hebt recht op genezing van God”. En als het dan toch niet gebeurt, wordt de conclusie al gauw getrokken dat het met jou niet goed zit. Wee degene die het overkomt. Hebben we dan wel genoeg geloof, belijden we wel genoeg ‘gezondheid’ ondanks dat we nog ziek zijn?

Dat belijden wordt in de welvaartsleer, ‘geloof’ genoemd. Maar de Bijbelse betekenis van ‘geloof’ is heel anders. Het is namelijk veel meer een volkomen vertrouwen op God in alle omstandigheden. Dus in voorspoed, maar ook in tegenspoed. Geloof durft op God te vertrouwen voor alles wat we dagelijks nodig hebben – zoals God de Israëlieten in de woestijn dagelijks het manna gaf – maar dit heeft niets met het verkrijgen van rijkdom te maken. Echt geloof is zelfs tevreden met ‘onderhoud en onderdak’ (1 Tim. 6:7). Gods Woord waarschuwt tegen streven naar veel geld (1 Tim. 6:9) en zegt dat dit een weg is die naar veel schadelijke en zondige begeerten kan leiden.

Voorspoed of succes in de Bijbel
Voorspoed heeft in de Bijbel een andere betekenis dan westerse mensen eraan geven. Het hangt er ook sterk vanaf in welk deel van de wereld je geboren bent. Mensen die toch al weinig hebben zullen sneller denken succes te hebben als het ze iets beter gaat, dan mensen die al een redelijk bestaan hebben. God gunt ons beslist voorspoed en wil ook dat het goed met ons gaat. Maar… het gaat de Heer nooit om een luxueus leven en een overvloed aan materiële bezittingen. Voor God is het veel belangrijker dat Hij Zijn doel met ons leven zal bereiken, dat we dus veranderen zullen naar het voorbeeld van Jezus.

We oogsten geen financiële zegeningen om rijk te worden. Integendeel, Jezus nodigt de rijke jongeling juist uit om zijn rijkdom op te geven.

Geld zaaien, de weg tot financiële voorspoed?
Het basisprincipe van deze lering is echter dat, als iemand maar genoeg geloof heeft, dan zegent de Heer deze persoon met een goede gezondheid en geld in overvloed. Specifiek wordt onderwezen, dat als iemand in geloof een financiële gift geeft, dan is dat als zaaien. Hij of zij ‘zaait’ als het ware in een christelijke kerk of bediening en die persoon heeft dan de zekerheid dat hij een fors bedrag voor hemzelf zal kunnen ‘oogsten’.

Men redeneert ook de andere kant op: als iemand ziek is of arm, komt dit bijna altijd door een gebrek aan geloof bij deze persoon. Geen van deze ideeën wordt echter ondersteund door de Bijbel. Iedereen die eerlijk is moet toegeven dat God armoede gewoon toelaat in de wereld. We vergeten het vaak, maar twee derde van de wereldbevolking leeft nog steeds in armoede en de helft daarvan leeft zodanig in armoede dat hun leven in direct gevaar is. We beseffen het meestal niet, maar het is een groot voorrecht dat we geboren zijn in het meest welvarende deel van de wereld. Want geboren worden in een krottenwijk (en er zijn er heel wat in de wereld), geeft direct al een achterstand in mogelijkheden om vooruit te komen in het leven.

Nu weet ik wel, de oorzaak van armoede is zeer verschillend en armoede in dit rijke westerse deel van de wereld, kan soms de natuurlijke gevolgen van luiheid zijn of door het verwaarlozen van verantwoordelijkheden die God ons geeft. We roepen dit soort armoede dan over onszelf af. Maar dat geldt natuurlijk zeker niet voor elke vorm van armoede. Armoede in het arme deel van de wereld, heeft juist niets met gedrag te maken, het overkomt mensen gewoon en ik denk dan met name aan de erbarmelijke toestand van miljoenen mensen in derde wereldlanden. De Bijbel leert, “De Heer maakt arm en maakt rijk; Hij vernedert, ook verhoogt Hij” (1 Samuël 2:7). Met andere woorden, hoe moeilijk dat voor ons ook te begrijpen is, rijk of arm, het is allemaal onder Gods toelating. Zelfs als we geen goede reden aan kunnen wijzen waarom mensen in armoede leven, weten we dat er ook in de Bijbel staat, dat Jezus op een dag al deze ongerechtigheden (armoede) zal herstellen. Het komt dus goed, Jezus gaat terugkomen. Hij zal straks over de wereld regeren en alle lijden zal dan verdwijnen.

Als we proberen Gods belofte te vervormen om er zelf beter van te worden, komt er kortsluiting in het Bijbelse proces en is de belofte niet langer op ons van toepassing.

Leidt het geven van financiële offers tot zegen?
Het antwoord van de Bijbel is 'ja', maar wel met een belangrijk voorbehoud, we oogsten geen financiële zegeningen om rijk te worden. Integendeel, Jezus nodigt de rijke jongeling juist uit om zijn rijkdom op te geven, terwille van het evangelie. Want zijn vele goederen stonden hem in de weg om Jezus volkomen te volgen, laat het u dus niet overkomen (Mat. 19:16-26). Het is juist zeer de vraag of het wel Gods wil is dat sommige mensen in deze wereld, in enorme weelde leven, terwijl anderen weinig of niets hebben.

Maar natuurlijk, er is wel degelijk een waarneembaar en Bijbelse overeenkomst tussen financieel zaaien en financieel oogsten. God wil ons zegenen als wij bereid zijn om te offeren. Maar, dat doet God niet voor het vergroten van onze rijkdom, maar opdat we in staat zullen zijn om nog meer te offeren om Zijn werk te steunen. God geeft ons meer, maar als Hij ons meer geeft, is dat zaad bedoeld om opnieuw te zaaien.

Lees 2 Korinthe 9:6-10: “Bedenkt dit: wie karig zaait, zal ook karig oogsten, en wie mildelijk zaait, zal ook mildelijk oogsten. Hij nu, die zaad verschaft aan de zaaier en brood tot spijze, zal u uw zaaisel verschaffen en vermeerderen.” Als we echter proberen Gods belofte te vervormen om er zelf beter van te worden, komt er kortsluiting in het Bijbelse proces en is de belofte niet langer op ons van toepassing. Dit is waar de Bijbelse boodschap anders is dan die van het zogenaamde ‘welvaartsevangelie’, want dan zijn we alleen op eigen winst uit.

Het welvaartsevangelie belooft een hemel op aarde, in plaats van een weg van vreemdelingschap en lijden. Het voert weg van het Bijbelse principe van zelfverloochening en kruisdragen.

Het lijden van Job
Welvaartspredikers gebruiken altijd dezelfde verzen als bewijs voor hun leer. Bijvoorbeeld de uitspraak van Job in Job 3:25; “dat waarvoor ik vrees, overvalt mij”. Deze tekst wordt door bijna iedere welvaartsevangelist gebruikt als bewijs voor de leer van het positief (of negatief) belijden. Volgens hen had Job met deze uitspraak zelf alle ellende over zichzelf afgeroepen. Maar dit is een misleidende manier van Bijbeluitleg. Er staat nergens dat deze uitspraak, die hij deed ná de vele rampen die hem waren overkomen, de aanleiding was van zijn ellende. Integendeel, God getuigt dat Jobs verderf ‘zonder oorzaak’ was (Job 2:3). Dit bewijst eerder de onzin van de leer van het ‘positief belijden’.

Glans van succes
Het welvaartsevangelie heeft een sterke aantrekkingskracht op veel christenen juist in onze rijke, materialistische samenleving. Het geeft hen een rechtvaardiging om naar grote rijkdom te streven, in tegenstelling tot het ware onderwijs van de Bijbel. Het belooft een hemel op aarde, in plaats van een weg van vreemdelingschap en lijden. Het geeft het gevoel dat we ‘recht’ hebben op ons ‘comfort’. Het voert weg van het Bijbelse principe van zelfverloochening en kruisdragen. Men zegt ‘Christus heeft immers het kruis al voor ons gedragen!’ Maar het staat haaks op het Evangelie van de Bijbel. Er kan niet genoeg tegen gewaarschuwd worden. Onze rijkdom is in Jezus en niet in aardse goederen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#401 Jeffrey & Hans Maat over spanning rond charismatische vernieuwing: herstel of ontsporing?
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. P. de Vries
Video

Ds. P. de Vries vertelt over echtpaar dat na 60 jaar huwelijk nog geen geloofszekerheid had

Ds. P. de Vries vertelde in een recente preek over een echtpaar dat na zestig jaar huwelijk nog altijd geen geloofszekerheid kende. Dit verhaal kreeg hij ooit eens te horen van wijlen ds. Jac. van Dijk, een predikant die in de vorige eeuw verbonden w

Muziek in de kerk
Nieuws

Nieuwe video verkent gevoelig thema: welke muziek past in de eredienst?

Muziek in de kerk blijft een onderwerp dat veel gesprek en soms ook spanning oproept. Welke liederen zijn passend in de eredienst? Is er ruimte voor moderne aanbidding, of moeten kerken vasthouden aan de Psalmen? En welke rol spelen instrumenten en e

Corrie ten Boom
Persbericht

Nieuwe online cursus laat deelnemers ‘bidden als Corrie ten Boom’

Op 15 april, de dag waarop Corrie ten Boom zowel werd geboren als overleed, is een nieuwe online cursus gelanceerd over gebed. De cursus, getiteld Leer bidden als Corrie ten Boom, is ontwikkeld door Jesus.net in samenwerking met Corrie ten Boomhuis.

sneeuwbal
Persbericht

Nieuwe discipelschapstraining ‘Operatie Sneeuwbal’ wil gelovigen toerusten

Op 29 april gaat een nieuwe editie van de online discipelschapstraining Operatie Sneeuwbal van start. Het initiatief van Stichting Arbeiders in de Oogst wil christenen helpen om niet alleen hun geloof te delen, maar ook anderen te begeleiden in navol

Drs. Piet Guijt
Column

Bijbelse waarheid vraagt om overgave: hoe worden we vrij gemaakt?

Wat is waarheid, en hoe maakt die waarheid vrij? Piet Guijt verkent de Bijbelse betekenis van waarheid en laat hij zien dat het meer is dan kennis alleen. Waarheid vraagt volgens hem om erkenning, liefde en gehoorzaamheid. In Joh. 8:31,32 staat de be

CGK verdeeldheid
Nieuws

CGK Groningen valt uiteen na conflict over homoseksuele relaties en avondmaal

De Christelijke Gereformeerde Kerk (CGK) in Groningen valt uiteen in een progressief en een behoudend deel. Dat is woensdagavond bekendgemaakt op een gemeenteavond van de christelijke gereformeerde kerk in de stad. Aanleiding is een besluit van de ke

draagmoederschap
Nieuws

Christelijke partijen fel tegen wetsvoorstel draagmoederschap

Zowel de SGP als de ChristenUnie waarschuwen dat het huidige wetsvoorstel over draagmoederschap te weinig doet om misstanden te voorkomen. Tijdens het debat over personen- en familierecht kwam dit wetsvoorstel afgelopen donderdag ter sprake. Het wets

Peter Schalk
Video

Video: PVV'er vraagt SGP-senator of kabinet Jetten op de brede of smalle weg loopt

PVV'er Alexander van Hattem vroeg SGP-senator Peter Schalk eerder deze week of het kabinet van minister-president Rob Jetten op de smalle of de brede weg loopt. Dit deed hij nadat Schalk eerder in het debat over een lange en korte weg sprak. In onder

Meerartikelen

CGK-kerkscheuring
Nieuws

Deputaten: aansluiting bij Rijnsburg onverenigbaar met functie binnen CGK

De deputaten Kerkorde en Kerkrecht van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) stellen dat deelname aan de kerkelijke structuur rond Rijnsburg uiteindelijk onverenigbaar is met een functie binnen deputaatschappen van de CGK. In een nieuwe handreik

China
Nieuws

Organisatie luidt noodklok: onderdrukking Chinese katholieken neemt zorgwekkend toe

Human Rights Watch zegt dat de onderdrukking van katholieken in China de laatste jaren zorgwekkend is toegenomen. In een nieuw rapport schrijft de organisatie dat katholieke priesters en bisschoppen steeds vaker te maken krijgen met arrestaties, gewe

Hour of Power
Video

Zondag is burgermeester Tinet de Jonge-Ruitebeek te gast in Hour of Power

Aanstaande zondag is burgermeester Tinet de Jonge-Ruitebeek uit Nijkerk te gast in Hour of Power, waar ze vertelt over haar werk. “De uitdaging van het burgemeestersambt is dat je steeds weer iets mag bijdragen aan de verbinding tussen mensen, maar o

Franklin Graham
Nieuws

Franklin Graham verdedigt Trump na AI-rel rond Jezus-afbeelding

Evangelist Franklin Graham heeft de ophef rond de inmiddels verwijderde AI-afbeelding van president Donald Trump weggewuifd. Volgens Graham is er sprake van “veel ophef om niets”. Trump deelde deze week op zijn platform Truth Social een AI-gegenereer

Pakistaanse vlag
Nieuws

Twee moslims verkrachten christelijke vrouw onder bedreiging van vuurwapen

Een 25-jarige christelijke vrouw in Pakistan verkeert in kritieke toestand nadat zij vorige week verkracht is door twee moslimmannen. Dat meldt Morning Star News. De vrouw ligt momenteel in een ziekenhuis in Lahore. De vrouw komt uit het dorp Shahkot

Pete Hegseth
Nieuws

Amerikaanse minister onder vuur na citeren van niet-bestaande Bijbeltekst

De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth ligt onder vuur nadat hij tijdens een gebedsbijeenkomst een tekst voorlas die later geen echte Bijbeltekst bleek te zijn. De woorden leken sterk op een bekende scène uit de film Pulp Fiction. De opval

twintigers
Persbericht

IZB organiseert webinar over twintigers en de kerk

Wat houdt twintigers bezig? En wat kunnen gemeenten doen om hen te ondersteunen in hun geloofsweg? Op 23 april organiseert de IZB een gratis en laagdrempelig webinar rond deze vragen. Twintigers vormen voor veel gemeenten een uitdagende doelgroep, co

Dick Both & Alex de Bruijn
Interview

Hoe geef je gezond leiding in de kerk? Praktijkboek moet reformatorische ambtsdrager toerusten

"De kerk is geen bedrijf”, zegt Dick Both. “Maar dat betekent niet dat leidinggeven niet van belang is. Sterker nog”, vult Alex de Bruijn aan, “juist omdat het om de gemeente van Christus gaat, moeten we heel zorgvuldig nadenken over de manier waarop

Iraanse christenen
Nieuws

Gevluchte Iraanse christenen blijven hoopvol: “Wanneer ik angstig ben, bid ik”

In het noorden van Irak en buurland Armenië groeit een bijzondere gemeenschap van Iraanse christenen. Velen van hen zijn gevlucht voor geweld, onderdrukking en vervolging in Iran. Te midden van oorlog en onzekerheid getuigen zij van een nieuw gevonde

Erik Bakker
Column

Opwekking zonder Statenvertaling: de Geest trekt zich weinig aan van kerkgrenzen

Tijdens een reis door Zuid-Amerika ziet Erik Bakker iets waar in Nederland al jaren om wordt gebeden: volle kerken, jonge gelovigen en een vanzelfsprekende verwachting van God. In een samenleving die tegelijk wordt gekenmerkt door corruptie en ongeli

Leo Smits
Column

Wat is onze visie op gebedsgenezing? Hoop als derde weg

Moeten we altijd genezing verwachten wanneer we bidden voor zieken? Over deze vraag bestaan binnen de kerk verschillende visies. In dit artikel zet Leo Smits drie benaderingen naast elkaar en pleit hij voor een derde weg. GebedsgenezingIn de Bijbel,

Jan de Visser
Nieuws

Hervormde predikant schrijft felle brief en noemt asielwet 'goddeloos'

Binnen een deel van christelijk Nederland is de verontwaardiging over de nieuwe asielwetten groot. In een open brief haalt predikant Jan de Visser fel uit naar de plannen om ongedocumenteerden strafbaar te stellen. Volgens hem is de wet 'het grofste