Video: wat iedere christen zou moeten weten over sjabbat

Video 26 februari 2025 4 minuten Redactie
sjabbat

‘Sjabbat sjalom!’ Zo groeten veel Joden elkaar aan het einde van de week en tijdens sjabbat. Als ik een Joodse jongen of meisje zou vragen: ‘Wat is de fijnste dag van de week?’ dan zullen ze bijna allemaal zeggen: de sjabbat, de Joodse rustdag! 

Joden houden van de sjabbat. Het is daarom niet zo vreemd dat het eeuwige leven in Joodse bronnen wordt vergeleken met een ‘jom shekulo sjabbat’; ‘een oneindige sjabbat’.

Waarschuwing
De sjabbat begint op vrijdagavond en duurt tot zaterdagavond. In Genesis lees je namelijk dat een nieuwe dag in de Bijbel begint bij zonsondergang (Gen. 1:5).

Op de sjabbat mag het Joodse volk niet werken. Totaal zijn 39 soorten werkzaamheden verboden op sjabbat; de zogenaamde ‘melachot’. Veel van deze werkzaamheden hebben te maken met het dagelijks werk of vragen veel lichamelijke inspanning.

Om te voorkomen dat je per ongeluk de sjabbat ontheiligd, kun je in Israël in de krant of op de kalender precies zien hoe laat de sjabbat begint. In de stad Jeruzalem klinkt vlak voordat de sjabbat begint zelfs een harde sirene als waarschuwing.

Bekijk de video:

Schepping
Waarom vinden veel Joden de sjabbat zo’n fijne dag? Dat heeft alles te maken met de twee redenen die God Zelf geeft voor de sjabbat. 

In Exodus 20 lezen we dat de sjabbat herinnert aan de schepping (Ex. 20:8-11). God rustte op de zevende dag. Door dat als schepsel ook te doen, eer je je Schepper. Je laat zien dat je beseft dat je niet zelf altijd en overal uitmaakt wat je doet. En het is echt waar: gehoorzaamheid aan dit gebod geeft vreugde in je hart. 

In Deuteronomium 5 wordt de sjabbat verbonden aan de slavernij in Egypte (Deut. 5:12-15). Een slaaf heeft geen vrije dag, maar God heeft het Joodse volk bevrijd. Ze zijn vrij. En als je echt beseft hoe waardevol vrijheid is, dan gun je het ook de ander, ja zelfs de os en de ezel in de stal.

Genadedag
Soms verbaast het me een beetje hoe nonchalant christenen omgaan met de zondag. Ik denk dat we veel van de Joden kunnen leren. Is er voor ons geen reden om onze Schepper een dag in de week te eren door gehoorzaam ons werk neer te leggen?

En is er, als je de Heere Jezus persoonlijk kent, ook niet een overvloed aan redenen om je één dag in de week in het bijzonder te verblijden over de vrijheid die je in Hem hebt ontvangen? 

De rustdag is een genadedag; geniet ervan!

De sjabbatsmaaltijd
Hoe ziet een gemiddelde sjabbat van een religieuze Jood er ongeveer uit? De sjabbat begint op vrijdagavond met het aansteken van twee sjabbatskaarsen. Dat gebeurt meestal door de moeder vlak voordat de sjabbat begint. Want het maken van vuur op sjabbat is verboden.

De vader is ondertussen in de synagoge. Daar is op vrijdagavond een korte, vreugdevolle dienst waar de sjabbat wordt verwelkomd. Deze dienst heet ‘kabbalath sjabbat’.

Na de dienst volgt er thuis een uitgebreide maaltijd. Voor die maaltijd geldt één verplichting: het moet de lekkerste maaltijd van de week zijn. Moeders zijn daarom vaak heel de vrijdag druk met alle voorbereidingen. 

Vaste gerechten zijn de sjabbatsbroden, de ‘challot’, en de sjabbatswijn. De twee challa’s symboliseren de dubbele hoeveelheid manna dat de Israëlieten mochten verzamelen voor de sjabbat. De wijn symboliseert de vreugde van de sjabbat.

Het bijwonen van een sjabbatsmaaltijd is een hele belevenis. Er wordt gezongen, gezellig bijgepraat en genoten van het heerlijke eten. En een groot voordeel: je hoeft de afwas niet te doen, want op sjabbat mag je niet werken!

Vreugde
Veel Joden gaan zaterdagmorgens en ’s -middags naar de synagoge. Tussendoor doet men samen spelletjes, bijvoorbeeld een Bijbelse quiz, bestudeert men religieuze boeken en rust uit (de vrijdagavond is vaak de opblijfavond in Joodse gezinnen). Ook maken veel gezinnen een wandeling.

Als de zon op zaterdagmiddag ondergaat, eindigt de sjabbat met de havdalah-ceremonie. Tijdens die ceremonie wordt er een zegen uitgesproken over een glas wijn, enkele geurige kruiden en het licht van een kaars.

Het is opnieuw een handeling vol symboliek. De geur van de kruiden helpt je om de vreugde van de sjabbat mee te nemen de nieuwe week in. Het aansteken van een kaars herinnert aan wat God deed op de eerste dag van de week: het scheppen van licht.

Het uitzien naar de volgende sjabbat kan beginnen! Sjabbat sjalom!

Deze informatie is afkomstig uit het informatieblad dat hoort bij deze video van De Verkenners. Klik hier voor meer informatie. De Verkenners is een gezamenlijk initiatief van Steunfonds Israël / Isaac da Costa, Stichting Steun Messiasbelijdende Joden en het Centrum voor Israëlstudies.

ChristenvervolgingOpvoedenIsraëlGeloofszekerheidDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #5: Ds. T. A. Bakker promoveerde op homoseksualiteit en hermeneutiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Drs. Marjolein de Bruin
Interview

Angst voor het levenseinde? "Het zielenheil van patiënten gaat misschien zelfs boven hun gezondheidstoestand"

In de medische wereld is steeds meer mogelijk. Betekent dat ook dat we alles moeten doen? Drs. Marjolein de Bruin, specialist ouderengeneeskunde bij de christelijke zorgorganisatie Accolade Zorg, spreekt met patiënten over behandelkeuzes, angst...

Een protest tegen ICE
Nieuws

Opgepakt tijdens kerkbezoek? Amerikaanse kerken winnen hoger beroep tegen immigratiecontroles

Amerikaanse kerken en Joodse organisaties hebben een juridische overwinning behaald in hun strijd tegen immigratiecontroles in gebedshuizen. De regering Trump schrapte vorig jaar de beperkingen op immigratieacties bij onder meer kerken, synagogen...

Bijbel
Nieuws

Britse evangelist: 'Kerken besteden veel te weinig geld en tijd aan evangelisatie'

Kerken besteden veel tijd en geld aan hun eigen gemeenteleden, maar nauwelijks aan het bereiken van mensen buiten de kerk. Dat stelt de Britse evangelist J. John. Volgens hem gaat meer dan 95 procent van de beschikbare middelen naar erediensten en...

Stephen Hubbard vrijgelaten
Nieuws

Vader van Amerikaanse priester na vier jaar vrijgelaten door Poetin: 'Geschenk van genade'

De 74-jarige Amerikaan Stephen Hubbard is na ruim vier jaar gevangenschap in Rusland vrijgelaten. Zijn zoon, de orthodoxe priester Joseph Coleman, is diep dankbaar. Hij spreekt van 'een geschenk van genade'. De vrijlating kwam mede door inmenging van...

*Musa
Persbericht

Christenvervolging in Nigeria komt dichtbij tijdens HVC Regiotour 2026

Musa* uit Nigeria komt naar de Regiotour 2026 van Stichting Hulp Vervolgde Christenen (HVC). In november vertelt hij op verschillende locaties over de vervolgde Kerk in Nigeria. Van dichtbij ziet Musa wat er gebeurt wanneer christenen in Nigeria...

Ds. A. van der Zwan
Video

Ds. Van der Zwan tijdens nabetrachting avondmaal: "Geef u nou eens over, arme tobber"

"Bij de Zafnath Paaneah is genoeg te vinden om uw ziel mee te verzadigen, maar laat Hem dat dan ook doen. Uit welke stad of dorp u ook maar komt, u bent welkom bij de meerdere Jozef. Arme tobber in ons midden: geef u nou eens over en u zult leven",...

Stephen Clayden
Nieuws

Engelse kerk overhandigt 27.000 handtekeningen tegen beperkingen op straatprediking

Een kerk heeft een petitie met ruim 27.000 handtekeningen overhandigd aan de gemeenteraad van de Engelse stad Colchester. Dat meldt Christian Daily International. De kerk protesteert tegen maatregelen die straatevangelisatie beperken. Volgens...

Justin Heath
Nieuws

Amerikaanse voorganger verongelukt kort na preek over opstanding Lazarus

De Amerikaanse voorganger Justin Heath (67) is zaterdag om het leven gekomen bij een verkeersongeluk. Dat meldt The Christian Post. Nog geen twee uur eerder preekte hij over de opstanding van Lazarus. Tijdens zijn laatste preek sprak hij ook over...

Meerartikelen

Ana Pereira Marghidan
Video

Kun je als christen Halloween vieren? Ana Pereira Marghidan waarschuwt

Is Halloween een onschuldig feest waarbij mensen zich verkleden en plezier maken, of zijn er redenen voor christenen om er afstand van te houden? In een video op haar YouTube-kanaal legt Ana Pereira Marghidan uit waarom zij het vieren van Halloween...

Wim Grandia
Video

Wim Grandia over ontmoeting van Johannes met Jezus: 'Wees niet bang!'

Hoe reageer je als je Jezus plotseling in al Zijn hemelse heerlijkheid zou zien? De apostel Johannes maakte het mee toen hij als balling op het eiland Patmos verbleef. Overweldigd viel hij als dood aan de voeten van Christus. Maar Jezus legde Zijn...

Opvoedsymposium
Persbericht

Opvoedsymposium wil ouders weerbaar maken met lessen uit vervolgde kerk

Hoe kunnen christelijke ouders hun kinderen opvoeden in een wereld vol onzekerheid, dreiging en geestelijke strijd? Die vraag staat centraal tijdens het opvoedsymposium ‘Opvoeden in een wankele wereld’, dat op 30 oktober in Ede en 20 november in...

Landelijke Toerustingsdag Gebedspastoraat
Persbericht

Landelijke toerustingsdag over gebedspastoraat op komst

Hoe help je iemand die worstelt met zichzelf om dichter bij God te komen? En welke rol spelen stilte, gebed en de Heilige Geest daarbij? Deze vragen staan centraal tijdens de Landelijke Toerustingsdag Gebedspastoraat op zaterdag 31 oktober in...

Judith Fanto
Column

Mag een overheid doden om een moord te vergelden?

Mag een overheid iemand ter dood brengen om een moord te vergelden? Die vraag houdt schrijfster en jurist Judith Fanto bezig na berichten over een mislukte executie in de Verenigde Staten. Vanuit haar Joodse achtergrond onderzoekt ze de betekenis van...

Protestants Nederland overhandigt petitie
Nieuws

Ondanks 26.000 handtekeningen gaat 'XXL-Halloweenfeest' in Rotterdamse kerk door

Dinsdag overhandigde de vereniging Protestants Nederland een petitie met ruim 26.000 handtekeningen aan de beheerstichting van de Rotterdamse Laurenskerk. De vereniging roept de Laurenskerk op om het omstreden XXL-Halloweenfeest te annuleren....

Taybeh
Nieuws

Kerkleiders bezorgd over vermeende aanvallen Israëlische kolonisten op christelijk dorp

Kerkleiders in Jeruzalem hebben hun zorgen uitgesproken over recente berichten over aanvallen op inwoners van het overwegend christelijke dorp Taybeh, op de Westelijke Jordaanoever. Volgens de berichtgeving zouden Israëlische kolonisten bij de...

Park Tae-Yeon
Persbericht

Rusland veroordeelt zendeling Park Tae-Yeon tot bijna zes jaar cel

De Koreaanse zendeling Park Tae-Yeon (70) is deze maand door de rechtbank in het Russische Chabarovsk veroordeeld tot vijf jaar en acht maanden gevangenisstraf. Zij werd schuldig bevonden aan twee zaken die verband houden met immigratie. Park, die op...

Franse rapper Rilès
Positief nieuws

Franse rapper Rilès schrijft volledige Bijbel met de hand over

De Franse rapper Rilès is begonnen aan een opvallend project: hij wil de volledige Bijbel met de hand overschrijven. De 30-jarige artiest, die zegt geen religie aan te hangen, is op 5 oktober in een galerie in Londen aan de omvangrijke klus begonnen....

Gevouwen handen - Oegandees christen
Nieuws

Christelijke leraar vermoord in Oeganda nadat hij onderdak bood aan moslimbekeerlingen

De 45-jarige christelijke leraar Benjamin Kule Mayani is in West-Oeganda vermoord nadat hij onderdak bood aan voormalige moslims die christen waren geworden. Volgens lokale bronnen vielen drie moslimmannen hem aan. Een van hen zou boos zijn geweest...

Ds. W. L. van der Staaij
Video

CGK-predikant deelt anekdote over jongeman met grote toekomstplannen: "En dan?"

Een opleiding afronden, carrière maken, een gezin stichten en later van de oude dag genieten. Maar wat volgt daarna? Ds. W. L. van der Staaij stond tijdens een preek bij die vraag stil aan de hand van een gesprek tussen een grootvader en zijn...

ChatGPT
Nieuws

Miljoenen geloofsvragen aan ChatGPT: christenen gebruiken AI vooral om Bijbel te begrijpen

Steeds meer mensen gebruiken ChatGPT om antwoorden te vinden op vragen over het geloof. Wekelijks krijgt de chatbot zo'n zeventig miljoen geloofsvragen. Ook christenen maken veel gebruik van kunstmatige intelligentie (AI). Vooral om Bijbelteksten...