Video: wat iedere christen zou moeten weten over sjabbat

Video 26 februari 2025 4 minuten Redactie
sjabbat

‘Sjabbat sjalom!’ Zo groeten veel Joden elkaar aan het einde van de week en tijdens sjabbat. Als ik een Joodse jongen of meisje zou vragen: ‘Wat is de fijnste dag van de week?’ dan zullen ze bijna allemaal zeggen: de sjabbat, de Joodse rustdag! 

Joden houden van de sjabbat. Het is daarom niet zo vreemd dat het eeuwige leven in Joodse bronnen wordt vergeleken met een ‘jom shekulo sjabbat’; ‘een oneindige sjabbat’.

Waarschuwing
De sjabbat begint op vrijdagavond en duurt tot zaterdagavond. In Genesis lees je namelijk dat een nieuwe dag in de Bijbel begint bij zonsondergang (Gen. 1:5).

Op de sjabbat mag het Joodse volk niet werken. Totaal zijn 39 soorten werkzaamheden verboden op sjabbat; de zogenaamde ‘melachot’. Veel van deze werkzaamheden hebben te maken met het dagelijks werk of vragen veel lichamelijke inspanning.

Om te voorkomen dat je per ongeluk de sjabbat ontheiligd, kun je in Israël in de krant of op de kalender precies zien hoe laat de sjabbat begint. In de stad Jeruzalem klinkt vlak voordat de sjabbat begint zelfs een harde sirene als waarschuwing.

Bekijk de video:

Schepping
Waarom vinden veel Joden de sjabbat zo’n fijne dag? Dat heeft alles te maken met de twee redenen die God Zelf geeft voor de sjabbat. 

In Exodus 20 lezen we dat de sjabbat herinnert aan de schepping (Ex. 20:8-11). God rustte op de zevende dag. Door dat als schepsel ook te doen, eer je je Schepper. Je laat zien dat je beseft dat je niet zelf altijd en overal uitmaakt wat je doet. En het is echt waar: gehoorzaamheid aan dit gebod geeft vreugde in je hart. 

In Deuteronomium 5 wordt de sjabbat verbonden aan de slavernij in Egypte (Deut. 5:12-15). Een slaaf heeft geen vrije dag, maar God heeft het Joodse volk bevrijd. Ze zijn vrij. En als je echt beseft hoe waardevol vrijheid is, dan gun je het ook de ander, ja zelfs de os en de ezel in de stal.

Genadedag
Soms verbaast het me een beetje hoe nonchalant christenen omgaan met de zondag. Ik denk dat we veel van de Joden kunnen leren. Is er voor ons geen reden om onze Schepper een dag in de week te eren door gehoorzaam ons werk neer te leggen?

En is er, als je de Heere Jezus persoonlijk kent, ook niet een overvloed aan redenen om je één dag in de week in het bijzonder te verblijden over de vrijheid die je in Hem hebt ontvangen? 

De rustdag is een genadedag; geniet ervan!

De sjabbatsmaaltijd
Hoe ziet een gemiddelde sjabbat van een religieuze Jood er ongeveer uit? De sjabbat begint op vrijdagavond met het aansteken van twee sjabbatskaarsen. Dat gebeurt meestal door de moeder vlak voordat de sjabbat begint. Want het maken van vuur op sjabbat is verboden.

De vader is ondertussen in de synagoge. Daar is op vrijdagavond een korte, vreugdevolle dienst waar de sjabbat wordt verwelkomd. Deze dienst heet ‘kabbalath sjabbat’.

Na de dienst volgt er thuis een uitgebreide maaltijd. Voor die maaltijd geldt één verplichting: het moet de lekkerste maaltijd van de week zijn. Moeders zijn daarom vaak heel de vrijdag druk met alle voorbereidingen. 

Vaste gerechten zijn de sjabbatsbroden, de ‘challot’, en de sjabbatswijn. De twee challa’s symboliseren de dubbele hoeveelheid manna dat de Israëlieten mochten verzamelen voor de sjabbat. De wijn symboliseert de vreugde van de sjabbat.

Het bijwonen van een sjabbatsmaaltijd is een hele belevenis. Er wordt gezongen, gezellig bijgepraat en genoten van het heerlijke eten. En een groot voordeel: je hoeft de afwas niet te doen, want op sjabbat mag je niet werken!

Vreugde
Veel Joden gaan zaterdagmorgens en ’s -middags naar de synagoge. Tussendoor doet men samen spelletjes, bijvoorbeeld een Bijbelse quiz, bestudeert men religieuze boeken en rust uit (de vrijdagavond is vaak de opblijfavond in Joodse gezinnen). Ook maken veel gezinnen een wandeling.

Als de zon op zaterdagmiddag ondergaat, eindigt de sjabbat met de havdalah-ceremonie. Tijdens die ceremonie wordt er een zegen uitgesproken over een glas wijn, enkele geurige kruiden en het licht van een kaars.

Het is opnieuw een handeling vol symboliek. De geur van de kruiden helpt je om de vreugde van de sjabbat mee te nemen de nieuwe week in. Het aansteken van een kaars herinnert aan wat God deed op de eerste dag van de week: het scheppen van licht.

Het uitzien naar de volgende sjabbat kan beginnen! Sjabbat sjalom!

Deze informatie is afkomstig uit het informatieblad dat hoort bij deze video van De Verkenners. Klik hier voor meer informatie. De Verkenners is een gezamenlijk initiatief van Steunfonds Israël / Isaac da Costa, Stichting Steun Messiasbelijdende Joden en het Centrum voor Israëlstudies.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #7: Arnold Huijgen over eeuwige straf en de hel
Of beluister op:

Meerartikelen

Jordaan
Nieuws

Israël bereidt zich voor op 2030: werkgroep moet band met christelijke wereld versterken

Israël is begonnen met de voorbereidingen voor het jaar 2030, wanneer christenen wereldwijd stilstaan bij de tweeduizendste herdenking van de doop van Jezus in de Jordaan. Minister van Buitenlandse Zaken Gideon Sa'ar heeft daarvoor een speciale werkg

Daniel en Bianca Samson
Nieuws

Christelijk echtpaar zoekt in VS steun voor dochters die Zweden niet wil teruggeven

De Roemeense christelijke ouders Daniel en Bianca Samson zoeken nu ook in de Verenigde Staten steun voor de terugkeer van hun dochters Sara en Tiana. De meisjes werden eind 2022 door de Zweedse jeugdzorg uit huis geplaatst. Volgens de ouders speelde

generale synode van de Church of England
Nieuws

Church of England aanvaardt omstreden document over Israël

De generale synode van de Church of England heeft ingestemd met een voorstel om een reeks documenten van Palestijnse christenen, waaronder het omstreden Kairos Palestine II, officieel te ontvangen en binnen de kerk te bespreken. De beslissing leidt t

Hooggerechtshof Pakistan
Nieuws

Pakistaans Hooggerechtshof spreekt laatste verdachten vrij van moord op christelijk echtpaar

Het Hooggerechtshof van Pakistan heeft de laatste drie mannen vrijgesproken die nog waren veroordeeld voor de gruwelijke moord op het christelijke echtpaar Shahzad Masih en Shama Bibi. Het echtpaar werd in 2014 levend verbrand nadat zij ten onrechte

Mirjam Oosterhoff
Persbericht

Mirjam Oosterhoff nieuwe bestuursvoorzitter Youth for Christ

Mirjam Oosterhoff is de nieuwe bestuursvoorzitter van Youth for Christ Nederland. Deze maand heeft zij het stokje overgenomen van Dennis Mohn, die negen jaar voorzitter van bestuur is geweest. Mohn heeft zijn werk met veel passie gedaan, maar moet er

VKB
Nieuws

VKB zet kerkrentmeesters in het zonnetje: 'Hun werk is onmisbaar voor de kerk'

Kerkrentmeesters vervullen een belangrijke, maar vaak onzichtbare rol binnen de kerk. Daarom roept VKB Kerkrentmeesters kerken deze zomer op om hun college van kerkrentmeesters én andere vrijwilligers bewust te bedanken voor hun inzet. Volgens de ver

Michael Remmerswaal
Column

Waar zouden we Jezus vandaag ontmoeten?

Waar zouden we Jezus vandaag aantreffen als Hij zichtbaar onder ons zou rondlopen? In een kerkbank of juist op straat, naast mensen die door de samenleving worden vergeten? Michael Remmerswaal houdt christenen een spiegel voor. Ik kwam dit plaatje te

Jaap Bönker
Boekfragment

Leviticus 16: het keerpunt van Gods verlossingsplan

Waarom neemt Leviticus 16 zo'n centrale plaats in binnen de Torah in? In dit boekfragment uit Torah of Wet?! laat Jaap Bönker zien hoe de Grote Verzoendag het hart vormt van Gods heilsplan. Hij beschrijft de Misjkan als een beeld van de Messias en la

Meerartikelen

Ds. Maarten van Loon
Column

Hout of goud? Christenen bouwen op het enige fundament

Ik sta erbij en kijk ernaar. Het vuur gaat intussen over al mijn preken, columns en cursussen. Tot mijn ontzetting verteert het vuur vrijwel alles. Gelukkig blinken hier en daar ook een paar goudkorreltjes. Opeens valt mijn blik op de vuurplaat: het

Thomas Samuel
Getuigenis

Voormalig imam: "Jezus verscheen drie keer aan mij in dezelfde droom"

Een voormalige imam en islamitische evangelist zegt dat zijn leven ingrijpend veranderde nadat Jezus tot drie keer toe in een droom aan hem verscheen. De man, die om veiligheidsredenen de naam Thomas Samuel gebruikt, vertelt in het programma Radical

ElisevHoek-GeraldTroost-NickiPouw
Nieuws

Hoe christenen reageren op omstreden abortusproef: 25 reacties uitgelicht

De proef van het Amsterdamse ziekenhuis OLVG om ook abortussen bij gezonde ongeboren kinderen van 22 en 23 weken zwangerschap mogelijk te maken, leidt tot veel reacties vanuit de christelijke wereld. De Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaec

Silo
Nieuws

Archeologen stuiten in Bijbels Silo op bijzondere vondsten uit Tweede Tempeltijd 

Archeologen hebben bij het oude Silo in Samaria bijzondere voorwerpen uit de tijd van de Tweede Tempel gevonden. Dat schrijft All Israel News. De ontdekkingen geven volgens onderzoekers nieuw inzicht in het Joodse leven in deze periode. Dat is ook de

Klaslokaal
Nieuws

Katholieke docente naar rechter; zegt ontslagen te zijn na beantwoorden abortusvragen

Een katholieke docente in Schotland zegt dat zij ontslagen is omdat zij tijdens een les vragen van leerlingen beantwoordde over abortus, religie en de Verenigde Staten. Dat meldt The Christian Post. De zaak komt op 24 augustus voor bij een arbeidsrec

Ds. J. M. D. de Heer
Nieuws

Nieuwe predikant voor gereformeerde gemeente Alblasserdam: ds. J. M. D. de Heer

De gereformeerde gemeente te Alblasserdam mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. J. M. D. de Heer (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In Alblasserdam volgt de predikant de in 2023 naar Poederoijen vertrokken ds. C. Sonnevelt

pakistan
Nieuws

Pakistaanse autoriteiten: meerderheid van godslasteringszaken is verzonnen

De meerderheid van de godslasteringszaken die de afgelopen vijf jaar in Pakistan zijn geregistreerd, blijkt verzonnen te zijn. Dat hebben hoge overheidsfunctionarissen en politievertegenwoordigers verklaard tijdens een hoorzitting van de Senaatscommi

Hans van Hoof
Nieuws

IRS opnieuw op zoek naar directeur; Hans van Hoof keert tijdelijk terug

Stichting IRS (In de Rechte Straat) moet opnieuw op zoek naar een directeur. De onlangs benoemde directeur Jan Keuken heeft de organisatie alweer verlaten vanwege zijn benoeming tot wethouder in de gemeente Buren. Hans van Hoof (foto) keert tijdelijk

Kerkleidersdag
Persbericht

New Wine organiseert gratis Kerkleidersdag tijdens Zomerconferentie

New Wine Nederland organiseert op dinsdag 21 juli, in samenwerking met het Evangelisch Werkverband (EW), een gratis Kerkleidersdag tijdens de New Wine Zomerconferentie in Liempde. De dag is bedoeld voor predikanten, voorgangers, pioniers, kerkelijk w

Stoop
Nieuws

SGP-burgemeester beëindigt lidmaatschap: "Steun PVV-motie dolksteek in de rug"

De 64-jarige burgemeester van West Betuwe, Servaas Stoop, heeft zijn lidmaatschap van de SGP opgezegd. Dat vertelt hij tegenover het Reformatorisch Dagblad. De belangrijkste reden voor zijn vertrek bij de partij is het asielstandpunt van de landelijk

verf
Nieuws

Tientallen kerken en christenen doelwit van geweld in Europa

In Europa zijn in juni veertig antichristelijke haatmisdrijven geregistreerd. Kerken werden in brand gestoken of vernield en ook voorgangers, bekeerlingen en andere christenen werden bedreigd of aangevallen. Dat blijkt uit cijfers van de organisatie

vrouw
Verdieping

Vijf vragen en antwoorden over de proef met abortussen tussen 22 en 24 weken

De proef waarbij enkele Nederlandse ziekenhuizen abortussen tussen 22 en 24 weken gaan uitvoeren, zorgt voor veel onrust. ChristenUnie, SGP en verschillende prolifeorganisaties maken zich grote zorgen. Wat is er precies aan de hand en wat verandert e