Wat de Nashville discussie mij heeft laten zien

Nieuws 31 januari 2019
Rogier Havelaar

“Beste Huug, na lang piekeren en nadenken heb ik besloten dit pakketje aan je uit te lenen. Het is geen goud, dus als je last heb van een nietje of plakbandje trek je het maar gewoon los. Neem rustig de tijd en mail me voor een afspraak. Ik hoop dat we er samen een beetje uit kunnen komen.”

Huug Varkevisser was de voorganger in de kerk waar ik twee keer per zondag naar toe ging. Een lieve man die altijd met wijd uitgestrekte handen de Zegen van God uitsprak aan het einde van de kerkdienst. Ik vond een eer om de zegen te ontvangen.

Mijn dagboekbrieven die ik schreef tussen mijn dertiende en zestiende. Losse velletjes met nietjes aan elkaar. In een kartonnen omhulsel met daaromheen heel veel plakband om het te verzegelen. Voor Huug. Strikt vertrouwelijk! Mijn diepste geheim, mijn worsteling met homoseksuele gevoelens, stopte ik bij hem in de brievenbus. En daarmee begon mijn zoektocht naar mijn eigen identiteit en hoe ik die identiteit kon vereenzelvigen met mijn geloof.

Ik voel me in deel van zowel de minderheidsgroep “homo’s” als de minderheidsgroep “christenen”.

Door homoseksuele vrienden word ik ter verantwoording geroepen als een willekeurige dominee homoseksualiteit weer eens zondig verklaart.

Twee werelden die voor mij perfect verenigbaar zijn, staan vaak tegenover elkaar. Christelijke vrienden vinden het maar niks als ik namens PostNL Pride onze GayPride activiteiten organiseer. Door homoseksuele vrienden word ik ter verantwoording geroepen als een willekeurige dominee homoseksualiteit weer eens zondig verklaart.

En daarom vind ik de Nashville discussie zo interessant, want het gaat over de wrijving die er ontstaat als tegenpolen uit beide werelden elkaar ontmoeten.

Ik ben in 2010 uit de kast gekomen. In één van mijn dagboekbrieven stond in 1997, ik was toen dertien jaar oud, de zin: “misschien ben ik wel homo en moet ik dat gewoon accepteren”. Toen ik deze zin in 2010 herlas viel ik van mijn stoel. Ik had nooit geweten dat de Rogier van dertien jaar wijzer en eerlijker tegen zichzelf was dan de Rogier van zesentwintig.

Rogier sprak hierover - aan het begin en het einde - tijdens een lezing in Pakhuis de Zwijger:

Ik heb maar een paar keer met Huug gesproken. Uiteindelijk besloot ik dat het over zou zijn als ik achttien was.

Zes jaar later. Ik was tweeëntwintig en het was nog niet over. Ik liep vast en nam contact op met stichting Different. Een christelijke organisatie die hulp verleent aan mensen die worstelen met vragen rondom seksualiteit.

Daar gaf de therapeute aan dat ik misschien moest accepteren dat ik homo was en moest bedenken wat ik met die gevoelens wilde. Dat was voor mij een uitgesloten weg. Ik was geen homo.

En bovendien inmiddels landelijk voorzitter van de ChristenUnie-jongeren, gospelzanger en spreker in jongerenkerkdiensten dus het kwam mij ook niet goed uit. En ik wilde vader worden. Ik stuurde een SMS naar de therapeut om te bedanken voor de goede gesprekken en dat verder vervolg niet meer nodig was.

Wat zegt het over onszelf als christenen of als LHBTI+ community dat we het zo belangrijk vinden wat anderen van ons vinden?

Vier jaar later. Ik was zesentwintig en had een vriendin. Tijdens een avond stappen maakte een jongen avances wat leidde tot mijn eerste tongzoen met een man. Schuldbewust, want vreemd gegaan, met een man, realiseerde ik mij dat ik twee keer eerder hard weggerend was voor het idee dat ik homo was. Zou ik dat mijn hele leven blijven doen? Zou ik zo’n man worden met kinderzitjes op de achterbank die onderweg bij een homo ontmoetingsplaats zou stoppen?

Ik SMSte de therapeut weer om na al die jaren toch weer eens te praten. In het gesprek zei ik: ik ben bang dat ik misschien toch homo ben. Zij moest hard lachen. “oh joh! Ik zat al even op dat punt! En ik dacht jij ook!”

Het was een warm gesprek met een belangrijke uitkomst. Toen ik in de auto stapte keek ik mijzelf in de binnenspiegel aan. “Ik ben Rogier en ik ben homo. En dat is oke.” De tranen rolden over mijn wangen.

Die zelfacceptatie is de kracht waarop ik terugval moeilijke situaties. Bijvoorbeeld toen in Tilburg in de baptistengemeente waar ik zat hardop voor mijn zielenheil gebeden werd. “Vader zorg dat we de natuurwetten respecteren, ookal kennen we één zondaar in persoon”. Inmiddels ben ik lid van de Westerkerk in Amsterdam.

Ik denk dat deze zelfacceptatie ook maakt dat ik genuanceerd in discussies over Nashville sta. De Nashville discussie laat voor mij drie dingen zien.

Antihomodocument', zowerd Nashville geframed. Ik denk bijna niemand.

Ten eerste dat we niet met verschillen om kunnen gaan. De ander moet míj zien zoals ik ben en moet míj accepteren zoals ik ben. Wat zegt het over onszelf als christenen of als LHBTI+ community dat we het zo belangrijk vinden wat anderen van ons vinden?

Uit de heftige reacties op het document spreekt veel onzekerheid: mogen we er eigenlijk zijn? Kijken we onszelf voldoende aan in de achteruitkijkspiegel, en geloven we ten diepste dat we oké zijn? Als je jezelf accepteert dan maakt het wat minder uit als anderen dat niet doen.

Ten tweede laat Nashville zien dat we een gebrek aan nieuwsgierigheid hebben. 'Antihomodocument', zowerd Nashville geframed. Wie heeft de verklaring in zijn geheel gelezen? Wie heeft gedacht: goh, wat zouden die lui die dit ondertekenden nou ten diepste bedoeld hebben? Ik denk bijna niemand. We willen dingen niet begrijpen, we willen er vooral wat van vinden en lezen de tekst met bevooroordeelde ogen, op zoek naar bevestiging van ons eigen gelijk. Net zoals mijn christelijke vrienden met bevooroordeelde ogen naar de GayPride kijken.

Ten derde laat Nashville zien hoe wonderlijk mooi ons land met alle verschillen is. Eén steen in een vijver leidt tot verbroedering, tot kerken die zich uitspreken, tot politieke debatten over hoe God wel of niet is en tot een recordomzet van de Dokkumer vlaggencentrale.

Terug naar de Zegen. Huug Varkevisser overleed voordat ik uit de kast was. Ik had het hem graag nog verteld en hem bedankt voor de mooie gesprekken.

Ik interpreteer de Zegen tegenwoordig meer als “het goede”. De leefregels, de liefde, de harmonie. De Vrede. In de Westerkerk zeggen we: In een spoor van eeuwen maar zeker ook met het oog op de toekomst: weet u gedragen door, draag met u mee én draag uit de zegen van God. Het goede. Dat wens ik iedereen toe. Zonder plakbandjes.

Rogier Havelaar is directeur stadslogistiek bij PostNL en bestuurslid van regenboognetwerk PostNL Pride. Rogier was voorzitter van PerspectieF (2005-2008), de jongerenorganisatie van de ChristenUnie en voor die partij in 2008 lid van de Commissie-Cnossen, die de partij moest adviseren over de vraag of een CU-lid met een partner van gelijk geslacht op de kandidatenlijst zou mogen staan. Rogier werd na zijn coming out actief lid van het CDA.

Dit artikel is een ingekorte versie van zijn openingslezing bij de Nashville Proefrechtzaak in Pakhuis de Zwijger. De avond is hier terug te zien.

Praatmee

Beluister onze podcast

#293 Jeffrey & Farshid Seyed Mehdi over massamoord in Iran, het regime & Jeremia 49
Of beluister op:

Meerartikelen

VS Hongarije
Nieuws

Verenigde Staten en Hongarije sluiten overeenkomst om christenvervolging te bestrijden

De Verenigde Staten en Hongarije gaan samenwerken om christenvervolging wereldwijd te bestrijden. De landen sloten een overeenkomst na de jaarlijkse Internationale Religieuze Vrijheid (IRF) bijeenkomst in Washington D.C. De landen willen de 'samenwer

President Donald Trump
Nieuws

Interreligieuze coalitie spant rechtszaak aan tegen regering Trump

Een interreligieuze coalitie heeft een rechtszaak aangespannen tegen de regering van president Donald Trump. De groepen zeggen dat de Amerikaanse Commissie voor Godsdienstvrijheid te veel christenen telt en andere religies daarmee onvoldoende vertege

Jeffrey Sarpong
Interview

Ex-profvoetballer Jeffrey Sarpong deelt zijn geloof: “Voetbal is niet 24/7, Jezus Christus wel” 

Hij speelde voor Ajax, bouwde een internationale voetbalcarrière op en staat nu als trainer opnieuw op het veld, dit keer om jonge spelers te vormen. Maar ex-profvoetballer Jeffrey Sarpong gebruikt zijn bekendheid vooral om een andere boodschap door

ds. D. J. Diepenbroek
Video

HHK-predikant laat zien hoe taal grenzen blootlegt en afkomst verraadt

In een preek over Richteren 12 stond ds. D. J. Diepenbroek stil bij een aangrijpende gebeurtenis bij de Jordaan. Een soldaat uit Efraïm die, op zoek naar veiligheid, wordt tegengehouden bij de oversteek. Niet zijn uiterlijk, maar zijn uitspraak geeft

Opwekkingsconferentie
Video

Stichting Opwekking brengt nieuwe single uit: 'Jezus Uw naam'

Stichting Opwekking heeft weer een nieuwe single uitgebracht: 'Jezus Uw naam'. De single verscheen vorige week en maakt deel uit van het nieuwe album, bestaande uit 12 nieuwe singles, dat rond Pinksteren zal verschijnen. Het lied is gericht op het be

Zij Lacht summit
Persbericht

Zij Lacht nodigt christenvrouwen uit voor Summit over Gods nabijheid

Het vrouwenplatform Zij Lacht organiseert binnenkort een Summit voor vrouwen in de Basiliek in Veenendaal. Het evenement wil vrouwen helpen om Gods nabijheid te herkennen in het gewone leven. Volgens Anne Teunis, hoofd van Zij Lacht, legt de Summit d

relaties
Nieuws

Conferentie over Bijbelse relatievorming in Rotterdam

Binnenkort wordt in Rotterdam een tweedaagse conferentie georganiseerd over Bijbelse relatievorming. Het initiatief komt van Bijbels Beraad M/V en Family Bible Church en is ontstaan vanuit een groep jongeren die het gemis aan Bijbels onderwijs over r

Myanmar
Nieuws

Overlevenden uit christelijke staat klagen junta Myanmar aan om oorlogsmisdaden

Een organisatie die overlevenden vertegenwoordigt uit de overwegend christelijke Chin-staat in Myanmar, heeft de militaire junta van het land aangeklaagd voor oorlogsmisdaden. Dat meldt Open Doors. Deze stap volgt op de recente verkiezingen in Myanma

Meerartikelen

Paus
Nieuws

Paus Leo XIV bidt voor de slachtoffers van geweld in Nigeria en doet oproep aan autoriteiten

Paus Leo XIV heeft zondag de Nigeriaanse autoriteiten opgeroepen om de bescherming van iedere burger te waarborgen. Leo XIV doet de uitspraken na de recente aanslagen in het land waarbij tientallen christenen om het leven kwamen. Hij gaf ook aan te b

Nissen
Nieuws

Katholieke kerkhistoricus Peter Nissen (68) overleden

De bekende kerkhistoricus en theoloog Peter Nissen is afgelopen vrijdag op 68-jarige leeftijd overleden. Hij werd voor de tweede keer in een jaar getroffen door een herseninfarct. Nissen, emeritus hoogleraar en veelgevraagd religiedeskundige in de me

Jack Esselink - Jannica van Barneveld - Ds. W. A. Zondag
Interview

Is het geoorloofd om een preek te maken met behulp van AI? Drie theologen reageren

Artificiële Intelligentie (AI) rukt razendsnel op. Ook in kerkelijk Nederland roept dat vragen op. Mag een predikant of voorganger AI gebruiken bij het maken van de preek? Kan je AI als een handig hulpmiddel zien of raakt het aan de kern van wat pred

Kees Postma
Opinie

Tenenkrommende vroomheid: de scheidslijn tussen 'kerk' en 'wereld'

Hoe verhoudt een christen zich tot de wereld zonder te vervallen in angst of hoogmoed? In deze column reflecteert Kees Postma op een hardnekkig spanningsveld binnen kerkelijk Nederland: de neiging om ‘kerk’ en ‘wereld’ tegenover elkaar te zetten. Een

Henk Herbold
Opinie

Christenvervolging in Nederland is dichterbij dan velen denken

Er vinden in ons land nog geen dingen plaats die direct op christenvervolging wijzen, tenminste wanneer we dit vergelijken met wat er in sommige andere landen gebeurt. Met name in verschillende islamitische landen worden christenen daadwerkelijk verv

Ds. W. M. Dekker
Nieuws

Nieuwe dominee voor Adventkerk (PKN) in Amersfoort: ds. W. M. Dekker

De protestantse gemeente te Amersfoort beschikt binnenkort weer over een eigen dominee. Ds. W. M. Dekker (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In de Adventkerk volgt Dekker de begin vorig jaar naar Leersum vertrokken ds. H. S. Mosterd op. De

Mirjam Bikker
Nieuws

CU-leider Bikker: “Zorgwekkend als christenen stemmen op FVD”

ChristenUnie-leider Mirjam Bikker maakt zich grote zorgen over de groeiende steun voor Forum voor Democratie onder christelijke kiezers. In de talkshow DIT, het nieuwsplatform van de EO, zegt zij het “zeer zorgwekkend” te vinden dat ook christenen ov

Nigeria vlag
Nieuws

Zeker 70 Nigeriaanse christenen gedood bij gecoördineerde aanvallen

Bij een reeks gecoördineerde aanvallen in de Nigeriaanse deelstaat Taraba zijn naar schatting ten minste zeventig leden van de overwegend christelijke Tiv-bevolkingsgroep gedood. Woningen werden in brand gestoken, voedselvoorraden vernietigd en perso

Joods gebedenboek
Nieuws

Joods gebedenboek uit 1415 brengt op veiling bijna zes miljoen euro op

Een Joods gebedenboek uit het jaar 1415 heeft op een veiling bijna zes miljoen euro opgebracht. Dat meldt All Israel News. Het gebedenboek werd gebruikt bij de belangrijkste Joodse feestdagen van het jaar. Wat dit boek ook bijzonder maakt, is dat het

Ds. D. J. Budding
Video

Ds. Budding waarschuwt voor afwachtende houding bij bekering

In een recente preek sprak ds. D. J. Budding indringend over bekering. Hij waarschuwde tegen een afwachtende houding waarin bekering vooral wordt gezien als iets wat je ooit misschien overkomt. De hervormde emerituspredikant benadrukte dat de Bijbel

Het Omega Project
Verdieping

God aanvaardt ons zoals we zijn maar wil ons wél veranderen: hoe zit dat? Bekijk de tutorial

God aanvaardt ons zoals we zijn, maar laat ons daar niet bij. Juist vanuit die onvoorwaardelijke aanvaarding nodigt Hij ons uit tot verandering. Het opvallende is dat echte groei vaak pas mogelijk wordt wanneer we onszelf leren accepteren. Die ogensc

Istanbul
Nieuws

Europees Hof buigt zich over inreisverboden voor christenen in Turkije

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens gaat twintig zaken behandelen van christenen die Turkije niet meer in mogen. Dat meldt The Christian Post. De Turkse overheid ziet hen namelijk als een risico voor de nationale veiligheid. Volgens de betro