Wat de Nashville discussie mij heeft laten zien

Nieuws 31 januari 2019
Rogier Havelaar

“Beste Huug, na lang piekeren en nadenken heb ik besloten dit pakketje aan je uit te lenen. Het is geen goud, dus als je last heb van een nietje of plakbandje trek je het maar gewoon los. Neem rustig de tijd en mail me voor een afspraak. Ik hoop dat we er samen een beetje uit kunnen komen.”

Huug Varkevisser was de voorganger in de kerk waar ik twee keer per zondag naar toe ging. Een lieve man die altijd met wijd uitgestrekte handen de Zegen van God uitsprak aan het einde van de kerkdienst. Ik vond een eer om de zegen te ontvangen.

Mijn dagboekbrieven die ik schreef tussen mijn dertiende en zestiende. Losse velletjes met nietjes aan elkaar. In een kartonnen omhulsel met daaromheen heel veel plakband om het te verzegelen. Voor Huug. Strikt vertrouwelijk! Mijn diepste geheim, mijn worsteling met homoseksuele gevoelens, stopte ik bij hem in de brievenbus. En daarmee begon mijn zoektocht naar mijn eigen identiteit en hoe ik die identiteit kon vereenzelvigen met mijn geloof.

Ik voel me in deel van zowel de minderheidsgroep “homo’s” als de minderheidsgroep “christenen”.

Door homoseksuele vrienden word ik ter verantwoording geroepen als een willekeurige dominee homoseksualiteit weer eens zondig verklaart.

Twee werelden die voor mij perfect verenigbaar zijn, staan vaak tegenover elkaar. Christelijke vrienden vinden het maar niks als ik namens PostNL Pride onze GayPride activiteiten organiseer. Door homoseksuele vrienden word ik ter verantwoording geroepen als een willekeurige dominee homoseksualiteit weer eens zondig verklaart.

En daarom vind ik de Nashville discussie zo interessant, want het gaat over de wrijving die er ontstaat als tegenpolen uit beide werelden elkaar ontmoeten.

Ik ben in 2010 uit de kast gekomen. In één van mijn dagboekbrieven stond in 1997, ik was toen dertien jaar oud, de zin: “misschien ben ik wel homo en moet ik dat gewoon accepteren”. Toen ik deze zin in 2010 herlas viel ik van mijn stoel. Ik had nooit geweten dat de Rogier van dertien jaar wijzer en eerlijker tegen zichzelf was dan de Rogier van zesentwintig.

Rogier sprak hierover - aan het begin en het einde - tijdens een lezing in Pakhuis de Zwijger:

Ik heb maar een paar keer met Huug gesproken. Uiteindelijk besloot ik dat het over zou zijn als ik achttien was.

Zes jaar later. Ik was tweeëntwintig en het was nog niet over. Ik liep vast en nam contact op met stichting Different. Een christelijke organisatie die hulp verleent aan mensen die worstelen met vragen rondom seksualiteit.

Daar gaf de therapeute aan dat ik misschien moest accepteren dat ik homo was en moest bedenken wat ik met die gevoelens wilde. Dat was voor mij een uitgesloten weg. Ik was geen homo.

En bovendien inmiddels landelijk voorzitter van de ChristenUnie-jongeren, gospelzanger en spreker in jongerenkerkdiensten dus het kwam mij ook niet goed uit. En ik wilde vader worden. Ik stuurde een SMS naar de therapeut om te bedanken voor de goede gesprekken en dat verder vervolg niet meer nodig was.

Wat zegt het over onszelf als christenen of als LHBTI+ community dat we het zo belangrijk vinden wat anderen van ons vinden?

Vier jaar later. Ik was zesentwintig en had een vriendin. Tijdens een avond stappen maakte een jongen avances wat leidde tot mijn eerste tongzoen met een man. Schuldbewust, want vreemd gegaan, met een man, realiseerde ik mij dat ik twee keer eerder hard weggerend was voor het idee dat ik homo was. Zou ik dat mijn hele leven blijven doen? Zou ik zo’n man worden met kinderzitjes op de achterbank die onderweg bij een homo ontmoetingsplaats zou stoppen?

Ik SMSte de therapeut weer om na al die jaren toch weer eens te praten. In het gesprek zei ik: ik ben bang dat ik misschien toch homo ben. Zij moest hard lachen. “oh joh! Ik zat al even op dat punt! En ik dacht jij ook!”

Het was een warm gesprek met een belangrijke uitkomst. Toen ik in de auto stapte keek ik mijzelf in de binnenspiegel aan. “Ik ben Rogier en ik ben homo. En dat is oke.” De tranen rolden over mijn wangen.

Die zelfacceptatie is de kracht waarop ik terugval moeilijke situaties. Bijvoorbeeld toen in Tilburg in de baptistengemeente waar ik zat hardop voor mijn zielenheil gebeden werd. “Vader zorg dat we de natuurwetten respecteren, ookal kennen we één zondaar in persoon”. Inmiddels ben ik lid van de Westerkerk in Amsterdam.

Ik denk dat deze zelfacceptatie ook maakt dat ik genuanceerd in discussies over Nashville sta. De Nashville discussie laat voor mij drie dingen zien.

Antihomodocument', zowerd Nashville geframed. Ik denk bijna niemand.

Ten eerste dat we niet met verschillen om kunnen gaan. De ander moet míj zien zoals ik ben en moet míj accepteren zoals ik ben. Wat zegt het over onszelf als christenen of als LHBTI+ community dat we het zo belangrijk vinden wat anderen van ons vinden?

Uit de heftige reacties op het document spreekt veel onzekerheid: mogen we er eigenlijk zijn? Kijken we onszelf voldoende aan in de achteruitkijkspiegel, en geloven we ten diepste dat we oké zijn? Als je jezelf accepteert dan maakt het wat minder uit als anderen dat niet doen.

Ten tweede laat Nashville zien dat we een gebrek aan nieuwsgierigheid hebben. 'Antihomodocument', zowerd Nashville geframed. Wie heeft de verklaring in zijn geheel gelezen? Wie heeft gedacht: goh, wat zouden die lui die dit ondertekenden nou ten diepste bedoeld hebben? Ik denk bijna niemand. We willen dingen niet begrijpen, we willen er vooral wat van vinden en lezen de tekst met bevooroordeelde ogen, op zoek naar bevestiging van ons eigen gelijk. Net zoals mijn christelijke vrienden met bevooroordeelde ogen naar de GayPride kijken.

Ten derde laat Nashville zien hoe wonderlijk mooi ons land met alle verschillen is. Eén steen in een vijver leidt tot verbroedering, tot kerken die zich uitspreken, tot politieke debatten over hoe God wel of niet is en tot een recordomzet van de Dokkumer vlaggencentrale.

Terug naar de Zegen. Huug Varkevisser overleed voordat ik uit de kast was. Ik had het hem graag nog verteld en hem bedankt voor de mooie gesprekken.

Ik interpreteer de Zegen tegenwoordig meer als “het goede”. De leefregels, de liefde, de harmonie. De Vrede. In de Westerkerk zeggen we: In een spoor van eeuwen maar zeker ook met het oog op de toekomst: weet u gedragen door, draag met u mee én draag uit de zegen van God. Het goede. Dat wens ik iedereen toe. Zonder plakbandjes.

Rogier Havelaar is directeur stadslogistiek bij PostNL en bestuurslid van regenboognetwerk PostNL Pride. Rogier was voorzitter van PerspectieF (2005-2008), de jongerenorganisatie van de ChristenUnie en voor die partij in 2008 lid van de Commissie-Cnossen, die de partij moest adviseren over de vraag of een CU-lid met een partner van gelijk geslacht op de kandidatenlijst zou mogen staan. Rogier werd na zijn coming out actief lid van het CDA.

Dit artikel is een ingekorte versie van zijn openingslezing bij de Nashville Proefrechtzaak in Pakhuis de Zwijger. De avond is hier terug te zien.

Praatmee

Beluister onze podcast

#390 Elisabeth van Zijl en Carolien Pape over hun diepe worsteling, geloofsreis en bevrijdingsproces
Of beluister op:

Meerartikelen

Iraanse christenen
Nieuws

Iraanse christenen opgesloten vanwege hun geloof: ‘Bedreigd met executie'

Rond de kerstperiode zijn meerdere christenen in Iran gevangengezet vanwege hun geloof. Dat meldt de Iraanse organisatie Article 18. Twee christelijke broers begonnen midden december aan hun gevangenisstraf. Ook werd een christelijke vrouw twee dagen

Ds. V. S. van der Meer
Nieuws

HHK Stolwijk brengt beroep uit op ds. V. S. van der Meer

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. V. S. van der Meer (foto). De predikant moet in het Zuid-Hollandse dorp ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten.

Ds. A. T. Vergunst
Video

GerGem-predikant verbindt strijd met zelfbeeld aan geloof in Christus

In een recente preek deelde ds. A. T. Vergunst (GerGem) een pastorale ontmoeting. Een vrouw worstelde jarenlang met minderwaardigheid, terwijl haar man haar steeds opnieuw wees op zijn onvoorwaardelijke liefde. Het voor veel mensen herkenbare thema,

Don Ceder
Nieuws

ChristenUnie-Kamerlid op de bres voor vrij Iran: "De beelden zijn schokkend"

Op het Malieveld in Den Haag kwamen zaterdag honderden mensen samen om te demonstreren tegen het islamitische regime in Iran. Onder de sprekers bevond zich ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder, die in een indringende toespraak opriep tot internationale st

Rose Docherty
Nieuws

Kerkleiders slaan alarm na aanklacht tegen pro-life activiste (75) bij abortuskliniek

Kerkleiders in Schotland slaan alarm na de recente rechtszaak tegen de 75-jarige christelijke pro-life activiste Rose Docherty. Dat meldt Christian Today. Docherty werd in september vorig jaar gearresteerd en aangeklaagd nadat zij met een bord bij ee

Week van Gebed 2026
Persbericht

Christenen openen Week van Gebed 2026 met gezamenlijke startdienst

De Week van gebed voor eenheid is een jaarlijks initiatief waarbij christenen samen bidden voor eenheid, vrede en gerechtigheid. In 2026 wordt deze bijzondere week voor het eerst geopend met een landelijke startdienst op zaterdag 17 januari in de Sin

Ds. Mark de Jager
Interview

Ds. Mark de Jager blikt terug op zijn tijd in Drenthe: “Ik ontving geen briefje uit de hemel”

“Een lege kerk, een camera en een dorp dat mij nog helemaal niet kende: zo begon mijn eerste periode als predikant.” Ds. Mark de Jager kijkt terug op een onverwacht missionair avontuur in een sterk geseculariseerde omgeving, namelijk Drenthe. In het

Philip Yancey
Column

Bekering of noodgreep? Vragen bij de schuldbelijdenis van Philip Yancey

Philip Yancey (foto) loog acht jaar lang tegen zijn vrouw. Nu heeft hij haar nodig om hem te reinigen, te voeden en te vergeven. En zij kiest ervoor te blijven. Laat dit even op je inwerken: “Ik beken tot mijn grote schaamte dat ik acht jaar lang bew

Meerartikelen

Sebastiaan van Wessem
Column

Opwekking, verdrukking of herstel? Toekomstvisie van christenen doet ertoe

Elke kerk leeft vanuit een toekomstvisie. Soms wordt die openlijk verwoord, vaker blijft zij onder de oppervlakte. Hoe dan ook is er altijd een bepaalde kijk op de toekomst aanwezig. Die toekomstvisie gaat niet alleen over wat we geloven dat er ooit

Iran
Nieuws

Christenen bidden en strijden hoopvol voor verandering in Iran

In Iran lijkt momenteel een grote verandering plaats te vinden. Al bijna twee weken zijn er massale demonstraties gaande. Wat begon als protesten tegen de slechte economische situatie, groeide al snel uit tot wijdverspreide en grootschalige protesten

Samengestelde koorzang onder leiding van Jan Quintus Zwart
Video

Luister naar het schitterende Lied van hoop in de Bovenkerk van Kampen

'Heer, ik wil U danken in vreugde en verdriet. Uw liefde wil ik loven. Al begrijpt mijn ziel U niet. Door U kan ik steeds zingen, zelfs in de zwartste nacht.' Deze schitterende woorden, die blijk geven van een rotsvast geloof in welke omstandigheden

Johan Schep
Video

Johan Schep vertelt hoe nieuw begin na zondvloed vooruitwijst naar Jezus' offer

In Genesis 9 spreekt God na de zondvloed Zijn zegen uit over Noach en zijn zonen en geeft Hij hun de opdracht de aarde opnieuw te bevolken. Daarbij stelt God ook een duidelijke grens: alles mag gegeten worden, behalve vlees waarin nog bloed zit. Evan

Ds. W. Visscher
Video

Ds. W. Visscher legt in preekfragment uit wat kerk-zijn volgens hem betekent

"In onze tijd leven er helaas wat verkeerde ideeën over wat kerk-zijn nu betekent. Alsof dat betekent dat je je voegt bij een dominee en wat die dominee allemaal voor interessants te zeggen heeft. Dat is de bijl aan de wortel van het kerk- en gemeent

Het Omega Project
Verdieping

Handen vouwen of handen uit de mouwen? Bekijk de tutorial

Bidden en werken: het bijkt in de praktijk een lastiger samenspel dan we vaak denken. Het is voor elke christen een grote uitdaging om daadwerkelijk in afhankelijkheid van God te leven zodat je niet zonder te bidden en niet bidt zonder te werken. Maa

Sam Kroon en  Renzo Merbis
Video

Terugkijken: Atheïst en christen diepgaand in gesprek over God en geloof

In deze video van Christendom.nl gaat christen Renzo Merbis het gesprek aan met atheïst Sam Kroon. Zij spreken open en eerlijk over grote levensvragen, zoals het bestaan van God, de betekenis van vrije wil, het probleem van lijden en de Bijbelse visi

Leander Janse
Video

Gods wake-up call midden op zee: een Bijbelstudie over Jona

Jona probeert weg te komen van God, maar op zee wordt hij ingehaald door een storm die God zelf laat opkomen. Niet als straf, maar als een liefdevolle wake-up call. Leander Janse laat in deze Bijbelstudie dat God soeverein is en dat zelfs de stormen

Bert-Jan Ruissen
Persbericht

Eurofractie SGP wil dat Jodenhaat uit Palestijnse schoolboeken verdwijnt

Europarlementariër Bert-Jan Ruissen (SGP) heeft opnieuw schriftelijke vragen gesteld aan de Europese Commissie over de inhoud van Palestijnse schoolboeken. Aanleiding is een recent rapport van organisatie IMPACT-se dat aantoont dat, ondanks herhaalde

Lauren Daigle
Nieuws

Bekende christelijke zangeres ziet tekenen van opwekking onder Generatie Z

De christelijke zangeres Lauren Daigle ziet duidelijke tekenen van geestelijke opwekking. Volgens haar komen die vooral bij Generatie Z vandaan. De bekende zangeres zei dit in gesprek met The Christian Post, tijdens de GMA Dove Awards. Daarnaast waar

Familie de Jong
Nieuws

Veenendaalse broers halen duizenden euro's op met nacht in zelfgebouwde iglo

Tweeënhalf en anderhalf uur slapen, daar deden ze het mee. De Veenendaalse broers Johan (16) en Jaco de Jong (15) overnachtten in hun zelfgebouwde iglo. Voor het goede doel, zodat kinderen en jongeren in Oekraïne de winter doorgeholpen worden. De tel

Don Ceder
Nieuws

Don Ceder stelt Kamervragen over protesten in Iran en vraagt om Nederlandse steun

ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder heeft schriftelijke vragen gesteld aan de minister van Buitenlandse Zaken over de snel escalerende protesten in Iran. Ceder wil weten hoe de Nederlandse regering kijkt naar de massale demonstraties tegen het Iraanse re