MeToo en het einde van het ‘mannentijdperk’

Dagelijks leven 16 januari 2018 Koert Koster
Koert Koster

De Golden Globes – een awardshow voor uitmuntend talent in Hollywood – stonden onlangs helemaal in het teken van #MeToo. De zwarte kleding van de sterren staat symbool voor een generatie vrouwen die niet langer accepteren dat ze gebruikt of misbruikt worden door mannen. De MeToo-discussie is nieuw leven ingeblazen na de mega-onthulling van seksueel misbruik door filmproducent Harvey Weinstein. Hij misbruikte zijn positie en gebruikte zijn macht om filmsterren seksueel te onderdrukken.

Het afgelopen jaar meldden zich heel veel vrouwen als ‘MeToo-slachtoffer’. Deze massale 'coming out' van zoveel gebruikte en misbruikte mensen roept bij mij een paar vragen op. Een onnoemlijk aantal mensen komt nu uit de schulp om zich bloot te geven als slachtoffer. Want er is lef voor nodig om je als mens zo kwetsbaar op te stellen. Er is sprake van een sneeuwbaleffect.

De vraag is hoe groot het effect is van deze massale ‘coming out’. En wel het effect op één enkeling die zich nog meldt. Want wie kijkt er nog van op wanneer iemand zich meldt als slachtoffer? Een voorbeeld: Als iedereen natgeregend is en ik ben de duizendste die roept: ‘Ik ben zeiknat geregend!’ dan hoort niemand mij meer. Ik ben niet meer uniek als slachtoffer. Nog een voorbeeld: Wie kijkt er nog van op wanneer iemand kanker krijgt als de halve wereld kanker lijkt te hebben? Helaas raakt het ons dan niet meer. Of veel minder. Zo werkt het bij mensen. Er is sprake van gewenning. Behalve als het gaat om die éne van wie we zoveel houden.

Velen zullen zich er ook onbedoeld voor opengesteld hebben zonder de gevolgen te kunnen overzien.

Eén van de vragen die rijst is of we niet allemaal - min of meer - slachtoffer zijn van onrecht dat door anderen is aangedaan. Dat zijn we, denk ik. In kosmisch perspectief zijn we allemaal slachtoffer van ziektes, tekorten, gebreken en zonden. Verkeerde dingen die mensen ons aandoen, zijn er in allerlei soorten en maten.

Met #MeToo gaat het echter specifiek om seksueel geweld. #MeToo wordt beperkt tot seksueel geweld dat een meerderjarige een minderjarige heeft aangedaan of dat iemand met een machtspositie een mindere heeft aangedaan.

Daarbij zullen er mensen zijn die misbruik maken van deze #MeToo om anderen in het beklaagdenbankje te zetten. Althans, dat kan. Het is ook altijd gemakkelijker je te melden als slachtoffer dan als dader? Wanneer je dader bent natuurlijk. Een vraag die daarbij rijst, is: Wie is er 100% slachtoffer en wie is er 100% dader? Gaat het altijd om gevallen waarbij de één 100% slachtoffer is? Of is er altijd een restje eigen inbreng en verantwoordelijkheid bij? En wat als het gaat om 'gelijken'? Er kan sprake zijn van verkrachting in het huwelijk. Wanneer wil de ander wel seks en wanneer wil de ander echt geen seks? En is dat altijd duidelijk? Alles staat of valt hier met glasheldere communicatie.

vrouwen moeten hun mannetje kunnen staan. Niet slechts in Hollywood, maar ook in Nederland.

Een voorbeeld als het gaat om ‘gelijken’, namelijk een jongen en een meisje. Is een vader van een minderjarige dochter ook medeverantwoordelijk voor seksueel misbruik wanneer hij haar zegt dat het goed is dat zij veel seksuele ervaring opdoet met een aantal jongens? Is hij dan een derde die – in breder verband – heeft bijgedragen aan het ‘slachtoffer-zijn’ van zijn dochter? Natuurlijk zal geen enkele vader expliciet zeggen ‘experimenteer maar raak!’ maar ik heb zeker opmerkingen gehoord die hierbij in de buurt komen. Experimenten kunnen immers ook wel eens gruwelijk uit de hand lopen.

En: Waarom worden meisjes een 'slet' genoemd als zij met meerdere jongens naar bed zijn geweest, terwijl hun minnaars 'stoer' zijn? Allemaal vragen. Er zijn genoeg jongens en meiden die met al hun geëxperimenteer op seksueel gebied geen steek zijn opgeschoten. Sterker, sommige vrouwen voelen zich zo gebruikt door jongens dat ze alle zeilen bij moeten zetten en veel kracht moeten ontvangen om een langdurige relatie met een man aan te gaan. Een man die ze dan ook nog eens (opnieuw) - op seksueel gebied - moeten leren vertrouwen. Wat een pijn en verdriet.

Allemaal slachtoffers! Ja, allemaal slachtoffers. Geïntimideerd, bedreigd, gebruikt en misbruikt. Alleen maar slachtoffer? Soms wel, soms niet. Velen zullen zich er ook onbedoeld voor opengesteld hebben zonder de gevolgen te kunnen overzien. Tja, de gebroken wereld wordt ook zichtbaar rondom het bed. Buitengewoon triest. Wat dat betreft, heeft de hashtag MeToo veel losgemaakt. En dat is goed. Dat de Golden Globes een platform is geworden voor een protestactie siert de organisatie. Want vrouwen moeten hun mannetje kunnen staan. Niet slechts in Hollywood, maar ook in Nederland. Want het zou zomaar kunnen dat uw buurvrouw slachtoffer is van seksueel geweld. En daardoor kampt met depressies.

Koert Koster is filosoof en theoloog. Bezoek hier zijn website.

Praatmee

Beluister onze podcast

#401 Jeffrey & Hans Maat over spanning rond charismatische vernieuwing: herstel of ontsporing?
Of beluister op:

Meerartikelen

Don Ceder
Nieuws

ChristenUnie wil uitleg over benoeming Iran in VN-commissie

Don Ceder heeft schriftelijke vragen gesteld aan minister van Buitenlandse Zaken over de steun van Nederland aan omstreden benoemingen binnen de Verenigde Naties. Aanleiding is het besluit van de Economische en Sociale Raad van de VN om Iran voor te

Op weg met de ander
Persbericht

Op weg met de ander houdt 31ste Ontmoetingsdag in Krimpen aan den IJssel

Op zaterdag 30 mei houdt vereniging Op weg met de ander de 31e Ontmoetingsdag voor anders begaafde mensen en iedereen die om hen heen staat. Het thema is: ‘Samen sterk! Met God en met elkaar.’ In het ochtendprogramma vertelt ds. K. Hak een Bijbelverh

Ethiopie
Nieuws

Geweld tegen christenen in Ethiopië neemt toe

Christelijke gemeenschappen in Oost-Arsi, Ethiopië, worden al maandenlang geconfronteerd met een toenemend aantal dodelijke aanvallen. Tussen eind februari en april zijn meerdere incidenten gemeld, wat heeft geleid tot grote bezorgdheid bij kerkleide

Tel Azekah
Nieuws

Duitse en Israëlische archeologen ontdekken 2500 jaar oud massagraf in waterput

Bij opgravingen in de archeologische vindplaats Tel Azekah (Israël) hebben archeologen een bijzondere en vooral aangrijpende ontdekking gedaan. In een oude waterput vonden zij de resten van mogelijk 89 mensen. Het zou daarbij vooral gaan om baby’s en

Ds. C. G. Vreugdenhil
Video

Mag je als christen ontevreden zijn over de overheid? GerGem-predikant antwoordt

Onder veel christelijke jongeren bestaat ontevredenheid over de overheid, dat stelde ds. C. G. Vreugdenhil in een preek over Artikel 36 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis. De GerGem-predikant stelde de vraag of die ontevredenheid wel gepast is. Mag

Peter Magyar
Nieuws

Organisatie ziet Hongaarse christenen verdeeld reageren op historische verkiezingsuitslag

De Hungarian Evangelical Alliance roept Hongaarse christenen op tot eenheid. De organisatie ziet dat christenen zeer verdeeld reageren op de verkiezingswinst van Péter Magyar. Die overwinning zorgde voor een politieke aardverschuiving: na zestien jaa

groene geloofsrituelen
Persbericht

Groene geloofsrituelen krijgen plek in kerken: “Inspirerend én broodnodig”

Christelijke organisaties roepen kerken op om meer aandacht te geven aan de schepping in hun geloofsbeleving. Op vrijdag 17 april organiseren Laudato Si’ Alliantie NL, GroeneKerken en A Rocha een bijeenkomst rond zogeheten ‘groene geloofsrituelen’. D

Ben ik geroepen?
Persbericht

CAMA Zending lanceert e-book over roeping: ‘Iedere gelovige is geroepen’

CAMA Zending heeft een nieuw, gratis e-book uitgebracht dat christenen wil helpen nadenken over hun roeping. Het boek, getiteld Ben ik geroepen?, is bedoeld voor iedereen die zich afvraagt wat Gods bedoeling is met zijn of haar leven en welke rol zen

Meerartikelen

Ruth
Getuigenis

Twaalf jaar in onzekerheid: moeder Ruth uit Nigeria over haar twee ontvoerde dochters

“Wat me het meest pijn doet, is dat ik niet weet of ze nog leven of vermoord zijn. Anderen hebben hun eigen kinderen al wel gezien… Ik bid God om duidelijkheid: dat ik met mijn eigen ogen kan zien of ze nog leven of dat ik hoor dat ze gestorven zijn.

Pakistan
Nieuws

Pakistan: wetsvoorstel tegen kindhuwelijken nadert goedkeuring in Punjab

Een belangrijke commissie in de Assemblée van de Pakistaanse provincie Punjab heeft onlangs een wetsvoorstel goedgekeurd dat meisjes uit religieuze minderheidsgroepen beter moet beschermen tegen gedwongen bekeringen en huwelijken. Dat betekent goed n

Johan den Hartogh
Interview

Weg met de scheiding tussen zondag en maandag: “Gods Koninkrijk hoort ook op de werkvloer”

Voor veel christenen speelt geloof zich nog altijd vooral af op zondag. Maandag begint dan het gewone leven weer. Precies daar wringt het volgens Johan den Hartogh. In zijn boek Gods Koninkrijk in jouw bedrijf pleit hij voor een andere manier van kij

Jaap van der Wal
Opinie

Nep of echt? Laat het echte embryo opstaan

De Tweede Kamer bespreekt vandaag mogelijke wijzigingen van de Embryowet. Daarbij staat de vraag centraal of ook kunstmatig gemaakte embryo-achtige structuren juridisch als embryo moeten worden beschouwd. Deze ontwikkeling roept fundamentele vragen o

Victor Glover
Video

Astronaut deelt bij heldenonthaal opnieuw geloof

De maanmissie Artemis II kwam afgelopen weekend ten einde en zodoende keerde ook de christelijke astronaut Victor Glover weer huiswaarts. Bij zijn thuiskomst stond een grote, enthousiaste menigte hem op te wachten. Voor zijn huis sprak Glover hen toe

Akster
Nieuws

Voormalig zendingswerker moet zich verantwoorden voor vijf aanklachten van seksueel misbruik

Voormalig zendingswerker Wim Akster moet zich verantwoorden voor vijf van de zes aanklachten van seksueel misbruik die in Malawi tegen hem zijn ingediend. Dat bepaalde de rechter in Blantyre maandag, zo meldt het Reformatorisch Dagblad. Akster was in

Nigeria
Nieuws

Nigeriaanse kerken veranderen in rouwcentra: zeker 200 doden rond Pasen

In de periode rondom Pasen zijn minstens 200 mensen om het leven gekomen bij gewelddadige aanvallen op met name christelijke gemeenschappen in Nigeria. De slachtoffers vielen voornamelijk in de centrale regio van het land, waar veel christelijke boer

Kasper Jager (Kerkasiel Kampen)
Video

Predikant Open Hof Kampen reageert op behandeling controversiële asielwetten Faber

In de Eerste Kamer wordt vandaag gesproken over de controversiële asielwetten van voormalig minister Marjolein Faber. Deze wetten liggen gevoelig, omdat ze de regels voor asiel flink aanscherpen en volgens critici kunnen leiden tot minder bescherming

John Kirpestein
Video

Amerika-kenner John Kirpestein over verbale aanvallen van Trump op paus Leo

De Amerikaanse president Donald Trump haalde eerder deze week fel uit naar paus Leo XIV. De leider van de Rooms-Katholieke Kerk riep op om de oorlog met Iran te beëindigen, waarna Trump hem onder meer 'zwak' noemde op het gebied van misdaad en 'heel

Jennifer Melle
Nieuws

Christelijke verpleegkundige na tien maanden schorsing in gelijk gesteld

Een christelijke verpleegkundige in het Verenigd Koninkrijk heeft een schikking bereikt met haar werkgever na een conflict over een transgender patiënt. Ze werd tien maanden geschorst nadat ze weigerde een man als vrouw aan te spreken. Jennifer Melle

Petitie Stop de Asielwetten
Nieuws

Raad van Kerken roept Eerste Kamer op tot ‘medemenselijkheid’ bij asielwetten

De Raad van Kerken doet een indringende oproep aan de Eerste Kamer om bij de behandeling van nieuwe asielwetten te kiezen voor “medemenselijkheid”. Tijdens een wake in de Haagse Kloosterkerk klonk maandag de zorg dat de menselijke waardigheid van kwe

Pauline Calmez
Interview

Pauline Calmez helpt jongeren zonder thuisbasis: “Ik word gedreven door de liefde van God”

Ze was twaalf toen ze voor het eerst op straat stond om warme chocolademelk uit te delen en ontdekte wat echte aandacht kan doen. Eén ontmoeting liet haar niet meer los en gaf richting aan haar leven, zo vertelde Pauline Calmez onlangs in Hour of Pow