MeToo en het einde van het ‘mannentijdperk’

Dagelijks leven 16 januari 2018 Koert Koster
Koert Koster

De Golden Globes – een awardshow voor uitmuntend talent in Hollywood – stonden onlangs helemaal in het teken van #MeToo. De zwarte kleding van de sterren staat symbool voor een generatie vrouwen die niet langer accepteren dat ze gebruikt of misbruikt worden door mannen. De MeToo-discussie is nieuw leven ingeblazen na de mega-onthulling van seksueel misbruik door filmproducent Harvey Weinstein. Hij misbruikte zijn positie en gebruikte zijn macht om filmsterren seksueel te onderdrukken.

Het afgelopen jaar meldden zich heel veel vrouwen als ‘MeToo-slachtoffer’. Deze massale 'coming out' van zoveel gebruikte en misbruikte mensen roept bij mij een paar vragen op. Een onnoemlijk aantal mensen komt nu uit de schulp om zich bloot te geven als slachtoffer. Want er is lef voor nodig om je als mens zo kwetsbaar op te stellen. Er is sprake van een sneeuwbaleffect.

De vraag is hoe groot het effect is van deze massale ‘coming out’. En wel het effect op één enkeling die zich nog meldt. Want wie kijkt er nog van op wanneer iemand zich meldt als slachtoffer? Een voorbeeld: Als iedereen natgeregend is en ik ben de duizendste die roept: ‘Ik ben zeiknat geregend!’ dan hoort niemand mij meer. Ik ben niet meer uniek als slachtoffer. Nog een voorbeeld: Wie kijkt er nog van op wanneer iemand kanker krijgt als de halve wereld kanker lijkt te hebben? Helaas raakt het ons dan niet meer. Of veel minder. Zo werkt het bij mensen. Er is sprake van gewenning. Behalve als het gaat om die éne van wie we zoveel houden.

Velen zullen zich er ook onbedoeld voor opengesteld hebben zonder de gevolgen te kunnen overzien.

Eén van de vragen die rijst is of we niet allemaal - min of meer - slachtoffer zijn van onrecht dat door anderen is aangedaan. Dat zijn we, denk ik. In kosmisch perspectief zijn we allemaal slachtoffer van ziektes, tekorten, gebreken en zonden. Verkeerde dingen die mensen ons aandoen, zijn er in allerlei soorten en maten.

Met #MeToo gaat het echter specifiek om seksueel geweld. #MeToo wordt beperkt tot seksueel geweld dat een meerderjarige een minderjarige heeft aangedaan of dat iemand met een machtspositie een mindere heeft aangedaan.

Daarbij zullen er mensen zijn die misbruik maken van deze #MeToo om anderen in het beklaagdenbankje te zetten. Althans, dat kan. Het is ook altijd gemakkelijker je te melden als slachtoffer dan als dader? Wanneer je dader bent natuurlijk. Een vraag die daarbij rijst, is: Wie is er 100% slachtoffer en wie is er 100% dader? Gaat het altijd om gevallen waarbij de één 100% slachtoffer is? Of is er altijd een restje eigen inbreng en verantwoordelijkheid bij? En wat als het gaat om 'gelijken'? Er kan sprake zijn van verkrachting in het huwelijk. Wanneer wil de ander wel seks en wanneer wil de ander echt geen seks? En is dat altijd duidelijk? Alles staat of valt hier met glasheldere communicatie.

vrouwen moeten hun mannetje kunnen staan. Niet slechts in Hollywood, maar ook in Nederland.

Een voorbeeld als het gaat om ‘gelijken’, namelijk een jongen en een meisje. Is een vader van een minderjarige dochter ook medeverantwoordelijk voor seksueel misbruik wanneer hij haar zegt dat het goed is dat zij veel seksuele ervaring opdoet met een aantal jongens? Is hij dan een derde die – in breder verband – heeft bijgedragen aan het ‘slachtoffer-zijn’ van zijn dochter? Natuurlijk zal geen enkele vader expliciet zeggen ‘experimenteer maar raak!’ maar ik heb zeker opmerkingen gehoord die hierbij in de buurt komen. Experimenten kunnen immers ook wel eens gruwelijk uit de hand lopen.

En: Waarom worden meisjes een 'slet' genoemd als zij met meerdere jongens naar bed zijn geweest, terwijl hun minnaars 'stoer' zijn? Allemaal vragen. Er zijn genoeg jongens en meiden die met al hun geëxperimenteer op seksueel gebied geen steek zijn opgeschoten. Sterker, sommige vrouwen voelen zich zo gebruikt door jongens dat ze alle zeilen bij moeten zetten en veel kracht moeten ontvangen om een langdurige relatie met een man aan te gaan. Een man die ze dan ook nog eens (opnieuw) - op seksueel gebied - moeten leren vertrouwen. Wat een pijn en verdriet.

Allemaal slachtoffers! Ja, allemaal slachtoffers. Geïntimideerd, bedreigd, gebruikt en misbruikt. Alleen maar slachtoffer? Soms wel, soms niet. Velen zullen zich er ook onbedoeld voor opengesteld hebben zonder de gevolgen te kunnen overzien. Tja, de gebroken wereld wordt ook zichtbaar rondom het bed. Buitengewoon triest. Wat dat betreft, heeft de hashtag MeToo veel losgemaakt. En dat is goed. Dat de Golden Globes een platform is geworden voor een protestactie siert de organisatie. Want vrouwen moeten hun mannetje kunnen staan. Niet slechts in Hollywood, maar ook in Nederland. Want het zou zomaar kunnen dat uw buurvrouw slachtoffer is van seksueel geweld. En daardoor kampt met depressies.

Koert Koster is filosoof en theoloog. Bezoek hier zijn website.

Praatmee

Beluister onze podcast

#390 Elisabeth van Zijl en Carolien Pape over hun diepe worsteling, geloofsreis en bevrijdingsproces
Of beluister op:

Meerartikelen

Paus Leo
Nieuws

Paus Leo: 'Vrijheid van meningsuiting in Europa neemt in rap tempo af'

Volgens paus Leo XIV neemt de vrijheid van meningsuiting in Europa in rap tempo af. Dat zei hij tijdens een toespraak in het Vaticaan die hij hield voor verschillende diplomaten. Volgens het hoofd van de Rooms-Katholieke Kerk wordt het steeds moeilij

sgp cu
Nieuws

Kamervragen SGP en ChristenUnie over puberteitsremmers bij kinderen na kritisch artikel

ChristenUnie en SGP stellen Kamervragen aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport over het onderzoek van de Gezondheidsraad naar het voorschrijven van puberteitsremmers aan minderjarigen met genderdystrofie. Aanleiding hiervoor is een art

Iran protest
Nieuws

Iraanse christen roept wereldwijd op tot gebed vanwege dreigende escalatie

De situatie in Iran verslechtert in hoog tempo. Te midden van toenemende onrust, geweld en dreigende militaire escalatie roept Reza Roshanzamir, medeoprichter van Elam Ministries, christenen wereldwijd op om te bidden voor vrede, bescherming en stand

Bram Hofland
Podcast

Volgens ds. Bram Hofland horen kinderen eerder aan avondmaalstafel

In een podcastuitzending van Cvandaag over de doop pleit predikant Bram Hofland voor een fundamentele herbezinning op hoe kerken omgaan met geloofsbelijdenis en deelname aan het heilig avondmaal. Volgens hem is de huidige praktijk, waarin jongeren pa

Ds. M. van Kooten
Video

Ds. Van Kooten roept toehoorders op tot bekering: "Onwedergeboren zijn is waanzinnig"

"Onwedergeboren zijn is waanzinnig. Je maakt je druk voor je werk of je studie, maar vergeet toch dat enige nodige niet", aldus ds. M. van Kooten. De hervormde predikant, die vorig jaar oktober met emeritaat ging, riep in een recente preek over de ri

Retraite
Persbericht

'Vader maak ons één': voorgangers ontmoeten elkaar tijdens retraite

Aan het begin van de landelijke Week van Gebed voor de eenheid vindt op maandag 19 januari een retraite plaats voor voorgangers en theologiestudenten. De dag staat in het teken van rust, gebed en ontmoeting, juist in een tijd waarin onrust en verdeel

Janno van den Ende
Levensverhaal

“Ik verlang naar heilige stilte”: Janno van den Ende over leefgemeenschap De Wittenberg

Wie Janno van den Ende (32) tegenkomt in de gangen van De Wittenberg, ziet hem meestal op sokken lopen. “Niet als statement", zegt hij, “maar omdat dit simpelweg mijn thuis is.” De nieuwe directeur leefgemeenschap en programma’s woont er zelf al zo’n

syrie
Interview

Ibrahim was predikant in Syrië: "Over 40 jaar zijn christenen verdwenen"

De extreme stijging van Syrië is één van de meest opvallende aspecten aan de nieuwe Ranglijst Christenvervolging. Het land stijgt van de achttiende naar de zesde plaats op de ranglijst. Ibrahim* was predikant in het land en is nu actief voor Open Doo

Meerartikelen

Ernst Leeftink en Jan Hoek
Briefwisseling

Openingsbrief Jan Hoek: "Gods weg met Israël is geen tijdelijk intermezzo"

'Het huidige Joodse volk neemt binnen Gods heilsplan met heel de wereld geen bijzondere plaats meer in', stelde dominee Ernst Leeftink eerder deze week in zijn openingsbrief. Via Cvandaag gaat hij de komende weken in gesprek met collega-theoloog Jan

Burgemeester Onno Hoes / Tom de Wal
Interview

Tilburgse christenen blikken terug op arrestatie Tom de Wal: "Niet gewend in Nederland"

De gemeente Tilburg wil strenger handhaven bij religieuze bijeenkomsten op locaties die daar volgens het bestemmingsplan niet voor bedoeld zijn. Waarnemend burgemeester Onno Hoes noemde religieuze bijeenkomsten op zulke plekken zelfs ‘in feite illega

Kerkgebouw
Nieuws

Ds. L. Blok (83) overleden

In zijn woonplaats Schelluinen is ds. L. Blok overleden in de leeftijd van 83 jaar. Daarmee is een GerGem-predikant heengegaan die ruim een halve eeuw in dienst stond van de kerk. Blok werd geboren op 6 december 1942 in Rotterdam. Hij was een zoon va

Tweede Kamer
Nieuws

Kamervragen CU en SGP over arrestatie Tom de Wal; geen Kamermeerderheid voor debat

ChristenUnie en SGP hebben Kamervragen gesteld naar aanleiding van het optreden van gemeente en politie Tilburg bij een genezingsdienst vrijdag in die stad. Daarbij maakte de politie een einde aan de dienst en werd voorganger Tom de Wal gearresteerd.

Durupinar-formatie
Nieuws

Turkse wetenschapper tempert hoop op bewijs voor ark van Noach

Berichten dat er mogelijk bewijs is gevonden voor de ark van Noach wekken veel aandacht, maar zijn volgens de Turkse geograaf Faruk Kaya te vroeg. Dat schrijft Christian Daily International. Hij benadrukt dat er tot op heden geen overtuigend archeolo

Trump
Nieuws

Trump dreigt met nieuwe aanvallen in Nigeria na aanhoudend geweld tegen christenen

De Amerikaanse president Donald Trump sluit nieuwe militaire aanvallen in Nigeria niet uit als het geweld tegen christenen aanhoudt. Dat zei hij in een interview met The New York Times. De uitspraken komen na Amerikaanse luchtaanvallen op Eerste Kers

Brits parlement
Nieuws

Christenen en hindoes bezorgd om Brits regeringsvoorstel rond 'anti-moslimhaat'

Christelijke en hindoeïstische leiders in het Verenigd Koninkrijk maken zich zorgen over een nieuw regeringsvoorstel. Dat meldt Christian Daily International. De Britse regering werkt aan een officiële richtlijn die uitlegt wat zij ziet als ‘anti-mos

Amged en Ka Lei
Interview

Gevangenisstraf na miljoenenfraude werd keerpunt: “God kan helen wat verloren lijkt”

Jarenlang leidde hij een dubbelleven. Terwijl hij op zondag in de kerk zat, sluisde hij doordeweeks via een schijnconstructie geld naar zichzelf. Uiteindelijk ging het om ruim een miljoen euro. Zijn vrouw Ka Lei wist van niets, tot de waarheid alsnog

Ds. W. A. Zondag
Video

Ds. Zondag complimenteert kinderen vanwege goed stilzitten in avondmaalsdienst

"Jullie hebben echt goed stilgezeten vanmorgen, terwijl het toch wel lang duurde, hè?", aldus ds. W. A. Zondag. In een recente nabetrachtingsdienst, dit is een dienst waarin binnen reformatorische kerken de avondmaalsbediening wordt afgesloten, gaf d

André Maliepaard
Persbericht

André Maliepaard wordt directeur van Youth for Christ Nederland

André Maliepaard wordt directeur van Youth for Christ Nederland. Hij neemt het stokje over van Bram Rebergen, die negen jaar lang directeur van Youth for Christ was, en van Ard-Jan Gijsbertsen, sinds anderhalf jaar interim-directeur. Maliepaard start

Benjamin (Imo) Kirindongo
Interview

Pastor uit Curaçao vond hoop in Leeuwarden: “God herstelde wat ik had stukgemaakt”

Als jonge muzikant raakte hij verstrikt in het snelle leven van geld, feesten en verkeerde vrienden. Zijn relatie liep op de klippen, met God had hij niets. Totdat God hem letterlijk stilzette. “Op Curaçao hoorde ik tijdens een preek dat vandaag mijn

Marc de Graaf
Opinie

Groeiende vervolgde kerk vol met littekens én hoop

Al heel wat keren maakte ik de Ranglijst Christenvervolging mee, maar dit jaar is toch een beetje anders. Als (nieuwe) directeur van Open Doors ben ik nu ook beschikbaar voor interviews dus ik heb me meer dan ooit verdiept in de ranglijst en de achte