Beroven we God door geen tienden te geven?

God 11 mei 2017 Hetty Voogel
geld

In de (belasting)wetgeving van het volk Israël is de regel vastgelegd dat iedereen 10% van de opbrengst van zijn werk naar de tempel brengt als salaris voor de stam van Levi. De Levieten hebben geen eigen grond omdat ze zijn uitgekozen voor de tempeldienst en daardoor kunnen ze niet in hun eigen inkomsten voorzien. (Numeri 18:20-21) Daarnaast worden de vreemdeling, de wees en de weduwe ervan onderhouden, omdat die ook geen eigen inkomstenbron hadden. (Deuteronomium 26:12)

Zoals met alle regels uit het Oude Testament, was ook dit een eigen leven gaan leiden. Farizeeën in de tijd van Jezus gingen zelfs zo ver dat ze tienden van hun kruidentuintje naar de tempel brachten. Ze namen het zekere voor het onzekere, bang als ze waren om de geboden te overtreden en daardoor geconfronteerd te worden met Gods vloek. (Mattheüs 23:23)

Afhankelijk van de kerkrichting neemt men de tienden heel serieus of hecht men er niet veel waarde aan. Dát de gemeenteleden moeten bijdragen aan gebouw, salarissen en activiteiten, is niet meer dan logisch, daar is iedereen het wel over eens.

Labels:
• Als je je tienden niet geeft, beroof je God (Maleachi 3:8-10)
• 3% van je inkomen naar de kerk is een mooi bedrag
• Ik geef geen vast percentage, maar wat ik op mijn hart krijg
• Ik geef mijn tienden aan zending en goede doelen, de kerk is rijk genoeg
• Ik geef niet, want ik heb mijn geld zelf veel te hard nodig

Hoe je er ook tegenaan kunt kijken:
Nadat hij God had ontmoet in een droom, “legde Jakob een gelofte af en zei: Als God met mij zal zijn en mij zal beschermen op deze weg, waar ik op ga, en mij brood zal geven om te eten en kleren om aan te trekken, en ik in vrede in het huis van mijn vader zal terugkeren, dan zal de HEERE mij tot een God zijn. (...) En van alles wat U mij geven zult, zal ik U zeker het tiende deel geven.” (Genesis 28:20-22)

Onze gebouwen moeten net als de tempel onderhouden worden, dus een vast percentage van je inkomen is misschien Oud Testamentisch, maar wel degelijk weer van toepassing

Dit gaat niet over rekeningen betalen of over wat moet van de wet. Het gaat ook niet over zegen krijgen door je netjes aan de regels te houden. Het gaat over God die jou zegent en dat je daar dankbaar voor bent. Het gaat over God die jou zegent, waardoor je tot een zegen kunt zijn. Dit is de belofte van God aan Abraham, Izaak en Jacob en aan alle gelovigen als kinderen van Abraham.
“God is in staat om jullie alles overvloedig te geven. Daardoor zullen jullie zelf in alle dingen op elk moment meer dan genoeg hebben. En daardoor kunnen jullie ook gul aan anderen geven.” (2 Korintiërs 9:8)

Veel mensen vinden het erg moeilijk om van hun geld gescheiden te worden. Ze betalen liever geen belasting, of in ieder geval zo min mogelijk. Ze betalen ook liever geen vaste bijdrage aan de kerk. Toch willen de meeste mensen wel goede wegen, goed onderwijs, een goede gezondheidszorg, goede kerkgebouwen, een goed geschoolde voorganger en goede musici met goede apparatuur. Eigenlijk willen we het liefst voor een dubbeltje op de eerste rang.

Probleem is misschien dat de kerk zo vanzelfsprekend is dat het eigenlijk geen prioriteit heeft. Ze is er altijd geweest en zal er altijd zijn. Of je nu wel of niet geeft, veel of weinig, het maakt niet veel uit op het grote geheel. Dus als het een keer niet uitkomt, dan geef je niet. Of je geeft € 30,- per maand, want dat ben je ook aan de sportclub kwijt. Waarom zou je €200,- per maand moeten geven? Dan houd je zelf maar € 1800,- over.

Mijn pijnpunt was dat 'ze' mijn geld lang niet altijd uitgeven op de manier waarop ik dat zelf zou doen. Het liefst gaf ik voor een project, dan wist ik waar het aan besteed werd en dan zag ik concrete resultaten voor 'mijn geld'. Maar dat is niet de manier zoals het werkt. De kerk is een lichaam. Je kunt niet 'de hand' onderhouden omdat je aanraken mooi vindt en 'de voet' laten afsterven omdat je niks met lopen hebt. Er is natuurlijk discussie mogelijk over de taken van de kerk en welke bedragen daar naartoe moeten gaan, maar als dat is vastgesteld, dan is het zaak dat alle leden hun schouders eronder zetten en naar vermogen meedragen.

Zou het niet leuk zijn als je een begroting maakt voor een nieuw kerkelijk jaar, dat iedereen meldt wat hij of zij het komende jaar kan bijdragen en dat je dan geld overhoudt? Dat je dan kunt gaan kijken aan welke kerk of welke organisatie je kunt geven? Of dat je als kerk de extra dingen kunt gaan doen die op je verlanglijstje staan? Dat is toch veel leuker dan een bedelbrief omdat het geld bijna op is?
'Het is zaliger te geven dan te ontvangen' oftewel 'het fijner is om te geven dan om te krijgen' staat er in Handelingen 20:35. Ik zou zeggen: probeer dat eens uit door naar vermogen bij te dragen.

God beroven
In Maleachi 3:8-10 wordt gesproken over God beroven door niet je tienden te geven. Dat wordt weleens letterlijk doorgetrokken naar vandaag, inclusief de belofte dat, als je je tienden aan de kerk geeft, de hemelsluizen voor je open gaan. Daarbij wordt dan niet gedacht aan regen, maar aan materiële zegen.

'Het is zaliger te geven dan te ontvangen' oftewel 'het fijner is om te geven dan om te krijgen' staat er in Handelingen 20:35. Ik zou zeggen: probeer dat eens uit door naar vermogen bij te dragen

Maar, de profeet Maleachi heeft het niet tegen ons. Hij spreekt tegen het volk Israël, ongeveer 400 jaar voor de komst van Christus. Tekort aan voorraad in de tempel (de tienden en eerstelingen werden opgeslagen in voorraadkamers in de tempel) leidde ertoe dat de Levieten te weinig salaris kregen en zich daardoor niet konden focussen op het onderwijs, de aanbidding, de offerdienst en de tempel, en dat de zwakken in de samenleving tekort kwamen. Hierdoor werd God beroofd. Er was een tekort in Zijn huis.
Dat was trouwens niet het enige wat er aan de hand was in die tijd. Als je de rest van Maleachi leest, dan blijkt dat er een algehele minachting voor God was. Het niet volledig geven van de tienden was slechts een van de symptomen.

Het gevolg was dat God de hemelsluizen had gesloten, waardoor het letterlijk niet regende en dus de oogsten mislukten. Zo werkten de zegen en de vloek van de wet (Deuteronomium 11:13-18).

Als we het dus gaan hebben over tienden en hemelsluizen, dan is dit de context waarin we dat moeten doen. Het gaat over het structureel minachten van God door de kantjes er vanaf te lopen en te denken dat God dat toch niet merkt, en het gaat over de werking van zegen en vloek als onderdeel van het Oude Verbond.
Sinds Christus de vloek gedragen heeft en we door Zijn bloed deel hebben aan het Nieuwe Verbond, staan er geen sancties meer op overtreding, maar is er vergeving (Hebreeën 10:15-18). Er is daarom geen offerdienst meer nodig en geen bemiddeling door priesters.

God woont in ons en niet meer in de tempel; gelovigen hoefden dus niet langer een groot gebouw en een hele priesterkaste te onderhouden.
Wat wel bleef is de zorg voor vreemdeling, weduwe en wees. Je ziet in het Nieuwe Testament dan ook geen oproep om je tienden te geven, maar de gewoonte om te delen wat je hebt, zodat niemand tekort komt. (Handelingen 2:25, 11:28-30; Romeinen 15: 25,26; 1 Korintiërs 16:1-3; 2 Korintiërs 8:1-16).

De weduwe, wees en vreemdeling worden tegenwoordig voornamelijk door de overheid onderhouden en daar betalen we belasting voor. De dominees, pastores, voorgangers en andere betaalde krachten in de kerk kunnen we zien als hedendaagse Levieten. Onze gebouwen moeten net als de tempel onderhouden worden, dus een vast percentage van je inkomen is misschien Oud Testamentisch, maar wel degelijk weer van toepassing. De 3% die de grote kerkgenootschappen vragen, lijkt mij een heel reëel bedrag om mee te beginnen. Hoe meer je hebt gekregen, hoe meer je ook kunt geven. “Laat ieder doen zoals hij in zijn hart voorgenomen heeft, niet met tegenzin of uit dwang, want God heeft een blijmoedige gever lief.” (2 Korinthe 9: 7)

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #5: de dominee als alleskunner?
Of beluister op:

Meerartikelen

Koert van Bekkum
Persbericht

Koert van Bekkum nieuwe rector van Theologische Universiteit Utrecht

De Raad van Toezicht van de Theologische Universiteit Utrecht heeft prof. dr. Koert van Bekkum benoemd tot nieuwe rector. Hij treedt op 8 december 2026 aan en volgt daarmee George Harinck op, die het rectoraat na vier jaar overdraagt tijdens de vieri

Henri Bontenbal
Nieuws

CDA-leider Bontenbal over kerkasiel: geen uitzondering voor gezin Babayants

CDA-leider Henri Bontenbal vindt dat er geen uitzondering moet worden gemaakt voor het gezin Babayants, dat al ruim anderhalf jaar verblijft in kerkelijke gemeente Open Hof in Kampen. Ook blijft het CDA tegen een nieuw kinderpardon voor gewortelde ki

Ds. K. J. Kaptein
Nieuws

Nieuwe predikant voor hersteld hervormde gemeente Urk: ds. K. J. Kaptein

De hersteld hervormde gemeente op Urk (Moria) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. K. J. Kaptein (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. Op Urk volgt Kaptein ds. M. van Reenen op. Laatstgenoemde predikant is sinds vorig jaar al

Seksueel misbruik
Video

Expert bespreekt onderzoek seksueel grensoverschrijdend gedrag in geloofsgemeenschappen

Het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) heeft voor het eerst op grote schaal onderzoek gedaan naar seksueel grensoverschrijdend gedrag binnen geloofsgemeenschappen. Uit het onderzoek blijkt dat er de afgelopen jaren meer aandacht is gek

Jin
Nieuws

Chinese voorganger na acht maanden cel herenigd met gezin in VS

De Chinese voorganger Ezra Jin Mingri is na acht maanden gevangenschap vrijgelaten en aangekomen in de Verenigde Staten. Dat meldt International Christian Concern (ICC). Jin, oprichter van de onafhankelijke Zion Church, werd in oktober 2025 gearreste

Aardbeving Venezuela
Nieuws

Christenen in Venezuela helpen na zware aardbevingen: "De kerk is overweldigd"

Kerken in Venezuela proberen slachtoffers van de zware aardbevingen te helpen, terwijl zij zelf ook hard zijn getroffen. Volgens hulporganisatie Open Doors komt de ramp boven op de moeilijke situatie waarin veel kerken al verkeerden door overheidsdru

kist
Nieuws

Priester die zich inzette voor vrede doodgeschoten in Centraal-Afrikaanse Republiek

De rooms-katholieke priester Crépin Martial Monga is doodgeschoten in de Centraal-Afrikaanse Republiek. Volgens The Christian Post stond hij bekend om zijn inzet voor vrede en verzoening tussen strijdende groepen in het onrustige zuidoosten van het l

Ds. D. J. Budding
Video

Ds. Budding: "Bekering begint en eindigt als je je laatste adem uitblaast"

"Bekering begint en eindigt pas als je je laatste adem uitblaast. In de hemel ben je pas helemaal bekeerd. Daarom verlangt elk bekeerd mens naar Huis, naar de plaats waar ik nooit meer kan en hoef te zondigen", aldus ds. D. J. Budding. In een recente

Meerartikelen

Theoloog Wim Dekker
Interview

Theoloog Wim Dekker: “Wie zich vandaag apostel noemt, claimt een gezag dat hem niet toekomt”

Binnen delen van de evangelische en charismatische beweging klinkt de laatste jaren opnieuw de roep om apostolisch leiderschap. Sommige kerken spreken over moderne apostelen en beroepen zich op de zogenoemde vijfvoudige bediening uit Efeze 4. Theoloo

Mirjam van der Vegt
Column

Tot hier en niet verder: christelijke liefde heeft grenzen nodig

Als christenmeisje leerde ik mee te bewegen met mensen. Keer de ander je andere wang toe. Wees liefdevol, zachtmoedig en barmhartig. Over die zachte krachten werd erg veel gepreekt. Het was zachtheid tegenover hardheid. Natuurlijk, af en toe een nuan

Hans Reinders
Column

Jobs vrienden maakten zijn lijden alleen maar zwaarder

Waarom moest Job zo zwaar lijden? Als lezers kennen wij het antwoord al, maar Job zelf wist van niets. Het waren juist zijn vrienden die Jobs lijden alleen maar zwaarder maakten. Toch blijkt juist in die diepe crisis hoe zijn geloof wordt gelouterd.

Israël en de Bijbel
Podcast

Wat zegt de Bijbel over de laatste zeven jaar vóór Jezus' wederkomst? Beluister deze podcast

De Bijbel spreekt over een laatste periode van zeven jaar vóór de wederkomst van Jezus. Deze periode, ook wel bekend als de 70e jaarweek uit Daniël, vormt een belangrijk onderdeel van de Bijbelse profetieën over de eindtijd. In deze aflevering van de

Herman van Wijngaarden
Dagelijks leven

Hoe leef je als christenhomo tot eer van God? Herman van Wijngaarden antwoordt

Hoe kan een christen die homoseksuele gevoelens heeft leven tot eer van God? Die vraag stelde een jongvolwassen man uit reformatorische kring onlangs op Refoweb. In zijn antwoord benadrukt Herman van Wijngaarden dat hij, ondanks de vele uiteenlopende

New Wine Zomerconferentie
Persbericht

Programma New Wine Zomerconferentie bekend: 'Voor de goede vrede'

Het programma van de New Wine Zomerconferentie 2026 is bekend. Van zaterdag 18 tot en met vrijdag 24 juli komen duizenden christenen samen in Liempde voor een week vol aanbidding, Bijbelonderwijs, ontmoeting en toerusting. Dit jaar staat de conferent

Arie de Rover
Preekverslag

Arie de Rover over gebroken afgoden: “Je verkeerde dingen staan niet tussen God en jou in”

“Ik zou wel kunnen stellen dat ik inmiddels een obsessie heb met het thema afgoden”, zei Arie de Rover aan het begin van zijn lezing. Hij sprak bij Stichting Jij daar! in Apeldoorn over 'gebroken afgoden'. Volgens hem is afgoderij geen verouderd them

Erik Bakker
Column

Nederlanders staan in het buitenland verrassend open voor het evangelie

Ze zijn overal de laatste tijd: Nederlanders die hun biezen pakken. Niet de gepensioneerde stelletjes die naar de Spaanse costa's verhuizen voor de zon en de lage belastingdruk. Dat fenomeen kennen we al decennia. Nee, ik heb het over een jongere, on

Demonstratie Pakistaanse christenen
Nieuws

Pakistaanse christenen laten stem horen in Den Haag voor vervolgde broeders en zusters

Zo'n 170 Pakistaanse christenen verzamelden zich woensdagmiddag in Den Haag om aandacht te vragen voor de vervolging van christenen in Pakistan en de positie van christelijke asielzoekers in Nederland. "We willen een stem zijn voor de christenen die

Preekstoel
Nieuws

Kandidaat H. R. Keurhorst volgt ds. G. W. S. Mulder op in gereformeerde gemeente Ridderkerk

De gereformeerde gemeente te Ridderkerk beschikt binnenkort weer over een eigen predikant. Kandidaat H. R. Keurhorst nam het onlangs op hem uitgebrachte beroep aan en volgt in de Bethelkerk ds. G. W. S. Mulder op. Laatstgenoemde predikant nam half ap

Tweede Kamer
Nieuws

Tweede Kamer steunt motie over religieuze minderheden in Egypte

Verschillende religieuze minderheden in Egypte hebben te maken met discriminatie, beperkingen van hun vrijheid van godsdienst en levensovertuiging en met onvoldoende rechtsbescherming. Op 11 juni nam een meerderheid van de Tweede Kamer een motie aan,

Reenen
Opinie

Christenen, wees zuinig op de landbouwgrond

De plannen van het kabinet rond stikstof zorgen voor nieuwe onrust en onzekerheid. Ze zullen ook zorgen voor nóg meer druk op landbouwgrond. Reden voor christenen om die landbouwgrond hoog te waarderen, zo stelt ds. M. van Reenen in onderstaande opin