Beroven we God door geen tienden te geven?

God 11 mei 2017 Hetty Voogel
geld

In de (belasting)wetgeving van het volk Israël is de regel vastgelegd dat iedereen 10% van de opbrengst van zijn werk naar de tempel brengt als salaris voor de stam van Levi. De Levieten hebben geen eigen grond omdat ze zijn uitgekozen voor de tempeldienst en daardoor kunnen ze niet in hun eigen inkomsten voorzien. (Numeri 18:20-21) Daarnaast worden de vreemdeling, de wees en de weduwe ervan onderhouden, omdat die ook geen eigen inkomstenbron hadden. (Deuteronomium 26:12)

Zoals met alle regels uit het Oude Testament, was ook dit een eigen leven gaan leiden. Farizeeën in de tijd van Jezus gingen zelfs zo ver dat ze tienden van hun kruidentuintje naar de tempel brachten. Ze namen het zekere voor het onzekere, bang als ze waren om de geboden te overtreden en daardoor geconfronteerd te worden met Gods vloek. (Mattheüs 23:23)

Afhankelijk van de kerkrichting neemt men de tienden heel serieus of hecht men er niet veel waarde aan. Dát de gemeenteleden moeten bijdragen aan gebouw, salarissen en activiteiten, is niet meer dan logisch, daar is iedereen het wel over eens.

Labels:
• Als je je tienden niet geeft, beroof je God (Maleachi 3:8-10)
• 3% van je inkomen naar de kerk is een mooi bedrag
• Ik geef geen vast percentage, maar wat ik op mijn hart krijg
• Ik geef mijn tienden aan zending en goede doelen, de kerk is rijk genoeg
• Ik geef niet, want ik heb mijn geld zelf veel te hard nodig

Hoe je er ook tegenaan kunt kijken:
Nadat hij God had ontmoet in een droom, “legde Jakob een gelofte af en zei: Als God met mij zal zijn en mij zal beschermen op deze weg, waar ik op ga, en mij brood zal geven om te eten en kleren om aan te trekken, en ik in vrede in het huis van mijn vader zal terugkeren, dan zal de HEERE mij tot een God zijn. (...) En van alles wat U mij geven zult, zal ik U zeker het tiende deel geven.” (Genesis 28:20-22)

Onze gebouwen moeten net als de tempel onderhouden worden, dus een vast percentage van je inkomen is misschien Oud Testamentisch, maar wel degelijk weer van toepassing

Dit gaat niet over rekeningen betalen of over wat moet van de wet. Het gaat ook niet over zegen krijgen door je netjes aan de regels te houden. Het gaat over God die jou zegent en dat je daar dankbaar voor bent. Het gaat over God die jou zegent, waardoor je tot een zegen kunt zijn. Dit is de belofte van God aan Abraham, Izaak en Jacob en aan alle gelovigen als kinderen van Abraham.
“God is in staat om jullie alles overvloedig te geven. Daardoor zullen jullie zelf in alle dingen op elk moment meer dan genoeg hebben. En daardoor kunnen jullie ook gul aan anderen geven.” (2 Korintiërs 9:8)

Veel mensen vinden het erg moeilijk om van hun geld gescheiden te worden. Ze betalen liever geen belasting, of in ieder geval zo min mogelijk. Ze betalen ook liever geen vaste bijdrage aan de kerk. Toch willen de meeste mensen wel goede wegen, goed onderwijs, een goede gezondheidszorg, goede kerkgebouwen, een goed geschoolde voorganger en goede musici met goede apparatuur. Eigenlijk willen we het liefst voor een dubbeltje op de eerste rang.

Probleem is misschien dat de kerk zo vanzelfsprekend is dat het eigenlijk geen prioriteit heeft. Ze is er altijd geweest en zal er altijd zijn. Of je nu wel of niet geeft, veel of weinig, het maakt niet veel uit op het grote geheel. Dus als het een keer niet uitkomt, dan geef je niet. Of je geeft € 30,- per maand, want dat ben je ook aan de sportclub kwijt. Waarom zou je €200,- per maand moeten geven? Dan houd je zelf maar € 1800,- over.

Mijn pijnpunt was dat 'ze' mijn geld lang niet altijd uitgeven op de manier waarop ik dat zelf zou doen. Het liefst gaf ik voor een project, dan wist ik waar het aan besteed werd en dan zag ik concrete resultaten voor 'mijn geld'. Maar dat is niet de manier zoals het werkt. De kerk is een lichaam. Je kunt niet 'de hand' onderhouden omdat je aanraken mooi vindt en 'de voet' laten afsterven omdat je niks met lopen hebt. Er is natuurlijk discussie mogelijk over de taken van de kerk en welke bedragen daar naartoe moeten gaan, maar als dat is vastgesteld, dan is het zaak dat alle leden hun schouders eronder zetten en naar vermogen meedragen.

Zou het niet leuk zijn als je een begroting maakt voor een nieuw kerkelijk jaar, dat iedereen meldt wat hij of zij het komende jaar kan bijdragen en dat je dan geld overhoudt? Dat je dan kunt gaan kijken aan welke kerk of welke organisatie je kunt geven? Of dat je als kerk de extra dingen kunt gaan doen die op je verlanglijstje staan? Dat is toch veel leuker dan een bedelbrief omdat het geld bijna op is?
'Het is zaliger te geven dan te ontvangen' oftewel 'het fijner is om te geven dan om te krijgen' staat er in Handelingen 20:35. Ik zou zeggen: probeer dat eens uit door naar vermogen bij te dragen.

God beroven
In Maleachi 3:8-10 wordt gesproken over God beroven door niet je tienden te geven. Dat wordt weleens letterlijk doorgetrokken naar vandaag, inclusief de belofte dat, als je je tienden aan de kerk geeft, de hemelsluizen voor je open gaan. Daarbij wordt dan niet gedacht aan regen, maar aan materiële zegen.

'Het is zaliger te geven dan te ontvangen' oftewel 'het fijner is om te geven dan om te krijgen' staat er in Handelingen 20:35. Ik zou zeggen: probeer dat eens uit door naar vermogen bij te dragen

Maar, de profeet Maleachi heeft het niet tegen ons. Hij spreekt tegen het volk Israël, ongeveer 400 jaar voor de komst van Christus. Tekort aan voorraad in de tempel (de tienden en eerstelingen werden opgeslagen in voorraadkamers in de tempel) leidde ertoe dat de Levieten te weinig salaris kregen en zich daardoor niet konden focussen op het onderwijs, de aanbidding, de offerdienst en de tempel, en dat de zwakken in de samenleving tekort kwamen. Hierdoor werd God beroofd. Er was een tekort in Zijn huis.
Dat was trouwens niet het enige wat er aan de hand was in die tijd. Als je de rest van Maleachi leest, dan blijkt dat er een algehele minachting voor God was. Het niet volledig geven van de tienden was slechts een van de symptomen.

Het gevolg was dat God de hemelsluizen had gesloten, waardoor het letterlijk niet regende en dus de oogsten mislukten. Zo werkten de zegen en de vloek van de wet (Deuteronomium 11:13-18).

Als we het dus gaan hebben over tienden en hemelsluizen, dan is dit de context waarin we dat moeten doen. Het gaat over het structureel minachten van God door de kantjes er vanaf te lopen en te denken dat God dat toch niet merkt, en het gaat over de werking van zegen en vloek als onderdeel van het Oude Verbond.
Sinds Christus de vloek gedragen heeft en we door Zijn bloed deel hebben aan het Nieuwe Verbond, staan er geen sancties meer op overtreding, maar is er vergeving (Hebreeën 10:15-18). Er is daarom geen offerdienst meer nodig en geen bemiddeling door priesters.

God woont in ons en niet meer in de tempel; gelovigen hoefden dus niet langer een groot gebouw en een hele priesterkaste te onderhouden.
Wat wel bleef is de zorg voor vreemdeling, weduwe en wees. Je ziet in het Nieuwe Testament dan ook geen oproep om je tienden te geven, maar de gewoonte om te delen wat je hebt, zodat niemand tekort komt. (Handelingen 2:25, 11:28-30; Romeinen 15: 25,26; 1 Korintiërs 16:1-3; 2 Korintiërs 8:1-16).

De weduwe, wees en vreemdeling worden tegenwoordig voornamelijk door de overheid onderhouden en daar betalen we belasting voor. De dominees, pastores, voorgangers en andere betaalde krachten in de kerk kunnen we zien als hedendaagse Levieten. Onze gebouwen moeten net als de tempel onderhouden worden, dus een vast percentage van je inkomen is misschien Oud Testamentisch, maar wel degelijk weer van toepassing. De 3% die de grote kerkgenootschappen vragen, lijkt mij een heel reëel bedrag om mee te beginnen. Hoe meer je hebt gekregen, hoe meer je ook kunt geven. “Laat ieder doen zoals hij in zijn hart voorgenomen heeft, niet met tegenzin of uit dwang, want God heeft een blijmoedige gever lief.” (2 Korinthe 9: 7)

Praatmee

Beluister onze podcast

#397 Patrick, Jeffrey & Bart Bolhuis over De Linkse Kerk: is links stemmen Bijbelser dan rechts?
Of beluister op:

Meerartikelen

Duitsland kerk
Nieuws

Aantal kerkleden in Duitsland blijft dalen

Het aantal christenen in Duitsland is in 2025 opnieuw gedaald. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van de Evangelische Kerk in Duitsland (EKD). Eind 2025 waren ongeveer 17,4 miljoen mensen lid van een protestantse kerk. Dat is een daling van ruim drie proc

Schots parlement
Nieuws

Schotse christenen dankbaar: parlement verwerpt wet voor hulp bij zelfdoding

Het Schotse parlement heeft een voorstel voor hulp bij zelfdoding verworpen. Na een lang en emotioneel debat stemden 69 parlementsleden tegen en 57 voor. Eén lid onthield zich van stemming. Het wetsvoorstel was ingediend door politicus Liam McArthur.

Nigeria jihadisten
Nieuws

Predikant gedood en tientallen christenen ontvoerd in Nigeria

In de Nigeriaanse staat Kaduna is opnieuw een christelijke gemeenschap aangevallen. Daarbij werd een predikant gedood en zijn tientallen gelovigen ontvoerd. De aanval vond eind februari plaats in het dorp Dorowa, in het district Sanga. Volgens lokale

Ds. G. J. Baan
Video

Dit is wat GerGem-predikant G. J. Baan verbaast als hij op de Veluwe komt

Ds. G. J. Baan, predikant van de gereformeerde gemeente te Rotterdam-Zuidwijk, komt regelmatig op de Veluwe. De predikant verbaast zich dan over iets wat hij vaak tegenkomt wanneer hij een bezoekje brengt aan het onder Nederlanders populaire gebied.

Prestonwood Baptist Church
Nieuws

Onrust tijdens kerkdienst in Texas na verstoring door bezoeker

Een kerkdienst in een grote gemeente in de Amerikaanse staat Texas is afgelopen zondag verstoord. Een man begon luid te roepen tijdens de preek. Beveiligers hebben hem uiteindelijk uit de zaal verwijderd. Het incident vond volgens de Christian Post p

Ds. Alfred van de Weg
Column

Zoektocht van dj schudt christenen wakker

Wat gebeurt er wanneer een dominee en een dj samen op een podium staan? Tijdens een Jij daar-avond met dj Sefa en ds. G. van Zanden kwamen honderden jongeren samen om na te denken over muziek, geloof en levensvragen. De avond werd een inkijkje in een

Jeffrey Schipper
Hoofdredactioneel commentaar

Cvandaag en Raad voor de Journalistiek: reflectie op werkwijze in kwestie-Paul Visser

De Raad voor de Journalistiek heeft geoordeeld dat een klacht tegen Cvandaag gegrond is naar aanleiding van het artikel “Kerkstrijd in Rotterdam: ‘Klachten waren middel om ds. Paul Visser te cancelen’”. Die uitspraak nemen wij serieus. Tegelijk vinde

Marco van Putten
Column

Is vergeving wel de kern van het evangelie? Een andere kijk op Jezus' boodschap

Veel christenen zien vergeving van zonden als de kern van het evangelie. Volgens Marco van Putten is dat echter te eenvoudig. In deze bijdrage onderzoekt hij wat de Bijbel zegt over zonde, verlossing en de rol van de Torah. Daarbij stelt hij de vraag

Meerartikelen

Douwe Scheepsma Szn
Opinie

Een christen stemt niet: een vergeten overtuiging uit de broederbeweging

Moet een christen stemmen en politieke verantwoordelijkheid nemen? Voor veel gelovigen is dat vanzelfsprekend. Toch bestaat er binnen delen van de christelijke traditie een andere overtuiging. In de broederbeweging gold lange tijd het motto: no ballo

Sam en Kely
Interview

Als het wonder uitblijft: leven met een onvervulde kinderwens

Huisje, boompje, beestje, kindje. Bij veel christenen ziet het ideaalbeeld er ongeveer zo uit: je ontmoet ergens in je jongvolwassen jaren een leuke jongen of een lief meisje. Je vindt een baan, koopt samen een huis en beleeft een prachtige bruiloft.

Joodse synagoge na brandstichting
Nieuws

SGP en CU willen dat kabinet-Jetten optreedt na aanslagen op Joodse instellingen

De aanslagen van afgelopen week op Joodse instellingen hebben Joods Nederland en daarbuiten opgeschrikt. Als het aan de SGP en de ChristenUnie ligt, treedt het kabinet van minister-president Rob Jetten veel daadkrachtiger op tegen antisemitisme. De p

Arjan Lock
Persbericht

EO Metterdaad start noodhulpactie voor vluchtelingen in Libanon

Sinds het begin van de oorlog in het Midden-Oosten zijn in Libanon grote aantallen mensen op de vlucht geslagen. Gezinnen moesten halsoverkop hun huizen verlaten, kinderen slapen op straat en ook complete dorpen zijn geëvacueerd. In samenwerking met

Anne Rats - De Stokerij Schiedam
Nieuws

Lutherse Kerk Schiedam podium voor 'onheilige mis op heilige grond'

De voormalig Lutherse Kerk in Schiedam is op zaterdag 21 maart de plek waar hogepriesteres Anne Rats een 'onheilige mis op heilige grond' organiseert. Theatergezelschap De Stokerij noemt het een theater waarbij er ook tien geboden zijn en een vuurrit

Nigeria
Nieuws

Christen gedood en vijf gelovigen ontvoerd bij aanval in Nigeria

In Nigeria is opnieuw een dodelijke aanval uitgevoerd op een christelijke gemeenschap. Gewapende aanvallers hebben een christelijke man gedood en vijf anderen ontvoerd. Onder de ontvoerden is ook de vrouw van het slachtoffer, meldt Morning Star News.

asielbeleid Nederland
Nieuws

Kerkleiders waarschuwen senatoren in open brief voor verharding asielbeleid

Kerkvertegenwoordigers uit de Rooms-Katholieke Kerk en de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) hebben stevige kritiek geuit op de voorgenomen verharding van het asielbeleid. In een open brief aan de Eerste Kamer roepen bisschop Gerard de Korte en scr

Straatprediker evangeliseert
Nieuws

Organisatie start rechtszaak tegen Chicago aan na arrestatie straatpredikers

Een christelijke organisatie is een rechtszaak gestart tegen de Amerikaanse stad Chicago. Aanleiding zijn de recente arrestaties van drie straatpredikers. De zaak is ingediend door het American Center for Law and Justice (ACLJ). Volgens hen schond de

Laurentine van Landeghem
Interview

Laurentine van Landeghem vond rust in Jezus: "Hij is genoeg, niet ik"

Ze had een succesvol modemerk, een droomhuis in Spanje en duizenden volgers op social media. Toch bleef er een leegte knagen bij de van oorsprong Belgische Laurentine van Landeghem. Afgelopen zondag vertelde ze in Hour of Power openhartig over haar z

Ds. M. Maas
Video

Ds. Maas vertelt hoe je als christen positief uit de toon kunt vallen

"Het leven met God is geen film met alleen maar mooie fragmentjes", aldus ds. M. Maas. De hervormde predikant uit Rijssen preekte over Jozef die door zijn broers als slaaf verkocht werd. Maar diezelfde Jozef werd door God bijgestaan en groeide zelfs

Samuel Leeds
Nieuws

Britse zakenman wil kerk kopen om te voorkomen dat het appartementen worden

De Britse zakenman Samuel Leeds wil een kerk opkopen om die gratis beschikbaar te stellen aan christenen. Hij hoopt zo te voorkomen dat het gebouw wordt omgebouwd tot een appartementencomplex. Dat schrijft Christian Daily International. De kerk in kw

Roelof Ham
Video

Roelof Ham duidt oorlog Israël-Iran vanuit Bijbels perspectief: bekijk de video

In een nieuwe video van Het Zoeklicht staat Roelof Ham stil bij de oorlog die is uitgebroken tussen Iran en Israël. Volgens hem is het conflict voor veel christenen aanleiding om opnieuw na te denken over de betekenis van gebeurtenissen in het Midden