7 redenen waarom christenen niet verplicht zijn hun tienden te geven

God 19 augustus 2021 Thomas Schreiner
redenen voor tienden

Maak jij elke maand een tiende van je inkomsten over naar de kerk? Theoloog Thomas Schreiner is gespecialiseerd in het Nieuwe Testament en hij legt bij de Gospel Coalition uit waarom hij denkt dat we als christenen niet verplicht zijn om onze tienden te geven.

Velen denken dat christenen tien procent van hun inkomen aan de kerk moeten geven. Ook in de kerk wordt er vaak gesproken over de offergaven of het geven van je tienden. Maar anderen geloven dat het geven van tienden niet noodzakelijk is.

Welk standpunt doet het meest recht aan het Woord van God? 

Liefde is veel belangrijker dan onze visie op het geven van tienden (1 Kor. 13). Maar toch wil ik beargumenteren waarom ik denk dat het geven van tienden niet een verplichting is voor christenen en waarom christenen daar niet in aangemoedigd hoeven worden. Zo'n standpunt vraagt natuurlijk om uitleg.

Tienden in het Oude Testament
Wat zegt het Oude Testament over tienden? Abraham gaf een tiende van wat hij had veroverd aan Melchizedek (Gen. 14:20), in Hebreeën wordt hiermee de superioriteit van Melchizedeks priesterschap over het priesterschap van Levi aangegeven (Heb. 7:4-10). Toen Jakob zijn hoofd in Bethel te rusten legde beloofde God hem te zegenen, op zijn beurt beloofde Jakob God een tiende van alles wat hij in bezit zou krijgen (Gen. 28:22).

De geboden van het oude verbond zijn niet langer van kracht voor christenen.

Een tiende van Israëls zaden, vruchten en vee werd aan de Heer gegeven (Lev. 27:30-32; Deut. 14:22-24; 2 Kro. 31:5-6; Neh. 13:5,12). Het volk gaf een tiende aan de Levieten om hen te ondersteunen (Num. 18:21-24; Neh. 10:38; 12:44), en de Levieten gaven op hun beurt weer hun tienden aan de hogepriester (Num. 18:25-28). Diegenen die hun tienden niet gaven ervoeren de dreiging van een vloek, zij die gaven zouden worden gezegend (Mal. 3:8-10).

Ook al nemen we aan dat er in het Oude Testament tien procent van alle opbrengsten werden geofferd, toch blijft het moeilijk te onderscheiden hoeveel er precies gegeven werd. We kunnen er niet te lang bij stilstaan maar sommigen denken dat er in zeven jaar tijd 14 keer een offergave werd gehouden en anderen denken dat dit 12 keer per zeven jaar plaatsvond. Als we alles bij elkaar berekenen ging het ver over de 10 procent heen. Waarschijnlijk werd er zo'n 20 procent gegeven per jaar.

Waarom het vandaag de dag geen verplichting is
Er zijn zeven redenen waarom christenen deze verplichting tot het geven van hun tienden niet hebben.

1. Gelovigen maken geen onderdeel meer uit van het oude verbond (Rom. 6:14-15; 7:5-6; Gal. 3:15-4:7; Kor 3:4-18)
De geboden van het oude verbond zijn niet langer van kracht voor christenen. Sommigen maken een onderscheid in burgerlijke, ceremoniële en morele wetten om het geven van tienden te blijven ondersteunen. Maar toch is deze indeling in mijn ogen niet wat Paulus bedoelt wanneer hij uitlegt hoe de wet vandaag de dag op ons van toepassing is. Als we deze verdeling wel aanhouden is het geven van tienden zeker geen onderdeel van de morele wet. De morele wetten van het Oude Testament gelden inderdaad ook nog voor ons vandaag de dag en die onderscheiden we dankzij de wet van Christus in het Nieuwe Testament, maar het geven van tienden hoort daar niet bij.

Levieten en priesters waren gebonden aan het offergave systeem van Oude Testament. Nu zijn alle gelovigen priesters. met Jezus als onze hogepriester Melchizedek.

2. De voorbeelden van Abraham en Jakob zijn geen normatieve partonen
Sommigen denken dat het geven van je tienden verplicht is omdat Abraham en Jakob tienden gaven en omdat zij voor het oude verbond leefden. Toch geven deze voorbeelden niet aan dat het geven van je tienden iets is dat altijd moet gebeuren. De gift van Abraham aan Melchizedek was eenmalige gebeurtenis; er is geen bewijs dat hij regelmatig tienden gaf aan God.

Jakobs tienden illustreren zijn danbaarheid richting God voor de bescherming die hij ontvangt. Deze dankbaarheid en gulheid spreken nog steeds tot ons vandaag, maar een historische beschrijving van wat Jakob gaf ondersteunt niet het idee dat alle gelovigen een tiende van hun inkomen aan God moeten geven.

3. Offergaven gingen naar de Levieten en priesters maar er zijn geen priesters en Levieten in het Nieuwe Testament.
Levieten en priesters waren gebonden aan het offergave systeem van Oude Testament. Nu zijn alle gelovigen priesters (1 Petrus 2:9; Reb. 1:6; 5:10; 20:6), met Jezus als onze hogepriester Melchizedek (Heb. 7).

4. De tienden zijn verbonden aan het land Israël onder het oude verbond
Israël vierde elke drie jaar een offergave in Jeruzalem. Maar dat geldt niet voor de christenen van vandaag. Het ging om de Joden als natie, Joden die leefden in het beloofde land. Met de komst van Christus is het Joodse volk niet per se het volk van God. Al zijn Joden wel onderdeel van de kerk door hun geloof in Jezus.

Vaak ging het richting de 20 procent. Mensen die een voorstander zijn van tienden moeten zich op 20 procent richten.

Het aardse Jeruzalem staat niet langer centraal in Gods plannen (Gal 4:25). Gelovigen zijn onderdeel van het hemelse Jeruzalem (Gal 4:26) en kijken uit naar de stad die komt (Heb 11:10), een nieuwe hemel en een neiuwe aarde (Openbaring 21:1-22:5). Abraham is geen erfgenaam van het land Israël, maar de gehele wereld (Rom. 4:13).

5. Als het niet verplicht meer is, hoeveel moeten we dan geven?
Zoals hierboven aangegeven, het ging vaak om meer dan tien procent. Vaak ging het richting de 20 procent. Mensen die een voorstander zijn van tienden moeten zich op 20 procent richten.

6. Toen Jezus het geven van tienden aanhaalde was dat nog voor het ingaan van het nieuwe verbond
Sommigen verdedigen het geven van tienden omdat Jezus het aanprees, ook al zei Hij dat het minder belangrijk was dan andere dingen (Matt. 23:23; Luk 11:42). Dit lijkt een sterk argument maar is niet overtuigend. Jezus had het ook over offers in de tempel (Mat 5:23-24), maar christenen geven daar geen gevolg aan, al zou de tempel herbouwd worden. Jezus' woorden zijn te bergijpen binnen de context van zijn vrijmakende geschiedenis.

Jezus had het ook over offers in de tempel, maar christenen geven daar geen gevolg aan, al zou de tempel herbouwd worden.

Jezus sprak over offers en tienden voordat Hij opstand uit de dood, voordat het nieuwe verbond inging. Hij gebruikte zijn spreken over offers en tienden als voorbeelden voor zijn tijdgenoten. Hij hield zich aan de wet omdat Hij onder de wet geboren was (Gal. 4:4). Daarom kunnen wij zijn woorden over tienden niet serieuzer nemen dan zijn woorden over offers van dieren.

7. Er wordt niet over tienden gesproken als het gaat om geboden om gul te geven in het Nieuwe Testament
Wanneer christenen wordt opgedragen om aan de armen te geven, wordt hen niet gezegd dat ze de armen hun tienden moeten geven. In plaats daarvan moeten ze gul zijn het helpen van mensen in nood (Handelingen 2:43-47; 4:32-37; 11:27-30; Galaten 2:10; 1 Kor. 16:1-4; 2 Kor. 8:1-9:15). Bijvoorbeeld in 1 Korinthe 16:4 vinden we een populaire tekst om tienden te promoten, maar het wordt daar niet genoemd, het gaat hier om een eenmalige gift aan arme heiligen in Jeruzalem.

Geef gul
Ook al is het geven van je tienden vandaag de dag dus niet verplicht, dat betekent niet dat je gierig moet zijn.

We hebben het gebod gekregen om de mensen te ondersteunen die het evangelie verkondigen (Mat 10:10; Lukas 10:7; 1 Kor 9:6-14; 1 Tim. 5:17-18). En terwijl we genieten van de goede dingen die God ons geeft, worden we ook geroepen om gul te zijn richting hen die in nood verkeren (1 Tim 6:17-19; 2 Kor 8-9). Rijkdom kan zo snel een afgod worden die ons bij God vandaan leidt.

Omdat God onze grootste schat is, mogen christenen gul en vrijgevig zijn. Voor de meeste mensen in het Westen betekent dit meer dan 10 procent. Toch geeft de Schrift dus geen gebod tot het geven van een tiende deel. En de Bijbel, en dus niet de traditie, is onze leer en autorteit.

Praatmee

Beluister onze podcast

#395 Jeffrey & ds. Bas van der Graaf over een stille opwekking: zijn kerken er klaar voor?
Of beluister op:

Meerartikelen

Chris Stoffer
Nieuws

SGP kritisch op kabinet Jetten: “Te weinig oog voor kwetsbaar leven en gezinnen”

SGP-leider Chris Stoffer is kritisch op het nieuwe kabinet onder leiding van premier Rob Jetten. In aanloop naar het debat over de regeringsverklaring spreekt hij van te drastische bezuinigingen en blinde vlekken in het beleid. “Er is te weinig oog v

Britse agenten in gesprek met omstanders
Nieuws

Lof voor Britse politieagente die straatprediker beschermt na protest van moslims

Een politieagente in Londen krijgt veel waardering nadat zij het onlangs opnam voor een straatprediker. Tijdens een evangelisatieactie in de wijk Whitechapel ontstond een gespannen situatie nadat een groep moslims op het vertrek van de straatprediker

Mexicaans leger
Nieuws

Mexicaanse kerken hopen op verlichting na dood beruchte kartelleider

De dood van een belangrijke Mexicaanse drugsleider raakt ook direct het leven van honderden kerken. Het Mexicaanse leger doodde onlangs Rubén Oseguera, leider van het Jalisco New Generation Cartel (CJNG). Deze criminele organisatie staat bekend om ge

Grote Kerk Alkmaar
Video

Terugkijken: CU Alkmaar wil spoeddebat vanwege geweigerde kerkdienst in Grote Kerk

Vorige maand werd bekend dat de protestantse gemeente Alkmaar de Grote Kerk van Alkmaar niet mag huren voor een kerkdienst. De weigering leidde zowel binnen als buiten Alkmaar tot veel verontwaardiging. Nadat de CU-fractie van Alkmaar hier eerder al

ICE-agenten
Nieuws

Iraanse christen in Amerika vreest uitzetting: ‘Terugkeer kan mijn dood betekenen’

Een christelijke vrouw die als kind uit Iran werd geadopteerd en in Amerika opgroeide, dreigt te worden uitgezet. De vrouw zou namelijk nooit beschikt hebben over een Amerikaans staatsburgerschap. Later kwam er een wet die veel adoptiekinderen automa

Ds. W. J. C. van Blijderveen
Video

HHK-predikant vraagt tijdens preek of zijn glas opnieuw gevuld kan worden

In een recente preek gebruikte ds. W. J. C. van Blijderveen (HHK) een levensecht voorbeeld om zijn boodschap te verduidelijken. De predikant vroeg namelijk aan een jongen uit de kerk of hij zijn lege glas kon vullen. Daarmee wilde hij het verschil la

Lars Gerfen en Mirjam Kerkhof
Interview

Zo beleven Sela-zangers de lijdenstijd: "Als gezin vieren we het avondmaal"

Tientallen keren staan ze voor volle kerken met hun paasconcerten. Hoe leeft de lijdenstijd bij Sela-zangers Lars Gerfen en Mirjam Kerkhof persoonlijk? “Ik vind het bijna oneerbiedig om in de lijdenstijd veertig dagen geen suiker te eten. God vraagt

De Leidsche Hoeven
Opinie

Reformatorische zorginstelling laat cliënten en hun ouders in de steek

Toen de brand uitbrak op de zorgboerderij waar ons kind zijn dagbesteding had, overheerste één gevoel: dankbaarheid dat iedereen veilig was. Gebouwen kun je herbouwen. Spullen kun je vervangen. Dat was op dat moment bijzaak. Daarna nam de zorgorganis

Meerartikelen

Pakistan
Nieuws

Pakistaanse christenen strijden voor democratische vertegenwoordiging in parlement

Christenen in Pakistan voeren opnieuw actie voor hervorming van het kiesstelsel. Zij vinden dat hun stem nu onvoldoende doorklinkt in de politiek en pleiten voor een systeem waarin zij zelf hun vertegenwoordigers kunnen kiezen. In Pakistan zijn er sp

Nigeria
Nieuws

In Noord-Nigeria groeit de kerk dwars tegen islamitisch terreur in

Rooms-katholieke kerken in het noordoosten van Nigeria zien een aanzienlijke groei in het aantal kerkgangers, zo melden bisschoppen van het bisdom Maiduguri. Ondanks het zeer gewelddadige klimaat, veroorzaakt door islamitische extremisten, keren duiz

Amerikaans klaslokaal
Nieuws

Amerikaanse rechter heft verbod op tien geboden in klaslokalen op: staat krijgt groen licht

Een rechter heeft bepaald dat de Amerikaanse staat Louisiana de tien geboden in openbare schoolklassen mag laten ophangen. Dat meldt The Christian Post. Het gaat om een voorlopige beslissing van een federale rechtbank die onder meer rechtszaken uit L

Mariam
Interview

Mariam verliet de islam en koos voor Jezus: "Ik ontving een overvloed van liefde die ik niet kende"

"Het was chaos in mijn leven, maar toen Hij zei: ‘Ik ben er en Ik ga voor je zorgen’, wist ik: oké dan, let’s go!" Met die woorden blikt Mariam Emers-Atya afgelopen zondag in Hour of Power terug op het moment waarop zij, geboren in Mekka en opgegroei

Ds. S. Dierx
Nieuws

Nieuwe dominee voor hervormde gemeente Nieuwendijk: ds. S. Dierx

De hervormde gemeente te Nieuwendijk (in samenwerking met Sleeuwijk) beschikt binnenkort weer over een eigen herder en leraar. Ds. S. Dierx (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. De predikant volgt in Nieuwendijk ds. N. M. van Ommeren op. Sin

Ds. G. J. Baan
Video

GerGem-predikant vertelt over zijn broer die als zendeling vermoord werd

"Hij zei: 'Waar Jan Peter is, daar wil ik ook zijn.' Aan John werd gevraagd: 'Kun je sterven?' Hij antwoordde: 'Ja, want ik heb dat kind Jezus, net als Simeon, in mijn armen gehad'", aldus ds. G. J. Baan. In een recente preek vertelde de GerGem-predi

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp moedigt je aan volop te genieten van wat God geeft

In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God' staat het thema 'genieten' centraal. Spreker Wilkin van de Kamp merkt op dat genieten een gave Gods is. Op basis van Prediker moedigt hij de kijker aan om bewust te genieten van het goede d

Rechtszaak kerk
Nieuws

Kort geding Driedorp: gemeenteleden verliezen zaak tegen kerkenraad

De voorzieningenrechter heeft de vorderingen van 23 gemeenteleden uit de vrije hervormde gemeente (VHG) in Driedorp afgewezen. Zij wilden via een kort geding afdwingen dat het stichtingsbestuur een specifiek accountantskantoor opdracht zou geven tot

TUA
Persbericht

TUA-dag 2026 in teken van ‘Wandelen met God’

De Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) opent op vrijdag 6 maart 2026 haar deuren voor iedereen die zich betrokken weet bij de universiteit. Tijdens de jaarlijkse TUA-dag staat dit keer het thema ‘Wandelen met God’ centraal; een Bijbels motief d

Jelte Alma
Interview

Jelte Alma stopte als gemeentepredikant: “Veel kerken willen iedereen binnenboord houden”

Wat gebeurt er wanneer geestelijke groei van een predikant botst met de structuren van een klassieke kerk? Voor voormalig PKN-gemeentepredikant Jelte Alma leidde dat tot een ingrijpende beslissing: hij vroeg zelf om een losmaking. Niet vanwege een co

Maria Magdalena
Boekfragment

Maria Magdalena: de vrouw die bleef toen anderen vluchtten

Maria Magdalena is een Joodse vrouw uit Magdala, die Jezus volgt zoals de andere discipelen. Opmerkelijk genoeg gebruikt het Nieuwe Testament voor haar hetzelfde Griekse werkwoord voor ‘volgen’ (akoloutheō) als voor Petrus, Johannes en de andere mann

Jan-Willem Grievink
Opinie

Stopwoorden in de kerk: christenen hollen kostbare Bijbelwoorden uit

Stopwoorden. We hebben ze allemaal. Vraag het maar eens aan je kinderen. Ze gaan vooral opvallen wanneer je vaak publieke toespraken houdt. Soms zijn ze vermakelijk, maar vaak worden ze irritant. Als toehoorder ga je er opeens op letten. Wat is een s