Jan Zwart en zijn zoon André keken allebei de dood in de ogen

Levensverhaal 13 februari 2024 3 minuten Redactie
Jan en André Zwart
YouTube

De dood in de ogen kijken. Jan Zwart en zijn zoon André weten beiden wat dat is. Jan, die jarenlang als MAF-piloot werkte, ontsnapte als jongetje aan de dood toen een vrouw hem uit een rivier haalde. Zijn zoon André, die als veelbelovend academicus carrière maakte in Amerika, kwam erachter dat hij leukemie had. Later vocht hij op de intensive care voor zijn leven toen een hevige longinfectie hem bijna fataal werd. In Hour of Power vertelden de twee het een wonder te vinden dat ze beiden nog leven.

Een val in het water die bijna fataal werd
Jan Zwart heeft er een jarenlange staat van dienst als MAF-piloot opzitten. Maar het scheelde niets of het had nooit zover gekomen. “Toen ik acht jaar was, kreeg ik van mijn zeer arme ouders een fiets. Daarmee ben ik toen in de Zaan (rivier bij Zaandam, etc.) gevallen. Ik zag mijn levensfilm aan mij voorbij trekken, hoewel die als achtjarige maar kort is. Een vrouw haalde mij toen uit het water. Dat is een heel bijzonder verhaal, want zij vroeg zich de rest van haar leven af wat er met dat jongetje gebeurd was. Vlak voor het publiceren van mijn boek (De Schipper en de Vader, red.) heb ik haar gevonden. Dat is een hele bijzondere ontmoeting geweest", vertelt Zwart. 

MAF
Zoals gezegd vloog Zwart jarenlang voor MAF in afgelegen gebieden waarbij hij mensen in aanraking bracht met het evangelie én hen op plekken kon krijgen waar zij de medische zorg kregen die zij nodig hadden. Maar wat motiveerde Jan om piloot voor de MAF te worden? “Het was mijn passie om diegenen te helpen die de minste kans hebben om geholpen te worden en het evangelie te horen. Je zou kunnen zeggen: de meest benadeelde mensen. Het middel om daar te komen was het vliegtuig.”

Offers en korte landingsbanen
Jan Zwart ging als MAF-piloot aan de slag in het arme Ecuador, nam zijn gezin met vijf kinderen met zich mee en moest het hebben van giften en gaven. Hoe zwaar was dat voor Zwart? “In die tijd weet je niet hoe zwaar dat is. Je doet wat je moet doen. Je vliegt op de moeilijkste landingsbanen van de wereld. Je doet dat. Je zit daarin.”

Over die moeilijkste landingsbanen gesproken: soms had Zwart maar zo'n drie honderd meter om te landen. Ervoer hij nooit de angst dat hij zijn toestel niet veilig aan de grond kon krijgen? “Je moet gewoon heel precies zijn. Het leuke is dat mijn instructeur in Hilversum, waar ik leerde vliegen, al vanaf het begin wist dat ik dit uiteindelijk zou gaan doen. Je moet je daalhoeken heel goed aan kunnen voelen. De touchdown waar je wielen de grond raken. Maar je moet ook weten wanneer je vooral niet moet landen”, merkt hij op.

Mooiste herinnering
Wat is de mooiste herinnering die Jan Zwart in al die jaren als MAF-piloot heeft opgedaan? “Ik ontmoette een toverdokter. Zijn vrouw was uit de hut gevallen en had beide armen gebroken. Het zag er vreselijk uit. Via de radio kregen we de oproep om haar te gaan halen. Haar man had gezegd dat hij haar met zijn toverkrachten wel zou genezen. Nou mooi niet. Die vrouw was bezig te sterven. Het bleek zo te zijn dat men bang voor hem was. Toen ik onderweg was, dacht ik: ‘De Heere Jezus is veel sterker dan dat mannetje.’ Ik heb rustig gebeden met die zieke vrouw en man, zoals we dat altijd deden. In de weken daarna, toen ze in de hoofdstad verbleven, zijn ze tot geloof gekomen. Dat is een feest als je dat hoort. Dan denk je van: dit blijf ik doen. Dit is het waard."

André
Zijn zoon André is niet in de voetsporen van zijn vader getreden, maar was een veelbelovende en talentvolle academicus die jaren terug carrière in Amerika maakte. Nadat hij daar aankwam, kwam zijn leven totaal op zijn kop te staan toen bleek dat hij leukemie had. “Ik werd heel erg ziek in Amerika. Wat ik niet wist is dat ik leukemie had. Het was zo erg dat ik in de eindfase van mijn leven zat.”

Dat nieuws kwam als een dreun voor vader Jan binnen. “Eerst schreeuw je naar God. Letterlijk”, antwoordt Jan Zwart. “Ik hen toen geleerd wat David zei: ‘Heere, ik roep tot U.’ Ik riep tot God: “Red die jongen. Hij bereidt zich voor om naar de onbereikte volkeren te gaan. Hoe zit dat?’ Dat was geen mooi gestroomlijnd gebed. Het was echt zwaar, maar gelukkig kon ik ook actie ondernemen. Ik heb hem uit Amerika opgehaald. Achteraf bezien was dat een hele zware reis die als een film aan mij voorbijgegaan is.”

Draagkracht
Ook bij André kwam het nieuws als een dreun binnen, maar reageerde tegelijkertijd op een wijze die veel mensen verrast moet hebben. “Vanaf het moment dat ik het hoorde en de arts zei dat ik chemo moest krijgen, zei ik: ‘My life is not my own’ (mijn leven is niet van mijzelf, red.) Eerlijk waar. De mensen om mij heen hadden zoiets van: ‘Wat?’ Ik voelde de draagkracht van God op dat moment, hoewel ik wist dat het moeilijk werd. Het moeilijkste vond ik om mijn familie te bellen."

Gebeden
Wat is er gebeurd dat André er doorheen kwam? “Er is veel voor mij gebeden. Ik had hier niet gezeten zonder gebed en natuurlijk ook niet zonder de artsen in het ziekenhuis. Ik heb een stamceltransplantatie gehad en een volledige bestraling van mijn lichaam.” Een longinfectie die plots de kop opstak, werd hem bijna fataal. “Toen ik op de intensive care lag, heeft de kerk een hele week voor mij gebeden.”

Jezus hield André vast
Toen André op de intensive care lag, verscheen Jezus aan hem. “Dat was op zes december. Ik zag een beeld van Jezus die mij optilde en vasthield. Achter mij zat een wolf die mij wou verslinden en aanvallen. Maar hij kon niks, want het gewaad van Jezus lag tussen mij en die wolf in. Die wolf had een gebroken bek. Hij kon niks. Die was dood.

Toen ik dat zag, had ik rust. Door de zuurstof kon ik bijna niet praten. Ik was bijna kapot. Dat weet ik nog heel goed. Dat beeld van Jezus heb ik nog uren in mijn hoofd gezien. Ik kreeg daar zoveel rust door. Ja, God heeft dat echt gedaan.”

Benieuwd naar het volledige gesprek met Jan Zwart en zijn zoon André? Bekijk dan onderstaande video van Hour of Power terug.

Praatmee

Beluister onze podcast

#397 Patrick, Jeffrey & Bart Bolhuis over De Linkse Kerk: is links stemmen Bijbelser dan rechts?
Of beluister op:

Meerartikelen

Gerald Troost
Persbericht

Gerald Troost start Paastournee met boodschap van hoop

De christelijke singer-songwriter Gerald Troost gaat deze maand opnieuw op pad met een speciale paastournee. Onder de titel ‘U gaf 100%’ reist hij langs verschillende plaatsen in Nederland met concerten waarin muziek en bezinning rond het paasverhaal

Truus
Nieuws

Meesteroplichter van kerken Truus W. veroordeeld tot celstraf

Meesteroplichter Truus W. moet bijna een jaar de cel in. Daarnaast krijgt ze een jaar voorwaardelijke celstraf en moet ze sommige gedupeerde kerken geld terugbetalen. De 54-jarige vrouw lichtte tientallen kerken op. Omdat ze haar straf al in voorarre

Flach
Nieuws

SGP hekelt iftarschorsing in Tweede Kamer: 'Nederland heeft christelijke wortels en tradities'

Een commissiedebat in de Tweede Kamer werd dinsdag geschorst omdat een islamitisch Kamerlid van de partij DENK zijn vasten van de Ramadan wilde doorbreken. De voorzitter gaf hier toestemming voor, maar dat kon op de nodige kritiek rekenen van onder m

Iraanse kerk in Armenië
Nieuws

Armenië als toevluchtsoord voor Iraanse christenen: “Mijn droom is een vrij Iran”

Aan de grens tussen Armenië en Iran bereiden kerken en hulporganisaties zich voor op een mogelijke toestroom van duizenden Iraanse vluchtelingen. Terwijl de oorlog in Iran escaleert, maken christelijke organisaties noodplannen om mensen op te vangen

Ds. K. Hoefnagel
Video

Ds. Hoefnagel over huidige impasse binnen CGK: "Rebellie in onze kerken"

Hoewel er formeel nog geen definitieve breuk is, verkeren de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) al lange tijd in een diepe impasse. Zo overwegen tientallen plaatselijke gemeenten zich af te scheiden. Het verschil in visie ten aanzien van vrouwel

Indonesie
Nieuws

Groep moslims forceert stop kerkreparatie Indonesië

In het dorp Kulim Jaya, op Sumatra, is op 1 maart de reparatie van het dak van een protestantse kerk stilgelegd na protesten van tientallen moslimbewoners. De groep eiste voorafgaande goedkeuring van de lokale moslimgemeenschap voor de dakwerkzaamhed

DMM
Persbericht

DMM-conferentie wil kerken toerusten tot discipelschap en vermenigvuldiging

Op zaterdag 18 april 2026 vindt de tweede DMM-conferentie plaats. Tijdens deze dag staan toerusting en praktische handvatten centraal voor christenen die verlangen naar groei en vermenigvuldiging van gemeenten. Sprekers zijn Kevin Wiegelt uit Canada

Preektocht
Persbericht

Vijfde Preektocht in IJsselstein staat in teken van Christus’ opdracht

In IJsselstein vindt D.V. woensdag 15 april 2026 de vijfde editie van de zogenoemde Preektocht plaats. Deze studiedag, die volledig in het teken staat van preekvoorbereiding, richt zich op predikanten, geestelijken, pastoraal werkers, theologiestuden

Meerartikelen

Bart Bolhuis
Interview

Bart Bolhuis: "De links-christelijke stem klinkt veel te weinig in het debat"

"Er klinkt in Nederland te weinig een links-christelijke stem in kerk en samenleving." Dat zegt Bart Bolhuis, één van de betrokkenen bij het initiatief De Linkse Kerk, dat vandaag wordt gelanceerd als platform voor linkse christenen. In gesprek met C

Dina-Perla Portnaar
Opinie

Blasfemiewetten beschermen geen geloof maar macht

Vrijheid van godsdienst is een fundament van de rechtsstaat. Het beschermt het diepste wat een mens heeft, namelijk geweten, overtuiging en identiteit. Maar diezelfde vrijheid wordt steeds vaker misbruikt om anderen het zwijgen op te leggen, of erger

Chris Verhagen
Opinie

Waarom postchristelijk Nederland het kwaad niet meer herkent

Onlangs vielen Israël en de Verenigde Staten het radicaal sjiitische leiderschap van Iran aan. Een regime dat al decennia lang zijn eigen bevolking onderdrukt, christenen vervolgt en openlijk spreekt over de vernietiging van Israël en de Verenigde St

Mariët
Getuigenis

Mariët (22) deelt getuigenis: “Ik was zes toen ik God ontmoette”

Toen Mariët zes jaar oud was, bad ze een eenvoudig gebed: of Jezus in haar hart wilde komen wonen. Wat er daarna gebeurde, zou haar leven blijvend vormen. “Ik ervaarde echt dat God mij vulde, van top tot teen”, vertelt ze. “Voor mij was dat het momen

Eric van den Berg
Interview

Hoe maakt een kerk goed gebruik van AI? "Experimenteer, wees niet bang"

Kunnen kerken kunstmatige intelligentie gebruiken om te evangeliseren? “Er liggen grote kansen”, zegt communicatieadviseur voor kerken Eric van den Berg. Resoluut: “Maar AI is geen vervanging van de Heilige Geest.” “De rooms-katholieke visie op techn

SGP logo
Persbericht

SGP behaalt hoogste aantal leden ooit

De SGP heeft per 1 januari 2026 het hoogste aantal leden in haar ruim honderdjarige geschiedenis bereikt. De partij telt nu 31.426 leden, bijna duizend meer dan een jaar eerder. Daarmee zet de groei van de partij zich voort. Niet alleen het aantal le

Ds. J. R. van Vugt
Nieuws

HHK Soest hoopt op komst ds. J. R. van Vugt uit Waddinxveen

De hersteld hervormde kerk te Soest heeft een beroep uitgebracht op ds. J. R. van Vugt (foto). De predikant moet in de Ichthuskerk ds. R. C. Boogaard opvolgen. Laatstgenoemde predikant nam eind 2025 afscheid van de gemeente en ontving toen ook de bev

 Oekraine
Nieuws

Rusland vernietigde honderden kerken sinds inval in Oekraïne

Sinds de Russische invasie van Oekraïne in 2022 zijn zeker 737 religieuze gebouwen beschadigd of vernietigd. Dit blijkt uit een recent rapport van Mission Eurasia, een christelijke hulporganisatie die zich richt op kerken in Oekraïne en omstreken. Ho

Pakistan
Nieuws

Christelijke twintiger in Pakistan doodgemarteld door werkgevers

Een 21-jarige christelijke landarbeider in Pakistan, Marcus Masih, is op woensdag 4 maart door zijn werkgevers gemarteld en gedood. De daders probeerden zijn dood vervolgens in scène te zetten als zelfmoord. Dat vertelt een broer van het slachtoffer

Deutekom
Nieuws

Evangelist vertrekt bij Nederlandse tak Charlie Kirk na onenigheid over arrestatie Tom de Wal

Evangelist Daniël van Deutekom is samen met nog een aantal vrijwilligers alweer vertrokken bij Turning Point Nederland. Dat laat hij weten door middel van een videoboodschap. De reden hiervoor is dat de organisatie weigerde op te komen voor godsdiens

Bijbel
Nieuws

Bijbelverkoop in Groot-Brittannië bereikt recordhoogte

De verkoop van Bijbels in Groot-Brittannië is reusachtig toegenomen. Vorig jaar werden meer Bijbels verkocht dan ooit sinds het begin van de metingen in 1998. Dat blijkt uit cijfers van onderzoeksbureau NielsenIQ BookData. In 2025 nam het aantal Brit

Joram Kaat
Interview

EO-presentator Joram Kaat: "Ik stond altijd aan, tot ik ontdekte dat Jezus mij rust leert"

De smartphone gaf hem het gevoel dat alles mogelijk was, maar tegelijk verdween de rust uit zijn leven. In Hour of Power vertelt EO-presentator Joram Kaat hoe hij jarenlang maar doorging, overal ja op zei en merkte dat hij zichzelf voorbij rende. Met