Jan Zwart en zijn zoon André keken allebei de dood in de ogen

Levensverhaal 13 februari 2024 3 minuten Redactie
Jan en André Zwart
YouTube

De dood in de ogen kijken. Jan Zwart en zijn zoon André weten beiden wat dat is. Jan, die jarenlang als MAF-piloot werkte, ontsnapte als jongetje aan de dood toen een vrouw hem uit een rivier haalde. Zijn zoon André, die als veelbelovend academicus carrière maakte in Amerika, kwam erachter dat hij leukemie had. Later vocht hij op de intensive care voor zijn leven toen een hevige longinfectie hem bijna fataal werd. In Hour of Power vertelden de twee het een wonder te vinden dat ze beiden nog leven.

Een val in het water die bijna fataal werd
Jan Zwart heeft er een jarenlange staat van dienst als MAF-piloot opzitten. Maar het scheelde niets of het had nooit zover gekomen. “Toen ik acht jaar was, kreeg ik van mijn zeer arme ouders een fiets. Daarmee ben ik toen in de Zaan (rivier bij Zaandam, etc.) gevallen. Ik zag mijn levensfilm aan mij voorbij trekken, hoewel die als achtjarige maar kort is. Een vrouw haalde mij toen uit het water. Dat is een heel bijzonder verhaal, want zij vroeg zich de rest van haar leven af wat er met dat jongetje gebeurd was. Vlak voor het publiceren van mijn boek (De Schipper en de Vader, red.) heb ik haar gevonden. Dat is een hele bijzondere ontmoeting geweest", vertelt Zwart. 

MAF
Zoals gezegd vloog Zwart jarenlang voor MAF in afgelegen gebieden waarbij hij mensen in aanraking bracht met het evangelie én hen op plekken kon krijgen waar zij de medische zorg kregen die zij nodig hadden. Maar wat motiveerde Jan om piloot voor de MAF te worden? “Het was mijn passie om diegenen te helpen die de minste kans hebben om geholpen te worden en het evangelie te horen. Je zou kunnen zeggen: de meest benadeelde mensen. Het middel om daar te komen was het vliegtuig.”

Offers en korte landingsbanen
Jan Zwart ging als MAF-piloot aan de slag in het arme Ecuador, nam zijn gezin met vijf kinderen met zich mee en moest het hebben van giften en gaven. Hoe zwaar was dat voor Zwart? “In die tijd weet je niet hoe zwaar dat is. Je doet wat je moet doen. Je vliegt op de moeilijkste landingsbanen van de wereld. Je doet dat. Je zit daarin.”

Over die moeilijkste landingsbanen gesproken: soms had Zwart maar zo'n drie honderd meter om te landen. Ervoer hij nooit de angst dat hij zijn toestel niet veilig aan de grond kon krijgen? “Je moet gewoon heel precies zijn. Het leuke is dat mijn instructeur in Hilversum, waar ik leerde vliegen, al vanaf het begin wist dat ik dit uiteindelijk zou gaan doen. Je moet je daalhoeken heel goed aan kunnen voelen. De touchdown waar je wielen de grond raken. Maar je moet ook weten wanneer je vooral niet moet landen”, merkt hij op.

Mooiste herinnering
Wat is de mooiste herinnering die Jan Zwart in al die jaren als MAF-piloot heeft opgedaan? “Ik ontmoette een toverdokter. Zijn vrouw was uit de hut gevallen en had beide armen gebroken. Het zag er vreselijk uit. Via de radio kregen we de oproep om haar te gaan halen. Haar man had gezegd dat hij haar met zijn toverkrachten wel zou genezen. Nou mooi niet. Die vrouw was bezig te sterven. Het bleek zo te zijn dat men bang voor hem was. Toen ik onderweg was, dacht ik: ‘De Heere Jezus is veel sterker dan dat mannetje.’ Ik heb rustig gebeden met die zieke vrouw en man, zoals we dat altijd deden. In de weken daarna, toen ze in de hoofdstad verbleven, zijn ze tot geloof gekomen. Dat is een feest als je dat hoort. Dan denk je van: dit blijf ik doen. Dit is het waard."

André
Zijn zoon André is niet in de voetsporen van zijn vader getreden, maar was een veelbelovende en talentvolle academicus die jaren terug carrière in Amerika maakte. Nadat hij daar aankwam, kwam zijn leven totaal op zijn kop te staan toen bleek dat hij leukemie had. “Ik werd heel erg ziek in Amerika. Wat ik niet wist is dat ik leukemie had. Het was zo erg dat ik in de eindfase van mijn leven zat.”

Dat nieuws kwam als een dreun voor vader Jan binnen. “Eerst schreeuw je naar God. Letterlijk”, antwoordt Jan Zwart. “Ik hen toen geleerd wat David zei: ‘Heere, ik roep tot U.’ Ik riep tot God: “Red die jongen. Hij bereidt zich voor om naar de onbereikte volkeren te gaan. Hoe zit dat?’ Dat was geen mooi gestroomlijnd gebed. Het was echt zwaar, maar gelukkig kon ik ook actie ondernemen. Ik heb hem uit Amerika opgehaald. Achteraf bezien was dat een hele zware reis die als een film aan mij voorbijgegaan is.”

Draagkracht
Ook bij André kwam het nieuws als een dreun binnen, maar reageerde tegelijkertijd op een wijze die veel mensen verrast moet hebben. “Vanaf het moment dat ik het hoorde en de arts zei dat ik chemo moest krijgen, zei ik: ‘My life is not my own’ (mijn leven is niet van mijzelf, red.) Eerlijk waar. De mensen om mij heen hadden zoiets van: ‘Wat?’ Ik voelde de draagkracht van God op dat moment, hoewel ik wist dat het moeilijk werd. Het moeilijkste vond ik om mijn familie te bellen."

Gebeden
Wat is er gebeurd dat André er doorheen kwam? “Er is veel voor mij gebeden. Ik had hier niet gezeten zonder gebed en natuurlijk ook niet zonder de artsen in het ziekenhuis. Ik heb een stamceltransplantatie gehad en een volledige bestraling van mijn lichaam.” Een longinfectie die plots de kop opstak, werd hem bijna fataal. “Toen ik op de intensive care lag, heeft de kerk een hele week voor mij gebeden.”

Jezus hield André vast
Toen André op de intensive care lag, verscheen Jezus aan hem. “Dat was op zes december. Ik zag een beeld van Jezus die mij optilde en vasthield. Achter mij zat een wolf die mij wou verslinden en aanvallen. Maar hij kon niks, want het gewaad van Jezus lag tussen mij en die wolf in. Die wolf had een gebroken bek. Hij kon niks. Die was dood.

Toen ik dat zag, had ik rust. Door de zuurstof kon ik bijna niet praten. Ik was bijna kapot. Dat weet ik nog heel goed. Dat beeld van Jezus heb ik nog uren in mijn hoofd gezien. Ik kreeg daar zoveel rust door. Ja, God heeft dat echt gedaan.”

Benieuwd naar het volledige gesprek met Jan Zwart en zijn zoon André? Bekijk dan onderstaande video van Hour of Power terug.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #15 Richard Groenenboom over aanbidding in tijden van strijd en pijn
Of beluister op:

Meerartikelen

Jacobs
Column

Schoenmaker, houd je bij je Joodse leest!

Tussen de Joodse Feestdagen in besloot opperrabbijn Jacobs met zijn kleinkinderen op stap te gaan. Maar niet naar een attractiepark, zoals veel andere Joden op deze zogeheten tussendagen. Ook reflecteert de opperrabbijn op zijn eigen uitlatingen....

wales
Nieuws

Kerk in Wales stelt invoering homohuwelijk uit

De Anglicaanse Kerk in Wales neemt meer tijd voordat zij kerkelijke homohuwelijken mogelijk maakt. De bisschoppen zouden in april volgend jaar voorstellen voorleggen, maar willen eerst een theologisch gesprek over het huwelijk. Een nieuwe datum...

bijbel
Nieuws

Bijbel nu volledig vertaald in meer dan 800 talen

De volledige Bijbel is inmiddels beschikbaar in 807 talen. Daarmee kunnen ongeveer 6,2 miljard mensen Gods Woord in hun eigen taal lezen. Het afgelopen jaar kregen 101 miljoen mensen die mogelijkheid voor het eerst. Wycliffe Bible Translators...

Drie theologen
Nieuws

Theologen roepen PKN op koers rond Israël te wijzigen: ‘Schenk klare wijn’

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) moet stoppen met iedere Bijbelse of theologische legitimatie van de huidige staat Israël en de term ‘Kerk en Israël’ vervangen door ‘joods-christelijke betrekkingen’. Die oproep doen de theologen Bert Altena...

Loofhuttenfeest
Nieuws

Christenen uit tientallen landen vieren Loofhuttenfeest in Jeruzalem

Christenen uit tientallen landen zijn deze week in Jeruzalem samengekomen voor de jaarlijkse viering van het Bijbelse Loofhuttenfeest door de International Christian Embassy Jerusalem (ICEJ). De bijeenkomst staat dit jaar in het teken van Joël...

Ds. D. J. W. Kok
Nieuws

Ds. D. J. W. Kok neemt beroep naar hervormd Oud-Beijerland aan en verlaat Stolwijk

De hervormde gemeente te Oud-Beijerland (Wijk Oost) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. D. J. W. Kok (foto) uit Stolwijk nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In het dorp uit de Hoeksche Waard volgt ds. Kok ds. J. J. ten Brinke op....

André van der Meer
Video

Nieuwe voorstelling André van der Meer geïnspireerd door verloren zoon

Theatermaker en voormalig jeugdwerker André van der Meer trekt dit najaar voor het eerst met een eigen voorstelling het theater in. In Het Huis van de Vader combineert hij persoonlijke verhalen, zelfgeschreven muziek en humor. De gelijkenis van de...

kerkasiel
Nieuws

Kerk in Kampen dacht aan einde kerkasiel: "Je kunt niet tot sint-juttemis doorgaan"

De Open Hof in Kampen heeft deze zomer overwogen het kerkasiel van de familie Babayants na ruim 670 dagen te stoppen. Dat zegt voorganger en initiatiefnemer Kasper Jager in het EO-programma Dit is de kwestie. 'Hoe naar het ook is, als er geen...

Meerartikelen

Egypte
Nieuws

Egyptische jongeren ontdekken christelijk geloof online, maar houden bekering geheim

Egyptische jongeren die vragen hebben over de islam, zoeken op internet ook naar antwoorden over het christendom. Onder studenten in Caïro ziet christelijk werker Caleb hoe sociale media hen helpen zich in een ander geloof te verdiepen. Een...

Wytze Plantinga
Interview

Wytze Plantinga waarschuwt voor ‘eenpitter’ in de kerk: “Eén voorganger is kwetsbaar”

Kerken verwachten soms dat één voorganger tegelijk herder, leraar en bestuurder is. Justitiepredikant Wytze Plantinga kent die druk uit eigen ervaring. In zijn eerste gemeente stond hij geregeld voor de opgave om twee nieuwe preken voor één zondag te...

Petra van de Weetering
Opinie

Deze boycot gaat over veel meer dan dadels en wijn

De Nederlandse boycot van producten uit Israëlische nederzettingen houdt me meer bezig dan ik eigenlijk had verwacht. Hoe langer ik erover nadenk en hoe meer ik me erin verdiep, hoe ingewikkelder ik het vind. En eerlijk gezegd merk ik ook dat het...

massadoopdienst
Positief nieuws

Bijna 900 mensen gedoopt tijdens grote doopdienst in Texaanse kerk

Bijna negenhonderd mensen hebben zich zondag laten dopen bij Lakepointe Church in de Amerikaanse staat Texas. De kerk spreekt van levens die door Jezus Christus zijn veranderd. Het is niet de eerste keer dat de gemeente in korte tijd honderden...

NGK kerk
Nieuws

NGK krimpt minder hard, maar kampt met ‘geestelijke sprakeloosheid’

De Nederlandse Gereformeerde Kerken (NGK) tellen bijna 129.000 leden, verdeeld over 305 plaatselijke gemeenten. Hoewel het ledental nog altijd daalt, neemt de krimp af. Tegelijk staan gemeenten voor stevige uitdagingen: veel kerken hebben geen...

CGK-synode
Nieuws

Stevige discussie op CGK-synode over Rijnsburg: "Niet te snel de breuk accepteren"

De generale synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) heeft dinsdagmiddag en -avond uitvoerig gesproken over de crisis in het kerkverband. Vooral de positie van de kerken die zich rond Rijnsburg hebben georganiseerd, leidde tot discussie....

Zweden
Nieuws

Zweedse predikanten protesteren tegen plan om weigeren homohuwelijk onmogelijk te maken

Een voorstel binnen de Zweedse Lutherse Kerk om predikanten niet langer ruimte te geven homohuwelijken te weigeren, stuit op verzet. In een open brief vragen 126 predikanten de kerkvergadering tegen het plan te stemmen. Ook de kerkelijke...

Flynn
Nieuws

Voormalig worshipleader schuldig bevonden aan moord op zijn vrouw

De Amerikaanse voormalig worshipleader Caleb Flynn (40) is dinsdag schuldig bevonden aan de moord op zijn vrouw Ashley. De jury achtte hem schuldig op alle negen aanklachtpunten. Op 5 oktober hoort hij welke straf hij krijgt. Hij riskeert...

Markt
Nieuws

Zwolse horeca wil optreden tegen straatpredikers, burgemeester wijst op godsdienstvrijheid

Horecaondernemers in Zwolle hebben de gemeente in een brandbrief gevraagd op te treden tegen overlast door christelijke straatpredikers. Ze zeggen dat gasten vertrekken door het harde geluid en dat medewerkers worden beledigd. Burgemeester Peter...

Nigeria
Nieuws

Nigeria werkt aan eigen politie per deelstaat om geweld tegen te gaan

Nigeria is een stap dichter bij een politiehervorming die moet helpen om inwoners beter te beschermen tegen aanvallen en ontvoeringen. Deelstaten moeten een eigen politiekorps kunnen oprichten, zodat zij sneller kunnen ingrijpen bij dreigend...

abortus
Nieuws

Pro-life organisaties willen nieuwe groep bij de VN

Politici, diplomaten en pro-life organisaties werken aan een nieuwe groep bij de Verenigde Naties (VN) die moet opkomen voor ongeboren leven en het gezin. Tijdens een bijeenkomst in New York spraken deelnemers af een comité te vormen om de plannen...

bootvormige structuur Turkije
Nieuws

Onderzoekers testen materiaal in Turkije op mogelijk hout van ark van Noach

Een internationaal onderzoeksteam heeft nieuwe monsters verzameld uit de Durupınar-formatie in het oosten van Turkije, een opvallende bootvormige structuur die door sommigen in verband wordt gebracht met de ark van Noach. Laboratoriumonderzoek moet...