Psalm 74 is hoogst actueel: ‘Zal de vijand Uw Naam voor altijd lasteren?’

Verdieping 28 november 2023 7 minuten Piet Vergunst
Piet Vergunst

Een oorlog die we ook kunnen volgen via de opiniepeilingen in eigen land: hoe vaak lazen we al niet waar de sympathie van Nederlanders ligt in de oorlog die woedt in Israël en Gaza. Daarbij komen hiermee samenhangende uitbarstingen van geweld in heel de wereld. Dat gebeurt niet als er al acht jaar in Jemen een burgeroorlog is.

Israël is Gods oogappel. Hoe mooi zou het zijn als de betekenis hiervan in deze tijd uitgelegd wordt in de prediking, in de catechese. Als je dit ziet, dan begrijp je veel van wat er in het Midden-Oosten speelt, van wat er wereldwijd gebeurt. Al jaren is het antisemitisme, de haat tegen mensen met een Joodse achtergrond, aan een gestage opmars bezig. En nu, na de verraderlijke aanval van de terreurorganisatie Hamas, barst de Jodenhaat naar buiten.

‘Vergas de Joden’
Ongekend is dat! Aangrijpend is tegelijk dat die haat niet alleen uit islamitische landen komt, maar ook uit landen die zich tot de vrienden van Israël rekenen. Zomaar één situatie – terwijl we een heel nummer van De Waarheidsvriend met voorbeelden als dit kunnen vullen: Een docent aan de universiteit van Californië riep op om ‘de zionistische journalisten die desinformatie verspreiden en propaganda’ thuis op te zoeken, waarbij hij sprak over hun huizen en hun schoolgaande kinderen, waarbij hij een mes toonde en bloed.

Dat is dan een enkeling. Op Sky News waren echter beelden te zien van een grote groep mensen die buiten het Opera House in het Australische Sydney fakkels aanstaken en scandeerden ‘Vergas de Joden’. Wat maakt nu dat het conflict in het Midden-Oosten wereldwijd mensen raakt en tot agressie brengt?

In het Woord komen we niet alleen Israël als eigendom van de Heere tegen, ook als Gods oogappel.

Alleen wonen
Ik wijs erop dat op diverse plaatsen in de Bijbel klinkt dat Israël als volk ‘alleen zal wonen’. Dit betekent meer dan dat vermenging met de heidense volkeren en hun afgoden verboden was, het houdt ook in dat Israël anders was dan alle andere volken. Heel de aarde is van de HEERE, maar uit alle volken koos Hij Israël als Zijn persoonlijk eigendom (Ex.19:5). Ook in Numeri 23 komen we de eigen positie van Israël tegen: ‘Zie, dat volk woont afgezonderd, onder de heidenvolken rekent het zich niet.’

In het Woord komen we niet alleen Israël als eigendom van de Heere tegen, ook als Gods oogappel. Niet zomaar een beeld is dat. De eerste keer, in Deuteronomium 32:10, is dat hoopvol voor alle Joden: ‘Hij omringde hem, Hij onderwees hem, Hij beschermde hem als Zijn oogappel.’ De oogappel is hier iets kwetsbaars, iets waardevols in het oog van de ander. Om die reden bidt David in Psalm 17: ‘Bewaar mij als Uw oogappel.’ Een stofje in je oog kan je al raken, zo kwetsbaar is dit lichaamsdeel. Zó raakt het de Heere als Zijn volk in moeite is. Kom je aan Israël, dan kom je aan God Zelf, leren we uit Zacharia 2:8. ‘Raak Mijn gezalfden niet aan,’ zegt Psalm 105. Dat is houvast voor de gelovige Israëliet, ook vandaag.

Om heidenen te verlichten
Tegelijk - en dat aspect heeft onder ons veelal wat minder aandacht - is je oogappel toegangspoort tot het licht. Via oogappel Israël wil God heel de wereld verlichten met Zijn Evangelie. Simeon zong ervan in de tempel, over ‘zaligheid die God bereid heeft voor de ogen van alle volken, een licht om de heidenen te verlichten en om Uw volk Israël te verheerlijken’ (Luk.2:32). De zaligheid is uit de Joden en onze redding ontvangen we door het geloof in de Messias van Israël.

Laten we er in de kerk onomwonden over spreken, ook naar onze jongeren: vijandschap tegen Israël is vijandschap tegen de God van Israël. Verkiezing door Hem van wat in zichzelf geen kracht heeft, roept weerstand op, ergernis, haat.

In de oorlog tussen Israël en de terreur van Hamas is Gods Naam in het geding.

Juist omdat dit de eeuwen door realiteit geweest is, van Bijbelse tijden af, herkennen we ook vandaag zoveel in de psalmen, in de profetische boeken van het Oude Testament. ‘U maakt ons tot smaad voor onze buren, tot spot en schimp voor wie ons omringen. (…) Maar om U worden wij de hele dag gedood; wij worden beschouwd als slachtschapen.’ (Ps.44) Of neem Psalm 79: ‘O God, heidenvolken zijn in Uw tempel gekomen (…), zij hebben Jeruzalem tot een puinhoop gemaakt. (…) Zij hebben hun bloed rondom Jeruzalem als water vergoten en er was niemand die hen begroef. (…) Waarom zouden de heidenvolken zeggen: Waar is hun God?’

In de oorlog tussen Israël en de terreur van Hamas is Gods Naam in het geding. ‘Hoelang, o God, zal de tegenstander U smaden? Zal de vijand Uw Naam voor altijd lasteren?’ – woorden die Psalm 74 de gelovige Israëliet in de mond legt.

Hopen op blijvende oorlog
Vijf weken na de inval van Hamas hebben de leiders van deze terreurgroep hun demonische motieven aan The New York Times bekendgemaakt. Gehoopt wordt op een blijvend conflict dat een einde maakt aan vreedzaam samenleven tussen Joden en Palestijnen, gehoopt wordt op een permanente staat van oorlog. Israëls voortbestaan en zijn veiligheid zijn in het geding, dat begrijpt het land als geen ander, beproefd in eeuwen van vervolging en onderdrukking. Om die reden reageert het in zijn vergelding stevig.

In zijn antwoord op de laffe Hamas-aanval ligt Israël onder een vergrootglas – en daarmee kantelt zomaar de publieke opinie. Dat is al jaren zo. Twee jaar terug besloten de Verenigde Naties tot de oprichting van een permanente commissie voor mensenrechtenonderzoek die heel Israël beslaat en waar 125 landen mee instemden!

Wat moet er nu gezegd geworden, als de oorlog voortduurt? Met welke woorden zenden we onze gebeden tot God op?

Media in Nederland
In Nederland zijn ondertussen de meeste seculiere media ook gekleurd. In De Telegraaf heeft oud-minister Ronald Plasterk erop gewezen: ‘De NOS kopte dat angst en onrust onder Nederlandse moslims toenemen door de oorlog. De omgekeerde wereld. In alle grote steden waren massale demonstraties met luidkeelse oproepen om de staat Israël te vernietigen, en volgens de NOS zijn het de moslims die onveiligheid ervaren.’

Freek Vergeer, werkzaam bij het centrum voor informatie en documentatie Israël (CIDI), sloot hierbij aan in dagblad Trouw: ‘Israël wordt sinds het begin van de oorlog beschuldigd van het schenden van internationaal recht, zelfs van genocide. De gruweldaden en oorlogsmisdrijven van Hamas worden vaak slechts in de marge genoemd. Deze zeer eenzijdige en onjuiste interpretatie, veelvuldig vertoond in de Nederlandse media, past in het beeld dat Israël de Gazastrook willekeurig zou bombarderen. De oorlog die Israël moet voeren, is zeer ingewikkeld. In een zeer dichtbevolkt gebied, met militaire infrastructuur tussen en in ziekenhuizen, gebedshuizen en woningen.’

Onze gebeden
Wat moet er nu gezegd geworden, als de oorlog voortduurt? Met welke woorden zenden we onze gebeden tot God op? Voor dat laatste, ook in de eredienst, reikt het Oude Testament ons zoveel aan. Dan zijn onze gebeden geen uitingen van balancerend beleid, niet voortkomend uit politieke analyses, niet flets geformuleerd omdat er diversiteit in denken in de kerk is.

Die bidder ziet wel de geestelijke strijd die woedt achter wat ons elke dag via Journaal of krant aangereikt wordt.

Als oudere Israëli’s opmerken dat ze in alle jaren in het land én in het leger niet eerder zo’n verschrikkelijk scenario meemaakten waarin honderden onschuldige burgers de frontlinie vormden, waarbij vrouwen, kinderen en baby’s vermoord en ontvoerd werden, dan bidden we om bewaring en bescherming voor Zijn volk.

Herdenk de trouw, aan ons voorheen betoond;
denk aan Uw volk, door U van ouds verkregen;
denk aan Uw erf, het voorwerp van Uw zegen;
aan Sions berg waar G’ eertijds hebt gewoond.

Geestelijke strijd
‘Om wille van Uw Naam, denk aan Uw bedreigde volk’, dat gebed heeft niets van doen met kanttekeningen bij het beleid van de regering-Netanyahu. Die bidder ziet wel de geestelijke strijd die woedt achter wat ons elke dag via Journaal of krant aangereikt wordt. Die ziet dat Gods tegenstander, als altijd, sluw is en doortrapt, door als Hamas zijn commandocentra in te richten bij en onder ziekenhuizen en moskeeën. Gewone burgers van Gaza zijn op immense wijze slachtoffer van eigen leiders, zoals de Russen leden onder Stalin, zoals de Syriërs met hun burgeroorlog al tien jaar lijden onder het regime van Assad. Ons mededogen gaat uit naar alle ontheemden in Gaza, die lijden onder hun eigen leiders, nu de ontreddering immens is.

De oorlog in het Midden-Oosten lijkt heel de wereld te beroeren, naast de vele oorlogshaarden die er vandaag zijn. Een van de tekenen is het waarin we de voetstappen horen van Jezus, de Zoon van God, de Koning van de Joden, de Heiland van de wereld, de Heilige bij Wie geen onrecht past. In ons bidden en zuchten verlangen we naar Zijn vrede. Hij zal over Zijn volk rechtspreken met gerechtigheid, over de ellendigen met recht. De bergen, zegt Psalm 72, zullen voor het volk vrede dragen en de heuvels zullen vol zijn met gerechtigheid. Deze psalm nemen we vandaag met Israël op de lippen, uitziende naar een gezegende en rechtvaardige heerschappij.

Die komt, als Jezus komt.

Piet Vergunst is hoofdredacteur van De Waarheidsvriend. Geïnteresseerd in meer lezenswaardige artikelen? Neem een jaarabonnement (€ 52,50). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #14: Is de hemel het einddoel? In gesprek met Sebastiaan
Of beluister op:

Meerartikelen

Don Ceder/ChristenUnie
Opinie

Een christen die om Jezus' Naam wordt bedreigd, gevangengezet of verjaagd, is geen ver-van-je-bed-show

Een christen die vanwege de naam van Jezus wordt bedreigd, gevangengezet of verjaagd, is geen ver-van-ons-bed-show, schrijft Don Ceder. Het Tweede Kamerlid loopt aanstaande zaterdag de Walk of Hope in Utrecht en nodigt je uit hetzelfde te doen....

Bikker
Persbericht

ChristenUnie zet streep door bezuinigingen van €330 miljoen op gezinnen

De Algemene Politieke Beschouwingen zitten erop. In de plannen die het kabinet op Prinsjesdag presenteerde, zitten goede stappen. En op verschillende punten is duidelijk geluisterd naar de ChristenUnie. Zo komt er een jaar uitstel rond het eigen...

klooster
Nieuws

Meisjes van 11 en 14 vluchten naar klooster in Utrecht en vragen zusters om onderdak

Twee meisjes van 11 en 14 jaar hebben onderdak gezocht bij de zusters Augustinessen in Utrecht. Ze waren weggelopen bij hun vader en vroegen de kloosterlingen om onderdak. Volgens de meisjes zijn ze bang voor hun vader en jeugdzorg en willen ze terug...

Archeologische vondst
Nieuws

2.000 jaar oud ritueel bad wijst op onbekende Joodse nederzetting in Israël

Archeologen hebben in Israël een ongeveer 2.000 jaar oud Joods ritueel bad ontdekt. De vondst wijst op het bestaan van een tot nu toe onbekende Joodse nederzetting uit de tijd van de Tweede Tempel. Dat is ook de periode waarin Jezus leefde. Dat...

Pakistan
Nieuws

Pakistaanse christen zit al weken vast na beschuldiging van godslastering

De Pakistaanse christen Amir Masih zit al weken in de gevangenis vanwege een beschuldiging van godslastering. Hij zou zich beledigend hebben uitgelaten over de islam en via sociale media een video hebben verspreid waarin het christendom met de...

Voorgangers Anglicaanse Kerk
Nieuws

Anglicaanse voorganger: 'Zegenen relaties homokoppels ging een brug te ver'

Het besluit van de Kerk van Engeland om relaties van homokoppels te zegenen, ging 'een brug te ver'. Dat stelt de anglicaanse voorganger Chris Sugden, voorzitter van de behoudende organisatie Anglican Mainstream. Hij maakt zich zorgen over de koers...

Elspeet
Positief nieuws

Chris Stoffer neemt D66-Kamerlid mee naar kerk: 'Dominee wees andere richting dan links of rechts'

D66-Kamerlid Mpanzu Bamenga heeft zondag samen met SGP-leider Chris Stoffer een kerkdienst in de Hervormde Gemeente van Elspeet bezocht. Dat was het gevolg van een gesprek tussen de twee politici nadat Stoffer in de Tweede Kamer uit de Bijbel...

Nigeri
Nieuws

Islamitische terroristen stellen christelijk dorp voor gruwelijke keuze: bekeren, betalen of vertrekken

Christenen in het Nigeriaanse dorp Ungwan Mato hebben een ultimatum gekregen van de islamitische terreurgroep Lakurawa. Ze moeten betalen om in hun dorp te mogen blijven, vertrekken of hun geloof afzweren en zich bekeren tot de islam. Kort daarvoor...

Meerartikelen

Zie de Bron van levend water
Video

Zingende Getuigen brengt evangelisatielied op melodie van ‘The Rose’

De evangelisatiegroep Zingende Getuigen heeft een nieuw evangelisatielied uitgebracht. Zie de Bron van levend water gebruikt de melodie van The Rose en heeft een nieuwe tekst van Elwin Beekman. Het nummer maakt deel uit van het project Zing het...

Tini Hazenoot
Interview

Van onbemind naar liefde voor Israël: “Ik dacht dat Jeruzalem over ons ging”

Tini Hazenoot groeide op in een kerkelijke omgeving waar weinig aandacht was voor de plek die het volk Israël nog steeds heeft. Dat veranderde toen ze opnieuw de Bijbel ging lezen. Tijdens een bezoek aan Yad Vashem hoorde ze naar eigen zeggen...

Roger van Oordt
Opinie

Om Sions wil zullen wij niet zwijgen

Aanstaande dinsdag 22 september 2026 treedt een maatregel van onze overheid in werking die Joden in Judea, Samaria en de Golan uitsluit. Niet langer sluipenderwijs, zoals bij de kortingen op pensioen en AOW van Nederlandse Joden die zijn gaan wonen...

Prof. dr. Willem Ouweneel
Column

Als Jezus terugkomt, komt God Zelf

Wie is Jezus die aan het einde van de geschiedenis terugkomt? In Openbaring wordt Hij aangeduid als 'de eerste en de laatste' en 'de alfa en de ómega'. Prof. dr. Willem Ouweneel laat zien hoe deze woorden teruggrijpen op uitspraken over JHWH in het...

abortus
Persbericht

Recht op Leven Nederland: een nieuw platform

Het zal niemand ontgaan: het onderwerp ‘abortus’ staat volop in de belangstelling. Dolle Mina’s schreeuwen hun ‘baas in eigen buik’ leuzen. Het is een centraal thema bij acties van feministen. Recent zagen we initiatieven als ‘abortus is een...

doop
Nieuws

Aantal katholieke dopen in Ierland daalt met bijna 30 procent

Het aantal katholieke dopen op het eiland Ierland is in tien jaar tijd met bijna 30 procent afgenomen. Niet alleen de voortgaande secularisatie speelt daarbij een rol. Vooral het sterk gedaalde geboortecijfer heeft grote invloed, blijkt volgens...

Wim Grandia
Video

Wim Grandia over Openbaring: ‘Mag het licht aan?’

Veel christenen ervaren Openbaring als een moeilijk en soms zelfs gesloten Bijbelboek. Wat moet je met de vele profetieën en apocalyptische beelden? En wat heeft dit laatste Bijbelboek christenen vandaag te zeggen? In de eerste aflevering van zijn...

Ron van der Spoel
Video

Ron van der Spoel over Psalm 100: "Noem eens tien mooie dingen van God"

Psalm 100 is een uitbundige oproep om God te danken en Hem met vreugde te dienen. In een videoboodschap van de IZB staat dominee  stil bij deze psalm en daagt hij christenen uit om bewust na te denken over redenen voor dankbaarheid. "Noem eens tien...

Mali
Nieuws

Militante moslimgroepen dwingen kerken in Mali belasting te betalen

Een recent veldrapport van partners van Open Doors laat zien dat de kerk in vooral het centrale en zuidelijke deel van Mali flink onder druk staat. Jihadistische groepen dwingen kerken speciale belasting – djizja – te betalen. Het alternatief is de...

Stoffer
Opinie

Een stille getuige in Utrecht

'Een dienaar is niet meer dan zijn heer. Als zij Mij vervolgd hebben, zullen zij ook u vervolgen.' Het zijn de woorden van de Heere Jezus in de kring van Zijn discipelen, kort voordat Hij gearresteerd en overgeleverd werd. 'Als zij Mijn woord in acht...

Floortje Boer
Preekverslag

Floortje Boer: “Wij kunnen de Heilige Geest niet in een hokje stoppen”

Kun je je hele leven in Jezus geloven en toch iets missen van het werk van de Heilige Geest? Floortje Boer groeide op in de kerk, deed belijdenis en zong als tiener over Jezus. Toch ontdekte de spreekster later een kant van het geloof die ze...

tansgenderzorg
Boekfragment

Hoe het Nederlandse behandelprotocol voor transgenderjongeren ontstond

Nederlandse zorgverleners begonnen begin jaren negentig met het toedienen van puberteitsremmers aan een kleine groep jongeren met genderdysforie. De aanpak zou later bekend worden als het Dutch Protocol en internationaal navolging krijgen. In dit...