Psalm 74 is hoogst actueel: ‘Zal de vijand Uw Naam voor altijd lasteren?’

Verdieping 28 november 2023 7 minuten Piet Vergunst
Piet Vergunst

Een oorlog die we ook kunnen volgen via de opiniepeilingen in eigen land: hoe vaak lazen we al niet waar de sympathie van Nederlanders ligt in de oorlog die woedt in Israël en Gaza. Daarbij komen hiermee samenhangende uitbarstingen van geweld in heel de wereld. Dat gebeurt niet als er al acht jaar in Jemen een burgeroorlog is.

Israël is Gods oogappel. Hoe mooi zou het zijn als de betekenis hiervan in deze tijd uitgelegd wordt in de prediking, in de catechese. Als je dit ziet, dan begrijp je veel van wat er in het Midden-Oosten speelt, van wat er wereldwijd gebeurt. Al jaren is het antisemitisme, de haat tegen mensen met een Joodse achtergrond, aan een gestage opmars bezig. En nu, na de verraderlijke aanval van de terreurorganisatie Hamas, barst de Jodenhaat naar buiten.

‘Vergas de Joden’
Ongekend is dat! Aangrijpend is tegelijk dat die haat niet alleen uit islamitische landen komt, maar ook uit landen die zich tot de vrienden van Israël rekenen. Zomaar één situatie – terwijl we een heel nummer van De Waarheidsvriend met voorbeelden als dit kunnen vullen: Een docent aan de universiteit van Californië riep op om ‘de zionistische journalisten die desinformatie verspreiden en propaganda’ thuis op te zoeken, waarbij hij sprak over hun huizen en hun schoolgaande kinderen, waarbij hij een mes toonde en bloed.

Dat is dan een enkeling. Op Sky News waren echter beelden te zien van een grote groep mensen die buiten het Opera House in het Australische Sydney fakkels aanstaken en scandeerden ‘Vergas de Joden’. Wat maakt nu dat het conflict in het Midden-Oosten wereldwijd mensen raakt en tot agressie brengt?

In het Woord komen we niet alleen Israël als eigendom van de Heere tegen, ook als Gods oogappel.

Alleen wonen
Ik wijs erop dat op diverse plaatsen in de Bijbel klinkt dat Israël als volk ‘alleen zal wonen’. Dit betekent meer dan dat vermenging met de heidense volkeren en hun afgoden verboden was, het houdt ook in dat Israël anders was dan alle andere volken. Heel de aarde is van de HEERE, maar uit alle volken koos Hij Israël als Zijn persoonlijk eigendom (Ex.19:5). Ook in Numeri 23 komen we de eigen positie van Israël tegen: ‘Zie, dat volk woont afgezonderd, onder de heidenvolken rekent het zich niet.’

In het Woord komen we niet alleen Israël als eigendom van de Heere tegen, ook als Gods oogappel. Niet zomaar een beeld is dat. De eerste keer, in Deuteronomium 32:10, is dat hoopvol voor alle Joden: ‘Hij omringde hem, Hij onderwees hem, Hij beschermde hem als Zijn oogappel.’ De oogappel is hier iets kwetsbaars, iets waardevols in het oog van de ander. Om die reden bidt David in Psalm 17: ‘Bewaar mij als Uw oogappel.’ Een stofje in je oog kan je al raken, zo kwetsbaar is dit lichaamsdeel. Zó raakt het de Heere als Zijn volk in moeite is. Kom je aan Israël, dan kom je aan God Zelf, leren we uit Zacharia 2:8. ‘Raak Mijn gezalfden niet aan,’ zegt Psalm 105. Dat is houvast voor de gelovige Israëliet, ook vandaag.

Om heidenen te verlichten
Tegelijk - en dat aspect heeft onder ons veelal wat minder aandacht - is je oogappel toegangspoort tot het licht. Via oogappel Israël wil God heel de wereld verlichten met Zijn Evangelie. Simeon zong ervan in de tempel, over ‘zaligheid die God bereid heeft voor de ogen van alle volken, een licht om de heidenen te verlichten en om Uw volk Israël te verheerlijken’ (Luk.2:32). De zaligheid is uit de Joden en onze redding ontvangen we door het geloof in de Messias van Israël.

Laten we er in de kerk onomwonden over spreken, ook naar onze jongeren: vijandschap tegen Israël is vijandschap tegen de God van Israël. Verkiezing door Hem van wat in zichzelf geen kracht heeft, roept weerstand op, ergernis, haat.

In de oorlog tussen Israël en de terreur van Hamas is Gods Naam in het geding.

Juist omdat dit de eeuwen door realiteit geweest is, van Bijbelse tijden af, herkennen we ook vandaag zoveel in de psalmen, in de profetische boeken van het Oude Testament. ‘U maakt ons tot smaad voor onze buren, tot spot en schimp voor wie ons omringen. (…) Maar om U worden wij de hele dag gedood; wij worden beschouwd als slachtschapen.’ (Ps.44) Of neem Psalm 79: ‘O God, heidenvolken zijn in Uw tempel gekomen (…), zij hebben Jeruzalem tot een puinhoop gemaakt. (…) Zij hebben hun bloed rondom Jeruzalem als water vergoten en er was niemand die hen begroef. (…) Waarom zouden de heidenvolken zeggen: Waar is hun God?’

In de oorlog tussen Israël en de terreur van Hamas is Gods Naam in het geding. ‘Hoelang, o God, zal de tegenstander U smaden? Zal de vijand Uw Naam voor altijd lasteren?’ – woorden die Psalm 74 de gelovige Israëliet in de mond legt.

Hopen op blijvende oorlog
Vijf weken na de inval van Hamas hebben de leiders van deze terreurgroep hun demonische motieven aan The New York Times bekendgemaakt. Gehoopt wordt op een blijvend conflict dat een einde maakt aan vreedzaam samenleven tussen Joden en Palestijnen, gehoopt wordt op een permanente staat van oorlog. Israëls voortbestaan en zijn veiligheid zijn in het geding, dat begrijpt het land als geen ander, beproefd in eeuwen van vervolging en onderdrukking. Om die reden reageert het in zijn vergelding stevig.

In zijn antwoord op de laffe Hamas-aanval ligt Israël onder een vergrootglas – en daarmee kantelt zomaar de publieke opinie. Dat is al jaren zo. Twee jaar terug besloten de Verenigde Naties tot de oprichting van een permanente commissie voor mensenrechtenonderzoek die heel Israël beslaat en waar 125 landen mee instemden!

Wat moet er nu gezegd geworden, als de oorlog voortduurt? Met welke woorden zenden we onze gebeden tot God op?

Media in Nederland
In Nederland zijn ondertussen de meeste seculiere media ook gekleurd. In De Telegraaf heeft oud-minister Ronald Plasterk erop gewezen: ‘De NOS kopte dat angst en onrust onder Nederlandse moslims toenemen door de oorlog. De omgekeerde wereld. In alle grote steden waren massale demonstraties met luidkeelse oproepen om de staat Israël te vernietigen, en volgens de NOS zijn het de moslims die onveiligheid ervaren.’

Freek Vergeer, werkzaam bij het centrum voor informatie en documentatie Israël (CIDI), sloot hierbij aan in dagblad Trouw: ‘Israël wordt sinds het begin van de oorlog beschuldigd van het schenden van internationaal recht, zelfs van genocide. De gruweldaden en oorlogsmisdrijven van Hamas worden vaak slechts in de marge genoemd. Deze zeer eenzijdige en onjuiste interpretatie, veelvuldig vertoond in de Nederlandse media, past in het beeld dat Israël de Gazastrook willekeurig zou bombarderen. De oorlog die Israël moet voeren, is zeer ingewikkeld. In een zeer dichtbevolkt gebied, met militaire infrastructuur tussen en in ziekenhuizen, gebedshuizen en woningen.’

Onze gebeden
Wat moet er nu gezegd geworden, als de oorlog voortduurt? Met welke woorden zenden we onze gebeden tot God op? Voor dat laatste, ook in de eredienst, reikt het Oude Testament ons zoveel aan. Dan zijn onze gebeden geen uitingen van balancerend beleid, niet voortkomend uit politieke analyses, niet flets geformuleerd omdat er diversiteit in denken in de kerk is.

Die bidder ziet wel de geestelijke strijd die woedt achter wat ons elke dag via Journaal of krant aangereikt wordt.

Als oudere Israëli’s opmerken dat ze in alle jaren in het land én in het leger niet eerder zo’n verschrikkelijk scenario meemaakten waarin honderden onschuldige burgers de frontlinie vormden, waarbij vrouwen, kinderen en baby’s vermoord en ontvoerd werden, dan bidden we om bewaring en bescherming voor Zijn volk.

Herdenk de trouw, aan ons voorheen betoond;
denk aan Uw volk, door U van ouds verkregen;
denk aan Uw erf, het voorwerp van Uw zegen;
aan Sions berg waar G’ eertijds hebt gewoond.

Geestelijke strijd
‘Om wille van Uw Naam, denk aan Uw bedreigde volk’, dat gebed heeft niets van doen met kanttekeningen bij het beleid van de regering-Netanyahu. Die bidder ziet wel de geestelijke strijd die woedt achter wat ons elke dag via Journaal of krant aangereikt wordt. Die ziet dat Gods tegenstander, als altijd, sluw is en doortrapt, door als Hamas zijn commandocentra in te richten bij en onder ziekenhuizen en moskeeën. Gewone burgers van Gaza zijn op immense wijze slachtoffer van eigen leiders, zoals de Russen leden onder Stalin, zoals de Syriërs met hun burgeroorlog al tien jaar lijden onder het regime van Assad. Ons mededogen gaat uit naar alle ontheemden in Gaza, die lijden onder hun eigen leiders, nu de ontreddering immens is.

De oorlog in het Midden-Oosten lijkt heel de wereld te beroeren, naast de vele oorlogshaarden die er vandaag zijn. Een van de tekenen is het waarin we de voetstappen horen van Jezus, de Zoon van God, de Koning van de Joden, de Heiland van de wereld, de Heilige bij Wie geen onrecht past. In ons bidden en zuchten verlangen we naar Zijn vrede. Hij zal over Zijn volk rechtspreken met gerechtigheid, over de ellendigen met recht. De bergen, zegt Psalm 72, zullen voor het volk vrede dragen en de heuvels zullen vol zijn met gerechtigheid. Deze psalm nemen we vandaag met Israël op de lippen, uitziende naar een gezegende en rechtvaardige heerschappij.

Die komt, als Jezus komt.

Piet Vergunst is hoofdredacteur van De Waarheidsvriend. Geïnteresseerd in meer lezenswaardige artikelen? Neem een jaarabonnement (€ 52,50). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #13: Theoloog Wim Dekker over wetticisme
Of beluister op:

Meerartikelen

Wang
Nieuws

Advocaat van vervolgde Chinese huiskerk vlucht naar Taiwan

De Chinese advocaat Ruth Wang is naar Taiwan gevlucht nadat zij voorgangers van de vervolgde Zion Church juridisch had bijgestaan. Wang wil zich in een ander land vestigen en hoopt op hulp vanuit onder meer de Verenigde Staten en Canada. Wang is...

Ds. K. Hak
Video

Ds. Hak wijst op essentieel verschil tussen samenwonen en gehuwd zijn: "Ware liefde trouwt"

Boaz laat zijn liefde voor Ruth niet op zijn beloop. Na hun ontmoeting op de dorsvloer komt hij direct in actie om het huwelijk met haar te realiseren. Daarin ziet ds. K. Hak een voorbeeld van wat ware liefde is: ze wacht niet eindeloos af, maar...

Masih
Nieuws

Christelijke tiener in Pakistan zwaar mishandeld nadat hij vrouwen beschermde tegen belagers

Een christelijke tiener (17) is in Pakistan zwaar mishandeld nadat hij het opnam voor vrouwen die onderweg naar de kerk werden lastiggevallen. De jongen werd met stokken en motorkettingen geslagen en raakte bewusteloos. De politie heeft inmiddels...

overstromingen Filipijnen
Positief nieuws

Bruid trotseert meterslang ondergelopen kerkpad voor huwelijk

Een Filipijns bruidspaar heeft zich niet laten tegenhouden door ernstige overstromingen. Gilbert Chico en Liean Liza Chico trouwden op 1 september in een kerk waar het water op sommige plaatsen tot hun middel kwam. Hoewel de parochie had...

plateau
Nieuws

Opnieuw christenen gedood bij aanvallen op Nigeriaanse dorpen

Bij nieuwe aanvallen op overwegend christelijke dorpen in de Nigeriaanse deelstaat Plateau zijn vijf christenen om het leven gekomen. De slachtoffers vielen tijdens afzonderlijke aanvallen op 3 en 5 september in het district Mangu. Op zaterdag 5...

pakistan
Nieuws

Christelijke vrouw (21) in Pakistan doodgeschoten na afwijzen buurman

De 21-jarige christelijke Saba Mehboob is in de Pakistaanse stad Rawalpindi in haar ouderlijk huis doodgeschoten. Haar familie zegt dat een buurman haar al langere tijd lastigviel en bedreigde. Hij zou nadat ze hem afwees het huis zijn...

 Jurgen Hofmann en zijn vrouw Katja
Interview

De vijf kinderen van Jurgen en Katja krijgen thuisonderwijs: "Rijkdom om ze zelf te zien ontwikkelen"

Toen Jurgen Hofmann en zijn vrouw Katja in 2011 naar Engeland verhuisden, hadden ze nog geen principieel plan om hun kinderen thuisonderwijs te geven. Het was vooral praktisch: het gezin wilde uiteindelijk als zendingsgezin naar een afgelegen...

Matthijs de Jong
Interview

Matthijs de Jong was 20 jaar Bijbelvertaler: "Er waren in de Bijbel altijd dingen anders dan ik dacht"

Matthijs de Jong neemt na twintig jaar vertaalwerk afscheid van het NBG om hoogleraar Oude Testament te worden. Bij een groot publiek werd hij bekend van de Bijbel in Gewone Taal en de NBV21. Hoe kijkt hij terug op zijn tijd bij het NBG? En kijkt hij...

Meerartikelen

Gabriel Jesus
Positief nieuws

Gabriel Jesus na transfer naar Barcelona: "God heeft een plan met mij"

De Braziliaanse voetballer Gabriel Jesus heeft na zijn verrassende overstap van Arsenal naar FC Barcelona openlijk gesproken over zijn geloof. Tijdens zijn eerste persconferentie bij de Spaanse club benadrukte de 29-jarige aanvaller dat hij zijn...

Dr. C.M. (Niels) van Driel
Opinie

Van 1892 naar 2026: wie mag zich in de CGK eigenlijk scheurmaker noemen?

Als het aan deputaten vertegenwoordiging ligt, zal een van de eerste agendapunten op de komende CGK-synode van Hoogeveen het ‘kerkordelijk duiden’ van de ‘status’ van de groep gemeenten rond ‘Rijnsburg’ zijn (advies 4 juni). Wat hier mild is...

Don Ceder
Nieuws

Ceder krijgt geen meerderheid voor apart debat over bedreigde christenen in azc’s

ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder heeft dinsdag geen meerderheid gekregen voor een afzonderlijk plenair debat over bedreigingen van christenen en andere minderheden in Nederlandse asielzoekerscentra. Ceder wees in de Tweede Kamer op ernstige...

Leen La Rivière
Nieuws

Pionier christelijke muziek Leen La Rivière (80) overleden

Leen La Rivière, die ruim een halve eeuw een belangrijke rol speelde binnen de christelijke muziek- en kunstwereld, is zondag 6 september op 80-jarige leeftijd overleden. Hij stierf in het bijzijn van zijn familie. La Rivière stond aan de basis van...

Ramp Nepal
Nieuws

Bijna alle vermiste jongeren van Alongsiders in Nepal teruggevonden, twee jongens nog zoek

Bijna alle vermiste jongeren die betrokken zijn bij Alongsiders in het Nepalese district Nuwakot zijn teruggevonden. Ook de jongere broertjes en zusjes die zij begeleiden, zijn vrijwel allemaal terecht. De christelijke organisatie spreekt van...

Huizinga
Nieuws

Eerste vrouwelijke CU-Kamerlid Tineke Huizinga neemt afscheid van landelijke politiek

Tineke Huizinga stelt zich bij de komende Eerste Kamerverkiezingen niet opnieuw verkiesbaar voor de ChristenUnie. Daarmee komt in 2027 een einde aan een lange politieke loopbaan. Huizinga was in 2002 de eerste vrouw die namens de ChristenUnie...

nigeri
Nieuws

Moeder, baby en 5-jarig kind sterven in kamp met ontvoerde christenen in Nigeria

In Nigeria worden 37 christenen die op paaszondag tijdens kerkdiensten werden ontvoerd, vijf maanden later nog altijd vastgehouden. In hetzelfde boskamp zijn onlangs drie andere ontvoerden overleden. Een moeder stierf kort na haar bevalling, samen...

Jacobs
Column

Na een verblijf in Israël dacht ik in het vliegtuig naar Nederland: Wil ik nog wel landen?

Opperrabbijn Jacobs was even in Israël en toen zijn vliegtuig bijna terugkeerde in Amsterdam dacht hij: Wil ik wel landen? Hij droomde immers al vanaf zijn tienerjaren ervan om later in Israël te gaan wonen en toen was er van antisemitisme nog geen...

'Leger van de patriotten'
Nieuws

‘Christelijk’ anti-immigratieprotest roept kritiek op: ‘Dit is het tegenovergestelde van Jezus’

Een Britse protestbeweging die zichzelf presenteert als een christelijk ‘leger van patriotten’ handelt volgens de christelijke schrijver en hulpverlener Krish Kandiah juist in strijd met de boodschap van Jezus. Hij reageert daarmee op...

Azc Rijswijk
Nieuws

Rijswijkse kerken roepen gemeente op azc open te houden

Voorgangers van vier Rijswijkse kerkgenootschappen roepen het gemeentebestuur op om de tijdelijke opvang voor asielzoekers ook na mei 2027 open te houden. In een brief aan het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad wijzen zij zowel...

AI
Nieuws

Grote meerderheid voorgangers bezorgd dat AI de Bijbel verkeerd uitlegt

Bijna alle protestantse voorgangers in de Verenigde Staten maken zich zorgen over het risico dat kunstmatige intelligentie (AI) de Bijbel verkeerd interpreteert. Ook onder belijdende christenen en de Amerikaanse bevolking als geheel leeft die zorg...

St James' Church
Nieuws

Duizend jaar oude kerk krijgt voor het eerst stromend water

Een eeuwenoude kerk in het Engelse graafschap Cumbria krijgt voor het eerst in haar ongeveer duizendjarige geschiedenis stromend water binnen. De verbetering moet ervoor zorgen dat de kerk niet alleen voor kerkgangers, maar ook voor bezoekers en de...