Voorgeschiedenis
Tijdens een gebedsdienst voor de natie sprak bisschop Budde, pastor van het Episcopale bisdom in Washington, over de kracht van barmhartigheid en gerechtigheid. Ze vroeg president Trump en andere leiders om compassie te tonen voor kwetsbare groepen, zoals LGBTI-personen, immigranten en andere kwetsbare groepen. President Trump reageerde fel via social media, noemde Budde een ‘radicaallinkse Trump-hater’ en bekritiseerde haar preek als saai en misplaatst. Hij beweerde dat ze de gevaren van illegale immigratie had genegeerd en eiste excuses van haar en haar kerk.

Bekijk hoe bisschop Budde president Trump toespreekt:

‘Speaking truth to power’
‘Achter de microfoon deed ze haar werk: ze riep de president in de naam van God op tot zorg en genade voor al die mensen in Amerika die nu alleen maar bang kunnen zijn’, reageert theoloog Alain Verheij via het sociale mediaplatform LinkedIn. ‘Dit is een kant van het geloof die bij christenen opnieuw en fel moet worden aangewakkerd: 'speaking truth to power'. Alleen als we dat durven en kunnen doen, zijn we wie we moeten zijn: het begin van een nieuwe wereld. Burgers van het koninkrijk van God die niet onder de indruk zijn van de stoere jongens van deze wereld.

Ik weet dat het ongepast is om nu trots te zijn. Evangelicals hebben Trump in het zadel geholpen. In Rusland zegent de kerkleider een bloedige oorlog. Er zijn altijd en overal te veel christenen geweest die heulden met de macht. Toch geeft deze bisschop me een sprankje hoop. We kunnen, moeten en zullen beter. Juist nu het zo nodig is.’

‘Totale politisering christendom’
‘Trump omringt zich met pseudochristelijk syncretisme en afgoderij’, maakt theoloog Stefan Paas duidelijk via LinkedIn. 'Maar ook dit is vermenging van macht en christendom: de deftige Episcopalen die de vulgaire hufter Trump en zijn entourage vermanend toespreken. Zo zal het ook beleefd zijn door de grijnzende Vance. En dat Trump (hufters gonna be hufters) er meteen garen bij spint met zijn gebrul om excuses, past ook helemaal in dat plaatje. Ga er maar rustig vanuit dat hij die speech vooraf al klaar had liggen, wetend dat hij zich hier begaf in de Temple of Woke.

We zien hier niet alleen een preek, maar ook cultuurstrijd volgens een versleten choreografie. Van beide kanten. We zien hier ook een variant van Amerikaanse civil religion, een totale politisering van het christendom, waarin je de standpunten die men uit de Bijbel meent te halen vooraf met je ogen dicht kunt uittekenen. In hoeverre we in Nederland moeten verlangen naar dergelijke kerkelijke leiders die de politiek zo aanspreken (zeg, bisschoppen, de synode van de PKN) weet ik niet. Het veronderstelt toch een andere samenleving en politieke structuur, waarin kerk en staat meer vervlochten zijn en waarin politici haast vanzelfsprekend nationale gebedsbijeenkomsten bezoeken - niet uit persoonlijk geloof, maar uit hoofde van hun ambt.’

Meer lovende reacties na optreden Budde
‘Ik denk dat deze bisschop een mooi voorbeeld is van hoe en wanneer je als kerk(en) kunt spreken’, merkt Simon Polinder, postdoctoraal onderzoeker religie en veiligheid. ‘Zorg ervoor dat je weet waar je het over hebt. In het interview met CNN geeft bisschop Budde aan dat zij de mensen kent waar ze voor opkomt. Treed op als het evangelie misbruikt dreigt te worden. Kies een beschaafde toon waarbij je niet de houding en retoriek van degene die je aanspreekt kopieert. In het interview met CNN wordt gesproken over haar stijl en toon als: 'serious, genuine and gentle'.’

‘De toon van Budde is volgens mij ook de toon die nodig is’, vult Micha Nederland-directeur Harmen Niemeijer aan. ‘Compassievol en met een beroep op medemenselijkheid. De toon die Leger des Heils aanslaat in haar daden, maar ik moet ook direct denken aan voorgangers als Martijn van Leerdam en Samuel Lee die zich nadrukkelijk uitspreken tegen onze machthebbers. Niet onder de indruk door macht en rijkdom, maar gedreven doordat we Jezus willen volgen en daar in woord en daad mee aan de slag willen gaan.’

Ook Ferdinand van de Velde, regiomanager van het Leger des Heils, reageert enthousiast over het optreden van de bisschop. ‘Stel dat je gevraagd wordt om te spreken op een feestje, dan verwacht iedereen dat je aardig bent voor het feestvarken. Maar als je gevraagd wordt om te preken - iets namens God te zeggen - dan moet je het lef hebben om ook hele ongemakkelijke dingen te zeggen. En dat deed bisschop Mariann Budde op de tweede dag van Trumps presidentschap.

Bisschop Mariann Budde roept Trump op om genadig te zijn voor de meest kwetsbaren in de samenleving. Het geeft zichtbaar ongemak in de zaal. Wat een moed heeft deze vrouw. Ze is vast gesterkt door de gedachte dat ze daar niet alleen staat, maar dat ze spreekt namens God. “In the name of God, I ask you to have mercy upon the people in our country who are scared now”’, aldus Van de Velde.