Waarom Psalmen mij meer doen dan Opwekkingsliederen

God 3 oktober 2016 Ronald Koops
Er is een hernieuwde belangstelling voor de psalmen. Sommige traditionele vormen en berijmingen mogen misschien onder druk staan, nieuwe vormen van psalmen schieten als paddenstoelen uit de grond. En dat is goed, want de psalmen vormen het gebedenboek van de kerk van alle tijden, met liederen van verdriet, troost, hoop en aanbidding.

Hoewel ik erg van Opwekkingsmuziek houd en nieuwe lofprijzingsliederen, hebben de psalmen een speciale plek in mijn hart. Sterker: door de psalmen ben ik gegroeid in mijn gebedsleven en aanbidding voor God. Ik heb ze m’n leven lang gezongen (berijmd met orgel) en daarnaast de laatste jaren ook gebeden, in stilte gelezen of juist hardop geproclameerd.

Een paar jaar geleden begon ik aan een creatief project om een aantal psalmen van de Nieuwe Bijbelvertaling (NBV) letterlijk op muziek te zetten. Ik kreeg het verlangen de eeuwenoude psalmen van verdriet, troost, hoop en verwachting in de letterlijke vorm op muziek te zetten, zodat deze psalmen op een nieuwe en frisse manier tot ons zouden spreken. Het resulteerde in de het studio-album ‘Herademen met de Psalmen’ met onder meer liederen van lofprijzing (Psalm 117), verdriet (Psalm 13), berouw (Psalm 51) en hoop (Psalm 121). Maar wat maakt de psalmen nu zo krachtig? Er zijn meerdere aspecten, ik zal er twee uitlichten.

Eerlijke liederen
Allereerst zijn de psalmen eerlijke liederen die ook de rauwe kanten van het leven etaleren. De psalmen spreken over eerlijke en herkenbare gevoelens zoals verdriet, pijn of eenzaamheid (naast hoop en blijdschap). Wat dat betreft vind ik de psalmen een oase van eerlijkheid en heerlijkheid in onze oppervlakkige Facebookgeneratie waarin iedereen vooral de succesvolle kanten van zichzelf etaleert met sprankelende succesberichten en prachtige foto’s van topmomenten. Het gaat goed met ons en dat mag iedereen weten! Maar hoe gaat het met ons als we offline zijn? Durven we ook open te zijn over de momenten dat het niét goed met ons gaat in de kerk of gemeente? De psalmen etaleren ons wel die rauwheid en eerlijkheid. Ze spreken over momenten van verlatenheid (Psalm 22, 13), gevoelens van ongelukkigheid en doodsangst (Psalm 116) of momenten van diep verdriet en tranen (Psalm 6). 
Wat dat betreft vind ik de psalmen een oase van eerlijkheid en heerlijkheid in onze oppervlakkige Facebookgeneratie waarin iedereen vooral de succesvolle kanten van zichzelf etaleert met sprankelende succesberichten en prachtige foto’s van topmomenten.

Maar daar blijft het niet bij. Naast de vraagtekens die we in de psalmen tegenkomen, vinden we ook het uitroepteken van hoop dat wijst naar Jezus en zijn macht, het uitroepteken dat God onze hulp is en dat hij onze voeten niet zal laten wankelen (Psalm 121), dat zijn liefde overstelpend is en zijn trouw eeuwig (Psalm 117), dat de hemel vertelt over zijn majesteit (Psalm 19) en nog veel meer. Allemaal uitroeptekens die wijzen op God en op de Here Jezus. Niet als goedkope oplossing bij verdriet, maar wel als blikrichting: omhoog naar Jezus, de Almachtige. 

Het gaat om Jezus
En daarmee kom ik bij het tweede aspect dat de psalmen zo krachtig maakt: in veel psalmen draait (profetisch) het om Jezus, de Zoon van God, Verlosser en eeuwige Koning. In veel psalmen wordt over de macht en het Koningschap van de Here Jezus gesproken, zoals in Psalm 8:7: U hebt Hem toevertrouwd het werk van uw handen en alles aan zijn voeten gelegd’. Dit gaat over Jezus! Dat lezen we in Hebreeën 2:7, waar over Jezus staat: ‘U hebt Hem voor korte tijd lager dan de engelen geplaatst; U hebt Hem met eer en luister gekroond, alles hebt U aan Hem onderworpen.’
Dwars door de vraagtekens van het leven heen, roepen de psalmen ons op om God te aanbidden, te eren en te prijzen om wie Hij is. Dat kan je helaas niet van alle aanbiddingsliederen zeggen.

Dwars door de vraagtekens van het leven heen, roepen de psalmen ons op om God te aanbidden, te eren en te prijzen om wie Hij is. Dat kan je helaas niet van alle aanbiddingsliederen zeggen. Er zijn (opwekkings)liederen waarin het brandpunt niet bij Jezus ligt, maar bij ons, zoals Opwekking 616, waarin staan: ‘Houd me dicht bij U. Laat me nooit meer gaan. Voor U leg ik mijn leven neer, verlangend naar uw vriendschap, Heer. U alleen begrijpt, wat ik nodig heb. Uw liefde die mij warmte geeft, als U mij in Uw armen neemt. Leid mij naar Uw hart, breng me terug bij U.’ Zie je, het gaat over mij, niet over Hem. Mijn verlangen en mijn wil staat centraal, in plaats van Zijn verlangen en Zijn wil.

Dezelfde toon zien we ook in het zeer populaire lied ‘Lopen op het water’ (Opwekking 789, een vertaling van ‘Oceans’ van Hillsong). De tekst luidt: ‘Geest van God, leer mij te gaan over de golven, in vertrouwen U te volgen te gaan waar U mij heen leidt. Leid me verder dan mijn voeten kunnen dragen. Ik vertrouw op uw genade, want ik ben in uw nabijheid.’ Het is best een mooi lied, maar het gaat weer over mij. Over mijn vertrouwen, over mijn weg over de golven over de status dat ik in Zijn nabijheid ben. 

En dat is toch opmerkelijk. Want in de Bijbel gaat het vaak het niet zozeer over mijn geloof, mijn liefde of mijn keuze voor Hem, maar om Gods liefde, zijn redding, zijn hulp. ‘Jullie hebben niet Mij uitgekozen, maar Ik jullie, en Ik heb jullie opgedragen om op weg te gaan en vrucht te dragen, blijvende vrucht’ (Johannes 15:16a). Onze opdracht is niet om hoger te klimmen, meer te vertrouwen of beter te leven, maar om in Zijn liefde te blijven. Dán dragen we vrucht, omdat we verbonden zijn met Jezus. Hij moet groter worden, zegt Paulus, en wij kleiner. Wij moeten niet schitteren, maar onze schitterende Koning navolgen.

Dat is aanbidding: eer geven wie ere toekomt. Veel psalmen gaan ons op die manier voor in aanbidding van Jezus, want het gaat om Hem. Van Jezus wordt gezegd dat in Hem alles geschapen is, dat Hij de oorsprong is van alles en dat in Hem de volheid heeft willen wonen. Als je dat beseft, dan kan je alleen maar jezelf als mens vernederen, je handen naar Hem opheffen, om Hem werkelijk te aanbidden met bijvoorbeeld de woorden van Psalm 145, waar staat: ‘U, mijn God en Koning, wil ik roemen, uw naam prijzen tot in eeuwigheid. Elke dag opnieuw wil ik U prijzen, uw naam loven tot in eeuwigheid: “Groot is de Heer, Hem komt alle lof toe, zijn grootheid is niet te doorgronden”.’ 

Ronald Koops is hoofdredacteur van De Oogst, het magazine van Tot Heil des Volks (THDV) en pianist en zanger. In oktober organiseert THDV de ‘Levensecht-tour’: drie avonden in de Broederkerk in Kampen (7/10), de Oude Kerk in Ede (22/10) en de grote kerk in Sliedrecht (29/10). De avonden staan in het teken van de rauwheid en de hoop van de psalmen en de rauwheid en de hoop in het missionaire werk van THDV. Op de avond werken onder meer mee: Ronald Koops & band, Peter van Essen (viool), Elise Mannah (zang), Bastiaan Stolk (Winnaar ‘Beste organist van NL’) en Gert Hutten (directeur THDV). Gratis kaarten zijn te bestellen via www.totheildesvolks.nl
ChristenvervolgingGeloofszekerheidIsraëlOpvoedenDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #19: Jack van der Tang lag op het randje van de dood
Of beluister op:

Meerartikelen

Palestijnse christenen
Nieuws

Recordaantal Palestijnse christenen verlaat Israël: ruim duizend emigranten in 2025

Steeds meer Palestijnse christenen met de Israëlische nationaliteit verlaten hun geboorteland. In 2025 emigreerden 1.023 christenen, het hoogste aantal in de onderzochte periode. Dat is ruim twee keer zoveel als in 2019. Niet hun geloof, maar...

Pines Church
Nieuws

School weert kerk om visie op abortus en homohuwelijk: rechter grijpt in

Een Amerikaanse kerk die ruimte wilde huren in een openbare school, werd geweigerd nadat bestuursleden vragen hadden gesteld over haar standpunten over homoseksualiteit, het huwelijk en abortus. Een federale rechter heeft nu geoordeeld dat het...

Nigeria
Nieuws

Opnieuw dodelijke aanvallen op christelijke dorpen in Nigeria

Bij aanvallen in de Nigeriaanse deelstaat Plateau zijn zondag en maandag volgens lokale bronnen zeker veertien mensen gedood. Het geweld trof overwegend christelijke gemeenschappen. Onder de slachtoffers zouden een echtpaar met hun tweeling en een...

Abortuswetgeving Georgia
Nieuws

Democraten willen abortuswet in Georgia schrappen, Republikeinen verzetten zich

De Democraten in de Amerikaanse staat Georgia willen een einde maken aan de wet die abortus vanaf ongeveer zes weken zwangerschap grotendeels verbiedt. Na hun verkiezingswinst zien zij mogelijkheden om de regels te veranderen. Maar de...

Judith Pen
Persbericht

Amerikaanse Bijbelleraar Andy Woods brengt boek over Daniël uit met Nederlandse uitgever

De Amerikaanse theoloog en Bijbelleraar dr. Andy Woods brengt samen met de Nederlandse uitgever Judith Pen een uitgebreide Bijbelstudie over het boek Daniël uit. Het boek, Daniël – Verzegeld tot de eindtijd, bestemd om ontdekt te worden behandelt...

Oostenrijk
Nieuws

Onderzoek: katholieke kerk brengt Oostenrijkse overheid meer op dan zij kost

De katholieke kerk levert de Oostenrijkse overheid volgens nieuw onderzoek meer op dan zij ontvangt. Onderzoeksinstituut Joanneum Research berekent een positief saldo van ongeveer 890 miljoen euro. Daarbij tellen ook de economische effecten van...

Kevin Doran
Nieuws

Ierse bisschop verdedigt bedenktijd bij abortus: 'Heeft veel jonge levens gered'

De Ierse bisschop Kevin Doran roept politici op de verplichte bedenktijd van drie dagen bij abortus te behouden. Volgens hem biedt die periode vrouwen gelegenheid om hun besluit te overwegen en hulp te zoeken. 'Uw moedige optreden heeft veel jonge...

doop
Nieuws

Bijna 10.000 volwassenen gedoopt in Church of England in 2025: mogelijk hoogste aantal ooit

In de Church of England zijn vorig jaar 9.900 volwassenen gedoopt. Dat zijn er ongeveer 1.300 meer dan in 2024. Volgens het kerkverband ligt het aantal mogelijk hoger dan ooit, al ontbreken de gegevens om dat met zekerheid vast te stellen. De cijfers...

Meerartikelen

Hoskin
Nieuws

Oprichter Book of Hope overleden: Bob Hoskins bracht miljoenen kinderen het Evangelie

Bob Hoskins, oprichter van de christelijke zendingsorganisatie OneHope, is zaterdag 14 november op 90-jarige leeftijd overleden. Met het werk dat begon onder de naam Book of Hope wilde hij kinderen wereldwijd in aanraking brengen met het Evangelie....

Bijbel
Nieuws

Statenvertalers bouwden voort op oudere Bijbelvertaling

Meer dan de helft van de tekst van het Oude Testament in de Statenvertaling komt overeen met de oudere Deux-Aesvertaling. Dat blijkt uit onderzoek van Kees Jan van Linden, die maandag 16 november promoveerde aan de Vrije Universiteit Amsterdam. De...

Yassir Eric
Levensverhaal

Als fanatieke moslim haatte Yassir christenen intens, totdat Jezus in zijn leven kwam

Ooit was Yassir Eric een fanatieke moslim die de Koran uit zijn hoofd kende en christenen intens haatte. Totdat hij tot geloof in Jezus kwam. Nadat hij Hem begon te volgen, verloor hij zijn familie, veiligheid en uiteindelijk ook zijn vrijheid....

zwart
Nieuws

Rapport: 44 procent meer aanvallen en bedreigingen tegen christenen in Europa

Het aantal geregistreerde christenvijandige incidenten gericht tegen personen in Europa is in 2025 met 44 procent gestegen. Dat meldt OIDAC Europe in het maandag verschenen jaarrapport. De organisatie registreerde minstens 395 incidenten die...

Sarina Kriek
Column

We willen kinderen beschermen, maar maken we ouders vooral bang?

We willen kinderen beschermen en geen enkel signaal van onveiligheid missen. Maar wat gebeurt er als die zorg omslaat in angst en controle? Sarina Kriek ziet hoe ouders en professionals daardoor soms tegenover elkaar komen te staan, terwijl juist...

Jeroen
Getuigenis

Jeroen verloor zijn moeder en vluchtte in het uitgaansleven: "Toen kwam Jezus dichtbij"

Jeroen Timmermans groeit op in een warm katholiek gezin in Midden-Limburg. Maar wanneer zijn moeder overlijdt, raakt hij als twintigjarige student de weg kwijt. Hij probeert zijn verdriet te verdringen met feesten en alcohol. Tot hij na een nacht...

wout
Analyse

Zorgen voetballers als Wout Weghorst voor een herleving van het christelijke geloof?

Wout Weghorst bidt na een wedstrijd op het veld en krijgt daar felle kritiek op. De Duitse international Felix Nmecha legt na een doelpunt symbolisch zijn kroon voor Jezus neer en ziet na overleg met zijn bondscoach af van dat gebaar. Tegelijk...

Johan van Heuven
Interview

Johan brak met jarenlange pornoverslaving: “God hielp mij moedig te zijn”

“Je schaamt je oog uit je kop, maar je durft het niet op te biechten", vertelt Johan van Heuven. Jarenlang zat hij gevangen in een pornoverslaving die hem twee huwelijken kostte. Ook zijn geloofsleven stond op losse schroeven. Maar toen het niet...

Mirjam Moolhuizen
Nieuws

Mirjam Moolhuizen heeft een zeldzame auto-immuunziekte: "Ik kan niet genezen; mijn toekomst ligt in Gods handen"

Jarenlang stond Mirjam Moolhuizen (56) met plezier in een drogisterij. Ze hield ervan om mensen te helpen, een luisterend oor te bieden en tijd voor klanten te nemen. Tot een ziekte haar leven ingrijpend veranderde. Door systemische sclerose, een...

Kerk wint prijs
Persbericht

Kerk redt dak met gesponsorde dakpannen en wint prijs voor creatieve geldwerving

Een kerkdak redden door dakpannen te laten sponsoren, honderden dorpsbewoners samenbrengen tijdens een maaltijd en kinderen enthousiast maken voor Bijbelverhalen met een spaaralbum. Drie kerkelijke initiatieven zijn zaterdag 14 november in Nijkerk...

Ds. W. J. Westland
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Papendrecht: ds. W. J. Westland

De hervormde gemeente te Papendrecht mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen: ds. W. J. Westland (foto). De predikant nam het op hem uitgebrachte beroep aan en volgt in wijk Oost ds. C. H. Bijl op. Laatstgenoemde predikant is sinds april 2025...

Wes Huff
Nieuws

Populaire apologeet Wes Huff trekt zich terug na plagiaatbeschuldigingen

De Canadese apologeet Wes Huff, bekend van zijn optreden in de populaire podcast van Joe Rogan, trekt zich voorlopig terug vanwege plagiaatbeschuldigingen. Huff is vicevoorzitter van Apologetics Canada, een organisatie die het christelijk geloof...