Johan van Arnhem (44) is al meer dan 20 jaar leraar in het reformatorisch basisonderwijs: “We moeten de barricade op”

Gesponsord 10 maart 2023 En dan ben je leraar
Johan van Arnhem

“De kinderen die aan je toevertrouwd worden, mag je elke dag wat meegeven uit Gods Woord. Dat is het allermooiste wat er is”, vertelt Johan van Arnhem. Van Arnhem is inmiddels al meer dan 20 jaar leerkracht in het reformatorisch basisonderwijs en geniet met volle teugen van zijn werk, waarin geen dag hetzelfde is. De leerlingen iets meegeven uit Gods Woord en hen klaarstomen voor de toekomst, dat is wat het leraarschap voor hem inhoudt. Cvandaag sprak met de leraar over zijn motivatie om meester te worden, de toekomst van bijzonder onderwijs én de broodnodige aanwas van nieuwe leerkrachten.

Een aantal jaren werkte hij als directeur op een basisschool op Urk, maar toch keerde hij terug naar de Koning Willem-Alexanderschool in Staphorst, waar hij al sinds jaar en dag als meester in de bovenbouw werkt. Maar hoe kwam zijn motivatie om leraar te worden eigenlijk tot stand? “Ik ben geadopteerd en mijn adoptievader zat zelf ook in het onderwijs. Thuis krijg je dan de verhalen mee. Daarnaast had ik op school in groep vijf een meester die geweldig mooie Bijbel- en geschiedenisverhalen kon vertellen. Hij had ook een geschiedenisclub en een plantengroep, waar ik op de woensdagmiddag naar toe ging. Fantastisch vond ik het.”

"Hij was de eerste die bij mij op kraamvisite geweest is"

Deze meester, meester De Frel, wakkerde het vlammetje om leraar te worden al op jonge leeftijd aan bij Van Arnhem. De twee kwamen al eerder met elkaar in aanraking, al heeft Van Arnhem daar zelf weinig van meegekregen. “Toen ik in Nederland aankwam, was ik zeven maanden oud. Meester De Frel was vanuit Rotterdam naar Staphorst verhuisd om hier als meester te gaan werken. Hij was de eerste die bij mij op kraamvisite geweest is, begreep ik later. Vervolgens kwam ik hem in groep 5 opnieuw tegen, maar daarna scheidden de wegen natuurlijk. Ik kwam op het voortgezet onderwijs terecht en dan moet je al vrij snel, midden in je onstuimige puberteit, nadenken over de vraag: ‘Wat ga je hierna doen?’ Ik vulde een test in en ik ben de PABO gaan doen.”

De paden van Van Arnhem en meester De Frel zouden elkaar later opnieuw kruisen. “Toen de PABO er bijna op zat, ben ik de LIO-stage (afstudeerstage lerarenopleiding, red.) gaan lopen. Ik kon op mijn vroegere basisschool terecht en uitgerekend bij mijn oude meester kon ik de LIO lopen en daarna ook afronden. De Frel is later naar het voortgezet onderwijs gegaan, maar werkt nog af en toe een dag in het basisonderwijs. Als we elkaar tegenkomen, dan hebben we het er nog wel eens over. Het is heel bijzonder dat onze levensloop op meerdere momenten bij elkaar kwam. Hij heeft echt het vlammetje bij mij aangewakkerd.”

Tegelijkertijd heeft de leerkracht naar eigen zeggen altijd wel rekening gehouden met het feit dat hij later voor de klas zou komen te staan. “Wat ik van mezelf wist, is dat ik vrij toegankelijk ben en makkelijk contact met mensen kan maken. Ik was als kind ook wel een leerling die graag de leiding en het initiatief nam in dingen. Als we bijvoorbeeld politie en boefje speelden, deelde ik altijd wel de lakens uit. Dat is ook wel een beetje het aard van het beestje, zo eerlijk moet ik ook zijn.”

"Elke dag gaat Gods Woord open"

“Het is een pedagogisch en sociaal vak waarin je met kinderen te maken krijgt die je toevertrouwd worden. Je bent met ‘levend materiaal’ bezig en elke dag is anders”, zegt Van Arnhem als ik hem vraag wat het leraarschap zo mooi maakt. “Er zijn ouders die vertrouwen hebben in een school en hun kinderen hier aanmelden. Je moet je realiseren dat het grootste deel van de opvoeding van een kind in een schoolklas plaatsvindt. Dat geeft veel verantwoordelijkheid. Je probeert leerlingen voor te bereiden op de stap vanuit het ietwat beschermde wereldje naar het voortgezet onderwijs, waar ze met anderen in aanraking komen. Je wilt hen een aantal dingen meegeven en dan vooral uit de Bijbel. Dat is trouwens het allermooiste van werken op een school met de Bijbel: elke dag gaat Gods Woord open. De lessen die in de Bijbel staan, trek je door naar het hier en nu en probeer je zo concreet mogelijk voor de leerlingen te maken.”

De klas (groep 8) van Van Arnhem

Daarbij gaat Van Arnhem ook gevoelige maatschappelijke thematiek zoals de huidige genderdiscussie of alle ontwikkelingen rondom LHBTI niet uit de weg. Al dan niet deels gedwongen, vertelt de leerkacht. “Dat zijn thema's die spelen, maar hoe gaan wij dat die kinderen vertellen? De overheid wil nu al dat wij eigenlijk in de klas geen onderscheid meer maken tussen jongens of meisjes, alsof de verschillende geslachten niet langer bestaan. Ik vraag me wel eens af waarom iemand die zich ‘anders’ voelt dat wel volop mag roepen, maar waarom mogen wij niet zeggen dat we in de schepping geloven en dat er zowel man als vrouw geschapen is?”

"Nu hebben we nog een school met de Bijbel, maar hoe lang zal dat nog duren?"

Het zijn ontwikkelingen die de leerkracht soms met lede ogen aanziet. “De volgende zorg die direct in het het verlengde hiervan ligt, is hoe lang het bijzonder onderwijs nog in zijn huidige vorm kan blijven bestaan. Nu hebben we nog een school met de Bijbel en krijgen we nog subsidie van de overheid. Maar hoe lang zal dat nog duren? Het klinkt misschien wat somber, maar ik denk dat de regels steeds strakker worden en het op een gegeven moment bijna onmogelijk zal worden om vanuit onze christelijke identiteit onderwijs te blijven geven. Maar wat dan? Gaan wij dan overstag of zeggen we: ‘Tot hier en niet verder’? Wat als de geldkraan dichtgedraaid wordt, hoe gaan we dan verder? Blijven we dan als reformatorische scholen onze poot stijf houden? Daar ben ik wel heel benieuwd naar en dat is zeker een punt van zorg.”

"Het hele punt van demonstreren binnen onze gezindte ligt best gevoelig, dat weet ik. Maar ik ben wel van mening dat we ons geluid veel meer moeten laten horen", zegt Van Arnhem vervolgens. "We zouden ons met z'n allen veel sterker moeten maken in Den Haag, door bijvoorbeeld flink te lobbyen, zoals de Reformatorische Ouder Vereniging (ROV) dat ook al doet. We zouden daar wat mij betreft veel strijdvaardiger in mogen zijn; laat het maar wat schuren. Laten ze maar komen kijken op onze scholen. We boeken prachtige resultaten, waarom zouden we dan niet mogen zijn wie we zijn? Honderd jaar geleden hebben we ervoor gevochten dat bijzonder onderwijs gesubsidieerd werd. Nu hebben we die subsidie en laten we het bij wijze van spreken over z'n kant gaan. We zijn soms echt te braaf", is de leerkracht van mening.

"Vooral mensen die in het bedrijfsleven zitten, altijd maar met targets moeten werken en doelen moeten halen, staan steeds meer open voor een switch naar het onderwijs"

Hebben deze ontwikkelingen ook invloed op het lerarentekort dat ook binnen het reformatorische onderwijs aanwezig is? Van Arnhem: "Ongetwijfeld speelt dat een rol. Hoewel, ik was pas op een loopbaanevent in het AFAS Theater waar ik een standje had van ‘En dan ben je leraar.’ Hier ben ik als projectleider aan verbonden. Als ik dan hoor hoeveel mensen er zijn, die zeggen: ‘Het onderwijs lijkt me toch wel wat’, is het niet enkel negatief gesteld. Vooral mensen die in het bedrijfsleven zitten, altijd maar met targets moeten werken en doelen moeten halen, staan steeds meer open voor een switch naar het onderwijs. Men wil niet alleen maar enorm verdienen, maar ook wat meegeven aan de jeugd en iets voor de maatschappij betekenen. Ik proef dat bij veel mensen.”



Prachtig beroep
Volgens Van Arnhem kleeft er ten onrechte een negatief sentiment aan het werken in het basisonderwijs. "Het gaat vaak over werkdruk of te lage lonen, maar ik zou willen zeggen: kijk eens wat voor prachtig beroep het leraarschap is. Je mag kinderen elke dag vertellen over wie de Heere is en je mag hen voorbereiden op het leven dat voor hen ligt. In de weg daarnaartoe speel je een cruciale rol. Dat geluid zou veel meer benadrukt moeten worden." 

Inmiddels is Van Arnhem al meer dan 20 jaar actief als leerkracht. Wat zijn momenten die hem in het bijzonder zijn bijgebleven? "Op school hebben we hier altijd een keer per jaar een projectweek, waarin we aan een thema werken. Projecten vind ik fantastisch, dus pak ik het altijd veel te groots aan", zegt Van Arnhem lachend. "Leerlingen blijven dan gerust tot vijf uur op school zitten of offeren er soms hun vrije zaterdag voor op. Geweldig. Als je oud-leerlingen dan jaren later tegenkomt, beginnen ze er altijd over dat ze zo van die projecten genoten hebben. Dat is mooi om te horen, tegelijkertijd denk ik dan wel: 'Heb je ook nog meer opgepikt, bijvoorbeeld van de Bijbelverhalen die verteld zijn? Dan besef ik weer dat we een mooie, maar ook heel verantwoordelijke taak hebben."

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #3: Dominee David bezocht Nigeria
Of beluister op:

Meerartikelen

Donald Trump in een speech
Nieuws

Trump haalt in speech over geloof uit naar 'goddeloze' Democraten

De Amerikaanse president Donald Trump heeft in een speech deze week verklaard dat de Verenigde Staten altijd een "natie onder God" zullen blijven. Hij waarschuwde ook voor de dreiging van Democraten, "goddeloze communisten", voor de toekomst van het

oegandese vlag
Nieuws

Oegandese evangelist toegetakeld na evangelisatie

In de Oost-Oegandese plaats Mayuge is twee weken geleden een christen zwaar toegetakeld nadat ze meededen met een evangelisatieactiviteit. De 37-jarige David Musobya, die er samen met zijn echtgenote was, wordt nog steeds medisch behandeld voor zijn

De aanval in Sadrapal op 31 mei
Nieuws

Aangevallen Indiase christenen komen thuis en treffen het geplunderd aan

Negen mensen in India zijn twee weken na een vergrijp op borgtocht vrijgelaten. Ze verwondden dertien christenen zozeer dat ze naar het ziekenhuis moesten. De christelijke families durfden pas na de vrijlating terug te keren naar hun huizen in het do

Ds. V. S. van der Meer
Video

HHK-predikant vertelt waar echte zekerheid te vinden is als we zalig willen worden

"Onze tekst wil zeggen dat in die ene Naam onder de hemel gegeven, door welke wij zalig moeten worden, volkomen zekerheid ligt voor een ieder die Hem aanroept", aldus ds. V. S. van der Meer. De hersteld hervormde predikant vertelde tijdens een recent

vluchtelingenkamp
Persbericht

ZOA: miljoenen vluchtelingen blijven buiten beeld in Nederlandse media

Terwijl de oorlog in Oekraïne dagelijks het nieuws haalt, krijgen andere grote vluchtelingencrises nauwelijks aandacht in Nederlandse media. Dat blijkt uit de nieuwe editie van De Vergeten Lijst van christelijke hulporganisatie ZOA. Volgens het onder

Internationaal Orgelfestival Haarlem
Persbericht

Blinde oud-organist van Notre-Dame hoofdgast op Internationaal Orgelfestival Haarlem

De wereldberoemde Franse organist Jean-Pierre Leguay komt deze zomer naar Nederland als een van de hoofdgasten van het Internationaal Orgelfestival Haarlem. De 87-jarige musicus, voormalig organist van de Notre-Dame in Parijs, verzorgt tijdens het fe

Centraal-Java
Nieuws

Opnieuw protest tegen bouw van kerk in Indonesië: vrees voor evangelisatie

In de Indonesische provincie Centraal-Java is opnieuw protest ontstaan tegen de geplande bouw van een christelijke kerk. Een groep moslims demonstreerde op 11 juni in het dorp Banyuanyar, nabij de stad Solo, uit onvrede over de plannen van de Java Ch

Prof. dr. W.A. Zondag
Persbericht

Prof. W.A. Zondag benoemd tot hoogleraar Kerkrecht aan TUA

Prof. dr. W.A. Zondag is per 1 september benoemd tot hoogleraar Kerkrecht aan de Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA). Met de aanstelling bereidt de universiteit zich voor op het toekomstige emeritaat van prof. dr. H.J. Selderhuis en wordt tegel

Meerartikelen

Reddingswerkers in Venezuela
Nieuws

ZOA in actie voor slachtoffers aardbeving Venezuela

Venezuela is getroffen door twee zware aardbevingen kort na elkaar. Vooral de hoofdstad Caracas is zwaar geraakt. Gebouwen zijn ingestort, wegen beschadigd en de stroomvoorziening is op veel plaatsen uitgevallen. Hulpdiensten zoeken naar overlevenden

Ghana voetbalteam
Verdieping

Van gebed tot Bijbelteksten: WK-spelers Ghana maken hun geloof zichtbaar

Wanneer Ghana vandaag op het WK tegenover Kroatië staat, gaat het niet alleen om voetbal. De Black Stars vertegenwoordigen een land waar het christelijk geloof diep verweven is met het dagelijks leven. In Ghana komt het geloofsleven tot uiting op str

Bidden voor de overheid
Opinie

Bidden voor de overheid, doen we dat ook echt?

We worden opgeroepen om te bidden voor de overheid, maar doen we dat ook echt? HGJB-jongerenwerker Bert, bibliotheekvrijwilliger Jolanda en gepensioneerd leraar Albert geven hun mening over de volgende stelling: We worden opgeroepen om te bidden voor

discipelschap
Boekfragment

Het stof van je voeten schudden: een vergeten les van Jezus

Wat doe je als je graag mensen over Jezus wilt vertellen, maar niemand open lijkt te staan voor het evangelie? Volgens David en Paul Watson worstelen veel christenen met die vraag. In dit boekfragment laten zij zien dat Jezus daar verrassend duidelij

Anne Borkent
Column

Wanneer de kerkdienst belangrijker wordt dan de mensen

Het was weer code oranje in Nederland. Zware sneeuwval, gladde wegen en het advies om thuis te blijven. Mijn vrouw en ik woonden in de regio Amsterdam en reisden elke zondag naar Arnhem voor de kerkdienst. Anderhalf tot twee uur rijden, enkele reis,

Arnold Huijgen
Video

Theoloog der Nederlanden Arnold Huijgen komende zondag te gast in Hour of Power

Aanstaande zondag is theoloog der Nederlanden en predikant Arnold Huijgen te gast in Hour of Power. Hij wil mensen vooral met elkaar in gesprek brengen over de grote vragen van het leven. "Dat mensen het gaan hebben over waar ze hun hoop vandaan hale

Don Ceder
Nieuws

Don Ceder fel over Utrechts prostitutiebeleid: 'Moderne slavernij wordt gefaciliteerd'

ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder heeft scherpe kritiek geuit op het nieuwe coalitieakkoord van de gemeente Utrecht. Volgens hem presenteert het stadsbestuur prostitutie als een normale vorm van werk en wordt sekswerk zelfs behandeld als een basisvoorz

Besmeurde Israël-vlag
Nieuws

OM eist boete na bekladden Israëlische vlag tijdens Chanoekaviering

Tijdens een Chanoekamanifestatie op de Dam werden in december 2025 Israëlische vlaggen met rode verf besmeurd. De 27-jarige Al-B, die voor het bekladden terechtstaat, ontkent dat hij de verf gooide. Camerabeelden en verklaringen van agenten lijken ec

aardbeving Venezuela
Nieuws

Kerken roepen op tot gebed na zware aardbevingen in Venezuela

Twee zware aardbevingen hebben woensdag grote delen van Venezuela getroffen. Volgens de laatste officiële cijfers zijn minstens 180 mensen omgekomen en raakten meer dan 1.500 mensen gewond. Deskundigen vrezen dat het uiteindelijke dodental kan oplope

ZERA Worship
Persbericht

ZERA worship festival verhuist naar Zeewolde

Het ZERA Worship Festival verhuist deze zomer van Renswoude naar Zeewolde. Dat heeft de organisatie bekendgemaakt. Het festival blijft plaatsvinden van 21 tot en met 23 augustus en alle reeds gekochte tickets blijven geldig. Volgens de organisatie ka

kinderkamer
Nieuws

Zweedse zaak rond christelijk gezin leidt tot internationale ophef

De zaak van de Roemeense zussen Sara en Tiana Samson zorgt voor groeiende spanningen tussen Roemenië en Zweden. De twee meisjes werden ruim drieënhalf jaar geleden door de Zweedse jeugdzorg uit huis geplaatst. Ondanks het intrekken van de oorspronkel

abortus
Nieuws

Evangelische Alliantie Duitsland waarschuwt voor versoepeling abortuswet

De Evangelische Alliantie in Duitsland waarschuwt dat plannen om abortus uit het Duitse strafrecht te halen ten koste kunnen gaan van de bescherming van zowel ongeboren kinderen als zwangere vrouwen. Volgens directeur Reinhardt Schink staat de mensel