Johan van Arnhem (44) is al meer dan 20 jaar leraar in het reformatorisch basisonderwijs: “We moeten de barricade op”

Gesponsord 10 maart 2023 En dan ben je leraar
Johan van Arnhem

“De kinderen die aan je toevertrouwd worden, mag je elke dag wat meegeven uit Gods Woord. Dat is het allermooiste wat er is”, vertelt Johan van Arnhem. Van Arnhem is inmiddels al meer dan 20 jaar leerkracht in het reformatorisch basisonderwijs en geniet met volle teugen van zijn werk, waarin geen dag hetzelfde is. De leerlingen iets meegeven uit Gods Woord en hen klaarstomen voor de toekomst, dat is wat het leraarschap voor hem inhoudt. Cvandaag sprak met de leraar over zijn motivatie om meester te worden, de toekomst van bijzonder onderwijs én de broodnodige aanwas van nieuwe leerkrachten.

Een aantal jaren werkte hij als directeur op een basisschool op Urk, maar toch keerde hij terug naar de Koning Willem-Alexanderschool in Staphorst, waar hij al sinds jaar en dag als meester in de bovenbouw werkt. Maar hoe kwam zijn motivatie om leraar te worden eigenlijk tot stand? “Ik ben geadopteerd en mijn adoptievader zat zelf ook in het onderwijs. Thuis krijg je dan de verhalen mee. Daarnaast had ik op school in groep vijf een meester die geweldig mooie Bijbel- en geschiedenisverhalen kon vertellen. Hij had ook een geschiedenisclub en een plantengroep, waar ik op de woensdagmiddag naar toe ging. Fantastisch vond ik het.”

"Hij was de eerste die bij mij op kraamvisite geweest is"

Deze meester, meester De Frel, wakkerde het vlammetje om leraar te worden al op jonge leeftijd aan bij Van Arnhem. De twee kwamen al eerder met elkaar in aanraking, al heeft Van Arnhem daar zelf weinig van meegekregen. “Toen ik in Nederland aankwam, was ik zeven maanden oud. Meester De Frel was vanuit Rotterdam naar Staphorst verhuisd om hier als meester te gaan werken. Hij was de eerste die bij mij op kraamvisite geweest is, begreep ik later. Vervolgens kwam ik hem in groep 5 opnieuw tegen, maar daarna scheidden de wegen natuurlijk. Ik kwam op het voortgezet onderwijs terecht en dan moet je al vrij snel, midden in je onstuimige puberteit, nadenken over de vraag: ‘Wat ga je hierna doen?’ Ik vulde een test in en ik ben de PABO gaan doen.”

De paden van Van Arnhem en meester De Frel zouden elkaar later opnieuw kruisen. “Toen de PABO er bijna op zat, ben ik de LIO-stage (afstudeerstage lerarenopleiding, red.) gaan lopen. Ik kon op mijn vroegere basisschool terecht en uitgerekend bij mijn oude meester kon ik de LIO lopen en daarna ook afronden. De Frel is later naar het voortgezet onderwijs gegaan, maar werkt nog af en toe een dag in het basisonderwijs. Als we elkaar tegenkomen, dan hebben we het er nog wel eens over. Het is heel bijzonder dat onze levensloop op meerdere momenten bij elkaar kwam. Hij heeft echt het vlammetje bij mij aangewakkerd.”

Tegelijkertijd heeft de leerkracht naar eigen zeggen altijd wel rekening gehouden met het feit dat hij later voor de klas zou komen te staan. “Wat ik van mezelf wist, is dat ik vrij toegankelijk ben en makkelijk contact met mensen kan maken. Ik was als kind ook wel een leerling die graag de leiding en het initiatief nam in dingen. Als we bijvoorbeeld politie en boefje speelden, deelde ik altijd wel de lakens uit. Dat is ook wel een beetje het aard van het beestje, zo eerlijk moet ik ook zijn.”

"Elke dag gaat Gods Woord open"

“Het is een pedagogisch en sociaal vak waarin je met kinderen te maken krijgt die je toevertrouwd worden. Je bent met ‘levend materiaal’ bezig en elke dag is anders”, zegt Van Arnhem als ik hem vraag wat het leraarschap zo mooi maakt. “Er zijn ouders die vertrouwen hebben in een school en hun kinderen hier aanmelden. Je moet je realiseren dat het grootste deel van de opvoeding van een kind in een schoolklas plaatsvindt. Dat geeft veel verantwoordelijkheid. Je probeert leerlingen voor te bereiden op de stap vanuit het ietwat beschermde wereldje naar het voortgezet onderwijs, waar ze met anderen in aanraking komen. Je wilt hen een aantal dingen meegeven en dan vooral uit de Bijbel. Dat is trouwens het allermooiste van werken op een school met de Bijbel: elke dag gaat Gods Woord open. De lessen die in de Bijbel staan, trek je door naar het hier en nu en probeer je zo concreet mogelijk voor de leerlingen te maken.”

De klas (groep 8) van Van Arnhem

Daarbij gaat Van Arnhem ook gevoelige maatschappelijke thematiek zoals de huidige genderdiscussie of alle ontwikkelingen rondom LHBTI niet uit de weg. Al dan niet deels gedwongen, vertelt de leerkacht. “Dat zijn thema's die spelen, maar hoe gaan wij dat die kinderen vertellen? De overheid wil nu al dat wij eigenlijk in de klas geen onderscheid meer maken tussen jongens of meisjes, alsof de verschillende geslachten niet langer bestaan. Ik vraag me wel eens af waarom iemand die zich ‘anders’ voelt dat wel volop mag roepen, maar waarom mogen wij niet zeggen dat we in de schepping geloven en dat er zowel man als vrouw geschapen is?”

"Nu hebben we nog een school met de Bijbel, maar hoe lang zal dat nog duren?"

Het zijn ontwikkelingen die de leerkracht soms met lede ogen aanziet. “De volgende zorg die direct in het het verlengde hiervan ligt, is hoe lang het bijzonder onderwijs nog in zijn huidige vorm kan blijven bestaan. Nu hebben we nog een school met de Bijbel en krijgen we nog subsidie van de overheid. Maar hoe lang zal dat nog duren? Het klinkt misschien wat somber, maar ik denk dat de regels steeds strakker worden en het op een gegeven moment bijna onmogelijk zal worden om vanuit onze christelijke identiteit onderwijs te blijven geven. Maar wat dan? Gaan wij dan overstag of zeggen we: ‘Tot hier en niet verder’? Wat als de geldkraan dichtgedraaid wordt, hoe gaan we dan verder? Blijven we dan als reformatorische scholen onze poot stijf houden? Daar ben ik wel heel benieuwd naar en dat is zeker een punt van zorg.”

"Het hele punt van demonstreren binnen onze gezindte ligt best gevoelig, dat weet ik. Maar ik ben wel van mening dat we ons geluid veel meer moeten laten horen", zegt Van Arnhem vervolgens. "We zouden ons met z'n allen veel sterker moeten maken in Den Haag, door bijvoorbeeld flink te lobbyen, zoals de Reformatorische Ouder Vereniging (ROV) dat ook al doet. We zouden daar wat mij betreft veel strijdvaardiger in mogen zijn; laat het maar wat schuren. Laten ze maar komen kijken op onze scholen. We boeken prachtige resultaten, waarom zouden we dan niet mogen zijn wie we zijn? Honderd jaar geleden hebben we ervoor gevochten dat bijzonder onderwijs gesubsidieerd werd. Nu hebben we die subsidie en laten we het bij wijze van spreken over z'n kant gaan. We zijn soms echt te braaf", is de leerkracht van mening.

"Vooral mensen die in het bedrijfsleven zitten, altijd maar met targets moeten werken en doelen moeten halen, staan steeds meer open voor een switch naar het onderwijs"

Hebben deze ontwikkelingen ook invloed op het lerarentekort dat ook binnen het reformatorische onderwijs aanwezig is? Van Arnhem: "Ongetwijfeld speelt dat een rol. Hoewel, ik was pas op een loopbaanevent in het AFAS Theater waar ik een standje had van ‘En dan ben je leraar.’ Hier ben ik als projectleider aan verbonden. Als ik dan hoor hoeveel mensen er zijn, die zeggen: ‘Het onderwijs lijkt me toch wel wat’, is het niet enkel negatief gesteld. Vooral mensen die in het bedrijfsleven zitten, altijd maar met targets moeten werken en doelen moeten halen, staan steeds meer open voor een switch naar het onderwijs. Men wil niet alleen maar enorm verdienen, maar ook wat meegeven aan de jeugd en iets voor de maatschappij betekenen. Ik proef dat bij veel mensen.”



Prachtig beroep
Volgens Van Arnhem kleeft er ten onrechte een negatief sentiment aan het werken in het basisonderwijs. "Het gaat vaak over werkdruk of te lage lonen, maar ik zou willen zeggen: kijk eens wat voor prachtig beroep het leraarschap is. Je mag kinderen elke dag vertellen over wie de Heere is en je mag hen voorbereiden op het leven dat voor hen ligt. In de weg daarnaartoe speel je een cruciale rol. Dat geluid zou veel meer benadrukt moeten worden." 

Inmiddels is Van Arnhem al meer dan 20 jaar actief als leerkracht. Wat zijn momenten die hem in het bijzonder zijn bijgebleven? "Op school hebben we hier altijd een keer per jaar een projectweek, waarin we aan een thema werken. Projecten vind ik fantastisch, dus pak ik het altijd veel te groots aan", zegt Van Arnhem lachend. "Leerlingen blijven dan gerust tot vijf uur op school zitten of offeren er soms hun vrije zaterdag voor op. Geweldig. Als je oud-leerlingen dan jaren later tegenkomt, beginnen ze er altijd over dat ze zo van die projecten genoten hebben. Dat is mooi om te horen, tegelijkertijd denk ik dan wel: 'Heb je ook nog meer opgepikt, bijvoorbeeld van de Bijbelverhalen die verteld zijn? Dan besef ik weer dat we een mooie, maar ook heel verantwoordelijke taak hebben."

Beluister onze podcast

#394 Jeffrey & Erik Bakker over huiskerken en de Nederlandse kerkcultuur
Of beluister op:

Meerartikelen

Oeganda
Nieuws

Oegandese vader steekt 33-jarige zoon dood na bekering tot christendom

In het Oegandese district Iganga is de 33-jarige Hamba Juma op 28 januari om het leven gebracht, vermoedelijk door zijn vader, Hamba Ahammada (62). Het incident gebeurde langs de Kaliro-Iganga weg, ongeveer vijf kilometer buiten Iganga stad. De echtg

Amerikaanse jeugdconferentie
Nieuws

Amerikaanse jeugdconferentie trekt recordaantal bezoekers: 'De Heer is aan het werk’

In de Amerikaanse staat Kentucky heeft een tweedaagse jeugdconferentie een recordaantal bezoekers getrokken. Meer dan 1.300 jongeren en jeugdleiders kwamen samen om God groot te maken, toegerust te worden en elkaar te ontmoeten. Dat schrijft The Chri

Iran
Nieuws

Alarmerend rapport: Iran veroordeelde christenen tot meer dan 280 jaar cel in 2025

Iraanse rechtbanken hebben christenen in 2025 gezamenlijk tot meer dan 280 jaar gevangenisstraf veroordeeld. Dit blijkt uit een recent rapport van vier mensenrechtenorganisaties. Volgens belangenbehartigers maakt Iran in toenemende mate gebruik van n

Liberty University
Nieuws

Amerikaanse universiteit daagt studenten uit tot 28-daagse socialmediapauze

De christelijke Liberty University uit Virginia (Amerika) daagt haar studenten uit om 28 dagen lang hun social media gebruik sterk te verminderen. Dat meldt The Christian Post. De school hoopt dat haar studenten de uitdaging durven aan te gaan en uit

Erdogan
Nieuws

Europees Parlement spreekt zich unaniem uit tegen Turkse uitzetting christenen

Het Europees Parlement heeft zich unaniem uitgesproken tegen het uitzettingsbeleid van Turkije dat gericht is op buitenlandse christenen, een kwestie die de relaties tussen Ankara en de Europese Unie onder druk zet. Turkije reageerde afwijzend op de

Jemen
Nieuws

Majed koos in Jemen te blijven en zit nu gevangen

“Ik wil een wandelende Bijbel zijn, zodat ik overal waar ze mij naartoe brengen over Jezus kan vertellen. Wij mogen spiegels zijn van onze Redder, in hoe we spreken en handelen.” Dit vertelde Majed* uit Jemen een paar maanden geleden. Hij wist dat hi

Donald Trump
Nieuws

VS kan legale vluchtelingen zonder permanente verblijfsvergunning langer vasthouden

De regering-Trump heeft de Amerikaanse immigratiedienst Immigration and Customs Enforcement (ICE) nieuwe bevoegdheden toegekend. Hierdoor kan het ICE legaal toegelaten vluchtelingen, die nog geen permanente verblijfsvergunning bezitten, voor onbepaal

Mariam Emers-Atya
Video

Komende zondag is Mariam Emers-Atya te gast in Hour of Power

Mariam Emers-Atya groeide op als moslim, maar voelde dat er iets ontbrak en ging op zoek. Zo kwam ze in aanraking met het christelijk geloof en maakte ze een keuze die ingrijpend was, en niet zonder gevolgen. "Het was een zware weg", vertelt ze in Ho

Meerartikelen

Ds. J. P. Bredenhoff
Video

Ds. Bredenhoff (hervormd Urk) kwam als adoptiekind in Nederlands gezin terecht

Ds. J. P. Bredenhoff is sinds vorig jaar predikant van de hervormde gemeente te Urk (De Ark). En dat hij dat is, beschouwt hij als Gods voorzienigheid. Bredenhoff werd namelijk geboren in India, bracht zelfs enige tijd door in een weeshuis in Bombay

Peter van der Weerd
Video

'Is geloven alleen maar voor zwakke mensen?' Bekijk de Upstream-podcast

In de podcast Waarom zou ik in GodsNaam geloven? worden de meest complexe levensvragen vanuit Bijbels perspectief onder de loep genomen. In elke aflevering stelt presentator Guido Roorda enkele prikkelende vragen die bij veel mensen leven, zoals: waa

Willem Lingeman
Video

Videoboodschap Willem Lingeman: heeft God echtscheiding verboden?

'Gij zult niet echtbreken.' Op basis van deze woorden uit de Bijbel trekken veel christenen de conclusie dat echtscheiding door God is verboden. Willem Lingeman, auteur van 'Verbonden voor het Leven', behandelt deze kwestie in onderstaande video. Bek

Kind protesteert tegen abortus
Persbericht

Schreeuw om Leven deelt petitie tegen gesubsidieerd abortustoerisme

De Europese Commissie staat op het punt een beslissing te nemen over het burgerinitiatief My Voice, My Choice. Dit initiatief heeft handtekeningen verzameld en roept Brussel op om abortus in alle lidstaten financieel te ondersteunen, onder andere doo

ontwikkelingshulp
Persbericht

Onderzoek: Christenen geven massaal aan nood- en ontwikkelingshulp

Protestants-christelijke donateurs geven het vaakst aan goede doelen die zich richten op ontwikkelingshulp en noodhulp. Maar liefst 65 procent doneert aan organisaties binnen deze thema’s. De bezuinigingen van de overheid op ontwikkelingssamenwerking

Teun van der Leer
Boekfragment

Wat er écht gebeurt wanneer je als christen wordt gedoopt

Als je (recent) bent gedoopt, is dat een felicitatie waard. De doop is immers niet iets wat je zomaar even tussendoor doet. Het is een ingrijpende gebeurtenis waarbij je letterlijk van top tot teen betrokken bent. Je geeft je met je hele hebben en ho

Bangladesh
Nieuws

15 christelijke families werden in aanloop naar verkiezingen Bangladesh bedreigd

Vorige week behaalde een centrumrechtse partij de overwinning bij de verkiezingen in Bangladesh. Desondanks groeide de invloed van islamitische partijen, die een recordaantal zetels in de wacht sleepten. Dit resultaat wekt zowel optimisme als bezorgd

Paus Leo
Nieuws

Paus Leo wijst deelname aan 'Gaza-plan' van Trump af

Het Vaticaan zal niet deelnemen aan een Amerikaans plan waarin de wederopbouw en het toekomstig bestuur van Gaza wordt besproken. Dat heeft kardinaal Pietro Parolin, de staatssecretaris van het Vaticaan, dinsdag in Rome bevestigd. Daarmee wijst paus

Ds. A. Simons
Video

Ds. Simons wijst op gebrek aan kennis over de rechtvaardiging

"Kennis en vertrouwen zijn een tweeling die je niet van elkaar kunt losmaken. Er is geen kinderlijk vertrouwen zonder kennis. Daarom is dit één van de struikelblokken in het leven van de gelovigen", aldus ds. Simons. In een preek over Zondag 23 van d

Sela
Video

Sela deelt wederom nieuwe single van onlangs verschenen paasalbum

'Vergeef ons', zo heet de allernieuwste single van de christelijke zanggroep Sela. Het lied maakt deel uit van het nieuwe paasalbum dat eind vorige maand verscheen. 'Vergeef ons' gaat specifiek in op het lijden en sterven van de Heere Jezus, maar ste

Trump
Nieuws

Rechter fluit Trump terug en verbiedt ICE-invallen in bepaalde kerken

Een Amerikaanse federale rechter, Dennis Saylor IV, heeft een voorlopig bevel uitgevaardigd dat de immigratiedienst (ICE) verbiedt om invallen uit te voeren in bepaalde kerken. De rechter noemde het beleid van de overheid dat dergelijke invallen toes

Martin Koornstra
Podcast

Martin Koornstra in Cvandaag podcast over bidden en zorgen voor zijn dochter

Martin Koornstra's dochter leeft al 28 jaar met een ernstige beperking. Tot op de dag van vandaag is er geen duidelijke medische diagnose. “Artsen kennen de symptomen, maar het heeft geen naam”, zegt Koornstra. Met Jan Pool vertelt de oprichter van R