Oorlog tussen Rusland en Oekraïne veroorzaakt nu ook scheiding protestanten

Nieuws 24 juni 2022
oorlog Rusland Oekraïne

De Russische 'speciale militaire operatie' in Oekraïne heeft de hechte relatie tussen de Russische en Oekraïense protestantse kerken nogal onder druk gezet. Sommige protestantse kerkgenootschappen willen daarom niet meer met elkaar praten, meldt CNE News.

De militaire invasie in de Donbas heeft de Russische christenen de afgelopen maanden in een lastig parket gebracht. Veel gelovigen zijn goede burgers en trotse bewoners van hun eigen land, Rusland. De meeste kerkgangers begrijpen zelfs de redenen van Poetin voor zijn militaire ingrijpen en zijn het eens met zijn 'speciale operatie' om zo de 'Russen' in Oekraïne te kunnen 'bevrijden'. Maar aan de andere kant steunen Russische protestanten meestal de oorlog als middel voor het oplossen van concflicten niet.

Deze ongemakkelijke spagaat wordt ook gevoeld in de woorden van Sergey Rjakhovsky, de hoogste bisschop van de Russische Unie van evangelische- en pinksterkerken (CEF). Toen hij een toespraak uploadde op 25 februari - een dag na het begin van de invasie benadrukte hij de banden tussen het Russische en Oekraïense volk, in navolging van de pro-Kremlin-Russisch-orthodoxe patriarch Kirill.

Social media
In zijn toespraak weigerde de heer Ryakhosvky namelijk het conflict te veroordelen. Wel noemde hij de oorlog vanuit Russisch perspectief een "conflict van broedermoord dat al acht jaar aan de gang is". De bisschop van de CEF Union riep gelovigen op om niet te veel te posten op sociale media waar “een oorlog woedt van passies en emoties”. Volgens hem was vasten en bidden voor een "goddelijke oplossing" voor het conflict veel beter.

De echte verwijdering begon toen bisschop Ryakhovsky, tevens lid van de Russische Kamer voor burgers, op 29 maart deelnam aan een bijeenkomst met alle religieuze leiders in de Doema - het Russische parlement. Daar sprak hij zich uit tegen het "fascisme en nazisme van de 21e eeuw" in de context van de oorlog in Oekraïne, zonder zelfs maar een woord te spreken van veroordeling in de richting van de 'speciale militaire operatie'. De conclusie van die bijeenkomst, waar leiders van alle traditionele religies van Rusland bijeen waren, was de unanieme steun voor de denazificatie van Oekraïne, om zo een einde te maken aan "de discriminatie van Russisch sprekende volkeren".

Berouw
De citaten van kerkleider Ryakhovsky gaan een brug te ver voor de Oekraïense kerkbond 'Word of Life', die deel uitmaakt van het CEF-netwerk van Ryakhovsky. Voor deze Oekraïners was de “ondubbelzinnige steun aan de oorlog, gemotiveerd met christelijke liefde” van Ryakhovsky de reden om de banden met predikanten en bisschoppen in Rusland “tijdelijk te beëindigen”.

De Word of Life-kerkleiding verwacht eerst een duidelijke stellinginname tegen de oorlog in Oekraïne van de CEF en “openlijk berouw voor de oorlog en de zonde van het Russische volk en de regering” en daarnaast “persoonlijke bekering vanaf Sergej Ryakhovskys kant".

Doodgeschoten
Kritiek kwam er ook van bepaalde predikanten en bisschoppen in Rusland: "Wat is er gebeurd, Sergey Vasilievich?", schreef bisschop Vasilii Kogan, oorspronkelijk afkomstig uit Oekraïne, vanuit zijn kerk in Novosibirsk, Siberië. “De meeste christenen in Rusland zwijgen nu, en ik veroordeel ze niet. Maar zwijgen is één ding. Toch is het iets heel anders om op te komen voor degenen die vreedzame Oekraïense steden met de grond gelijk maken en hun broeders met tanks verpletteren.”

“Kan een bisschop zelfs een ideologie steunen die oproept tot het doden van mensen?”, vroeg bisschop Kogan hardop. Kogan is steeds van en naar Oekraïne gereden om mensen uit hun schuilplaatsen te evacueren. "Terwijl je broers worden doodgeschoten in de straten en de steden van Oekraïne, misleid je duizenden Russische christenen en overtuig je hen met je toespraken dat Rusland 'liefde' naar Oekraïne brengt."

Zwijgen
In een reactie daarop zei bisschop Rjakhovsky dat zijn Russische protestantse kerk haar Oekraïense broeders met diep respect behandelt: “We voelen ook de pijn, we voelen het lijden waarin ze verkeren vanwege bepaalde politieke trends die nu in de wereld heersen en vanwege de wereldwijde geopolitiek."

Volgens de evangelische bisschop haalden velen zijn uitspraken uit hun verband. Tijdens de Doema-bijeenkomst probeerde hij te zeggen dat "haat alleen kan worden overwonnen door liefde" en dat hij niet probeerde mensen "op te roepen om met liefde te doden". Ryakhovsky beschouwt de harde uitspraken van de Oekraïense protestantse organisaties verder als "in overeenstemming met de Russofobie die zich wereldwijd verspreidt".

Hoe ingewikkeld de relatie tussen christenen in beide landen ook mag zijn, de bisschop wil niet ingaan op de eisen van zijn Oekraïense broeders: “We zullen voor hen blijven bidden, maar van onze kant zal er geen reactie komen, geen antwoord. We zullen geen olie op het vuur gooien.”

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #4: Ds. Egas over roeping, predikantschap en emeritaat
Of beluister op:

Meerartikelen

moderamen CGK-synode
Nieuws

Ds. Jelle Nutma nieuwe voorzitter generale synode CGK

Ds. Jelle Nutma is dinsdag gekozen tot voorzitter van de nieuwe generale synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK). Ds. Jurrian Oosterbroek werd assessor, ds. Derk-Jan Hoogenboom eerste scriba en ds. Cees-Jan Smits tweede scriba. Het...

Polen
Nieuws

Priester gedood en vier mensen gewond bij mesaanval in Pools klooster

Bij een mesaanval in een benedictinessenklooster in het Poolse Jarosław is een priester om het leven gekomen. Vier andere mensen raakten gewond. Twee van hen verkeerden na de aanval in levensgevaar. De aanval vond donderdagochtend 24 september plaats...

paus
Nieuws

Franse president benadrukt tegenover paus de joods-christelijke wortels van Europa

De Franse president Emmanuel Macron heeft tijdens het bezoek van paus Leo XIV nadrukkelijk gewezen op de christelijke wortels van Europa. Volgens Macron is het Europese continent gebouwd op een "Grieks-Romeins en joods-christelijk fundament”....

Ds. M. Klaassen
Video

Ds. Klaassen: "God walgt van dubbelhartigheid met een vroom sausje"

Ds. M. Klaassen liet zich in een recente preek kritisch uit over het leven op de Biblebelt. De hersteld hervormde predikant uit Barneveld wees erop dat bekering inhoudt dat je breekt met zonde en wereldse gewoonten. Daarbij uitte hij stevige...

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp spoort christenen aan om mensen door de ogen van Jezus te zien

Wie ontdekt hoe God in Christus naar hem of haar kijkt, gaat volgens Wilkin van de Kamp ook anders naar andere mensen kijken. In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God' legt hij aan de hand van Mattheüs 9 uit waarom christenen...

Annelies van Walsem
Interview

Annelies deed haar hart jarenlang op slot: "Ik kon liefde niet goed ontvangen"

Annelies van Walsem groeide op in een reformatorisch gezin, maar besloot als tiener haar hart op slot te doen. Ze werd naar eigen zeggen hard en rebels en zelfs haar echtgenoot kon jaren later moeilijk tot haar doordringen. Tijdens een...

Jeruzalem
Nieuws

Miljoenen christenen bidden op 4 oktober voor de vrede van Jeruzalem

Christenen uit de hele wereld zullen op 4 oktober deelnemen aan de jaarlijkse Dag van Gebed voor de Vrede van Jeruzalem. De internationale gebedsbijeenkomst vindt voor de 24e keer plaats en wordt gehouden in het Tower of David Jerusalem Museum in...

kerk
Nieuws

Kerken in India plaatsen opvallende waarschuwingsborden voor niet-christenen

Meer dan tien kerken in de Indiase deelstaat Chhattisgarh hebben waarschuwingsborden bij hun ingang geplaatst. Daarmee willen zij zich beschermen tegen beschuldigingen dat bezoekers onder druk worden gezet om christen te worden. Dat weet...

Meerartikelen

Nigeria
Nieuws

Nigeriaanse bisschoppen waarschuwen voor wet die overheid meer macht geeft over kerken

Nigeriaanse bisschoppen maken zich grote zorgen over een wetsvoorstel dat de overheid meer controle geeft over kerken, hulporganisaties en mensenrechtengroepen die geld uit het buitenland ontvangen. Zij vrezen dat de wet kan worden gebruikt om...

Indonesie
Nieuws

Indonesische moslims protesteren tegen restaurant van christen dat varkensvlees verkoopt

Tientallen moslims hebben in de Indonesische stad Palu geprotesteerd tegen een restaurant van een christelijke eigenaar dat gerechten met varkensvlees verkoopt. De ondernemer zou onder meer toestemming moeten krijgen van dertig huishoudens uit de...

Nelleke Rebel
Video

Missionair speelcafé brengt kerk en jonge gezinnen bij elkaar: Nelleke Rebel vertelt

Veel kerken beschikken over ruimtes voor jonge kinderen die vooral op zondag worden gebruikt. Waarom zouden die doordeweeks leegstaan? Vanuit die gedachte ontwikkelde Nelleke Rebel, coördinator bij IZB-Impact, het concept van het Missionair...

Kees
Opinie

Pro-abortus lobby draait op volle toeren

Lisa Vliegenthart diende maandag een wetsvoorstel in om abortus uit het Wetboek van Strafrecht te halen. Daarbij kreeg zij volop de medewerking van de Dolle Mina's. De Dolle Mina's stelden een fake rechtbank op nabij de Tweede Kamer waarin een...

GIDSnetwerk
Persbericht

GIDSnetwerk brengt christelijke investeerders samen

Hoe verandert de manier waarop ondernemers en investeerders met geld omgaan wanneer het zoeken naar Gods Koninkrijk vooropstaat? Die vraag staat centraal tijdens de Investeerdersdag 2026 van GIDSnetwerk. Op maandag 5 oktober komen christelijke...

CGK-synode
Verdieping

CGK staat voor cruciale synodeweek: hoe kwam het zover en wat staat er op het spel?

Vandaag begint in Hoogeveen een nieuwe generale synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK). Dat gebeurt op een moment waarop de toekomst van het kerkverband onzekerder is dan ooit. Een deel van de gemeenten heeft zich inmiddels...

ING-campagne Micha Nederland
Nieuws

Christelijke organisaties roepen kerken op tot actie tegen financieringsbeleid ING

Micha Nederland roept kerken op een open brief aan ING te ondertekenen waarin de bank wordt gevraagd geen nieuwe olie- en gasvelden meer te financieren. De christelijke organisatie voert de actie samen met Laudato Si’ Alliantie Nederland, A Rocha...

rice
Nieuws

Voorzitter grootste protestantse kerkverband VS wil scherpere belijdenis: "Er zijn maar twee geslachten"

De voorzitter van de Southern Baptist Convention (SBC) wil dat het grootste protestantse kerkverband van de Verenigde Staten zijn belijdenis uitbreidt met een afzonderlijk artikel over gender en seksualiteit. Daarin moet onder meer duidelijker...

flynn
Nieuws

Voormalig worshipleader in Verenigde Staten voor rechter om moord op vrouw

De Amerikaanse worshipleader en voormalig American Idol-deelnemer Caleb Flynn (40) staat terecht voor de moord op zijn vrouw Ashley. De aanklager stelt dat hij haar in februari in hun woning in Tipp City, Ohio, doodschoot en daarna deed alsof er...

Stoffer
Nieuws

SGP steunt begroting niet als kabinet doorgaat met late abortussen

SGP-leider Chris Stoffer wil de begroting van het kabinet niet steunen als de plannen voor abortussen bij 22 en 23 weken zwangerschap in ziekenhuizen doorgaan. Het stoppen van die ontwikkeling is voor hem een breekpunt in de onderhandelingen met...

Paus Leo XIV
Nieuws

Paus Leo spreekt twee uur met Franse misbruikslachtoffers

Paus Leo XIV heeft tijdens zijn bezoek aan Frankrijk uitgebreid gesproken met zeven slachtoffers van seksueel misbruik binnen de Rooms-Katholieke Kerk. Tijdens de twee uur durende ontmoeting in Lourdes sprak hij ieder van hen afzonderlijk. De paus...

Vliegenthart
Nieuws

ChristenUnie en SGP fel tegen plan Pro om abortus uit strafrecht te halen

Oppositiepartij Pro dient maandag een wetsvoorstel in om abortus uit het Wetboek van Strafrecht te halen. Het voorstel is niet nieuw: ook voormalig GroenLinks-Kamerlid Corinne Ellemeet probeerde dit enkele jaren geleden al. CU-leider Mirjam Bikker en...