Oorlog tussen Rusland en Oekraïne veroorzaakt nu ook scheiding protestanten

Nieuws 24 juni 2022
oorlog Rusland Oekraïne

De Russische 'speciale militaire operatie' in Oekraïne heeft de hechte relatie tussen de Russische en Oekraïense protestantse kerken nogal onder druk gezet. Sommige protestantse kerkgenootschappen willen daarom niet meer met elkaar praten, meldt CNE News.

De militaire invasie in de Donbas heeft de Russische christenen de afgelopen maanden in een lastig parket gebracht. Veel gelovigen zijn goede burgers en trotse bewoners van hun eigen land, Rusland. De meeste kerkgangers begrijpen zelfs de redenen van Poetin voor zijn militaire ingrijpen en zijn het eens met zijn 'speciale operatie' om zo de 'Russen' in Oekraïne te kunnen 'bevrijden'. Maar aan de andere kant steunen Russische protestanten meestal de oorlog als middel voor het oplossen van concflicten niet.

Deze ongemakkelijke spagaat wordt ook gevoeld in de woorden van Sergey Rjakhovsky, de hoogste bisschop van de Russische Unie van evangelische- en pinksterkerken (CEF). Toen hij een toespraak uploadde op 25 februari - een dag na het begin van de invasie benadrukte hij de banden tussen het Russische en Oekraïense volk, in navolging van de pro-Kremlin-Russisch-orthodoxe patriarch Kirill.

Social media
In zijn toespraak weigerde de heer Ryakhosvky namelijk het conflict te veroordelen. Wel noemde hij de oorlog vanuit Russisch perspectief een "conflict van broedermoord dat al acht jaar aan de gang is". De bisschop van de CEF Union riep gelovigen op om niet te veel te posten op sociale media waar “een oorlog woedt van passies en emoties”. Volgens hem was vasten en bidden voor een "goddelijke oplossing" voor het conflict veel beter.

De echte verwijdering begon toen bisschop Ryakhovsky, tevens lid van de Russische Kamer voor burgers, op 29 maart deelnam aan een bijeenkomst met alle religieuze leiders in de Doema - het Russische parlement. Daar sprak hij zich uit tegen het "fascisme en nazisme van de 21e eeuw" in de context van de oorlog in Oekraïne, zonder zelfs maar een woord te spreken van veroordeling in de richting van de 'speciale militaire operatie'. De conclusie van die bijeenkomst, waar leiders van alle traditionele religies van Rusland bijeen waren, was de unanieme steun voor de denazificatie van Oekraïne, om zo een einde te maken aan "de discriminatie van Russisch sprekende volkeren".

Berouw
De citaten van kerkleider Ryakhovsky gaan een brug te ver voor de Oekraïense kerkbond 'Word of Life', die deel uitmaakt van het CEF-netwerk van Ryakhovsky. Voor deze Oekraïners was de “ondubbelzinnige steun aan de oorlog, gemotiveerd met christelijke liefde” van Ryakhovsky de reden om de banden met predikanten en bisschoppen in Rusland “tijdelijk te beëindigen”.

De Word of Life-kerkleiding verwacht eerst een duidelijke stellinginname tegen de oorlog in Oekraïne van de CEF en “openlijk berouw voor de oorlog en de zonde van het Russische volk en de regering” en daarnaast “persoonlijke bekering vanaf Sergej Ryakhovskys kant".

Doodgeschoten
Kritiek kwam er ook van bepaalde predikanten en bisschoppen in Rusland: "Wat is er gebeurd, Sergey Vasilievich?", schreef bisschop Vasilii Kogan, oorspronkelijk afkomstig uit Oekraïne, vanuit zijn kerk in Novosibirsk, Siberië. “De meeste christenen in Rusland zwijgen nu, en ik veroordeel ze niet. Maar zwijgen is één ding. Toch is het iets heel anders om op te komen voor degenen die vreedzame Oekraïense steden met de grond gelijk maken en hun broeders met tanks verpletteren.”

“Kan een bisschop zelfs een ideologie steunen die oproept tot het doden van mensen?”, vroeg bisschop Kogan hardop. Kogan is steeds van en naar Oekraïne gereden om mensen uit hun schuilplaatsen te evacueren. "Terwijl je broers worden doodgeschoten in de straten en de steden van Oekraïne, misleid je duizenden Russische christenen en overtuig je hen met je toespraken dat Rusland 'liefde' naar Oekraïne brengt."

Zwijgen
In een reactie daarop zei bisschop Rjakhovsky dat zijn Russische protestantse kerk haar Oekraïense broeders met diep respect behandelt: “We voelen ook de pijn, we voelen het lijden waarin ze verkeren vanwege bepaalde politieke trends die nu in de wereld heersen en vanwege de wereldwijde geopolitiek."

Volgens de evangelische bisschop haalden velen zijn uitspraken uit hun verband. Tijdens de Doema-bijeenkomst probeerde hij te zeggen dat "haat alleen kan worden overwonnen door liefde" en dat hij niet probeerde mensen "op te roepen om met liefde te doden". Ryakhovsky beschouwt de harde uitspraken van de Oekraïense protestantse organisaties verder als "in overeenstemming met de Russofobie die zich wereldwijd verspreidt".

Hoe ingewikkeld de relatie tussen christenen in beide landen ook mag zijn, de bisschop wil niet ingaan op de eisen van zijn Oekraïense broeders: “We zullen voor hen blijven bidden, maar van onze kant zal er geen reactie komen, geen antwoord. We zullen geen olie op het vuur gooien.”

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #13: Theoloog Wim Dekker over wetticisme
Of beluister op:

Meerartikelen

Elisabeth Magazine
Column

Maakt geloven in God gelukkig?

Op YouTube moedigt inspirator Jaap Bressers mij aan: Creëer een geluksmomentje! Momentjes waardoor je je gelukkig voelt. Nou, dat lukt vandaag wel. Ik plof met een glas koud water op mijn tuinbankje: "Wat een geluk dat op mijn vrije dag de zon schijn

burning
Nieuws

Evangelisten verwijderd van wereldberoemd festival: "Dit is nog niet voorbij"

De Amerikaanse evangelist Philip Renner zegt dat hij van het wereldberoemde festival Burning Man is verwijderd omdat hij aan het evangeliseren was. Renner was met een team naar de woestijn in Nevada afgereisd om bezoekers over Jezus te vertellen, met

Jonge Duitsers
Nieuws

Bijna helft jonge Duitsers gelooft dat de hel echt bestaat

Bijna de helft van de jongvolwassenen in Duitsland gelooft dat de hel, zoals die in de Bijbel wordt beschreven, werkelijk bestaat. Opvallend genoeg ligt dat percentage onder jongeren veel hoger dan onder oudere Duitsers. Dit blijkt uit een onderzoek

School
Nieuws

Christelijke scholen in Jeruzalem blijven dicht door problemen met werkvergunningen

Veel christelijke scholen in Jeruzalem zijn aan het begin van het nieuwe schooljaar dicht gebleven. Meer dan zeventig Palestijnse leraren en andere medewerkers kregen geen toestemming om Jeruzalem binnen te komen. Daardoor kunnen twaalf scholen naar

Myanmar
Nieuws

Voorganger na wekenlange gevangenschap gedood door leger Myanmar

Een baptistenvoorganger en een gemeentelid zijn vermoedelijk door het leger van Myanmar gedood nadat zij wekenlang gevangen werden gehouden. Dat meldt het Burma Research Institute (BRI) op basis van twee lokale bronnen. Voorganger William gaf al 25 j

Vance
Nieuws

Amerikaanse vicepresident ervaart geestelijke duisternis tijdens gesprekken met wereldleiders

De Amerikaanse vicepresident JD Vance zegt tijdens gesprekken met wereldleiders soms een "bepaalde duisternis” te ervaren. Uitspraken van sommige gesprekspartners laten volgens hem "alle geestelijke alarmbellen” in zijn lichaam afgaan. Dat vertelt hi

Diederik van Dijk
Nieuws

SGP krijgt geen meerderheid voor debat over late abortussen

SGP-Kamerlid Diederik van Dijk heeft dinsdag geen meerderheid gekregen voor een plenair debat over de proef met abortussen tussen 22 en 24 weken zwangerschap. Van Dijk wilde met de minister van Volksgezondheid spreken over de ethische, medische en ju

Pakistan
Nieuws

Rechter geeft 13-jarig christelijk meisje mee aan ontvoerder in Pakistan

Een Pakistaanse rechter heeft de voogdij over de 13-jarige Amber Nadeem toegewezen aan de moslimman die wordt verdacht van haar ontvoering, gedwongen bekering en huwelijk. Mensenrechtenorganisaties spreken van een gevaarlijk vonnis en eisen dat het c

Meerartikelen

GZB
Persbericht

GZB organiseert retraite voor predikanten en kerkelijk werkers

Op dinsdag 8 september organiseert de GZB in De Wittenberg in Zeist een retraite voor predikanten en kerkelijk werkers rond het thema ‘God is trouw’. Wat kan meer dan een eeuw zending in Indonesië ons leren over kerk-zijn in Nederland vandaag? In het

Dr. Ruben van Wingerden
Interview

Ruben van Wingerden: “Buitenaards leven zou het christelijk geloof niet ondermijnen”

Als er buitenaardse wezens zouden bestaan, zou dat je geloof op het spel zetten? En Jezus’ verlossingswerk, geldt dat dan ook voor de gehele schepping? Theoloog en docent Nieuwe Testament Ruben van Wingerden doordacht die vragen en schreef er een den

Ellie Kauffman
Getuigenis

Joodse Ellie vond Jezus in het Oude Testament: “Toen viel alles op zijn plek”

Ellie Kauffman groeide op met een sterke Joodse identiteit. Daarin speelde Jezus nauwelijks een rol. Voor haar hoorde Hij bij het christendom en stond Hij los van het Joodse volk. Dat veranderde toen ze zelf de Tenach, het Oude Testament, intensiever

Jeffrey Schipper
Hoofdredactioneel commentaar

Als christen kun je meer lijken op koning Herodes dan Johannes de Doper

Johannes de Doper zit achter de tralies, terwijl koning Herodes vrij door zijn paleis loopt. Toch is de vraag wie van de twee werkelijk gevangen zit. Dit verhaal uit Mattheüs 14 houdt christenen vandaag de dag een ongemakkelijke spiegel voor. Hoe vri

Duncan Postma
Opinie

De eed of de belofte: wat vraagt Jezus van ons?

Wie een publiek ambt aanvaardt, moet kiezen tussen de eed en de belofte. Voor Duncan Postma lag de eed aanvankelijk voor de hand. De woorden ‘Zo waarlijk helpe mij God almachtig’ spreken hem aan. Toch bleef hij worstelen met Jezus’ duidelijke oproep

Reenen
Opinie

Vergeet de eeuwigheid niet!

‘Stel dat degene met wie je nu spreekt morgen sterven moet! Vandaag kun je hem dan nog wijzen op de Heere Jezus, maar straks is het te laat!’ Deze gedachte geeft een grote ernst aan het evangelisatiewerk. Leeft dat ook zo? En in de kerk zelf? Er zou

Bible League Nederland
Levensverhaal

Hoop achter gevangenismuren: "Jezus houdt van mij, zelfs hier"

Estefanía Jiménez Restrepo ademde zwaar. Ze klemde een geïmproviseerd mes stevig in haar hand. Voor haar lag een andere gevangene op de betonnen vloer van de gevangenis van Pedregal, na een gewelddadig gevecht. Om hen heen klonk een golf van stemmen:

Mirjam Sterk
Nieuws

Uitspraak minister Mirjam Sterk over rol kerken in zorg stuit op kritiek

Minister Mirjam Sterk van Langdurige Zorg vindt dat kerken zich nadrukkelijker moeten afvragen welke rol zij kunnen spelen nu de overheid niet langer alle zorg kan organiseren. In een interview met Trouw zegt zij dat kerken in haar ogen sterk zijn te

hak
Nieuws

Leider Moonsekte veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf

Hak Ja Han (foto), de leider van de omstreden Verenigingskerk, is in Zuid-Korea veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf. De 83-jarige weduwe van sekteleider Sun Myung Moon is schuldig bevonden aan corruptie, omkoping en het misbruiken van geld van

kraamafdeling ziekenhuis
Nieuws

Christelijke verpleegkundige redt baby uit vuurzee: “Ik deed alleen mijn plicht”

Een christelijke verpleegkundige in Pakistan wordt in haar land als een absolute held beschouwd. Dat schrijft Christian Daily International. Razia Noreen riskeerde haar eigen leven om een pasgeboren baby te redden toen er brand uitbrak op de kraamafd

Oorlog Oekraïne
Nieuws

Russische aanval verwoest opslagplaats van christelijke hulporganisatie in Oekraïne

Bij een Russische aanval is vrijdagavond een belangrijke opslagplaats van de christelijke organisatie Ukraine for Christ verwoest. Dat meldt Christian Daily International. Vanuit het gebouw werd jarenlang voedselpakketten en andere hulpgoederen versp

Staaij
Nieuws

Van der Staaij kritisch op coronamaatregelen: Kerken werden hard geraakt

“Hoe kan het dat je in de plaatselijke bouwmarkt wel met een groter aantal mag komen?” Die vraag kreeg voormalig SGP-leider Kees van der Staaij tijdens de coronacrisis regelmatig vanuit kerkelijke gemeenten. Maandag vertelde hij de parlementaire enqu