PKN-predikant over de GemeenteGroeiGroepen: "Het is een goed teken als we elkaar in de kerk broers en zussen noemen"

God 21 juni 2019
Pieter Both

De PKN heeft een aantal succesvolle pioniersplekken opgestart. Vragen vanuit de samenleving worden door de kerk op een creatieve manier beantwoord. Zo zijn er bloeiklassen voor twintigers over aansprekende thema’s als dankbaarheid. Maar ook de interne GemeenteGroeiGroepen, zijn populair. CIP.nl sprak met eén van die mannen achter dit succes, Pieter Both. Hij is deel van de werkgroep GGG-materiaal, die door ds. Jelle de Kok vanuit het Evangelisch werkverband wordt aangestuurd.

Hoe is dat succes van de gemeentegroeigroepen eigenlijk tot stand gekomen Pieter?
"Hans Eschbach heeft deze kringen, vanuit het Evangelische Werkverband, twintig jaar geleden geïntroduceerd. Het is op zich een bekende formule maar het werkt. We zien elk jaar weer veel vraag naar ons samengestelde materiaal. Prachtig om te zien!"

"Wij moeten deels afsterven aan het individu en meer de groepsbelangen gaan dienen."

We hoorden in de wandelgangen dat het thema dit jaar ‘Dit is mijn Lichaam’ zou zijn. Kun je dit bevestigen en zo ja, waarom hebben jullie daarvoor gekozen?
"Dat klopt! De belangrijkste reden voor die keus is dat de samenleving toch wel erg individueel ingesteld is geraakt. Juist het Lichaam van Christus, de nieuwe gemeenschap die ontstaan is dankzij het offer van Jezus, mag daarin een voorbeeld zijn. ‘Je moet worden wat je eet bij het avondmaal’, zei Augustinus ons al voor. De kerk zou de plek moeten zijn waar in de juiste verhouding het individu en de groep samenkomt. Dat komt ook terug in de titel van het materiaal, de kern ligt daarvan in de opstanding van Christus, dat bindt samen. Wij moeten deels afsterven aan het individu en meer de groepsbelangen gaan dienen. Of in ieder geval onze eigen belangen in het juiste perspectief zetten. Die van het dienen van Gods Lichaam."

Wat gaat er nog mis in het Lichaam van Christus? Wat kan er beter?
"Ik zie wel dat kerken vooral kijken hoe ze aantrekkelijk voor mensen kunnen zijn. Dat is ook hoe gemeenschappen zich tegenwoordig inrichten. Het moet aansprekend een aanlokkelijk zijn. Maar juist in de PKN zie je nu ook met de nieuwe pioniersplekken dat we meer familiezijn ontwikkelen. Zo erg zelfs dat ik laatst iemand van búiten de kerk hoorde zeggen: ‘dit voelt als familie’. Familie is soms een wat achtergebleven thema in de kerk. We zijn broers en zussen. Laatst klaagde iemand erover dat we het niet meer ‘broeders en zusters’ noemden maar steeds vaker ‘broers en zussen’. Dan denk ik, dat laatste is toch juist een goed teken? Dat is veel persoonlijker en eigentijdser. Het avondmaal is echt samen zijn, het is echt een liefdesmaal. Hoe dat er in de tijd van de eerste gemeente uit heeft gezien weten we niet precies. Wij hebben vooral het symbolische over gehouden.

"Laatst klaagde iemand erover dat we het niet meer ‘broeders en zusters’ noemden maar steeds vaker ‘broers en zussen’. Dan denk ik, dat laatste is toch juist een goed teken?"

Het was in de oude kerk echt bedoelt voor de armen en dat gebeurt nu nog vaak, dat er dan ook vooral gecollecteerd wordt voor de diakonie. In ons materiaal komt het ‘nieuwe wij’ sterk terug zoals we dat noemen. Het is goed om naar de gemeenschap te kijken. We zijn met vele graankorrels één brood. En Christus’ was de graankorrel die stierf zodat wij konden leven.

In de psychologie wordt steeds vaker beschreven dat we als samenleving de band met elkaar kwijt zijn. Je kunt op verschillende manieren naar het Lichaam van Christus kijken, de plaatselijke kerk zoals die gemeentegroeigroepen, maar ook de wereldwijde kerk. Paulus zegt namelijk ‘er is er maar één kerk, de wereldwijde kerk. Maar je zou ook prima een huiskring als Lichaam van Christus kunnen zien. Want de Bijbel zegt: ‘waar twee of drie vergaderd zijn daar is God in hun midden’. We schrijven het materiaal om het geloofsgesprek op gang te brengen. Het stelt altijd de vraag: ‘hoe geef jij de theorie vorm in jouw leven?’ Dus het is niet per se de studie maar groei in geloof is het doel, het gaat om je hoofd, hart en je handen.

Soms zie je dat we nogal eens in dat theoretische blijven hangen. Soms horen we dat het materiaal te weinig diepgravend is. Dat we er te weinig diepgravende feiten inzetten. Maar dan denk ik: het gaat om meer vruchten dragen en niet om meer takken te krijgen. Dus het is echt wat je ermee doet. Het toepassen van de kennis die je hebt en krijgt. Meer kennis van het geloof verwarren mensen nog weleens met geloofsgroei."

Hoe komt dat materiaal nou tot stand? Is dat een geheim ritueel of gaan jullie heel lang vasten en slaan jullie dan op goed geluk de Bijbel open?
"Vanuit de brainstorm kwamen we op het thema individualisering. Iemand had het boek Borderline Times van Dirk de Wagter gelezen en vond dat we iets met het thema individualisering moesten gaan doen. Vroeger was het niet per se beter, hoor. Toen werden mensen soms ook juist onderdrukt door de christelijke heersende moraal. Ze moesten zich dan erg aanpassen en je kon niet met je kop boven het maaiveld uitsteken. Nu is dat meer vrijgevochten maar dat heeft ook zijn nadelen. Deze tijd is niet per se slecht, dat hoor je ook nog wel eens. Moderne media bijvoorbeeld, daar kun je heel negatief naar kijken maar je kan het ook het wonder van verbinding noemen! Ik vind het heel mooi dat mijn verhuizing voor mijn kinderen veel makkelijker is geworden door social media. God wil ook dat we ons ontplooien maar we mogen ons ook opzij zetten voor de ander."

Prachtig! Waneer starten we? En is er nog meer informatie?
"Op de landelijke GemeenteGroeiGroependag van het Evangelisch Werkverband, op zaterdag 7 september geef ik een lezing over het materiaal en is er een workshop over hoe je een gesprek leidt en hoe je een kring vormgeeft. Daarbij verstrekken we informatie over de achtergronden van het materiaal."

Praatmee

Beluister onze podcast

#392 Jeffrey & mr. Lineke Blijdorp over Tom de Wal, Onno Hoes en godsdienstvrijheid
Of beluister op:

Meerartikelen

JD Vance
Nieuws

JD Vance noemt abortusstrijd geestelijke keuze tussen God en heidendom

Tijdens de jaarlijkse March for Life in Washington heeft de Amerikaanse vicepresident JD Vance scherpe woorden gebruikt over het abortusdebat. Volgens hem gaat het niet alleen om politiek, maar om een fundamentele keuze. Het is een keuze tussen leven

Whitechapel
Nieuws

Vrees voor confrontaties met moslims: christelijke mars in Londen verplaatst

Een geplande christelijke mars met de naam Walk with Jesus mag eind januari niet doorgaan in de Londense wijk Whitechapel. De Metropolitan Police verbood het evenement op die locatie vanwege zorgen over mogelijke geweldsincidenten en ernstige verstor

Pakistan vlag
Nieuws

Christelijke verpleegkundigen in Pakistan vrijgesproken na jaren van angst en onderduiken

Twee christelijke verpleegkundigen in Pakistan zijn na meer dan vier jaar vrijgesproken van godslastering. Daarmee komt een einde aan een zaak die hun leven volledig ontwrichtte en hen dwong onder te duiken uit angst voor geweld, laat Kerk in Nood we

Ds. C. Harinck
Video

GerGem-predikant vertelt met welke uitspraak van Jezus calvinisten moeite hebben

'Komt in, gij gezegenden Mijns Vaders.' Veel calvinisten hebben moeite met deze woorden van de Heere Jezus. Dat stelde ds. C. Harinck, emerituspredikant binnen de Gereformeerde Gemeenten, onlangs in een preek. Volgens Harinck verloopt het eindoordeel

Peter Drost
Interview

Ds. Peter Drost keert terug uit Oostenrijk: “We leerden dat God ons niet nodig heeft”

Na zes jaren in Oostenrijk is ds. Peter Drost met zijn gezin teruggekeerd naar Nederland. In de zomer van 2024 verhuisde het gezin naar Wenen om vanuit daar het werk in Graz voort te zetten. “Dat was een grote verandering.” Inmiddels is duidelijk gew

André Flach
Video

Terugkijken: SGP-Kamerlid André Flach over recente politieke ontwikkelingen

De kans is groot dat het langverwachte regeerakkoord al deze week wordt gepresenteerd. Enkele weken later zou dan een nieuw kabinet kunnen aantreden, al moeten kandidaat-bewindspersonen eerst nog worden gescreend en bereid gevonden worden om hun taak

Ds. A. J. R. Treur
Nieuws

Ds. Treur aanvaardt beroep hervormde gemeente Aalsmeer

De hervormde gemeente Aalsmeer (wijk Dorp) krijgt een nieuwe predikant. Ds. A. J. R. Treur (foto) uit Bodegraven heeft het op hem uitgebrachte beroep aangenomen. Daarmee komt een einde aan de vacature in de wijkgemeente. Ds. Treur was de afgelopen ja

Zin op School
Persbericht

'Evert de Ezel' brengt het Paasverhaal dichtbij voor kinderen

Een vrolijk ezeltje dat kinderen meeneemt naar het hart van Pasen. Met Evert de Ezel verschijnt voor het eerst een deel uit de bekende Lost Sheep-serie in een Nederlandse mini editie. Het boekje is vertaald en uitgegeven door Zin op School en bedoeld

Meerartikelen

Licht in duisternis
Positief nieuws

Lichtheid in crisis: vreugde die blijft als alles wankelt

Ik kan me voorstellen dat mensen niet begrijpen waarom “vreugde” een waarde kan zijn van een humanitaire organisatie. We werken toch in gebieden die getroffen worden door een oorlog of ramp? We zien toch mensen in de meest verschrikkelijke omstandigh

Lineke Blijdorp
Podcast

Vrijheid van christenen onder druk? Advocaat waarschuwt voor gevaarlijk precedent

Is de vrijheid van godsdienst in Nederland nog vanzelfsprekend of schuift er ongemerkt iets? Die vraag staat centraal in het publieke debat dat is losgebarsten na het ingrijpen van de gemeente Tilburg bij een genezingsdienst van Frontrunners. De gebe

Kenneth Kühn
Interview

Kenneth dient Iraanse kerk: "Bid niet voor een nieuw regime, maar voor het Koninkrijk van God"

Terwijl Iran opnieuw wordt overspoeld door geweld en grootschalige repressie, klinkt vanuit de ondergrondse kerk een oproep die er haaks op staat. “Mijn diepste gebed is niet in de eerste plaats dat het regime valt”, zegt Kenneth Kühn. “Mijn gebed is

Doopdienst
Positief nieuws

Geestelijke doorbraak tijdens dakdekkersconferentie: tientallen direct gedoopt

Begin januari vond er een opvallende gebeurtenis plaats tijdens een grote vakbeurs voor dakdekkers in de Verenigde Staten. Aan het einde van de conferentie kwamen meer dan tweehonderd mannen en vrouwen tot geloof na een heldere verkondiging van het E

Esther van Willigen
Interview

Esther van Willigen wil misbruik bespreekbaar maken in de kerk: “Het gebeurt ook hier”

Jarenlang droeg Esther van Willigen een werkelijkheid met zich mee die zij zelf niet volledig kon plaatsen. Angst, schaamte en lichamelijke klachten bepaalden haar leven, zonder dat zij wist waar die vandaan kwamen. Pas veel later ontdekte zij dat wa

Carianne Ros
Preekverslag

Carianne Ros confronteert christenen: “Waar bouw jij eigenlijk je zekerheid op?”

Er zijn onderwerpen die we liever een beetje ontwijken in ons geloofsleven. Dingen waar we het niet zo graag over hebben, omdat ze te dichtbij komen. Onze tijd misschien, onze agenda, onze gezondheid. Maar voor veel van ons is er één terrein waar het

Politiehond
Nieuws

Inzet politiehonden bij arrestatie Tom de Wal roept vraagtekens op

De inzet van politiehonden bij het beëindigen van een religieuze bijeenkomst in Tilburg roept scherpe juridische vragen op. Niet zozeer over de bevoegdheid van de politie om geweldsmiddelen in te zetten, maar over de noodzaak en proportionaliteit daa

Bram Beute
Column

De kerk ligt mij niet zo (en daarom bid ik voor eenheid)

De kerk ligt mij niet zo. Dat is misschien gek om te zeggen voor een dominee, maar het is wel waar. Het gaat in de kerk over wat mij het meest dierbaar is, over mijn life-line, over mijn hoop, over Gods liefde in Jezus Christus. Dat is prachtig en in

Iran
Nieuws

Christenen Iran extra kwetsbaar tijdens rellen en protesten

De recente escalatie van rellen en protesten in Iran, de meest significante sinds de Islamitische Revolutie van 1979, heeft de christelijke gemeenschap in het land in verhoogde staat van paraatheid gebracht. Dat stelt International Christian Concern.

Formatie
Nieuws

Protestants Nederland doet oproep aan politieke leiders bij formatie

De vereniging Protestants Nederland heeft een dringend appel gedaan op politieke leiders die betrokken zijn bij de vorming van een nieuw kabinet. In een brief aan informateur Letschert en de partijleiders van VVD, D66 en CDA vraagt de organisatie aan

India
Nieuws

Huizen van christenen in India verwoest nadat ze weigeren geloof af te zweren

In het dorp Midapalli in de Indiase staat Maharashtra zijn de huizen van vier christelijke gezinnen verwoest. Dit gebeurde nadat zij weigerden hun geloof af te zweren, zo meldt Christian Solidarity Worldwide (CSW). De organisatie roept de autoriteite

Groot Nieuws Radio
Nieuws

Groot Nieuws Radio naar finale RadioRing met twee nominaties

Groot Nieuws Radio heeft de finale van de RadioRing bereikt. De christelijke zender is dit jaar twee keer genomineerd. Presentator Jorieke Eijlers behoort tot de vijf kanshebbers voor Beste Presentator. Het programma De Nieuwe Morgen staat in de top