Christelijke prominenten uiten in open brief kritiek over koers EO

Nieuws 22 september 2016
EO logo
Een groep christelijke leiders hebben onder naam ”appelgroep beleid EO” woensdagmiddag om 12 uur een open brief aangeleverd bij het bestuur en de directie van de Evangelische Omroep (EO). De groep uit zijn grote zorg over de huidige koers van de omroep. De briefschrijvers maken zich zorgen over de ruimte die de EO biedt aan de voormalige IKON, een omroep die tot voor kort de Nederlandse kerken representeerde in het publieke bestel.

Lees de brief hieronder: 
 
Ondergetekenden, leden van de EO, richten zich tot u met de volgende kritische vragen naar aanleiding van het feit dat de EO ruimte heeft gegeven aan de IKON, die in verband met bezuinigingen uit de ether zou verdwijnen. We leggen twee zaken, die ons ter harte gaan, aan u voor:
 
1. Als we in de ruimte die u aan de IKON hebt gegeven een uiting van christelijke ruimhartigheid mogen zien, dan heeft dat onze instemming. U zou dit tot uitdrukking kunnen brengen door een gedeelte van uw zendtijd af te staan aan programma’s die inhoudelijk overeenkomen met wat we tot nu toe bij de IKON konden horen en zien. Deze programma’s zouden dan ook als zodanig gemarkeerd kunnen worden, zodat duidelijk is dat de EO niet verantwoordelijk is voor de inhoud ervan. Hoe groot het aandeel ervan is zou bijvoorbeeld door de luister- en kijkdichtheid kunnen worden bepaald.
 
2. Wij hebben echter de indruk dat de EO hiermee tot uitdrukking wil brengen dat de theologische ligging van de IKON voortaan tot de geestelijke achtergrond van de EO behoort, zodat ook benoemingen van (beleids)medewerkers bij de EO zouden kunnen plaatsvinden, van wie bekend is, dat ze de identiteit van de EO, zoals die statutair is verwoord, niet zouden kunnen bijvallen of zelfs zouden kunnen tegenstaan. Als dat het geval zou zijn, dan valt te verwachten dat dit op den duur tot het verdwijnen van de EO zal leiden. De EO is een omroep geweest die in de reformatorische en evangelicale traditie van het christelijk geloof wil staan en zich daardoor wil laten voeden. De IKON heeft er altijd blijk van gegeven in eerste instantie algemeen religieus te zijn en slechts bij enkele noties uit de Bijbel en de christelijke traditie te willen aansluiten. Men gaf ook primair ruimte aan mensen die afwijzend tegenover de reformatorische traditie (zijn komen te) staan. Als dit een onderdeel van de geestelijke achtergrond van de EO wordt, dan volgt u dezelfde weg als de NCRV en komt naar ons inzicht het bestaansrecht van de EO in het geding. Als u met de nieuwe constructie op randkerkelijken mikt: voor zover die in een religieuze omroep zijn geïnteresseerd, kunnen zij terecht bij de NCRV.
 
Wij hebben het gevoel dat onze zorgen door velen worden gedeeld en doen een beroep op u om helderder met de achterban te communiceren over de te volgen koers. Met vriendelijke groet,
 
dr. H. A. Bakker
dr. G. van den Brink
dr. M. van Campen,
dr. Cees Dekker
dr. ir. J. van der Graaf
dr. J. Hoek
drs. A. B. F. Hoek-Van Kooten
dr. P. H. R. van Houwelingen
dr. H. Jochemsen
drs. I. A. Kole
dr. E. P. Meijering,
dr. Willem J. Ouweneel
dr. H. G. L. Peels
dr. R. Seldenrijk
dr. A. H. van Veluw
dr. W. Verboom

Reactie EO
De EO reageerde woensdag op de brief. "Een antwoord laat niet lang op zich wachten. In Visie, het mediamagazine van de EO, staat volgende week een groot interview met EO-directeuren Arjan Lock en Jaap Kooij," zo meldt de omroep. Het gesprek vond overigens plaats voordat de open brief verstuurd werd. 
In het interview gaan Lock en Kooij in op de vraag of de EO is veranderd, nu het geluid van de voormalige IKON onderdak heeft gevonden bij de omroep. Ze leggen onder meer uit dat het representeren van ‘het geluid’ van de protestantse kerken niet ten koste gaat van de missie van de EO: “Vanuit de missie van de EO zullen we onverkort programma’s blijven maken over het volgen van Jezus, inclusief het kruis en de opstanding. En ook in een taal die past bij de traditie waaruit wij komen.”
Wat betekent het precies, die representatie van kerken, werd hen gevraagd in het interview. Arjan: “Het gaat om de volledige breedte van de protestantse kerk, dus van de Protestantse Kerk en de kleine gereformeerde kerken tot aan de baptisten, remonstranten en oudkatholieken. We vonden het bijzonder dat de kerken ons de vraag stelden of hun geluid bij ons kon worden ondergebracht. Het is tegelijk ook een moeilijke, bijna onmogelijke taak; alle kerken vertegenwoordigen in het omroepbestel is best ingewikkeld. Maar we geloven dat ondanks de grote mate van secularisatie, de kerken in onze samenleving een stem horen te hebben. De kerk is het lichaam van Christus, ook in deze tijd.” 
Arjan Lock: "Het vertegenwoordigen van protestants Nederland is maar een klein deel van de verantwoordelijkheid die we hebben."


Jaap: “Het is wel belangrijk te benadrukken dat die taak erbij komt en dus niet in de plaats is gekomen van de missie die we als EO hebben. Wat we als EO maken, blijft voluit gaan om de kern van onze missie. We zijn ons er wel van bewust dat onze EO-missie en de taak om de kerken te laten horen inhoudelijk soms op spanning kunnen staan.” 

Arjan: “Tegelijkertijd is het vertegenwoordigen van protestants Nederland maar een klein deel van de verantwoordelijkheid die we hebben.” 

Tom Mikkers
Onlangs was er veel kritiek na de aanstelling van remonstrant Tom Mikkers als programmamaker bij de EO. De brief die hierboven staat heeft daar in directe zin alles mee te maken, al wordt er niet expliciet naar verwezen, omdat de briefschrijvers het waarschijnlijk niet op de man wilde spelen.

Tom Mikkers (foto) was 8,5 jaar algemeen secretaris van de Remonstrantse Broederschap. Het kerkgenootschap staat bekend als zeer vrijzinnig en veel EO leden snapten daarom niet waarom hij werd aangenomen als programmamaker, omdat zijn achtergrond niet zou aansluiten bij de reformatorische en evangelische roots van de omroep. Het is bijvoorbeeld algemeen bekend dat heel veel mensen bij de remonstranten de letterlijke opstanding van Jezus uit de dood ontkennen en er binnen de kerk absoluut geen probleem van wordt gemaakt. Iedereen is vrij om te geloven zoals hij of zij dat wil. Dat klinkt erg mooi voor veel mensen, maar staat aan de andere kant dus haaks op de achtergrond van de EO en de beleving van de achterban.

Dr. M. A. van den Berg uitte in het Reformatorisch Dagblad scherpe kritiek op de aanstelling van Mikkers. "Het verval van de NCRV, destijds de reden om de EO in het leven te roepen, verbleekt in het licht van de afgang van de EO."

"De visie op God en mens van remonstranten staat haaks op de uitgangspunten van de EO," voegde ds. J. Belder toe tegenover CIP.nl. "Ja, ik begrijp dat er onontkoombare compromissen gesloten moeten worden in omroepland. Maar de EO moet ervoor waken dat het eigen geluid niet verstomt."

Directeur Arjan Lock en de EO lieten destijds weten blij te zijn met de aanstelling van Mikkers omdat het zou passen bij het voornemen van de EO om het geluid "van de wegbezuinigde IKON – en daarmee van verschillende Nederlandse kerken – door te laten klinken."

De crux
Samenvattend draait de discussie dus om een verschil tussen de visie van het bestuur van de EO en de visie van een groot deel van haar achterban. Directeur Arjan Lock wijst er op dat de EO alle kerken wil vertegenwoordigen. Protestants Nederland is "maar een klein deel van de verantwoordelijkheid die we hebben," zo stelt hij in het interview met Visie. De achterban - en de briefschrijvers - wijzen er juist op dat de programma's van de EO dienen te worden gemaakt vanuit juist die protestantse achtergrond: de reformatorische en evangelicale traditie. En daar wringt de schoen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Patrick & Jeffrey over de Opwekkingsconferentie, asielkoers ChristenUnie en Nigeriaanse christenen
Of beluister op:

Meerartikelen

India gebed
Nieuws

Zeker 25 christenen gewond bij aanval op kerkdienst in India

Minstens 25 christenen zijn gewond geraakt nadat een groep hindoe-nationalisten een gebedsdienst aanviel in het dorp Sadrapal, in de Indiase deelstaat Chhattisgarh. Onder de slachtoffers bevinden volgens International Christian Concern zich de zwange

WK 2026
Nieuws

Kerken zien WK voetbal als unieke kans om Evangelie te delen met de wereld

Terwijl miljoenen voetbalfans zich opmaken voor het WK voetbal van 2026 in de Verenigde Staten, Canada en Mexico, bereiden duizenden christenen zich voor op een andere missie: het delen van het Evangelie. Dit laat Christian Daily International weten.

Ds. C. J. Rijsdijk
Nieuws

Hervormde gemeente Boven-Hardinxveld brengt beroep uit op ds. C. J. Rijsdijk

De hervormde gemeente te Boven-Hardinxveld heeft een beroep uitgebracht op ds. C. J. Rijsdijk (foto). De predikant moet in Boven-Hardinxveld ds. J. C. Breugem opvolgen. Laatstgenoemde predikant is sinds maart 2023 verbonden aan de hervormde gemeente

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp vertelt hoe kleinzoon van satanspriester tot geloof kwam

"Soms sprong Willem halverwege de dienst op om de kerk acuut te verlaten. Toen het weer eens zover was, sprak ik hem na de dienst. Ik vroeg hem waarom hij er telkens vandoor ging. Ik zei: je bent bang voor Gods liefde, hé? Ik zag hoe zijn ogen vochti

ds. T. Schakel
Dagelijks leven

Ds. Schakel beantwoordt Refoweb-vraag: ‘Spui geen azijn over jonge bekeerlingen’

Binnen reformatorische kring wordt soms met scepsis gekeken naar de groeiende stroom getuigenissen van jongeren die tot geloof komen. Volgens ds. T. Schakel (foto) uit Yerseke is die houding niet altijd terecht. In een antwoord op Refoweb roept hij c

Evangelische Hogeschool
Persbericht

Evangelische Hogeschool houdt open dag voor jongeren die christelijk tussenjaar overwegen

Jongeren die nadenken over een christelijk tussenjaar kunnen op vrijdag 12 juni terecht bij de open dag van de Evangelische Hogeschool (EH) in Amersfoort. Bezoekers krijgen daar de gelegenheid om kennis te maken met het EH-Basisjaar en het EH-Traject

Kirill en Poetin
Nieuws

Oekraïense functionaris wil Russisch-Orthodoxe Kerk uit Wereldraad van Kerken

Een hoge Oekraïense regeringsfunctionaris heeft opgeroepen om de Russisch-Orthodoxe Kerk uit de Wereldraad van Kerken (WCC) te zetten. Dat meldt The Christian Post. Volgens hem handelt de kerk in strijd met de basisprincipes van het christelijk geloo

Bobby en Hannah Schuller
Interview

Bobby Schuller verwacht opwekking in Europa: "Het begint in Nederland"

Voor Bobby en Hannah Schuller voelde hun recente bezoek aan Nederland als thuiskomen. Niet alleen vanwege hun Nederlandse wortels, maar ook vanwege wat zij hier geestelijk ervaren. In Hour of Power vertellen zij over hun liefde voor Nederland, hun ve

Meerartikelen

Ds. Ernst Leeftink
Opinie

Waar blijft de solidariteit met Palestijnse christenen?

Veel Nederlandse christenen voelen zich sterk verbonden met Israël. Maar wat betekent die betrokkenheid wanneer Palestijnse christenen te maken krijgen met geweld, intimidatie en discriminatie? Dominee Ernst Leeftink vraagt zich af waarom deze groep

Arie-Jan Mulder
Column

Hoe Gods Koninkrijk zichtbaar wordt: Jezus wilde geen vuur uit de hemel

Wat bedoelde Jezus toen Hij Zijn leerlingen eropuit stuurde met de woorden: "Vrede voor dit huis"? Volgens Arie-Jan Mulder ligt daarin de kern van Gods Koninkrijk besloten. Hij laat zien waarom het zoeken van vrede een opdracht is voor iedere volgeli

Hildebrand Bijleveld
Opinie

Mirjam Bikker ziet het goed: we leven in nieuwe migratietijden

Er klonk zaterdag op het ChristenUnie-congres voor het eerst echt een ander geluid ten aanzien van migratie, in navolging van een eerder aangekondigde koerswijziging van de partij in De Telegraaf. Mirjam Bikker zei in haar speech op het congres dat d

Preekstoel
Nieuws

Student B. Teunissen aanvaardt beroep van oud gereformeerde gemeente Hendrik-Ido-Ambacht

Stud. B. Teunissen uit Ede heeft het beroep van de oud gereformeerde gemeente (ogg) te Hendrik-Ido-Ambacht als lerend ouderling aangenomen. De kerkelijke gemeente te Hendrik-Ido-Ambacht was vanwege het emeritaat van ds. J. van Prooijen in 2017 al bij

Tom Berendsen
Nieuws

SGP teleurgesteld over reactie kabinet op sluiting protestantse kerken in Algerije

De SGP is teleurgesteld over de reactie van minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen (foto) op Kamervragen over de positie van christenen in Algerije. Volgens SGP-Kamerlid Diederik van Dijk spreekt uit de antwoorden te weinig urgentie, terwijl a

AZC Bergschenhoek
Nieuws

Iraans christelijk gezin voelt zich onveilig in AZC Bergschenhoek

Een Iraans christelijk gezin dat verblijft in de opvanglocatie van het COA in Bergschenhoek zegt zich al langere tijd onveilig te voelen vanwege hun geloofsovertuiging. Volgens vader Farhad, een schuilnaam, wordt zijn jonge dochter aangesproken op ha

Israëlische soldaten
Nieuws

Israëlische veiligheidstroepen arresteren Palestijnse christelijke student én voetbalster 

Israëlische veiligheidstroepen hebben deze week de 21-jarige Palestijnse christen Natalie Abu Dayyeh opgepakt tijdens een inval in een studentenwoning nabij de Birzeit Universiteit op de Westelijke Jordaanoever. De arrestatie heeft geleid tot kritiek

Luke Salmons
Nieuws

Britse politie treft schikking met christelijke agent die ontslagen werd na kritiek op islam

De Britse politie van North Yorkshire heeft een schikking getroffen met voormalig politieondersteuner Luke Salmons. Salmons stelde dat hij werd gediscrimineerd vanwege zijn christelijke levensovertuiging nadat hij tijdens een verplichte diversiteitst

André Flach
Nieuws

SGP verzet zich tegen verruiming zondagsopenstelling

De SGP wil voorkomen dat winkels in de toekomst vaker verplicht op zondag hun deuren moeten openen. Samen met de SP heeft de partij Kamervragen gesteld over de evaluatie van de Winkeltijdenwet. Aanleiding is een eerder aangenomen VVD-motie, waardoor

Ds. Oscar Lohuis
Video

Dit is waar ds. Oscar Lohuis moeite mee heeft in het hedendaagse christendom

"Mijn moeite met het christendom vandaag de dag is dat het zo ontzettend veel over ons en over nu gaat", aldus ds. Oscar Lohuis. Volgens de baptistenpredikant is er binnen sommige kerken een naar eigen zeggen christelijke vertaling van de hedendaagse

Isaac Bataga
Nieuws

Kerken spelen belangrijke rol in strijd tegen ebola-uitbraak in Congo

Kerken en hulporganisaties in de Democratische Republiek Congo (DRC) zetten zich actief in om de verspreiding van ebola tegen te gaan. Naast medische hulp proberen zij ook desinformatie te bestrijden en mensen bewust te maken van eenvoudige hygiënema

Vluchtelingengebedsweek
Persbericht

Vluchtelingengebedsweek roept christenen op: ‘Hoe lang nog?’

Stichting Gave organiseert van 14 tot en met 20 juni opnieuw de jaarlijkse Vluchtelingengebedsweek. Dit jaar staat de gebedsweek in het teken van de vraag: "Hoe lang nog?", geïnspireerd door Psalm 13. Christenen worden uitgenodigd om een week lang da