Christelijke prominenten uiten in open brief kritiek over koers EO

Nieuws 22 september 2016
EO logo
Een groep christelijke leiders hebben onder naam ”appelgroep beleid EO” woensdagmiddag om 12 uur een open brief aangeleverd bij het bestuur en de directie van de Evangelische Omroep (EO). De groep uit zijn grote zorg over de huidige koers van de omroep. De briefschrijvers maken zich zorgen over de ruimte die de EO biedt aan de voormalige IKON, een omroep die tot voor kort de Nederlandse kerken representeerde in het publieke bestel.

Lees de brief hieronder: 
 
Ondergetekenden, leden van de EO, richten zich tot u met de volgende kritische vragen naar aanleiding van het feit dat de EO ruimte heeft gegeven aan de IKON, die in verband met bezuinigingen uit de ether zou verdwijnen. We leggen twee zaken, die ons ter harte gaan, aan u voor:
 
1. Als we in de ruimte die u aan de IKON hebt gegeven een uiting van christelijke ruimhartigheid mogen zien, dan heeft dat onze instemming. U zou dit tot uitdrukking kunnen brengen door een gedeelte van uw zendtijd af te staan aan programma’s die inhoudelijk overeenkomen met wat we tot nu toe bij de IKON konden horen en zien. Deze programma’s zouden dan ook als zodanig gemarkeerd kunnen worden, zodat duidelijk is dat de EO niet verantwoordelijk is voor de inhoud ervan. Hoe groot het aandeel ervan is zou bijvoorbeeld door de luister- en kijkdichtheid kunnen worden bepaald.
 
2. Wij hebben echter de indruk dat de EO hiermee tot uitdrukking wil brengen dat de theologische ligging van de IKON voortaan tot de geestelijke achtergrond van de EO behoort, zodat ook benoemingen van (beleids)medewerkers bij de EO zouden kunnen plaatsvinden, van wie bekend is, dat ze de identiteit van de EO, zoals die statutair is verwoord, niet zouden kunnen bijvallen of zelfs zouden kunnen tegenstaan. Als dat het geval zou zijn, dan valt te verwachten dat dit op den duur tot het verdwijnen van de EO zal leiden. De EO is een omroep geweest die in de reformatorische en evangelicale traditie van het christelijk geloof wil staan en zich daardoor wil laten voeden. De IKON heeft er altijd blijk van gegeven in eerste instantie algemeen religieus te zijn en slechts bij enkele noties uit de Bijbel en de christelijke traditie te willen aansluiten. Men gaf ook primair ruimte aan mensen die afwijzend tegenover de reformatorische traditie (zijn komen te) staan. Als dit een onderdeel van de geestelijke achtergrond van de EO wordt, dan volgt u dezelfde weg als de NCRV en komt naar ons inzicht het bestaansrecht van de EO in het geding. Als u met de nieuwe constructie op randkerkelijken mikt: voor zover die in een religieuze omroep zijn geïnteresseerd, kunnen zij terecht bij de NCRV.
 
Wij hebben het gevoel dat onze zorgen door velen worden gedeeld en doen een beroep op u om helderder met de achterban te communiceren over de te volgen koers. Met vriendelijke groet,
 
dr. H. A. Bakker
dr. G. van den Brink
dr. M. van Campen,
dr. Cees Dekker
dr. ir. J. van der Graaf
dr. J. Hoek
drs. A. B. F. Hoek-Van Kooten
dr. P. H. R. van Houwelingen
dr. H. Jochemsen
drs. I. A. Kole
dr. E. P. Meijering,
dr. Willem J. Ouweneel
dr. H. G. L. Peels
dr. R. Seldenrijk
dr. A. H. van Veluw
dr. W. Verboom

Reactie EO
De EO reageerde woensdag op de brief. "Een antwoord laat niet lang op zich wachten. In Visie, het mediamagazine van de EO, staat volgende week een groot interview met EO-directeuren Arjan Lock en Jaap Kooij," zo meldt de omroep. Het gesprek vond overigens plaats voordat de open brief verstuurd werd. 
In het interview gaan Lock en Kooij in op de vraag of de EO is veranderd, nu het geluid van de voormalige IKON onderdak heeft gevonden bij de omroep. Ze leggen onder meer uit dat het representeren van ‘het geluid’ van de protestantse kerken niet ten koste gaat van de missie van de EO: “Vanuit de missie van de EO zullen we onverkort programma’s blijven maken over het volgen van Jezus, inclusief het kruis en de opstanding. En ook in een taal die past bij de traditie waaruit wij komen.”
Wat betekent het precies, die representatie van kerken, werd hen gevraagd in het interview. Arjan: “Het gaat om de volledige breedte van de protestantse kerk, dus van de Protestantse Kerk en de kleine gereformeerde kerken tot aan de baptisten, remonstranten en oudkatholieken. We vonden het bijzonder dat de kerken ons de vraag stelden of hun geluid bij ons kon worden ondergebracht. Het is tegelijk ook een moeilijke, bijna onmogelijke taak; alle kerken vertegenwoordigen in het omroepbestel is best ingewikkeld. Maar we geloven dat ondanks de grote mate van secularisatie, de kerken in onze samenleving een stem horen te hebben. De kerk is het lichaam van Christus, ook in deze tijd.” 
Arjan Lock: "Het vertegenwoordigen van protestants Nederland is maar een klein deel van de verantwoordelijkheid die we hebben."


Jaap: “Het is wel belangrijk te benadrukken dat die taak erbij komt en dus niet in de plaats is gekomen van de missie die we als EO hebben. Wat we als EO maken, blijft voluit gaan om de kern van onze missie. We zijn ons er wel van bewust dat onze EO-missie en de taak om de kerken te laten horen inhoudelijk soms op spanning kunnen staan.” 

Arjan: “Tegelijkertijd is het vertegenwoordigen van protestants Nederland maar een klein deel van de verantwoordelijkheid die we hebben.” 

Tom Mikkers
Onlangs was er veel kritiek na de aanstelling van remonstrant Tom Mikkers als programmamaker bij de EO. De brief die hierboven staat heeft daar in directe zin alles mee te maken, al wordt er niet expliciet naar verwezen, omdat de briefschrijvers het waarschijnlijk niet op de man wilde spelen.

Tom Mikkers (foto) was 8,5 jaar algemeen secretaris van de Remonstrantse Broederschap. Het kerkgenootschap staat bekend als zeer vrijzinnig en veel EO leden snapten daarom niet waarom hij werd aangenomen als programmamaker, omdat zijn achtergrond niet zou aansluiten bij de reformatorische en evangelische roots van de omroep. Het is bijvoorbeeld algemeen bekend dat heel veel mensen bij de remonstranten de letterlijke opstanding van Jezus uit de dood ontkennen en er binnen de kerk absoluut geen probleem van wordt gemaakt. Iedereen is vrij om te geloven zoals hij of zij dat wil. Dat klinkt erg mooi voor veel mensen, maar staat aan de andere kant dus haaks op de achtergrond van de EO en de beleving van de achterban.

Dr. M. A. van den Berg uitte in het Reformatorisch Dagblad scherpe kritiek op de aanstelling van Mikkers. "Het verval van de NCRV, destijds de reden om de EO in het leven te roepen, verbleekt in het licht van de afgang van de EO."

"De visie op God en mens van remonstranten staat haaks op de uitgangspunten van de EO," voegde ds. J. Belder toe tegenover CIP.nl. "Ja, ik begrijp dat er onontkoombare compromissen gesloten moeten worden in omroepland. Maar de EO moet ervoor waken dat het eigen geluid niet verstomt."

Directeur Arjan Lock en de EO lieten destijds weten blij te zijn met de aanstelling van Mikkers omdat het zou passen bij het voornemen van de EO om het geluid "van de wegbezuinigde IKON – en daarmee van verschillende Nederlandse kerken – door te laten klinken."

De crux
Samenvattend draait de discussie dus om een verschil tussen de visie van het bestuur van de EO en de visie van een groot deel van haar achterban. Directeur Arjan Lock wijst er op dat de EO alle kerken wil vertegenwoordigen. Protestants Nederland is "maar een klein deel van de verantwoordelijkheid die we hebben," zo stelt hij in het interview met Visie. De achterban - en de briefschrijvers - wijzen er juist op dat de programma's van de EO dienen te worden gemaakt vanuit juist die protestantse achtergrond: de reformatorische en evangelicale traditie. En daar wringt de schoen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#399 Jeffrey & Samuel Lee over de pinksterbeweging, leiderschap en het welvaartsevangelie
Of beluister op:

Meerartikelen

Ajax-voetballer Djarno Hofland en voorganger Patrick van der Laan
Video

Ajax-voetballer Djarno Hofland en dominee Patrick van der Laan te gast in Hour of Power

Hij wilde bewijzen dat God niet bestond en volgde daarom de Alpha-cursus. Dat veranderde alles. Aanstaande zondag in Hour of Power vertelt voorganger Patrick van der Laan van De Meerkerk in Hoofddorp zijn verhaal. Onlangs doopte hij daar ook Ajax-voe

Ds. G. van Zanden
Video

Ds. Van Zanden vraagt in preek over Jezus' zalving of er farizeeërs in de kerk zitten

In Lukas 7 lezen we hoe een zondige vrouw Jezus' voeten wast en zalft. De farizeeër Simon ziet dit in zijn eigen huis gebeuren. Hij snapt er niets van dat Jezus Zich door deze vrouw laat aanraken en keurt deze handeling volstrekt af. Deze geschiedeni

Jubilate Deo Woudenberg - Marco den Toom
Video

Jubilate Deo Woudenberg zingt het prachtige 'Kyrie' onder leiding van Marco den Toom

'Kyrie Eleison. Heer ontferm U over ons. Christe eleison. Christus, ontferm U over ons.' Deze woorden zijn afkomstig uit het prachtige lied 'Kyrie' van componist Louis Vierne. Het lied wordt in onderstaande video op fraaie wijze ten gehore gebracht d

Johan Schep
Video

Johan Schep wijst in videoboodschap op geloof en gehoorzaamheid Maria

In deze video-overdenking staat evangelist Johan Schep stil bij het Bijbelse verhaal van Maria en de geboorte van de Messias. Hij zoomt in het bijzonder in op de rol van geloof en gehoorzaamheid in Gods heilsplan. Volgens de spreker markeert de geboo

SGP-jongerendag
Persbericht

SGP-jongeren organiseren jongerendag over spanningen in samenleving

SGP-jongeren organiseren op zaterdag 11 april 2026 hun jaarlijkse jongerendag in Barneveld. Naar verwachting zullen tussen de 500 en 800 jongeren uit heel Nederland samenkomen voor een dag van lezingen, debat en ontmoeting. Het thema van de dag is “S

doekes
Opinie

Waarom ideologie vervaagt en geloof versterkt door de jaren heen

Jonge mensen zijn vaak sterk ideologisch. Nog zeer overtuigd van het idee dat ze de wereld kunnen veranderen, radicaal in hun standpunten en vol energie. Opvallend is dat naarmate de jaren verstrijken, ideologie vaak minder sterk wordt, minder radica

Dr. Piet van Midden
Column

In aanloop naar Pasen sta ik met lege handen: wie vult ze?

In deze column blikt dr. Piet van Midden verbindt hij verdriet met de gebrokenheid van onze tijd. Tussen oorlog, ziekte en zijn eigen pijn klinkt de vraag: wat betekent Pasen nog werkelijk? Vanuit de Bijbel en zijn eigen leven zoekt de predikant naar

Jaap Bönker/harp
Verdieping

De harp: een instrument dat voor meer geschikt is dan alleen de lofzang

De harp is een muziekinstrument dat gebruikt werd in de tempel en bij uitstek geschikt is voor lofzang. Maar het instrument heeft veel meer betekenissen, schrijft Jaap Bönker in De Zin der Dingen.  De harp, in het Hebreeuws ‘kinnor’, is een veelgenoe

Meerartikelen

Diederik van Dijk
Persbericht

SGP noemt wetenschapstoets draagmoederschap teleurstellend

Terwijl Nederland bezig is met de legalisering van draagmoederschap, is er internationaal brede kritiek op. De Kamer liet daarom een wetenschapstoets op het wetsvoorstel uitvoeren. SGP-Kamerlid Diederik van Dijk: “Het proces is teleurstellend, de Kam

Roger van Oordt
Column

Palmzondag, de paus en de doodstraf: wat heeft dat met elkaar te maken?

Afgelopen zondag leverde onze predikant een opmerkelijke prestatie. Zonder één keer de woorden Israël, Netanyahu of Trump te laten vallen, wist hij toch feilloos duidelijk te maken wie volgens hem verantwoordelijk is voor het leed in het Midden-Ooste

Koran
Nieuws

Kerk schrapt concert vanwege islamitische passage in muziekstuk, muziekvereniging verbijsterd

De Noorderkerk in Bunschoten-Spakenburg heeft een concert geannuleerd vanwege een islamitische passage in het muziekstuk The Armed Man: A Mass for Peace van componist Karl Jenkins. Dat meldt het Algemeen Dagblad. Muziekvereniging Wilskracht uit Amers

Ds. W. J. C. van Blijderveen
Video

HHK-predikant spreekt onbegrip uit over weerstand van christenen tegen vluchtelingen

"Met de Bijbel in de hand, kan ik niet anders concluderen dan dat wij een christelijke roeping hebben ten aanzien van vreemdelingen", aldus ds. W. J. C. van Blijderveen. De hersteld hervormde predikant uit Kruiningen (Zeeland) sprak in een recente pr

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp roept je op om je hart te laten masseren door Gods liefde

"Laat Gods overvloedige liefde je hart masseren en tot leven wekken. Dan ontvang je helder inzicht en word je fijngevoelig om te onderscheiden wat echt belangrijk is", aldus Wilkin van de Kamp. In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met

Robert Morris
Nieuws

Oprichter Amerikaanse megakerk vraagt misbruikslachtoffer om vergeving na vrijlating

De Amerikaanse voorganger Robert Morris heeft kort na zijn vrijlating uit de gevangenis vergeving gevraagd aan Cindy Clemishire. Morris misbruikte de vrouw in de jaren 80 meermaals. Het misbruik begon toen zij slechts 12 jaar oud was. Morris werd vor

Route 66
Persbericht

Nieuw boek ‘Route 66’ helpt lezers rode draad in de Bijbel ontdekken

Voor wie de Bijbel beter wil leren begrijpen, verschijnt eind maart het nieuwe boekje Route 66. Deze uitgave van het Nederlands-Vlaams Bijbelgenootschap (NBG) wil lezers helpen om de samenhang tussen de verschillende Bijbelboeken te ontdekken. Op 8 a

Van Baarle
Nieuws

De vijf meest opvallende momenten tijdens het debat over christenvervolging

De christelijke oma van DENK-leider Stephan van Baarle, de benarde situatie van mensen die zich in Nederland vanuit de islam tot het christendom bekeren en een opvallend standpunt van het CDA. Het debat over christenvervolging wereldwijd was zeker de

ceder
Nieuws

Debat christenvervolging: dit was de rol van de christelijke partijen

Vlak voor Pasen debatteerde de Tweede Kamer op initiatief van CU'er Don Ceder over christenvervolging wereldwijd. Daarbij sprak Ceder zelf over religieuze geletterdheid en de rol van de islam bij christenvervolging. SGP-leider Stoffer haalde een beke

Kerk Singapore
Positief nieuws

Recordaantal nieuwe gelovigen in Singapore met Pasen: “God kiest jullie”

De Rooms-Katholieke Kerk in Singapore maakt zich op voor een bijzondere Pasen. Meer dan 1.200 mensen zullen toetreden tot de kerk. Dit is het hoogste aantal in tien jaar. Volgens het aartsbisdom gaat het om honderden mensen die zich de afgelopen tijd

Martijn Rutgers
Interview

Voorganger Martijn Rutgers: “De Psalmen bereiden ons hart voor op Jezus’ lijden en opstanding”

Wie aan Pasen denkt, denkt niet automatisch aan de Psalmen. Toch verbindt voorganger Martijn Rutgers die twee heel bewust met elkaar in zijn nieuwe veertigdagendagboek. In Met de Psalmen naar Pasen nodigt hij lezers uit om via de eerste veertig Psalm

Marco van Putten
Column

Zonde of zondemacht? De vergeten kracht van het evangelie

Veel christenen zien de vergeving van zonden als de kern van het evangelie. Maar volgens Marco van Putten gaat het evangelie van Jezus dieper. Het draait niet alleen om vergeving, maar om bevrijding van de macht van zonde zelf. In dit derde deel van