Theoloog kritisch op document Vaticaan waarin Maria's rol in Gods heilsplan onderzocht wordt

Nieuws 17 december 2025 2 minuten Redactie
Maria
Shutterstock

Het Vaticaan publiceerde onlangs een document over de 'rol' van Maria in het heilsplan van God. Het document, genaamd Mater Populi Fidelis, onderzoekt de vraag hoe Maria 'meegewerkt heeft aan het verlossingsplan van Jezus'. Juist dat punt roept opnieuw discussie op. De omstreden titel ‘Co-Redemptrix’, wat 'medeverlosser' betekent, wordt niet officieel door het Vaticaan ingevoerd, maar ook niet definitief afgewezen.

De Italiaanse theoloog Leonardo De Chirico noemt dat problematisch. 'Het document is terughoudend over nieuwe ontwikkelingen rond Maria als ‘Co-Redemptrix’, maar bevestigt tegelijk de traditionele rooms-katholieke Mariologie', schrijft hij. 

Het Vaticaan benadrukt in het document dat Maria niet naast Christus mag worden geplaatst als een tweede verlosser. Paus Franciscus waarschuwde daar al eerder voor. In 2021 zei hij dat "Maria aan de Rooms-Katholieke Kerk als een moeder, en dus niet als een godin of medeverlosser, gegeven is."

Ook paus Benedictus XVI was kritisch. Hij noemde de titel 'te ver van de Schrift vandaan' en zei dat zij 'misverstanden kan veroorzaken'.

Wat betekent ‘Co-Redemptrix’?
Volgens rooms-katholieke uitleg betekent de titel niet dat Maria zelf redt. Het woord ‘co’ moet duidelijk maken dat zij niet gelijk is aan Christus, maar op een unieke manier met Jezus samenwerkte.

Toch blijft De Chirico bezorgd. Hij wijst erop dat het document spreekt over Christus’ verlossing als 'inclusief'. Dat laat volgens hem ruimte voor andere middelaars.

'Er is geen ‘Christus alleen’-theologie in de tekst', stelt hij. Daarmee doelt hij op het protestantse uitgangspunt dat alleen Christus redt.

Oude discussie binnen de kerk
De titel ‘Co-Redemptrix’ bestaat al eeuwen. In de tiende eeuw werd Maria al ‘Redemptrix’ genoemd. Later werd ‘co’ toegevoegd om afstand te houden tot Christus. Paus Johannes Paulus II gebruikte de titel meerdere keren. Dat voedde de hoop op een nieuw Maria-dogma.

De laatste Maria-dogma’s dateren van 1854 en 1950. Sindsdien pleiten sommige katholieken voor een vijfde dogma, waarin Maria wordt genoemd als Co-Redemptrix, Middelares en Voorspreekster.

Volgens De Chirico wordt deze ontwikkeling vooral gedreven door vroomheid en gebed, niet door duidelijke leerstellige besluiten. 'De deur voor Maria’s co-verlossing is niet definitief gesloten, maar op een kier gezet', schrijft hij.

Bijbels perspectief
De Chirico sluit af met een oproep tot een andere manier van omgaan met Maria. 'Er is een veel betere manier om Maria te eren, namelijk door haar geloof na te volgen en te vertrouwen op Jezus Christus alleen voor onze redding.' 

Leonardo De Chirico is predikant van een evangelische gemeente in Rome en kenner van de rooms-katholieke theologie. Hij volgt het Vaticaan al jaren kritisch op de voet.

Praatmee

Beluister onze podcast

#392 Jeffrey & mr. Lineke Blijdorp over Tom de Wal, Onno Hoes en godsdienstvrijheid
Of beluister op:

Meerartikelen

India
Nieuws

India: huizen van christenen verwoest omdat ze weigeren geloof af te zweren

De vervolging van christenen in India neemt steeds meer zorgwekkende vormen aan. Recentelijk vernielde een hindoeïstische menigte de huizen van vier christelijke families in de deelstaat Maharashtra, nadat zij weigerden hun geloof af te zweren. Dit v

alkmaar
Nieuws

Protestantse gemeente mag kerk in Alkmaar niet huren voor Paasdienst

De Protestantse gemeente Alkmaar mag de Grote Kerk van Alkmaar niet huren voor een kerkdienst. Dit leidde tot vragen van de ChristenUnie-fractie in de gemeenteraad over het verhuurbeleid van het monumentale gebouw. De kerk, die eigendom is van Sticht

kazachstan
Nieuws

Kazachstan gebruikt AI om christelijke voorganger onder druk te zetten

In Kazachstan uit vervolging zich op verschillende manieren en in toenemende mate. Bij bekeerlingen komt de druk vaak vanuit de naaste familie. Kerken ervaren een toenemende druk vanuit de overheid, volgens president Tokayev na zorgen over “de groeie

matthijn
Opinie

In de kerk hoort ruimte te zijn voor het individu

Ik raak steeds meer overtuigd dat de kerk een plaats is waar ruimte hoort te zijn voor het individu, binnen de bescherming en afspraken van de groep. Kern-zijn is geen zondagsgewoonte, maar betreft het hele leven van de gelovigen. Als leider ben je n

LHBTI VS
Nieuws

Christelijke organisaties starten campagne om homohuwelijk in VS terug te draaien

Een brede coalitie van christelijk-conservatieve organisaties en leiders in de Verenigde Staten is een nieuwe campagne gestart om het homohuwelijk opnieuw ter discussie te stellen. De campagne wil volgens de Christian Post kerken mobiliseren om te pl

Dominee Ben Verboom is zondag te gast in Hour of Power
Video

Dominee Ben Verboom is zondag te gast in Hour of Power

Aanstaande zondag is dominee Ben Verboom te gast in Hour of Power. Zijn levensverhaal begint op een plek waar weinig hoop lijkt te zijn. “Ik ben op straat geboren”, vertelt Ben. Zijn moeder was dakloos en verslaafd, waardoor Ben uiteindelijk opgroeid

Gustavo Petro
Nieuws

Ophef in Colombia na uitspraken president Petro over Jezus

Tijdens de heropening van een ziekenhuis in Bogotá heeft de Colombiaanse president Gustavo Petro uitspraken gedaan die veel onrust hebben veroorzaakt onder christenen in het land. In zijn toespraak zei Petro dat hij Jezus niet aanduidt als Christus.

Europees Hof voor de Rechten van de Mens
Nieuws

Europees Hof buigt zich over zaak rond christelijke symbolen in Griekenland

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens onderzoekt een zaak die is aangespannen door Griekse atheïsten tegen hun eigen overheid. De klacht gaat volgens Christian Today over de aanwezigheid van christelijke symbolen en religieuze kunst in een rec

Meerartikelen

Renee Boonman
Video

In gesprek met Bert Noteboom: Renee Boonman over ondernemen in crisistijd

Ondernemen vraagt soms om volhouden wanneer alles tegenzit. In een nieuwe video van Bert Noteboom gaat hij in gesprek met onderneemster Renee Boonman uit Midwolda. Zij vertelt openhartig over haar weg van boerenmeisje naar gastvrouw en ondernemer op

Vrouw van Luther
Video

Wie was de vrouw van Maarten Luther? Bekijk de video

Wie was de vrouw naast Maarten Luther en welke rol speelde zij in zijn leven en werk? In een speciale aflevering van Petrus in het land staat Katharina von Bora centraal. Het programma bezoekt het Luther Museum in Amsterdam, waar een tentoonstelling

Sjaak Biewenga
Video

Terugkijken: Studentenpastor over mentale nood bij jongeren

Steeds meer jongeren worstelen met mentale problemen en zoeken naar zin en houvast. In een recente uitzending van het Family7-programma Uitgelicht! gaat studentenpastor Sjaak Biewenga in op de rol die studentenpastors daarbij kunnen spelen. Aanleidin

Jacobine van der Veer
Interview

Nieuwe initiatief wil christenvrouwen bewust maken: “Breng je zorgen bij Jezus”

In een periode waarin haar gezin tot stilstand kwam door de long covid van haar man Anton, merkte Jacobine van der Veer dat haar eigen geloof minder sterk en draagkrachtig was dan ze dacht. De dagelijkse zorgen kregen steeds meer ruimte, terwijl het

Chris Verhagen
Opinie

Van Babel tot Davos: eenheid zonder God is altijd tijdelijk

Vorige week kwamen opnieuw politieke leiders, zakenmensen en denkers uit alle hoeken van de wereld samen in Davos voor het World Economic Forum (WEF). De ambitie is groot: samen nadenken over de richting van de wereld, over samenwerking, stabiliteit

Tom de Wal
Nieuws

OM en politie: arrestatie Tom de Wal was onterecht

De genezingsdienst die door Frontrunners in Tilburg werd georganiseerd was geen evenement waar een vergunning voor nodig was. Dat is de conclusie van het Openbaar Ministerie en de politie. Dat betekent dat burgemeester Onno Hoes ten onrechte de bijee

mexico
Nieuws

Protestantse voorganger in Mexico weigert katholieke rituelen en wordt verbannen

Een protestantse voorganger in het zuiden van Mexico werd in januari 2026 voor vijf dagen vastgehouden en vervolgens uit zijn dorp gezet, omdat hij weigerde deel te nemen aan katholieke rituelen. Dit incident vond plaats in de staat Oaxaca, zo meldt

Gerald Troost
Nieuws

Minstens 30.000 doden: Gerald Troost roept op tot gebed voor Iran

Zanger Gerald Troost heeft met een indringende oproep de aandacht gevestigd op de dramatische situatie in Iran. In een bericht op sociale media schrijft hij dat hij van goed geïnformeerde Iraniërs heeft gehoord dat er in twee dagen tijd mogelijk 30.0

Congo
Nieuws

Brute aanval ADF: 25 doden in christelijke gemeenschap Congo

In de vroege uren van zondag 25 januari zijn minstens 25 inwoners om het leven gekomen bij een gewelddadige aanval op het landbouwdorp Apakolu. De Alliance of Democratic Forces (ADF) wordt verantwoordelijk gehouden voor het bloedbad in deze christeli

Henk Stoorvogel
Nieuws

Henk Stoorvogel draagt internationaal leiderschap 4M over aan nieuwe generatie

Tijdens de jaarlijkse International Leadership Summit van 4M heeft oprichter Henk Stoorvogel het internationale leiderschap van de mannenbeweging overgedragen. Daarmee komt een einde aan zijn rol als internationaal leider van 4M en begint een nieuwe

Rechtszaak
Nieuws

Kort geding rond vrije hervormde gemeente Driedorp gaat door

Het kort geding rond de Vrije Hervormde Gemeente (VHG) in Driedorp, dat gepland staat op 6 februari, gaat definitief door. Dat bevestigt het Reformatorisch Dagblad. De rechtszaak werd half januari aangespannen door prof. dr. W.J. op ’t Hof en een gro

Geboortekerk
Nieuws

Kerken starten unieke restauratie van geboorteplaats Jezus

De plek in Bethlehem die door christenen wereldwijd wordt vereerd als de geboorteplaats van Jezus Christus, wordt voor het eerst in zeshonderd jaar gerestaureerd. De restauratie is bedoeld om deze heilige plek te bewaren voor toekomstige generaties g