Theoloog kritisch op document Vaticaan waarin Maria's rol in Gods heilsplan onderzocht wordt

Nieuws 17 december 2025 2 minuten Redactie
Maria
Shutterstock

Het Vaticaan publiceerde onlangs een document over de 'rol' van Maria in het heilsplan van God. Het document, genaamd Mater Populi Fidelis, onderzoekt de vraag hoe Maria 'meegewerkt heeft aan het verlossingsplan van Jezus'. Juist dat punt roept opnieuw discussie op. De omstreden titel ‘Co-Redemptrix’, wat 'medeverlosser' betekent, wordt niet officieel door het Vaticaan ingevoerd, maar ook niet definitief afgewezen.

De Italiaanse theoloog Leonardo De Chirico noemt dat problematisch. 'Het document is terughoudend over nieuwe ontwikkelingen rond Maria als ‘Co-Redemptrix’, maar bevestigt tegelijk de traditionele rooms-katholieke Mariologie', schrijft hij. 

Het Vaticaan benadrukt in het document dat Maria niet naast Christus mag worden geplaatst als een tweede verlosser. Paus Franciscus waarschuwde daar al eerder voor. In 2021 zei hij dat "Maria aan de Rooms-Katholieke Kerk als een moeder, en dus niet als een godin of medeverlosser, gegeven is."

Ook paus Benedictus XVI was kritisch. Hij noemde de titel 'te ver van de Schrift vandaan' en zei dat zij 'misverstanden kan veroorzaken'.

Wat betekent ‘Co-Redemptrix’?
Volgens rooms-katholieke uitleg betekent de titel niet dat Maria zelf redt. Het woord ‘co’ moet duidelijk maken dat zij niet gelijk is aan Christus, maar op een unieke manier met Jezus samenwerkte.

Toch blijft De Chirico bezorgd. Hij wijst erop dat het document spreekt over Christus’ verlossing als 'inclusief'. Dat laat volgens hem ruimte voor andere middelaars.

'Er is geen ‘Christus alleen’-theologie in de tekst', stelt hij. Daarmee doelt hij op het protestantse uitgangspunt dat alleen Christus redt.

Oude discussie binnen de kerk
De titel ‘Co-Redemptrix’ bestaat al eeuwen. In de tiende eeuw werd Maria al ‘Redemptrix’ genoemd. Later werd ‘co’ toegevoegd om afstand te houden tot Christus. Paus Johannes Paulus II gebruikte de titel meerdere keren. Dat voedde de hoop op een nieuw Maria-dogma.

De laatste Maria-dogma’s dateren van 1854 en 1950. Sindsdien pleiten sommige katholieken voor een vijfde dogma, waarin Maria wordt genoemd als Co-Redemptrix, Middelares en Voorspreekster.

Volgens De Chirico wordt deze ontwikkeling vooral gedreven door vroomheid en gebed, niet door duidelijke leerstellige besluiten. 'De deur voor Maria’s co-verlossing is niet definitief gesloten, maar op een kier gezet', schrijft hij.

Bijbels perspectief
De Chirico sluit af met een oproep tot een andere manier van omgaan met Maria. 'Er is een veel betere manier om Maria te eren, namelijk door haar geloof na te volgen en te vertrouwen op Jezus Christus alleen voor onze redding.' 

Leonardo De Chirico is predikant van een evangelische gemeente in Rome en kenner van de rooms-katholieke theologie. Hij volgt het Vaticaan al jaren kritisch op de voet.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #14: Is de hemel het einddoel? In gesprek met Sebastiaan
Of beluister op:

Meerartikelen

sollicitatie
Nieuws

Zichtbaar christelijk op je cv? Dan daalt de kans op een sollicitatiegesprek

Sollicitanten die op hun cv zichtbaar maken dat zij christen zijn, hebben minder kans om te worden uitgenodigd voor een gesprek. Dat blijkt uit onderzoek van de Universiteit Gent. De onderzoekers lieten professionele recruiters uit Vlaanderen,...

Ds. G. van Zanden
Video

Ds. Van Zanden tijdens intrededienst in Uddel: "Plaats mij niet op een voetstuk"

Ds. G. van Zanden deed onlangs intrede in de hervormde gemeente te Uddel. In de Veluwse gemeente volgt hij ds. A. Vonk Noordegraaf op. Laatstgenoemde predikant is sinds mei vorig jaar predikant in Putten. Van Zanden kwam over vanuit de hervormde...

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp spoort christenen aan anderen met hun woorden op te bouwen

Een bemoedigend woord kan veel meer betekenen dan we soms beseffen. Toch blijven juist die woorden vaak onuitgesproken. In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God' moedigt Wilkin van de Kamp christenen aan om niet alleen positief...

azc
Nieuws

Minister vraagt bedreigde christelijke asielzoekers vaker aangifte te doen

Christelijke asielzoekers die in een opvanglocatie worden bedreigd of geïntimideerd, moeten vaker naar de politie stappen. Dat zei minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie donderdag tijdens een commissiedebat over het asielbeleid....

Doop
Nieuws

Bijzonder tafereel op Engels strand: 170 mensen gedoopt

Op een strand in het Engelse graafschap Devon hebben 170 mensen zich laten dopen. Honderden belangstellenden waren getuige van de massale doopdienst in zee, die ontstond na een oproep op sociale media. Dat meldt Christian Today.  De doopdienst vond...

lagerhuis
Nieuws

Britse euthanasiewet van tafel: ‘Alle eer aan God’

Het Britse Lagerhuis heeft een wetsvoorstel voor hulp bij zelfdoding verworpen. Na een urenlang debat stemden 286 parlementsleden tegen en 270 voor. Christelijke organisaties, die de afgelopen tijd intensief campagne voerden tegen het voorstel,...

911
Nieuws

Tientallen christenen delen Evangelie bij herdenking aanslagen 9/11

Tientallen christenen hebben tijdens de herdenking van de aanslagen van 11 september 2001 in New York het Evangelie gedeeld. Rond het 9/11 Memorial deelden zij Bijbels en christelijke folders uit en gingen zij met voorbijgangers in gesprek over...

Heilige Grond
Podcast

Geeft het christelijk geloof ruimte om te klagen? Beluister deze podcast

De moeders van Bethlehem "wilden niet worden getroost". Dat aangrijpende Bijbelbeeld vormt het vertrekpunt van deze aflevering van de podcast Heilige Grond. Daarin gaan missioloog Berdine van den Toren-Lekkerkerker en predikant Pieter Kleingeld in...

Meerartikelen

Zen
Nieuws

Kardinaal Zen verliest beroep tegen veroordeling in Hongkong

Een panel van drie beroepsrechters in Hongkong heeft de veroordeling van kardinaal Joseph Zen en vier anderen bekrachtigd. Dat meldt EWTNNews. De zaak betreft vijf voorvechters van de democratie die het 612 Humanitarian Relief Fund beheerden. Het...

Russische uitgave Nieuw Testament
Nieuws

Rusland vernietigt Nieuwe Testamenten en zet christelijke organisatie op zwarte lijst

De Russische overheid heeft de christelijke organisatie Mission Eurasia bestempeld als een 'ongewenste organisatie'. Daardoor kunnen Russische christenen worden bestraft als zij met Mission Eurasia samenwerken of materiaal van de organisatie...

Ds. J. R. van Vugt
Video

HHK-predikant tijdens preek: "Het liefste wat ik doe is Jezus presenteren"

Wat komt een dominee eigenlijk doen? Die vraag stelde ds. J. R. van Vugt (HHK) zichzelf toen hij zich voorbereidde op een preek die hij onlangs hield. In de preek ging het over de verheerlijking van Jezus op de berg. Zijn antwoord luidde: "Wat ik het...

Pakistan
Nieuws

EU waarschuwt Pakistan: handelsvoordelen op het spel door schending mensenrechten

Pakistan moet de rechten van religieuze minderheden beter beschermen om zijn gunstige handelsstatus bij de Europese Unie te behouden. Vooral het grote aantal godslasteringszaken baart Brussel zorgen. Dat zegt EU-ambassadeur Raimundas Karoblis....

Zohran Mamdani
Nieuws

Nabestaanden 9/11 willen islamitische burgemeester weren van herdenking in New York

Een groep nabestaanden van slachtoffers van 9/11 wil niet dat de islamitische burgemeester van New York, Zohran Mamdani, vrijdag aanwezig is bij de herdenking op Ground Zero. Een petitie met die oproep is inmiddels ruim 100.000 keer ondertekend. De...

Nepal overstroming
Nieuws

Veel christenen omgekomen en vermist na overstromingen Nepal

De zware overstromingen die Nepal eind augustus troffen, hebben ook onder christenen veel slachtoffers gemaakt. Tientallen gelovigen zouden zijn omgekomen en verschillende voorgangers en gemeenteleden worden nog vermist. Complete kerkgebouwen zijn...

Brits parlement
Nieuws

Britse christenen houden hun adem in bij nieuwe stemming over hulp bij zelfdoding

Britse christenen worden opgeroepen om te bidden nu het Lagerhuis vandaag opnieuw stemt over een wetsvoorstel rond hulp bij zelfdoding. Tegenstanders waarschuwen dat de wet, mocht deze doorgang vinden, grote gevolgen kan hebben voor ouderen, mensen...

Ds. D.M. Elsman
God

Ds. Elsman via Refoweb: ‘Wonderen bewijzen niet dat iemand Christus kent’

Een vraagsteller op Refoweb worstelt met een Bijbels spanningsveld: hoe kunnen mensen die niet werkelijk in Christus geloven toch demonen uitdrijven in Zijn naam? In Mattheüs 7 spreekt Jezus immers over mensen die zeggen dat zij in Zijn naam krachten...

Jan van den Bosch en Tainá Monteiro
Nieuws

Tainá Monteiro aanstaande zondag te gast bij Hour of Power

Ze worstelde, maar kwam boven. Tainá Monteiro vond haar weg in Jezus, vertelt ze komende zondag om 8 en 9 uur op RTL5 en om 17 uur op Family7 bij Hour of Power.

Sabine Netters
Persbericht

Internist-oncoloog waarschuwt: "Palliatieve zorg in Nederland is onderontwikkeld"

Palliatieve zorg krijgt in Nederland nog niet de aandacht en deskundigheid die nodig zijn. Dat stelt internist-oncoloog Sabine Netters in een aflevering van De Podcast van je Leven!. Ze pleit voor betere begeleiding in de laatste levensfase en...

Alpha Nederland
Persbericht

Lunchmeeting richt zich op ontwikkelen van nieuwe leiders in kerken

In veel kerken en geloofsgemeenschappen komt een groot deel van het werk terecht bij een relatief kleine groep mensen. Hoe kunnen gemeenten meer gemeenteleden betrekken en hen helpen groeien in leiderschap? Die vraag staat centraal tijdens de...

Stefania Leão
Interview

Stefania schreef gebeden vanuit haar pijn: “Ze hielpen mij voordat ze iemand anders hielpen”

Haar gebeden vonden hun weg naar mensen in verschillende landen en belandden tijdens het WK voetbal uiteindelijk zelfs bij de Braziliaanse voetbaldelegatie. Toch schreef Stefania Leão ze ooit maar voor één persoon: zichzelf. In een periode vol...