PKN verliest tienduizenden leden maar ziet lichtpuntjes

Nieuws 25 april 2025 3 minuten Redactie
Delft
Shutterstock

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) verloor in 2024 in totaal 43.000 leden. Dat blijkt uit cijfers die de kerk donderdag zelf op haar website publiceerde. Ook het aantal kerkelijke gemeenten neemt af. Toch ziet het kerkverband ook lichtpuntjes.

‘De statistieken schetsen een dubbel beeld’, schrijft de PKN bij de cijfers. ‘Aan de ene kant krimpt de kerkelijke organisatie qua leden en aantallen gemeenten. Tegelijkertijd zijn er verschillende nieuwe initiatieven voor vernieuwing in proefplekken, zoals pioniersplekken, kliederkerken, diaconale presentieplekken en bestaande gemeenten. Deze nieuwe initiatieven zijn vaak minder zichtbaar dan de krimp en zijn ook geen vervanging voor wat verdwijnt. Beide ontwikkelingen bepalen het beeld van de Protestantse Kerk: een duidelijk zichtbare krimp én verschillende tekenen van vernieuwing en groei.’ 

Dalend aantal leden
In totaal waren er op 1 januari 2025 bijna 1,4 miljoen mensen lid van de PKN. Daarvan was 42 procent belijdend lid en 47 procent dooplid. De overige procent is ongedoopt lid. Er zijn in totaal 43.000 minder leden dan het jaar ervoor. 

Dat is overigens een bekende trend. Al tientallen jaren loopt het ledenaantal van de PKN terug. In de afgelopen tien jaar is het aantal leden van de kerk gekrompen met bijna dertig procent. Dat betekent in absolute aantallen dat de kerk sinds 2015 in totaal 583.000 leden verloor. Dat betekent overigens niet dat er ook zoveel mensen de kerk verlaten hebben. Omdat juist in de kerk de vergrijzing zichtbaar is, sterven er meer mensen dan dat er nieuwe kinderen geboren worden. 

Kerkelijke gemeenten
In totaal zijn er in Nederland 1458 kerkelijke gemeenten en 1815 wijkgemeenten die zijn aangesloten bij de PKN. Ook dit aantal is in de laatste tien jaar afgenomen. In 2015 waren er nog 1630 kerkelijke gemeenten en 2230 wijkgemeenten. 

28 procent van de kerkelijke gemeenten bestaat uit maximaal driehonderd leden en 27 procent zijn gemeenten tussen de 300 en de 600 leden. Daarnaast zijn er ook flink wat grotere gemeenten. Twintig procent van de PKN-gemeenten heeft tussen de 600 en de 1000 leden. 25 procent van de gemeenten heeft nóg meer dan 1000 leden. 

Lichtpuntjes
Er zijn ook lichtpuntjes, zo meldt de kerk op haar website. ‘Binnen de Protestantse Kerk ontstaan overal in het land nieuwe vormen van kerk-zijn, de pioniersplekken en kliederkerken. Een pioniersplek is bedoeld voor mensen die niet naar een kerk gaan. Elke pioniersplek is afgestemd op de context, werkt vanuit gedeeld geloof en is gericht op duurzame gemeenschapsvorming. Een kliederkerk is een missionaire vorm van kerk-zijn waarin jong en oud samen op een creatieve manier de betekenis van bijbelverhalen ontdekken. Een kliederkerk duurt gemiddeld twee uur en bestaat uit drie delen: samen ontdekken, samen vieren en samen eten.’

Het aantal pioniersplekken dat elk jaar start is van 2013 tot 2017 snel gegroeid. Daarna vlakte de groei af. Op 1 januari 2024 waren er 99 pioniersplekken. De doorstroom bestaat uit pioniersplekken die doorgroeien naar een zelfstandige vorm van kerk-zijn (bijvoorbeeld een kerngemeente), die blijvend verbonden blijven met de bestaande kerk (samen kerk-zijn) of zijn gestopt.

Predikanten
Volgens het nieuwste onderzoek zijn er in totaal 1352 predikanten werkzaam binnen de PKN. Zeventig procent daarvan is man en dertig procent vrouw. De gemiddelde leeftijd van predikanten ligt met 55 jaar behoorlijk hoog. 

Praatmee

Beluister onze podcast

#400 Jeffrey & Paulien Vervoorn over preekstress, kunstmatige intelligentie en plagiaat
Of beluister op:

Meerartikelen

Doop
Nieuws

Britse man overlijdt tijdens doop in tuin: predikant aangeklaagd voor doodslag

In het Verenigd Koninkrijk is een 48-jarige predikant aangeklaagd voor doodslag door grove nalatigheid na de verdrinking van een man tijdens een doopceremonie. Het slachtoffer, de 61-jarige Robert Smith, kwam op 8 oktober 2023 om het leven in de Enge

Restanten van Sussita/Hippos
Nieuws

Archeologen stuiten op 1400 jaar oud christelijk voorwerp bij Meer van Galilea

Archeologen hebben een bijzondere ontdekking gedaan bij het Meer van Galilea. In de oude stad Hippos vonden zij een christelijk voorwerp van ongeveer 1.400 jaar oud. Het gaat om een rechthoekig blok van marmer. De vondst werpt nieuw licht op hoe chri

ICE-agenten
Nieuws

Christenen in Amerika vrezen deportatie én voor leven bij terugkeer in Iran

Twee Iraanse mannen die zich hebben bekeerd tot het christendom dreigen Amerika uitgezet te worden. Momenteel worden zij vastgehouden door de omstreden immigratiedienst ICE. Volgens hun voorganger lopen de twee mannen groot gevaar als zij worden teru

Vietnam
Nieuws

Oudere vrouwelijke gelovigen in Vietnam mishandeld door familie

Enkele jaren geleden vonden drie oudere vrouwen, Sy*, Thu* en Chau*, vrede toen zij tot geloof in de Here Jezus kwamen. Die innerlijke vrede staat in scherp contrast met hun omstandigheden. Thuis hebben ze met veel lijden te maken. De beslissing van

Ds. A. van der Zwan
Video

CGK-dominee vertelt hoe collega-predikant een dronken man in zijn tuin zag liggen

"Deze man was onder de indruk van de ootmoed waarmee die dominee hem benaderde. Die dominee voelde zich niet te goed om in net zo'n soort situatie terecht te komen als deze man", aldus ds. A. van der Zwan. De christelijke gereformeerde predikant uit

congo
Nieuws

Tientallen christenen omgekomen bij aanval in Congo

In de Democratische Republiek Congo (DRC), in het dorp Bafwakao in het Mambasa-gebied, zijn op Witte Donderdag 2 april ten minste 43 christenen om het leven gekomen bij een aanval door de Allied Democratic Forces (ADF). De gebeurtenis vond plaats op

Nicaragua
Nieuws

Nieuw rapport: onderdrukking van christenen in Nicaragua flink toegenomen

Nicaraguaanse christenen zijn in 2025 geconfronteerd met toenemende onderdrukking. Een recent rapport documenteerde in dat jaar 309 overtredingen van de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging in het Midden-Amerikaanse land. Van de 309 geregistr

Dina-Perla Portnaar
Column

Nieuwe roman stelt vragen over waarheid en identiteit

De Nederlandse auteur Dina-Perla Portnaar lanceert op vandaag haar nieuwe filosofische roman Memos from the Edge. In het boek onderzoekt zij thema’s als identiteit, waarheid en morele moed in een samenleving die volgens haar steeds sterker onder druk

Meerartikelen

En voort wentelen de eeuwen
Persbericht

Heruitgave klassieker over Openbaring centraal op symposium in Apeldoorn

Uitgeverij De Banier organiseert op 16 april een symposium rond de heruitgave van het boek En voort wentelen de eeuwen van theoloog J.H. Bavinck. De bijeenkomst vindt plaats in de Apeldoornse Victorkerk en staat in het teken van de betekenis van het

missiereis CAMA
Persbericht

Jongvolwassenen op missiereis naar Barcelona: ‘God aan het werk zien in de stad’

CAMA Zending organiseert dit voorjaar opnieuw een short-term mission trip naar Barcelona voor jongvolwassenen. Na de impactvolle reis van vorig jaar krijgen jongeren opnieuw de kans om hun geloof in praktijk te brengen in een van de meest seculiere s

Scheele
Interview

Volgens deze predikant weten veel kerkgangers niet meer precies wat ze geloven

"Mijn ervaring is dat zelfs veel trouwe kerkgangers niet zo goed weten wat ze nu eigenlijk geloven," zegt predikant Jan Scheele-Goedhart. Hij schreef het boek  'Nieuw mens worden -  waar christelijk geloven om draait'. Als predikant van de protestant

Bijbel in het Marokkaans-Arabisch
Positief nieuws

Historische mijlpaal: de eerste complete Bijbel in het Marokkaans-Arabisch

Marokkanen hebben voor het eerst een complete Bijbel in hun eigen taal. De Bijbel in het Marokkaans-Arabisch werd op 17 en 24 januari gelanceerd. Aan de vertaling is bijna drie decennia gewerkt. De lancering was de bekroning van bijna drie decennia l

Annemieke van Bochove
Boekfragment

De Heer van de legermachten: God zelf voert de strijd

Wij zien koninkrijken opstaan en vallen. We zien oorlogen, honger, onderdrukking. We zien machtigen die hun wil opleggen aan de zwakken. Maar achter alles woedt een strijd die ouder is dan de geschiedenis. Een strijd die niet alleen gaat om macht op

Operatie Mobilisatie
Positief nieuws

Hoe God één man gebruikt voor explosieve groei

“Wat wij in zes maanden tijd zagen gebeuren; het was een wonder. De levens van volwassenen en kinderen worden voor de eeuwigheid veranderd.” Twee OM’ers*, werkzaam in het Nabije Oosten, willen niets liever dan het Evangelie delen met mensen die Jezus

SGP-jongerendag
Persbericht

SGP-jongeren organiseren tweejaarlijkse SGP-jongerendag in Barneveld

Op D.V. zaterdag 11 april 2026 organiseert SGP-jongeren haar tweejaarlijkse SGP-jongerendag in Barneveld. Het belooft een dag te worden vol interessante sprekers, interactie en gezelligheid met honderden jongeren uit het hele land. Het programma is a

Crew The Chosen
Nieuws

Nieuw seizoen The Chosen start in november, slot krijgt wereldwijde bioscooprelease

De populaire serie The Chosen, waarin Jezus' leven en bediening getoond worden, krijgt een zesde seizoen. Prime Video en 5&2 Studios maken bekend dat het zesde seizoen vanaf 15 november in première gaat. Opvallend is dat de laatste aflevering niet di

Maanfoto
Nieuws

CU-Kamerlid enthousiast over maanfoto’s Artemis II: ‘Wees zuinig op dat blauwige bolletje’

Tweede Kamerlid Pieter Grinwis heeft met verwondering gereageerd op nieuwe beelden van de aarde en de maan, gedeeld door NASA. De foto’s zijn gemaakt tijdens de historische Artemis II-missie, waarbij astronauten voor het eerst in ruim vijftig jaar we

ChatGPT
Nieuws

Onderzoek: meerderheid Amerikaanse predikanten gebruikt AI bij preekvoorbereiding

Een meerderheid van Amerikaanse predikanten maakt gebruik van kunstmatige intelligentie (AI). Dat blijkt uit onderzoek van onderzoeksbureau Barna en technologiebedrijf Pushpay. Tegelijkertijd zijn er ook zorgen over de invloed van kunstmatige intelli

Kanye West
Nieuws

ChristenUnie en CDA willen optreden tegen komst Kanye West

ChristenUnie-leider Mirjam Bikker heeft schriftelijke vragen gesteld aan de minister van Justitie en Veiligheid over de mogelijke komst van rapper Kanye West naar Nederland. Aanleiding is het besluit van het Verenigd Koninkrijk om de artiest de toega

Ds. W. Visscher
Video

GerGem-predikant wijst in catechismuspreek op de sterke eigen wil van mensen

'Uw wil geschiede, gelijk in den hemel, alzo ook op de aarde', zo luidt de derde bede uit het onder vele christenen bekende Onze Vader. Ds. W. Visscher, predikant van de gereformeerde gemeente Amersfoort, stond in een recente preek bij de derde bede