PKN verliest tienduizenden leden maar ziet lichtpuntjes

Nieuws 25 april 2025 3 minuten Redactie
Delft
Shutterstock

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) verloor in 2024 in totaal 43.000 leden. Dat blijkt uit cijfers die de kerk donderdag zelf op haar website publiceerde. Ook het aantal kerkelijke gemeenten neemt af. Toch ziet het kerkverband ook lichtpuntjes.

‘De statistieken schetsen een dubbel beeld’, schrijft de PKN bij de cijfers. ‘Aan de ene kant krimpt de kerkelijke organisatie qua leden en aantallen gemeenten. Tegelijkertijd zijn er verschillende nieuwe initiatieven voor vernieuwing in proefplekken, zoals pioniersplekken, kliederkerken, diaconale presentieplekken en bestaande gemeenten. Deze nieuwe initiatieven zijn vaak minder zichtbaar dan de krimp en zijn ook geen vervanging voor wat verdwijnt. Beide ontwikkelingen bepalen het beeld van de Protestantse Kerk: een duidelijk zichtbare krimp én verschillende tekenen van vernieuwing en groei.’ 

Dalend aantal leden
In totaal waren er op 1 januari 2025 bijna 1,4 miljoen mensen lid van de PKN. Daarvan was 42 procent belijdend lid en 47 procent dooplid. De overige procent is ongedoopt lid. Er zijn in totaal 43.000 minder leden dan het jaar ervoor. 

Dat is overigens een bekende trend. Al tientallen jaren loopt het ledenaantal van de PKN terug. In de afgelopen tien jaar is het aantal leden van de kerk gekrompen met bijna dertig procent. Dat betekent in absolute aantallen dat de kerk sinds 2015 in totaal 583.000 leden verloor. Dat betekent overigens niet dat er ook zoveel mensen de kerk verlaten hebben. Omdat juist in de kerk de vergrijzing zichtbaar is, sterven er meer mensen dan dat er nieuwe kinderen geboren worden. 

Kerkelijke gemeenten
In totaal zijn er in Nederland 1458 kerkelijke gemeenten en 1815 wijkgemeenten die zijn aangesloten bij de PKN. Ook dit aantal is in de laatste tien jaar afgenomen. In 2015 waren er nog 1630 kerkelijke gemeenten en 2230 wijkgemeenten. 

28 procent van de kerkelijke gemeenten bestaat uit maximaal driehonderd leden en 27 procent zijn gemeenten tussen de 300 en de 600 leden. Daarnaast zijn er ook flink wat grotere gemeenten. Twintig procent van de PKN-gemeenten heeft tussen de 600 en de 1000 leden. 25 procent van de gemeenten heeft nóg meer dan 1000 leden. 

Lichtpuntjes
Er zijn ook lichtpuntjes, zo meldt de kerk op haar website. ‘Binnen de Protestantse Kerk ontstaan overal in het land nieuwe vormen van kerk-zijn, de pioniersplekken en kliederkerken. Een pioniersplek is bedoeld voor mensen die niet naar een kerk gaan. Elke pioniersplek is afgestemd op de context, werkt vanuit gedeeld geloof en is gericht op duurzame gemeenschapsvorming. Een kliederkerk is een missionaire vorm van kerk-zijn waarin jong en oud samen op een creatieve manier de betekenis van bijbelverhalen ontdekken. Een kliederkerk duurt gemiddeld twee uur en bestaat uit drie delen: samen ontdekken, samen vieren en samen eten.’

Het aantal pioniersplekken dat elk jaar start is van 2013 tot 2017 snel gegroeid. Daarna vlakte de groei af. Op 1 januari 2024 waren er 99 pioniersplekken. De doorstroom bestaat uit pioniersplekken die doorgroeien naar een zelfstandige vorm van kerk-zijn (bijvoorbeeld een kerngemeente), die blijvend verbonden blijven met de bestaande kerk (samen kerk-zijn) of zijn gestopt.

Predikanten
Volgens het nieuwste onderzoek zijn er in totaal 1352 predikanten werkzaam binnen de PKN. Zeventig procent daarvan is man en dertig procent vrouw. De gemiddelde leeftijd van predikanten ligt met 55 jaar behoorlijk hoog. 

Praatmee

Beluister onze podcast

#402 Patrick & Don Ceder over christenvervolging en politiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. M. Maas
Nieuws

Ds. Maas ontvangt twee beroepen: hervormd Putten en hervormd Katwijk

Ds. M. Maas (foto) heeft twee beroepen ontvangen. De predikant, sinds 2021 verbonden aan de hervormde gemeente te Rijssen, ontving zowel vanuit Putten als Katwijk een beroep. In Putten (Wijk 1) zoekt men naar een nieuwe predikant vanwege de vacante p

Herman Haan in Hour of Power
Video

Komende zondag is Herman Haan te gast in Hour of Power

Herman heeft geen makkelijk leven: als kind kreeg hij te maken met seksueel misbruik, vluchtte hij in drugs en leefde hij met gedachten om zijn vader te vermoorden. Nu kampt hij ook nog met de ziekte van Parkinson. Toch heeft Herman een rotsvast gelo

Kantoorpand
Nieuws

Onderzoek: Britse christenen voelen zich vrij om hun geloof te delen op de werkvloer

Uit nieuw onderzoek van de Evangelical Alliance United Kingdom blijkt dat veel christenen in het Verenigd Koninkrijk zich vrij voelen om hun geloof te delen op de werkvloer. Dat meldt Evangelical Focus. Daarnaast ervaren christenen ook vrijmoedigheid

President Donald Trump
Nieuws

Kort na ophef over AI-afbeelding leest Trump in Witte Huis uit de Bijbel

De Amerikaanse president Donald Trump heeft deze week uit de Bijbel voorgelezen vanuit het Witte Huis. Hij deed dit tijdens het evenement America Reads the Bible in Washington, D.C, dit is een initiatief waarbij de hele Bijbel hardop wordt voorgeleze

Ds. A. Simons
Video

Ds. Simons roept luisteraars op tot bekering: "Geef je over aan de Zaligmaker"

"Loslaten en geef je over in de armen van de Zaligmaker", aldus ds. A. Simons. De hervormde predikant riep tijdens een recente preek in Katwijk zijn toehoorders op tot bekering. De predikant wees erop dat de tijd kort is en riep zijn luisteraars daar

Ds. J. Belder
God

Waarom spaart God de wereld nog? Ds. Belder wijst op Gods geduld

Waarom grijpt God vandaag niet in, zoals bij de zondvloed? Die vraag leeft bij een vragensteller uit de vragenrubriek van Refoweb. Volgens ds. J. Belder ligt het antwoord in Gods geduld en genade. De vraagsteller wijst op het contrast met de tijd van

Johan Schep
Video

Videoboodschap Johan Schep: Anna en Simeon herkennen de Messias

In een overdenking van evangelist Johan Schep over de ontmoeting van Simeon en Anna met het kind Jezus in de tempel klinkt een krachtige boodschap. Te midden van een plein vol ouders die hun kinderen opdroegen aan God, worden juist twee ouderen door

Rushon T. Patterson II
Nieuws

Amerikaanse voorganger schuldig bevonden na dodelijk ongeval met tiener

De 27-jarige Amerikaanse voorganger Rushon T. Patterson II is schuldig bevonden aan dood door schuld na een tragisch ongeval met een 14-jarige jongen. Het slachtoffer, Malachi I. Nichols-Williams, kwam om het leven nadat hij van een rijdend kerkbusje

Meerartikelen

Synagoge Birmingham
Nieuws

Londense bisschoppen spreken zich uit na aanvallen op Joodse instellingen

In Londen hebben bisschoppen zich duidelijk uitgesproken na recent antisemitisch geweld. Het London College of Bishops veroordeelt meerdere aanvallen die gericht waren op synagogen, Joodse winkels en goede doelen. Dat meldt Christian Today. Zo werd e

Ceder
Podcast

Don Ceder over weinig aandacht voor vervolging: "Christenen als slachtoffer zorgt voor kortsluiting"

388 miljoen christenen worden wereldwijd vervolgd. Dat is maar liefst 22 keer heel Nederland. Kan de Nederlandse overheid hier iets tegen doen? Welke rol spelen de Europese Unie en de Verenigde Naties in het tegengaan van christenvervolging wereldwij

Bozhiy
Nieuws

Christelijke vredesactivist dood gevonden in Russische cel

De 43-jarige christelijke activist Khristolyub Bozhiy, online beter bekend als 'Vegan Christ-Lover of God', is deze maand overleden in Russische hechtenis. Bozhiy, die een blog en YouTube-kanaal beheerde, gaf online uiting aan zijn gedachten over rel

Ds. van der Graaf
Interview

Gods Koninkrijk ging open voor ds. Bas van der Graaf: "Ik leef nu al in het eeuwige geluk"

Veel christenen vinden de Bergrede indrukwekkend, maar ook ontmoedigend. Te radicaal, te hooggegrepen. Dat gold ooit ook voor Bas van der Graaf. “Ik vond het te radicaal. Het was voor mij een radicaliteit die mij verlamde.” In zijn boek Levenslessen

Ds. D. H. J. Folkers
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Rotterdam (Kralingse Veer) beroept ds. D. H. J. Folkers

De hersteld hervormde gemeente te Rotterdam (Kralingse Veer) hoopt op de komst van ds. D. H. J. Folkers (foto). Op de predikant werd eerder deze week een beroep uitgebracht. Ds. Folkers moet in de Laankerk de eerder naar Middelharnis-Sommelsdijk vert

Stephen Clayden
Nieuws

Britse stad en evangelisten botsen over inhoud van straatprediking

De Britse stad Colchester ligt overhoop met een aantal christelijke straatpredikers. Volgens belangenorganisatie Christian Concern doet de gemeente er alles aan om de verkondiging van het evangelie in de weg te zitten. Leden van de Bread of Life Comm

ACN
Nieuws

Geestelijke opleving in Oekraïne: "Onze toekomst ligt in Zijn handen"

Terwijl de oorlog in Oekraïne voortduurt en de hoop op een snelle vrede vervaagt, blijft de katholieke Kerk een baken van geloof en hoop. In een indringend gesprek met Kerk in Nood schetst de apostolische nuntius in Oekraïne een beeld van een land da

Reinhard Marx
Nieuws

Aartsbisschop München staat voortaan zegen voor homokoppels toe

De Rooms-Katholieke Kerk in Duitsland zet een nieuwe stap. Reinhard Marx, aartsbisschop van München, heeft besloten dat LHBTI-koppels, die niet kerkelijk trouwen, een zegen kunnen ontvangen. Dat meldt Evangelical Focus. Daaronder vallen dus ook koppe

Amerikaanse christenen
Nieuws

Onderzoek: 'Jonge Amerikaanse mannen vaker gelovig dan jonge Amerikaanse vrouwen'

Jonge mannen in de Verenigde Staten zijn vaker geloviger dan jonge vrouwen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van Gallup. Jonge mannen blijken ook vaker kerkdiensten bij te wonen dan vrouwen. De uitkomsten van het onderzoek zijn verrassend, aangezien vro

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp vertelt dat angst voortkomt uit een tekort aan Gods liefde

Gods volmaakte liefde laat geen ruimte over voor angst, zo concludeert Wilkin van de Kamp in een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God'. Maar als mensen hebben we geregeld angst: angst voor anderen, ziekten, de dood of misschien wel Go

Burkina Faso
Nieuws

Christelijke hulporganisaties en partijen steunen oproep aan kabinet over ontwikkelingssamenwerking

Het kabinet moet haar beloftes waarmaken op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. Die oproep doen een groot aantal hulporganisaties en politieke partijen in een statement. Ook christelijke hulporganisaties en ChristenUnie en SGP staan onder de op

SDOK
Getuigenis

Nepal: wat als je als tiener de enige gelovige in je dorp bent?

‘Rama’ (16) en haar zusje ‘Indra’ (14) uit Nepal weten hoe dat voelt. Ze missen leeftijdsgenoten om samen het geloof te beleven en merken dat zelfs nadenken over later (bijvoorbeeld trouwen met iemand die ook Jezus volgt) ingewikkeld wordt als je zo