Het kerstverhaal begint niet in Bethlehem maar in de Hof van Eden

Boekfragment 24 december 2024 4 minuten Wilkin van de Kamp
Moederbelofte

Eigenlijk begint het kerstverhaal zoals we dat kennen niet in het dorpje Bethlehem, maar in een tuin die Eden heette. Je zou kunnen zeggen dat Eden en Bethlehem sleutelplaatsen zijn in Gods verhaal met ons.

Toen Adam en Eva in zonde waren gevallen, konden zij niet langer in de Hof van Eden verblijven. God stuurde hen niet weg omdat Hij boos op hen was, maar om hen te beschermen. God sprak: ‘Laat hij zijn hand niet uitsteken en ook van de boom des levens nemen en eten, zodat hij eeuwig zou leven!’ (Genesis 3:22, HSV). God stuurde Adam en Eva weg uit de Hof omdat ze anders van de boom des levens zouden blijven eten; waardoor ze tot in de eeuwigheid in de macht van de zonde zouden leven. Dat was ondenkbaar. God had een ander plan. Hij riep de duivel ter verantwoording en sprak een oordeel over hem uit: ‘Ik zal vijandschap teweegbrengen tussen u en de vrouw, en tussen uw nageslacht en haar Nageslacht; Dat zal u de kop vermorzelen, en u zult Het de hiel vermorzelen’ (Genesis 3:15, HSV).

Dit vers wordt de moederbelofte genoemd. God beloofde dat uit Eva Iemand (de Messias) zou voortkomen, die de kop van de slang (de duivel) zal verbrijzelen. Daarom schrijft de Herziene Statenvertaling het woord ‘Nageslacht’ hier met een hoofdletter. Deze oorlogsverklaring wordt ook wel het proto-evangelium genoemd: het eerste evangelie. Zonde en dood hebben niet het laatste woord. God beloofde dat uit Eva Iemand zou voortkomen die de wereld zal verlossen en de kop van de slang zal vermorzelen. De duivel zal in deze strijd het onderspit delven.

De duivel zal in deze strijd het onderspit delven.

In Genesis 3:15 wordt niet alleen het doodsvonnis over de duivel uitgesproken, er wordt ook een glorieuze overwinning voorzegd van Degene die men later de Messias noemde. De Messias die komt om een eind te maken aan de heerschappij van de duisternis. Het was Jesaja die de naam van de Messias openbaarde: ‘Zie, de maagd zal zwanger worden. Zij zal een Zoon baren en Hem de naam Immanuel [God met ons] geven’ (Jesaja 7:14, HSV). Het was Micha die profeteerde waar de Messias geboren zou worden: ‘Maar jij, Bethlehem in Efratha, al heb je in Juda niet veel te betekenen, toch zul jij Iemand voortbrengen, die namens Mij over Israël heersen zal. In het verre verleden ligt zijn oorsprong, in lang vervlogen dagen’ (Micha 5:1, GNB).

Sinds God het doodsvonnis over de slang heeft uitgesproken, zette de duivel alles op alles om te verhinderen dat de Messias uit Israël geboren zou worden. Door de hele Bijbel heen wordt deze geestelijke strijd beschreven. Een geestelijke strijd, waarvan mensen het slachtoffer werden. De slang bewoog de Egyptische Farao om alle Hebreeuwse jongetjes te doden. Hij bewoog de Amalekieten om Israël te vernietigen. Hij bewoog de goddeloze Atalia om alle koninklijke erfgenamen van het huis van Juda te doden. Hij bewoog de Amalekiet Haman om een genocide tegen de Joden te beramen. Koste wat het kost wilde de slang de komst van de Messias tegenhouden, die zijn kop zou vermorzelen. Daarom laaide de (geestelijke) strijd rondom Israël telkens weer op.

We weten hoe het Adam en Eva en hun kinderen verging. Toen de duivel Adam en Eva tot zonde verleidde, verloren zij hun door God gegeven autoriteit. Sinds de zondeval leven wij in een gevallen en gebroken wereld en in vijandig gebied. De goede aarde werd aan de vloek en de vruchteloosheid – de macht van de zonde en de dood – onderworpen. Hierdoor worden wij allemaal geconfronteerd met de strijd tussen leven en dood, goed en kwaad. Vanaf dat moment zucht en kreunt niet alleen de mens maar de hele schepping onder de zondevloek.

De geboorte van Jezus in Bethlehem luidde het einde in van de oude slang, zoals was beloofd in Eden.

Adam en Eva verloren hun door God gegeven heerschappij en konden niet uit zichzelf onder de heerschappij van de zonde uit komen. De zonde was hun leven binnengedrongen en had hun zondeloze natuur zodanig veranderd dat de menselijke natuur geheel zondig werd. Adam en Eva zouden zich nog wel vermenigvuldigen, maar hun kinderen zouden onder de heerschappij van de zonde worden geboren. Hun nakomelingen werden geboren met een zondige natuur en vulden de aarde met zonde, ongerechtigheid, lijden en dood. Zij kozen ervoor om – net als hun voorouders – zelf te bepalen wat goed en wat kwaad is in hun ogen, waardoor zich een destructieve cyclus ontspon die telkens weer chaos en wanorde brengt in Gods goede wereld.

Wist God voordat Hij de wereld schiep wat er zou gebeuren? Ja, Hij wist het. De Eeuwige wist dat wij zouden falen en dat we van Hem gescheiden zouden worden. Daarom had Hij voor de schepping van de wereld al besloten dat Hij mens zou worden, dat Hij in Christus naar ons toe zou komen om de relatie met ons te herstellen. Het is zoals Paulus schrijft aan de christenen in Efeze: ‘Voordat de wereld gemaakt werd, heeft God ons immers in Christus uitgekozen om Hem toe te behoren en smetteloos voor Hem te staan. In zijn liefde had Hij van tevoren beslist dat Hij ons door Jezus Christus als zijn kinderen zou aannemen. Zo wilde Hij het, in zijn goedheid’ (Efeze 1:4-5, GNB).

In Jezus kwam God onze gebroken wereld binnen. Om ons de uitweg te wijzen van de dood naar eeuwig leven. Op weg naar een nieuwe wereld die komen gaat. De geboorte van Jezus in Bethlehem luidde het einde in van de oude slang, zoals was beloofd in Eden.

Wilkin van de Kamp is spreker en schrijver. Bovenstaand boekfragment is afkomstig uit 'De Muizenval'. Als God almachtig is, dan had Hij onze zonden toch kunnen vergeven zonder dat Jezus voor ons zou sterven? In dit boek geeft Wilkin van de Kamp antwoord op deze vraag, door ons een boeiend kijkje achter de schermen te geven van ‘Gods invasie in de wereld’. Klik hier om het boek te bestellen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Patrick & Jeffrey over de Opwekkingsconferentie, asielkoers ChristenUnie en Nigeriaanse christenen
Of beluister op:

Meerartikelen

Mexico
Nieuws

Godsdienstvrijheid in Mexico vaak alleen op papier gegarandeerd

Hoewel de Mexicaanse grondwet vrijheid van godsdienst garandeert, worden gelovigen in verschillende delen van het land nog steeds geconfronteerd met discriminatie, bedreigingen en geweld. Dat blijkt uit een nieuw rapport van de christelijke mensenrec

Hudson en Maria Taylor
Nieuws

Film over zendingspioniers in China moet christenen opnieuw inspireren

Het indrukwekkende levensverhaal van zendingspioniers Hudson en Maria Taylor wordt verfilmd. Regisseur en scenarioschrijver Matt Mikalatos zegt dat het radicale geloof en de toewijding van het echtpaar juist in deze tijd een krachtige boodschap hebbe

Ds. M. Messemaker
Video

Ds. Messemaker vertelt hoe hij aan het sterfbed van een vader zat

"Ik vond het aangrijpend om afgelopen week aan een sterfbed te zitten. 'Maar dominee, dat heeft u toch al duizenden keren gedaan?' Ja, maar nog nooit bij een vader. En dan raakt iemand alles kwijt. Dan komt het erop aan dat je iets hebt wat daarboven

Nijmegen
Nieuws

Video: Man stormt tijdens mis op bisschop De Korte af in Nijmegense kerk

Een opvallend moment in de Nijmegense Maria Geboortekerk afgelopen zondag. Daar stormde een man op bisschop Gerard de Korte af, die de mis leidde. Omstanders voorkwamen dat de man De Korte wist te bereiken. Het incident is intern opgelost, zo laat de

Somalia
Nieuws

Somalië: 22-jarige christelijke vrouw door islamitische familie ziekenhuis ingeslagen

In Somalië is een 22-jarige christelijke vrouw aangevallen door haar familieleden. Ze raakte daarbij dermate gewond dat ze naar het ziekenhuis moest. Daar herstelt ze momenteel van haar verwondingen. Haar islamitische familie viel haar aan nadat ze t

Bijbel
Persbericht

Laura Perry spreekt over haar levensverhaal tijdens bijeenkomst van Bijbels Beraad M/V

Jarenlang was Laura Perry ervan overtuigd dat zij niet als vrouw verder wilde leven. Zij identificeerde zich als man, onderging een lichamelijke transitie en nam een nieuwe naam aan. Toch bracht deze ingrijpende verandering niet de rust en vervulling

Bible League
Persbericht

Vraag naar Bijbels groeit ondanks toenemende druk op christenen wereldwijd

Terwijl conflicten, vervolging en economische onzekerheid in grote delen van de wereld toenemen, groeit tegelijkertijd de vraag naar Bijbels en Bijbelonderwijs. Dat blijkt uit cijfers van Bible League over het wereldwijde werk in 2025. Ondanks moeili

Johan Schep
Nieuws

Videoboodschap Johan Schep: Waar is je geloof in de storm?

Johan Schep staat in een korte videoboodschap stil bij het bekende Bijbelgedeelte uit Markus 4, waarin Jezus de storm op het meer tot bedaren brengt. Volgens de evangelist laat dit verhaal zien dat gehoorzaamheid aan God niet betekent dat gelovigen g

Meerartikelen

Stichting In de Rechte Straat
Persbericht

IRS: ontdek tijdens vakantie nieuwe evangelisatieprojecten in Europa

Stichting In de Rechte Straat (IRS) roept christenen op om tijdens de zomervakantie actief oog te hebben voor evangelisatieprojecten in Europa. Volgens de stichting liggen er juist in regio’s waar de betrokkenheid bij de Rooms-Katholieke Kerk sterk i

afghanistan
Nieuws

Deportatie van Afghanen uit Pakistan brengt christelijke bekeerlingen in levensgevaar

De grootschalige uitzetting van Afghaanse burgers uit Pakistan brengt christelijke bekeerlingen in groot gevaar. Dat meldt Open Doors. Vorig jaar stuurde Pakistan ongeveer een miljoen Afghanen terug naar hun thuisland, waaronder vele illegale migrant

André Bijleveld
Interview

André Bijleveld over 25 jaar Gospel Boulevard: "Samen zingen is een vooruitblik op de hemelse gewesten"

Toen André Bijleveld als tiener voor het eerst een optreden van Andraé Crouch zag, wist hij het eigenlijk direct: dit wilde hij ook. Inmiddels is de 67-jarige dirigent, pianist en koorleider al vijfentwintig jaar het muzikale hart van Gospel Boulevar

Stay Cafe
Nieuws

Kerk in Leipzig sluit buurtcafé na jaren van aanvallen door links-extremistische activisten

Het buurtcafé ‘Stay’ van de Duitse kerk Zeal Church sluit eind juni de deuren. Volgens de kerkelijke gemeente uit de Duitse stad Leipzig is dat het gevolg van een jarenlange reeks aanvallen, vernielingen en intimidatie door links-extremistische activ

onrust Southampton
Nieuws

Engelse bisschoppen roepen op tot gebed na onrust rond dood van student

Kerkleiders van de Church of England roepen christenen op om te bidden voor vrede en eenheid in Engeland. Aanleiding zijn de ongeregeldheden die de afgelopen dagen ontstonden na nieuwe onthullingen over de dood van de 18-jarige student Henry Nowak. I

Bart Jan Spruyt
Video

Botst verbod op conversietherapie met vrijheid van godsdienst? Bart Jan Spruyt antwoordt

Na de Tweede Kamer, stemde deze week ook de Eerste Kamer in met een verbod op conversiehandelingen, oftewel ‘homogenezing’. Als de wet van kracht wordt, betekent dat dat het strafbaar wordt om homoseksuelen en transgender personen onder dwang therapi

CGK-crisis
Nieuws

Deputaten CGK willen komende synode volledig richten op kerkcrisis

De deputaten vertegenwoordiging van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) adviseren de vervroegde generale synode van Hoogeveen om de eerste zittingsweken vrijwel volledig te wijden aan de crisis in het kerkverband. Dat schrijven zij in een brie

Kansel
Nieuws

Student H. van Asselt beroepbaar gesteld binnen Gereformeerde Gemeenten in Nederland

Student H. van Asselt is door het curatorium van de Gereformeerde Gemeenten in Nederland (GGiN) beroepbaar gesteld binnen het kerkverband. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. De beroepbaarstelling van Van Asselt gaat in na de generale synode van de

Koran
Nieuws

Californië overweegt twee islamitische feestdagen als officiële vrije dagen te erkennen

De Amerikaanse staat Californië staat op het punt twee islamitische feestdagen als officiële vrije dagen te erkennen. Het gaat om de islamitische feestdagen Eid al-Fitr en Eid al-Adha. Een wetsvoorstel hierover, genaamd AB2017, wordt momenteel behand

Bobby en Hannah Schuller
Video

Zondag in Hour of Power gaat Jan van den Bosch in gesprek met Bobby en Hannah Schuller

Zondag 7 juni is in Hour of Power een bijzonder gesprek te zien tussen Jan van den Bosch en Bobby en Hannah Schuller. Naar aanleiding van hun bezoek aan Nederland in mei vertellen zij hoe God hun harten opnieuw heeft geraakt en waarom hun passie voor

Shreider
Nieuws

Kirgizië zet gemartelde voorganger met hersenletsel het land uit

De Kirgizische veiligheidsdiensten hebben ds. Pavel Shreider, een 66-jarige voorganger die ernstig hersenletsel opliep door marteling, het land uitgezet. Dit meldt mensenrechtenorganisatie Forum 18. Shreider, die in Kirgizië geboren is maar een Russi

Ds. K. Hak
Video

Ds. Hak vertelt over zeer aangrijpend sterfgeval: "Ik wist niks meer te zeggen"

"Verbijsterd stond ik erbij op die slaapkamer. Daar lag dat kindje. Ik wist niets meer te zeggen. Als dominee moet je komen om mensen een hart onder de riem te steken, maar daar stond ik, verbijsterd om die gruwelijke dood in het jonge gezin", aldus