Het kerstverhaal begint niet in Bethlehem maar in de Hof van Eden

Boekfragment 24 december 2024 4 minuten Wilkin van de Kamp
Moederbelofte

Eigenlijk begint het kerstverhaal zoals we dat kennen niet in het dorpje Bethlehem, maar in een tuin die Eden heette. Je zou kunnen zeggen dat Eden en Bethlehem sleutelplaatsen zijn in Gods verhaal met ons.

Toen Adam en Eva in zonde waren gevallen, konden zij niet langer in de Hof van Eden verblijven. God stuurde hen niet weg omdat Hij boos op hen was, maar om hen te beschermen. God sprak: ‘Laat hij zijn hand niet uitsteken en ook van de boom des levens nemen en eten, zodat hij eeuwig zou leven!’ (Genesis 3:22, HSV). God stuurde Adam en Eva weg uit de Hof omdat ze anders van de boom des levens zouden blijven eten; waardoor ze tot in de eeuwigheid in de macht van de zonde zouden leven. Dat was ondenkbaar. God had een ander plan. Hij riep de duivel ter verantwoording en sprak een oordeel over hem uit: ‘Ik zal vijandschap teweegbrengen tussen u en de vrouw, en tussen uw nageslacht en haar Nageslacht; Dat zal u de kop vermorzelen, en u zult Het de hiel vermorzelen’ (Genesis 3:15, HSV).

Dit vers wordt de moederbelofte genoemd. God beloofde dat uit Eva Iemand (de Messias) zou voortkomen, die de kop van de slang (de duivel) zal verbrijzelen. Daarom schrijft de Herziene Statenvertaling het woord ‘Nageslacht’ hier met een hoofdletter. Deze oorlogsverklaring wordt ook wel het proto-evangelium genoemd: het eerste evangelie. Zonde en dood hebben niet het laatste woord. God beloofde dat uit Eva Iemand zou voortkomen die de wereld zal verlossen en de kop van de slang zal vermorzelen. De duivel zal in deze strijd het onderspit delven.

De duivel zal in deze strijd het onderspit delven.

In Genesis 3:15 wordt niet alleen het doodsvonnis over de duivel uitgesproken, er wordt ook een glorieuze overwinning voorzegd van Degene die men later de Messias noemde. De Messias die komt om een eind te maken aan de heerschappij van de duisternis. Het was Jesaja die de naam van de Messias openbaarde: ‘Zie, de maagd zal zwanger worden. Zij zal een Zoon baren en Hem de naam Immanuel [God met ons] geven’ (Jesaja 7:14, HSV). Het was Micha die profeteerde waar de Messias geboren zou worden: ‘Maar jij, Bethlehem in Efratha, al heb je in Juda niet veel te betekenen, toch zul jij Iemand voortbrengen, die namens Mij over Israël heersen zal. In het verre verleden ligt zijn oorsprong, in lang vervlogen dagen’ (Micha 5:1, GNB).

Sinds God het doodsvonnis over de slang heeft uitgesproken, zette de duivel alles op alles om te verhinderen dat de Messias uit Israël geboren zou worden. Door de hele Bijbel heen wordt deze geestelijke strijd beschreven. Een geestelijke strijd, waarvan mensen het slachtoffer werden. De slang bewoog de Egyptische Farao om alle Hebreeuwse jongetjes te doden. Hij bewoog de Amalekieten om Israël te vernietigen. Hij bewoog de goddeloze Atalia om alle koninklijke erfgenamen van het huis van Juda te doden. Hij bewoog de Amalekiet Haman om een genocide tegen de Joden te beramen. Koste wat het kost wilde de slang de komst van de Messias tegenhouden, die zijn kop zou vermorzelen. Daarom laaide de (geestelijke) strijd rondom Israël telkens weer op.

We weten hoe het Adam en Eva en hun kinderen verging. Toen de duivel Adam en Eva tot zonde verleidde, verloren zij hun door God gegeven autoriteit. Sinds de zondeval leven wij in een gevallen en gebroken wereld en in vijandig gebied. De goede aarde werd aan de vloek en de vruchteloosheid – de macht van de zonde en de dood – onderworpen. Hierdoor worden wij allemaal geconfronteerd met de strijd tussen leven en dood, goed en kwaad. Vanaf dat moment zucht en kreunt niet alleen de mens maar de hele schepping onder de zondevloek.

De geboorte van Jezus in Bethlehem luidde het einde in van de oude slang, zoals was beloofd in Eden.

Adam en Eva verloren hun door God gegeven heerschappij en konden niet uit zichzelf onder de heerschappij van de zonde uit komen. De zonde was hun leven binnengedrongen en had hun zondeloze natuur zodanig veranderd dat de menselijke natuur geheel zondig werd. Adam en Eva zouden zich nog wel vermenigvuldigen, maar hun kinderen zouden onder de heerschappij van de zonde worden geboren. Hun nakomelingen werden geboren met een zondige natuur en vulden de aarde met zonde, ongerechtigheid, lijden en dood. Zij kozen ervoor om – net als hun voorouders – zelf te bepalen wat goed en wat kwaad is in hun ogen, waardoor zich een destructieve cyclus ontspon die telkens weer chaos en wanorde brengt in Gods goede wereld.

Wist God voordat Hij de wereld schiep wat er zou gebeuren? Ja, Hij wist het. De Eeuwige wist dat wij zouden falen en dat we van Hem gescheiden zouden worden. Daarom had Hij voor de schepping van de wereld al besloten dat Hij mens zou worden, dat Hij in Christus naar ons toe zou komen om de relatie met ons te herstellen. Het is zoals Paulus schrijft aan de christenen in Efeze: ‘Voordat de wereld gemaakt werd, heeft God ons immers in Christus uitgekozen om Hem toe te behoren en smetteloos voor Hem te staan. In zijn liefde had Hij van tevoren beslist dat Hij ons door Jezus Christus als zijn kinderen zou aannemen. Zo wilde Hij het, in zijn goedheid’ (Efeze 1:4-5, GNB).

In Jezus kwam God onze gebroken wereld binnen. Om ons de uitweg te wijzen van de dood naar eeuwig leven. Op weg naar een nieuwe wereld die komen gaat. De geboorte van Jezus in Bethlehem luidde het einde in van de oude slang, zoals was beloofd in Eden.

Wilkin van de Kamp is spreker en schrijver. Bovenstaand boekfragment is afkomstig uit 'De Muizenval'. Als God almachtig is, dan had Hij onze zonden toch kunnen vergeven zonder dat Jezus voor ons zou sterven? In dit boek geeft Wilkin van de Kamp antwoord op deze vraag, door ons een boeiend kijkje achter de schermen te geven van ‘Gods invasie in de wereld’. Klik hier om het boek te bestellen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #1: Ds. Simons over geloofszekerheid
Of beluister op:

Meerartikelen

Iers parlement
Nieuws

Iers parlement stemt in met afschaffen bedenktermijn abortus

Het Ierse parlement heeft ingestemd met een wetsvoorstel om de verplichte bedenktermijn van drie dagen voor abortus af te schaffen. Dat schrijven diverse internationale media.  Het voorstel kreeg woensdag steun van 86 parlementariërs. 70 leden stemde

Kees van Helden
Opinie

Ervaring abortuspil valt vaak tegen

Het Amerikaanse Charlotte Lozier Institute heeft een nieuw onderzoek gepresenteerd naar de ervaringen met de abortuspil. In Amerika zijn diverse organisaties actief die de set abortuspillen per post willen toesturen. Vaak is daartoe alleen het invull

Maarten en Tijmen Blom
Video

Maarten en Tijmen Blom van 'Een Huis Vol' aanstaande zondag te gast in Hour of Power

Wat houdt het in om vader te zijn, en hoe is het om God als Vader te kennen? Daarover gaat het zondag in Hour of Power. In de uitzending zijn Maarten Blom en zijn zoon Tijmen te gast, bekend van de televisieserie Een Huis Vol. Voor Maarten is het ant

Ds. A. A. Egas
Video

Ds. Egas wijst op psychische nood onder jongeren: "Zelfdoding grootste doodsoorzaak"

"De meeste jongeren in onze tijd sterven door zelfdoding, omdat ze het leven niet aankunnen. Dat moet ons bewogen maken met jonge mensen. Een hartelijke bewogenheid als we zien hoeveel er op hen afkomt", aldus ds. A. A. Egas. De christelijke gereform

Christian Verwoerd
Getuigenis

Ik kan niet zonder U: Christian Verwoerd aan het woord

"Gods Koninkrijk moet vol worden," vindt zanger en liedschrijver Christian Verwoerd. Muziek is zijn bediening: hij wil God prijzen, aanbidden en Zijn Naam bekend maken. Tegelijk wil hij iets van verdieping meegeven aan zijn luisteraars waardoor ze op

Pakistaanse vlag
Nieuws

Christelijk meisje (13) vermist in Pakistan: familie vreest voor gedwongen bekering en huwelijk

Een christelijke familie in Pakistan maakt zich grote zorgen om het lot van hun 13-jarige dochter Maryam Asif Masih. Volgens haar moeder is ze twee maanden geleden ontvoerd door een 41-jarige moslimman, gedwongen bekeerd tot de islam en uitgehuwelijk

Wimco Ester
Video

Open Doors reageert op VN-oproep voor Nigeriaanse christenvrouwen

De Verenigde Naties hebben in een brandbrief alarm geslagen over het geweld tegen christelijke vrouwen en meisjes in Nigeria. Volgens VN-experts worden zij slachtoffer van moorden, seksueel geweld, gedwongen bekeringen en kindhuwelijken. De Nigeriaan

Pro-abortusdemonstranten
Nieuws

Meer dan 1,1 miljoen abortussen in Amerika: sterke stijging van abortuspillen

In Amerika vonden vorig jaar naar schatting ruim 1,1 miljoen abortussen plaats. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van onderzoeksproject #WeCount van de Society of Family Planning. Opvallend daarin is de forse toename van het gebruik van de abortuspil. On

Meerartikelen

Bouwe Sprey
Persbericht

Bouwe Sprey nieuwe voorzitter van GlobalRize Nederland

GlobalRize Nederland heeft een nieuwe voorzitter. Per 1 juni heeft Bouwe Sprey het voorzitterschap overgenomen van Marco Vermin. Met zijn benoeming begint een nieuwe fase voor de organisatie, die wereldwijd mensen via internet bereikt met het evangel

Envision Kick-off
Persbericht

CAMA organiseert Envision Kick-off voor jongeren met een hart voor zending

CAMA Zending organiseert op vrijdag 26 juni de jaarlijkse Envision Kick-off. De toerustingsavond is bedoeld voor jongeren die zich voorbereiden op een missiereis of short-term uitzending, maar staat ook open voor geïnteresseerden die zich oriënteren

Wetenschapper
Nieuws

Voormalig atheïst kwam door wetenschappelijke ontdekkingen tot geloof in God

De Amerikaanse natuurkundige Michael Guillén was jarenlang overtuigd atheïst. Nu zegt de voormalig Harvard-docent dat wetenschappelijke ontdekkingen hem uiteindelijk tot geloof in God hebben gebracht. Dat schrijft The Christian Post. Guillén bouwde e

Hanneke Schaap en ds. Bakker
Nieuws

HHK-predikant nuanceert kritiek: 'Ik moedig vrouwen juist aan theologie te studeren'

De discussie over de plaats van vrouwen in de kerk blijft de gemoederen bezighouden. De hersteld hervormd dominee T.A. Bakker heeft deze week gereageerd op de ophef die ontstond na zijn kritische artikel over het voorstel voor een zogenoemde 'raad va

Prof. dr. Arnold Huijgen
Column

Wat christenen kunnen leren van het WK voetbal

Het kan niemand ontgaan zijn: het wereldkampioenschap voetbal in de Verenigde Staten en Mexico is van start gegaan. Hele straten zijn oranje versierd. Kranten en nieuwsberichten staan er bol van. De bal rolt weer. Wat moet je er als christen mee? Som

Arjan Lock
Nieuws

Arjan Lock verlaat de EO en maakt overstap naar Leger des Heils

Arjan Lock legt begin 2027 zijn functie als directeur van de Evangelische Omroep (EO) neer. Tijdens een speciaal belegde bijeenkomst in Hilversum maakte hij donderdag bekend dat hij per 1 februari als bestuurder bij het Leger des Heils aan de slag ga

Ds. P. D. van den Boogaard
Nieuws

Ds. P. D. van den Boogaard stopt als gemeentepredikant in HHK

Ds. P. D. van den Boogaard stopt als gemeentepredikant binnen de Hersteld Hervormde Kerk (HHK). Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Van den Boogaard krijgt de bevoegdheden van een emeritus en zal zich vanaf juli volledig richten op zijn werkzaamhed

Nigeria
Nieuws

Vijf christenen gedood, honderd anderen nog vast na ontvoering in Nigeria

In Nigeria zijn opnieuw christenen slachtoffer geworden van geweld. Gewapende Fulani-herders doodden dinsdag vijf christelijke mijnwerkers in de centrale deelstaat Plateau. Tegelijkertijd blijkt dat ongeveer honderd christenen nog altijd gevangen wor

Ds. C. J. Rijsdijk
Nieuws

Ds. C. J. Rijsdijk ontvangt opnieuw beroep: hervormd Oud-Beijerland hoopt op komst predikant

Ds. C. J. Rijsdijk heeft opnieuw een beroep ontvangen. Nadat de predikant onlangs al een beroep ontving vanuit de hervormde gemeente te Boven-Hardinxveld, heeft nu ook de hervormde gemeente Oud-Beijerland (Wijk Oost) een beroep op hem uitgebracht. In

Gereformeerde Gemeente te Opheusden
Nieuws

Drie studenten beroepbaar gesteld door curatorium Gereformeerde Gemeenten

Het curatorium van de Theologische School van de Gereformeerde Gemeenten heeft woensdag drie studenten beroepbaar gesteld. Dat maakt het kerkverband via haar eigen website bekend. Het gaat om K. L. Blok, D. de Jong en H. R. Keurhorst. Vanaf 22 juni k

Ds. W. van Sorge
Nieuws

CGK-emerituspredikant ds. W. van Sorge op 93-jarige leeftijd overleden

Ds. W. (Willem) van Sorge, emerituspredikant binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK), is dinsdag op 93-jarige leeftijd overleden. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. De predikant zag het levenslicht op 18 juni 1932 in Rotterdam. Na het af

Ds. M. Karens
Video

GerGem-predikant waarschuwt voor schijnbekering: "Er is veel namaak"

"Uiterlijke verandering is nog geen waarachtige bekering. Je kan anders gaan leven, anders gaan praten en jezelf anders gaan kleden, maar toch nog steeds op de brede weg lopen. Waarachtige bekering wil zeggen dat er ook schijnbekeringen zijn die er s