Kerkjournalist en theoloog Klaas van der Zwaag (69) overleden

Nieuws 3 oktober 2024 2 minuten Redactie
RD
ANP

Na een ernstig ziekbed is journalist en theoloog Klaas van der Zwaag (69) overleden. Hij was lange tijd verbonden aan het Reformatorisch Dagblad als kerkjournalist en stond bekend om zijn uitgebreide studie van kerkelijke en theologische vraagstukken.

Van der Zwaag studeerde filosofie en theologie aan de Vrije Universiteit Amsterdam en promoveerde in 1999 met een proefschrift over artikel 36 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis, dat de relatie tussen overheid en religie behandelde.

Van der Zwaag schreef verschillende invloedrijke boeken, waaronder Afwachten of verwachten?, waarin hij kritisch inging op de verschillende visies binnen de gereformeerde traditie over de toe-eigening des heils. Van der Zwaag stelde dat in bepaalde kerken binnen de rechterflank van de reformatorische gezindte niet altijd Bijbels werd gedacht en gepreekt over geloof en bekering, wat leidde tot spanningen.

Zijn boek bekritiseerde de wijze waarop de prediking binnen sommige reformatorische kringen leek af te wijken van de originele gereformeerde leer. Dit leidde tot grote controverse, vooral omdat Van der Zwaag zelf lid was van de Gereformeerde Gemeenten. Als gevolg van de publicatie plaatste men hem onder censuur, wat inhield dat hij niet meer aan het heilig avondmaal mocht deelnemen. Uiteindelijk sloot hij zich met zijn gezin aan bij de Hersteld Hervormde Kerk​.

"Dat is natuurlijk pijnlijk", zei Van der Zwaag twee jaar geleden tegenover het Nederlands Dagblad. "Uiteindelijk heeft het kerkgenootschap waar ik destijds bij hoorde - de Gereformeerde Gemeenten - mij onder censuur gezet. Dat deed zeer. En ook de felheid waarmee mensen reageerden, heeft mij verbaasd. Ik viel niet frontaal een kerkgenootschap aan in mijn boek. Ik wilde het kerkvolk laten weten dat het evangelie ook voor hen is. Gelukkig leven we niet in de zeventiende eeuw, anders had ik misschien op de brandstapel gemoeten."

Daarnaast publiceerde hij werken over Augustinus en de Reformatie, zoals Reformatie vandaag, en had hij verschillende nevenfuncties, waaronder hoofdredacteur van Protestants Nederland en redactielid van Zicht, het tijdschrift van het Wetenschappelijk Instituut van de SGP. Tot aan zijn overlijden bleef hij actief in de journalistiek en theologie, ondanks zijn ernstige ziekte​.

Voor hem was kerkjournalist zijn meer dan alleen zijn baan, zo vertelde hij een paar jaar geleden in gesprek met Groot Nieuws Radio: “Natuurlijk ben ik heel vakmatig bezig met mijn werk als journalist. Mijn missie is ook om het christelijk geloof uit te dragen, niet alleen voor de eigen achterban. Als kerkjournalist was ik best vaak buiten de eigen kring bezig. Ik hield me bezig met de wereldkerk, de oecumene: hoe vertaal je het geloof naar de tijd van vandaag?”

Door zijn werk leerde Van der Zwaag om over grenzen en kerkmuren heen te kijken. "De kennismaking met de wereldkerk heeft mij wel echt gevormd. Als je in Latijns-Amerika, Azië of Afrika bent geweest, besef je dat de kerk in Nederland eigenlijk ook maar een stipje is op de wereldkaart."

Praatmee

Beluister onze podcast

#398 David ten Voorde & Jonathan Nolan over kerkgroei in onbereikte gebieden
Of beluister op:

Meerartikelen

Jenneke Klijn
Interview

Jenneke Klijn doorbreekt christelijke clichés over rouw: “Het is niet snel klaar”

Jarenlang sprak Jenneke Klijn nauwelijks over rouw. Over het verlies van haar zusje en haar vader, en over wat dat deed met haar geloof. Pas in haar boek Vleugelkracht brengt ze die ervaringen onder woorden. “Het is niet snel klaar”, zegt ze. “Mensen

Dr. C. A. van der Sluijs
Opinie

De kerk trouw blijven of afscheiding: wat is de juiste weg?

De Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) dreigen te scheuren. Een teken aan de wand. Want je kunt zomaar helemaal buiten de kerk vallen. Augustinus meende dat het nu niet de tijd van afscheiding is, maar van verdragen. Hij zegt ook: “Wie zich van d

Bijbel in Iran
Boekfragment

Mensen van vrede: Jezus' vergeten strategie in Iran

Jezus’ instructie om uit te zien naar mensen van vrede vormt het hart van zijn strategie. Als je een snelle voortgang van het evangelie in je land wilt zien, moet je deze strategie goed begrijpen. Het idee dat niet gelovigen ons kunnen helpen om ande

vrije hervormde gemeente Driedorp
Nieuws

Juridische strijd in vrije hervormde gemeente Driedorp komt tot einde

De langdurige juridische strijd binnen de vrije hervormde gemeente in Driedorp is ten einde gekomen. Het hoger beroep dat nog liep bij het gerechtshof in Zwolle is ingetrokken, zo bevestigen betrokkenen en hun advocaat Teunis van Kooten volgens het R

Bert-Jan Ruissen
Persbericht

Eurofractie SGP neemt initiatief voor debat over terroristische aanslagen op Joodse instellingen

Woorden zijn niet genoeg: er moet gehandeld worden! Daarom nam SGP-Europarlementariër Bert-Jan Ruissen eerder deze week in het Europees Parlement het initiatief voor een debat over de recente terroristische aanslagen op de Joodse gemeenschap in Europ

Voorganger met familieleden en gemeenteleden
Persbericht

Druk op baptistengemeente in Krasnodon neemt toe: voorganger dreigt te worden uitgezet

De niet-geregistreerde baptistengemeente in Krasnodon (Loehansk) staat onder groeiende druk van de lokale autoriteiten. Sinds begin 2024 wordt de gemeente geconfronteerd met invallen, ondervragingen en administratieve vervolging. Gewapende functionar

Iraanse vrouw
Persbericht

ZOA start noodhulp in Iran nu oorlog in alle hevigheid blijft voortduren

Terwijl de bombardementen voortduren en steeds meer mensen ontheemd raken, start ZOA met noodhulp in Iran. De hulp richt zich met name op gezinnen die door de oorlog nauwelijks kunnen overleven. Binnen Iran zijn inmiddels miljoenen mensen op de vluch

Pakistan
Nieuws

Pakistaanse rechtbank bekrachtigt huwelijk van 13-jarige christenmeisje met ontvoerder

In Pakistan heeft de Federale Constitutionele Rechtbank (FCC) op woensdag 25 maart geoordeeld dat het veelbesproken huwelijk tussen een 13-jarige christelijke tiener en een moslimman in stand blijft. Dit besluit, dat diepe bezorgdheid wekt binnen de

Meerartikelen

Marina de Haan
Video

Verhalenverteller Marina de Haan is komende zondag te gast in Hour of Power.

Aanstaande zondag is verhalenverteller Marina de Haan te gast in Hour of Power. Ze kampt al jaren met een chronische aandoening en vertelt hoe dat haar leven beïnvloedt. Over haar pelgrimsreis schreef ze het boek 'De weg naar het licht'. “Het gaat ni

Kees van Helden
Video

Terugkijken: Kies Leven-coördinator Kees van Helden over Thuisabortus.nl

Sinds twee dagen biedt Thuisabortus.nl de mogelijkheid om abortuspillen online te bestellen. Prolife-organisaties spreken van een nieuw dieptepunt in de Nederlandse abortuspraktijk. Kees van Helden, coördinator van Kies Leven, besprak de kwestie eerd

Ds. W. Visscher
Video

Ds. Visscher krijgt lachers op zijn hand tijdens lezing over boek prof. dr. W. van Vlastuin

Bij een recente lezing over het onlangs verschenen boek in Christus gedoopt van prof. dr. W. van Vlastuin kreeg ds. W. Visscher de lachers op zijn hand. Tijdens zijn bijdrage merkte de GerGem-predikant op dat hij het boek van Van Vlastuin door het AI

Oeganda
Nieuws

Bekeerde christen zwaargewond na aanval door echtgenoot in Oeganda

Een Oegandese moslimman heeft deze maand zijn christelijke echtgenote ernstig verwond tijdens een Bijbelstudie. De aanval vond plaats nadat de man, Mukiibi Rajabu, volgens bronnen van Morning Star News, had vernomen dat zijn vrouw zich tot het christ

Vaticaan
Nieuws

Vaticaan: gebruik van dierlijke organen bij transplantaties toegestaan

Het Vaticaan heeft opnieuw bevestigd dat het gebruik van dierlijke organen en weefsels voor transplantaties is toegestaan. Volgens de Rooms-Katholieke Kerk is hier vanuit het geloof geen bezwaar tegen, zolang er zorgvuldig en verantwoord wordt gehand

Kerkscheuring CGK
Nieuws

Wie hoort bij groep-Rijnsburg? Indeling van 55 CGK-gemeenten is zichtbaar

Welke kerken behoren wel of niet tot de groep-Rijnsburg, die zichzelf als een voortzetting van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) beschouwt? Deze week is men ingedeeld in de vier nieuw te vormen classes. Voor het eerst wordt concreet zichtbaa

Jeruzalem
Nieuws

Christelijke onderwijs in Jeruzalem onder druk door besluit Israëlische overheid

Een recent besluit van het Israëlische Ministerie van Onderwijs dreigt de tewerkstelling van meer dan 200 docenten in christelijke scholen in Jeruzalem te beëindigen. Vanaf september moeten scholen onderwijzers in dienst nemen die in de stad wonen en

Jurjen ten Brinke
Persbericht

Nieuwe EO-podcast 'Vraag het Jurjen' wijst de weg bij alledaagse ge­loofs­vra­gen

In de nieuwe EO-podcast en radiorubriek Vraag het Jurjen gaat Jurjen ten Brinke in op herkenbare levensvragen van luisteraars. Welke vragen hebben gelovigen, maar zijn ook herkenbaar voor anderen? En wat heeft het christelijk geloof daarover te zegge

Joan
Interview

Maken goede werken zalig en aanbidden katholieken Maria? Joan Lindhout antwoordt

Aanbidden katholieken Maria? Word je volgens hen enkel zalig door het offer van Christus of heb je ook goede werken nodig? Het zijn vragen die veel protestanten stellen nadat Joan Lindhout vorige week op Cvandaag zijn geloofsweg deelde, die hij ook b

Jan Pieter Verweij
Opinie

Moet de ChristenUnie luisteren naar kiezers of ze juist tegenspreken?

In verschillende christelijke media staat het nogal stellig: de ChristenUnie krijgt klap op klap en zou beter naar het electoraat moeten luisteren. In dezelfde teksten staat vervolgens net zo gemakkelijk dat de ChristenUnie principiëler zou moeten zi

Klaver
Nieuws

Christelijke partijen reageren ludiek op nieuwe naam GroenLinks/PvdA

Dat GroenLinks/PvdA opgaan in één nieuwe politieke partij was al even bekend. Donderdag maakte men ook de naam van die politieke partij bekend. En de christelijke politieke partijen waren er als de kippen bij om daar op ludieke manier op te reageren.

Arts houdt hand van patiënt vast
Persbericht

NPV noemt stijging aantal euthanasiegevallen zorgwekkend

Op 26 maart 2026 is het jaarverslag van de Regionale Toetsingscommissies Euthanasie (RTE) gepubliceerd met daarin belangrijke cijfers over de Nederlandse euthanasiepraktijk in 2025. Opnieuw steeg het aantal euthanasiemeldingen. De NPV reageert. Waar