Kerk kan de verrassing van Jezus' opstanding nauwelijks aan

Verdieping 30 maart 2024 Ds. J. H. Visser
Pasen
Shutterstock

Na twintig eeuwen zou je denken dat het voor een christen niet gemakkelijk is om de verrassing van Pasen te ervaren. Toch blijft – wonderlijk genoeg – het paasfeest altijd weer verrassen. Net zoals de krokussen en narcissen je kunnen verrassen als je die na de winter voor het eerst weer ziet.

Pasen begint met verbijstering en verwarring. Alle vier de evangeliën vertellen over de verwarring, de vrees en het ongeloof van de vrouwen en mannen die als eerste werden verrast door het lege graf en de verschijning van de Opgestane. De verhalen over de eerste getuigen van Pasen wijzen op een onverwachtse inbreuk van God, een overrompelend gebeuren dat ‘in geen mensenhart is opgekomen’.

Als de eerste gelovigen dan wat van de schrik en de verbijstering zijn bekomen, blijkt de opstanding een nog veel grotere en verder reikende verrassing dan dat de dode Jezus ‘slechts’ weer tot leven is gekomen.

Arrogant figuur
De opstanding is in de eerste plaats het krachtige bewijs dat Jezus Gods Messias en Zoon is. En dat is een verrassing, want Zijn levenseinde wees op het tegendeel. Hij was een door het sanhedrin veroordeelde godslasteraar en een door het Romeinse gezag terechtgestelde opstandeling. Aan het kruis zagen we een mislukte Messias en door God verlaten mens hangen.

Na Pasen kunnen we zeggen dat God het ook heeft gezegd, door Jezus op te wekken en zo te laten zien dat in Jezus God Zelf onder ons was – vol van genade, waarheid en kracht.

Maar op de paasmorgen is het God Zelf Die Jezus in eer herstelt en Hem aanwijst als Zijn Zoon en Messias. Zo begint Paulus in de brief aan de Romeinen zijn omschrijving van het Evangelie van Jezus, Die naar het vlees geboren is uit het geslacht van David en door Zijn opstanding uit de doden, wat de Geest betreft, bewezen is als de Zoon van God (Rom. 1:1-4). De opstanding laat ondubbelzinnig zien dat deze Gekruisigde en ogenschijnlijk mislukte Jezus de Zoon van God is, door Wie Gods langverwachte verlossing is gekomen.

Zonder dit teken blijft Jezus een mens. Nog niet zo lang geleden lazen we met een groepje mensen Jezus’ uitspraak dat Hij ‘de Weg, de Waarheid en het Leven’ is (Joh. 14:6). Iemand reageerde met de opmerking dat hij Jezus maar een arrogant figuur vond. Immers, wie zegt nu van zichzelf dat hij de waarheid is? Na Pasen kunnen we zeggen dat God het ook heeft gezegd, door Jezus op te wekken en zo te laten zien dat in Jezus God Zelf onder ons was – vol van genade, waarheid en kracht.

Vermoeiend rondje
In de tweede plaats is de opstanding van Jezus Gods ‘Ja!’, als verrassend en genadig antwoord op het menselijke ‘Nee!’, dat luid en duidelijk tegen Jezus is uitgesproken. Jood en heiden, vijand en discipel: uiteindelijk zei iedereen nee tegen Hem. Maar God heeft dat niet geaccepteerd. Hij heeft dat menselijke ‘Nee!’ aan het kruis in Zichzelf opgenomen en gedragen en zo de wereld met Zichzelf verzoend.

Daarom zegt God op Pasen hartgrondig ja tegen Jezus, maar ook tegen Zijn schepping en ons mensen – je moet er de preek van Petrus op de eerste pinksterdag (Hand. 2:14-40) maar eens op nalezen. De opstanding is het teken dat God het menselijke nee niet heeft aanvaard, maar er in Zijn goddelijke liefde een laatste ja tegenover heeft gezet. De opstanding zegt dat het Hem echt menens is om Zijn schepping te verlossen en ons te laten delen in het eeuwige leven.
In dat ja van God breekt uit de dood het leven door. Jezus is niet dood meer, maar Hij leeft en wie in Hem gelooft, is niet alleen met Hem gestorven aan de zonde, maar ook opgewekt in een nieuw leven door de Geest (Rom. 6:4-6; 8:11). Als Christus is opgewekt, zijn we niet meer in onze zonden (1 Kor. 15:17), want er is een goddelijke, levenwekkende kracht doorgebroken.

De opstanding is Gods bevestiging en bemoediging dat de Geest sterker is dan de dood en de zonde.

In het krachtenspel van dood en leven en van vlees en Geest speelt ons leven zich af. De opstanding is Gods bevestiging en bemoediging dat de Geest sterker is dan de dood en de zonde. Soms voelt ons leven als een eeuwige cirkelgang van zonde en genade, van vallen en weer opstaan (een soort christelijke yin en yang), maar Pasen doorbreekt dat vermoeiende rondje om het oude (en ook het vrome of kerkelijke) zelf met een klaroenstoot van leven: ‘Christus is opgestaan! Dus jij kan en moet ook opstaan. Je bent niet meer in je zonde; leef in de kracht van de Geest; sta in de vrijheid; bekleed je met Christus en verblijd je in de Heere!’

Sluiproute
Ten derde wil ik wijzen op de verrassing van de lichamelijke opstanding van Jezus op aarde. Hij is de Eerste van alle doden die zullen opstaan aan het einde van de geschiedenis. Daarmee is Zijn opstanding een verrassend teken van hoop voor de hele schepping: God blijft trouw aan het werk van Zijn handen en zal de hele schepping, die nu nog zucht en lijdt, verlossen van de machten van de dood en de zinloosheid (Rom.8:19-22). De harde, aardse tekenen voor die geweldige, maar ook uitzinnige hoop, zijn het lege graf en het verheerlijkte lichamelijke bestaan waarin Jezus na Pasen verschijnt.

In een wereld waarin de dood zo sterk en zwaar is en waarin gelovigen altijd weer worden verleid om de verlossing te vergeestelijken en de sluiproute te nemen van de ziel die naar de hemel gaat, hebben we deze hoop zo nodig voor ons dagelijks leven. Om met onze lichamen, in het gewone aardse bestaan God te dienen en te verheerlijken en ons hoopvol in te zetten voor wat waardevol, goed en mooi is.

Soms denk ik dat we in de kerk de verrassing en de hoop van Pasen nauwelijks aankunnen of aandurven.

Het is niet voor niets dat het grote hoofdstuk over de opstanding van de doden (1 Kor.15) eindigt met de aansporing om standvastig en altijd overvloedig te zijn ‘in het werk van de Heere, in de wetenschap dat uw inspanning niet tevergeefs is in de Heere’ (vs.58).

Er is veel hopeloosheid en onverschilligheid – ook onder gelovigen. Als je het lijden van de schepping en de macht van het kwaad en de dood in het klein en in het groot tot je door laat dringen, kan een verlammend gevoel je om het hart slaan. Maar de opstanding van Jezus doorbreekt die verlamming met een reële en vreugdevolle hoop: Christus is opgestaan. De dood is opengebroken en de monsterlijke machten zijn door God in hun hemd gezet.

Overrompeld
Soms denk ik dat we in de kerk de verrassing en de hoop van Pasen nauwelijks aankunnen of aandurven. We maken een terugtrekkende beweging naar Golgotha; alsof Jezus niet is opgestaan, blijven we bij het kruis en de dood hangen. We wisselen – met een vroom gezicht meestal – Gods ‘Ja!’ in voor ‘ja, maar’ of ‘ja, mits’. We leven zonder hoop, op onze eigen kracht en zogenaamd in controle; of vermoeid en verlamd door onze onmacht. Laten we daarom met alles wat in ons is, verlangen dat we dit jaar worden verrast en overrompeld door het wonder van Pasen.

Ds. J. H. Visser is predikant van de protestantse Noorderkerkgemeente te Amsterdam. Geïnteresseerd in meer lezenswaardige artikelen van De Waarheidsvriend? Neem een jaarabonnement (€ 53). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

ChristenvervolgingIsraëlOpvoedenGeloofszekerheidDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

NPV - Zorg voor het Leven
Nieuws

NPV overhandigt ruim 79.000 handtekeningen aan Tweede Kamer tegen late abortussen

De NPV - Zorg voor het Leven heeft vandaag ruim 79.000 handtekeningen overhandigd aan de Tweede Kamer. Met de petitie roept de organisatie de politiek op om abortussen bij gezonde ongeboren kinderen tussen de 22 en 24 weken zwangerschap in...

Ds. B. D. Bouman
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Stolwijk brengt beroep uit op ds. B. D. Bouman

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. B. D. Bouman (foto). De predikant moet in de Zuid-Hollandse plaats ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten. Ruim...

Issa Thaljieh
Nieuws

VS weigeren Palestijnse priester visum te verlenen

De Amerikaanse regering heeft een visum geweigerd aan Issa Thaljieh, een Palestijnse priester die werkzaam is in de Geboortekerk in Bethlehem. De geestelijke wilde in Washington aandacht vragen voor de moeilijke omstandigheden waaronder Palestijnse...

India
Nieuws

Zes vermoorde christenen in India na maanden wachten begraven

Zes christelijke mannen die in mei werden ontvoerd en vermoord in de Indiase deelstaat Manipur, zijn maandag 16 november begraven. Hun lichamen lagen vijf maanden in een mortuarium. Nabestaanden weigerden hen te begraven zolang de autoriteiten...

Bert-Jan Ruissen
Nieuws

SGP'er Bert-Jan Ruissen tweede op ranglijst meest actieve Europarlementariërs

SGP-Europarlementariër Bert-Jan Ruissen staat in de nieuwste ranking van meest actieve Europarlementariërs op plek 2 van de 720. Dat meldt de SGP op sociale media. Ruissen, die sinds 2019 in het Europees Parlement zit, maakt zich onder meer sterk...

CGK-synode
Nieuws

CGK-synode Hoogeveen bespreekt toekomst kerkverband: ook convenant met Rijnsburg op tafel

De generale synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) gaat van 8 tot en met 11 december uitgebreid spreken over de toekomst van het verdeelde kerkverband. Daarbij komt ook de vraag aan de orde of een convenant mogelijk is met de gemeenten...

Charles
Nieuws

Koning Charles over christelijk geloof: “Het kompas dat al mijn handelen als vorst leidt”

Het christelijke geloof geeft richting aan het koningschap van Charles III. Dat zei de Britse vorst dinsdag bij de opening van de nieuwe General Synode van de Church of England. In Church House in Londen sprak hij over een geloof dat gedurende zijn...

Matt Chandler
Nieuws

Predikant zag dochter jaren afdwalen van God: 'Ik kan haar niet van Jezus laten houden'

De Amerikaanse predikant Matt Chandler heeft openhartig verteld over de acht jaar waarin zijn dochter Audrey zich afkeerde van het christelijk geloof en in opstand kwam tegen haar ouders. De voorganger van The Village Church in Texas noemt die...

Meerartikelen

Paul Coakley
Nieuws

Amerikaanse aartsbisschop waarschuwt eigen kerk voor politieke verdeeldheid

De politieke strijd tussen Republikeinen en Democraten mag de Amerikaanse Rooms-Katholieke Kerk niet verdelen. Daarvoor waarschuwt aartsbisschop Paul Coakley, voorzitter van de Amerikaanse bisschoppenconferentie. Tijdens een bijeenkomst van...

Doug Wilson
Nieuws

Gereformeerde predikant preekt opnieuw in Pentagon: 'Geen hoop voor Amerika buiten Jezus'

De gereformeerde predikant Doug Wilson heeft gisteren op uitnodiging van Pete Hegseth, de Amerikaanse minister van Defensie, opnieuw in het Pentagon gepreekt. Tijdens de maandelijkse kerkdienst stelde Wilson dat Amerika alleen hoop heeft door het...

John en Carla Offutt
Nieuws

Predikant en vrouw doodgereden na bruiloft kleinzoon; familie vergeeft bestuurster

Een Amerikaanse predikant en zijn vrouw zijn zaterdag om het leven gekomen bij een verkeersongeval, kort nadat de predikant het huwelijk van zijn kleinzoon had ingezegend. John en Carla Offutt (beiden 74) werden aangereden toen ze op weg waren naar...

Homokoppel
Nieuws

Zweedse kerk verplicht predikanten voorlopig niet om homostellen te trouwen

Predikanten binnen de Zweedse Kerk mogen voorlopig blijven weigeren om homostellen te trouwen als dat tegen hun geloofsovertuiging ingaat. Het kerkparlement heeft dinsdag een omstreden voorstel verworpen dat een einde moest maken aan die...

Schalk
Nieuws

SGP wil Belastingplan ook in senaat niet steunen: zorgen over eenverdieners

De SGP ziet in het Belastingplan voor 2027 onvoldoende terug van de beloofde aanpak van de belastingkloof tussen een- en tweeverdieners. Senator Peter Schalk kondigde dinsdag tijdens de Algemene Financiële Beschouwingen aan dat zijn fractie het...

nigeria
Nieuws

Open Doors: nog eens zeventien ontvoerde christenen overleden in Nigeria

Nog eens zeventien christenen uit de Nigeriaanse dorpen Ariko en Awon zijn volgens Open Doors in gevangenschap overleden. Zij werden eerder dit jaar ontvoerd door vermoedelijk islamitische Fulani-militanten. Vrijgekomen gijzelaars vertellen over...

paus
Nieuws

Paus krijgt rozenkrans tegen gezicht en reageert met een grap

Paus Leo XIV kreeg maandag 16 november een rozenkrans tegen zijn gezicht tijdens zijn bezoek aan de Peruaanse hoofdstad Lima. Een bezoeker gooide het gebedssnoer naar hem toe toen hij in de pausmobiel langs de menigte reed. De paus reageerde later...

Erik-Jan Verbruggen
Opinie

Pornografie is geen onschuldige snack, maar een bedreiging voor je geloof

Pornografie is voor veel christenen een verborgen worsteling. Het beïnvloedt hun kijk op seksualiteit, kan relaties beschadigen en zet het geloofsleven onder druk. Toch blijft het onderwerp in kerken vaak moeilijk bespreekbaar. Volgens Erik-Jan...

Jerke
Column

Het leukste buurtje van Assen heeft geen schuttingen

Mijn broertjes wonen antikraak. Voor wie dat niet kent: je woont tijdelijk en goedkoop in een pand dat anders leeg zou staan, met als voorwaarde dat je vertrekt zodra de eigenaar het nodig heeft. Je weet dus van tevoren dat je weggaat, alleen niet...

Kamer
Nieuws

Bikker hekelt "vechthuwelijk” kabinet, Stoffer ziet wagen van Staat tegen linkervangrail tot stilstand komen

Het kabinet gaat verder, maar de ChristenUnie en de SGP zijn nog niet gerustgesteld. Tijdens het Kamerdebat over de politieke crisis op dinsdag 17 november waarschuwde Mirjam Bikker voor een "vechthuwelijk” waarvan volgende generaties de rekening...

Creaton
Persbericht

Amerikaanse topchirurg Michael Egnor zoekt antwoord op ‘het moeilijke probleem’ van het menselijk bewustzijn tijdens congres in Apeldoorn

Stichting Creaton organiseert op zaterdag 21 november 2026 het landelijke congres ‘De Mens en zijn Maker 2’ in Apeldoorn. Centraal staat een van de grootste mysteries in de moderne wetenschap: het menselijk bewustzijn. De hoofdspreker van de dag is...

Palestijnse christenen
Nieuws

Recordaantal Palestijnse christenen verlaat Israël: ruim duizend emigranten in 2025

Steeds meer Palestijnse christenen met de Israëlische nationaliteit verlaten hun geboorteland. In 2025 emigreerden 1.023 christenen, het hoogste aantal in de onderzochte periode. Dat is ruim twee keer zoveel als in 2019. Niet hun geloof, maar...