Kerk kan de verrassing van Jezus' opstanding nauwelijks aan

Verdieping 30 maart 2024 Ds. J. H. Visser
Pasen
Shutterstock

Na twintig eeuwen zou je denken dat het voor een christen niet gemakkelijk is om de verrassing van Pasen te ervaren. Toch blijft – wonderlijk genoeg – het paasfeest altijd weer verrassen. Net zoals de krokussen en narcissen je kunnen verrassen als je die na de winter voor het eerst weer ziet.

Pasen begint met verbijstering en verwarring. Alle vier de evangeliën vertellen over de verwarring, de vrees en het ongeloof van de vrouwen en mannen die als eerste werden verrast door het lege graf en de verschijning van de Opgestane. De verhalen over de eerste getuigen van Pasen wijzen op een onverwachtse inbreuk van God, een overrompelend gebeuren dat ‘in geen mensenhart is opgekomen’.

Als de eerste gelovigen dan wat van de schrik en de verbijstering zijn bekomen, blijkt de opstanding een nog veel grotere en verder reikende verrassing dan dat de dode Jezus ‘slechts’ weer tot leven is gekomen.

Arrogant figuur
De opstanding is in de eerste plaats het krachtige bewijs dat Jezus Gods Messias en Zoon is. En dat is een verrassing, want Zijn levenseinde wees op het tegendeel. Hij was een door het sanhedrin veroordeelde godslasteraar en een door het Romeinse gezag terechtgestelde opstandeling. Aan het kruis zagen we een mislukte Messias en door God verlaten mens hangen.

Na Pasen kunnen we zeggen dat God het ook heeft gezegd, door Jezus op te wekken en zo te laten zien dat in Jezus God Zelf onder ons was – vol van genade, waarheid en kracht.

Maar op de paasmorgen is het God Zelf Die Jezus in eer herstelt en Hem aanwijst als Zijn Zoon en Messias. Zo begint Paulus in de brief aan de Romeinen zijn omschrijving van het Evangelie van Jezus, Die naar het vlees geboren is uit het geslacht van David en door Zijn opstanding uit de doden, wat de Geest betreft, bewezen is als de Zoon van God (Rom. 1:1-4). De opstanding laat ondubbelzinnig zien dat deze Gekruisigde en ogenschijnlijk mislukte Jezus de Zoon van God is, door Wie Gods langverwachte verlossing is gekomen.

Zonder dit teken blijft Jezus een mens. Nog niet zo lang geleden lazen we met een groepje mensen Jezus’ uitspraak dat Hij ‘de Weg, de Waarheid en het Leven’ is (Joh. 14:6). Iemand reageerde met de opmerking dat hij Jezus maar een arrogant figuur vond. Immers, wie zegt nu van zichzelf dat hij de waarheid is? Na Pasen kunnen we zeggen dat God het ook heeft gezegd, door Jezus op te wekken en zo te laten zien dat in Jezus God Zelf onder ons was – vol van genade, waarheid en kracht.

Vermoeiend rondje
In de tweede plaats is de opstanding van Jezus Gods ‘Ja!’, als verrassend en genadig antwoord op het menselijke ‘Nee!’, dat luid en duidelijk tegen Jezus is uitgesproken. Jood en heiden, vijand en discipel: uiteindelijk zei iedereen nee tegen Hem. Maar God heeft dat niet geaccepteerd. Hij heeft dat menselijke ‘Nee!’ aan het kruis in Zichzelf opgenomen en gedragen en zo de wereld met Zichzelf verzoend.

Daarom zegt God op Pasen hartgrondig ja tegen Jezus, maar ook tegen Zijn schepping en ons mensen – je moet er de preek van Petrus op de eerste pinksterdag (Hand. 2:14-40) maar eens op nalezen. De opstanding is het teken dat God het menselijke nee niet heeft aanvaard, maar er in Zijn goddelijke liefde een laatste ja tegenover heeft gezet. De opstanding zegt dat het Hem echt menens is om Zijn schepping te verlossen en ons te laten delen in het eeuwige leven.
In dat ja van God breekt uit de dood het leven door. Jezus is niet dood meer, maar Hij leeft en wie in Hem gelooft, is niet alleen met Hem gestorven aan de zonde, maar ook opgewekt in een nieuw leven door de Geest (Rom. 6:4-6; 8:11). Als Christus is opgewekt, zijn we niet meer in onze zonden (1 Kor. 15:17), want er is een goddelijke, levenwekkende kracht doorgebroken.

De opstanding is Gods bevestiging en bemoediging dat de Geest sterker is dan de dood en de zonde.

In het krachtenspel van dood en leven en van vlees en Geest speelt ons leven zich af. De opstanding is Gods bevestiging en bemoediging dat de Geest sterker is dan de dood en de zonde. Soms voelt ons leven als een eeuwige cirkelgang van zonde en genade, van vallen en weer opstaan (een soort christelijke yin en yang), maar Pasen doorbreekt dat vermoeiende rondje om het oude (en ook het vrome of kerkelijke) zelf met een klaroenstoot van leven: ‘Christus is opgestaan! Dus jij kan en moet ook opstaan. Je bent niet meer in je zonde; leef in de kracht van de Geest; sta in de vrijheid; bekleed je met Christus en verblijd je in de Heere!’

Sluiproute
Ten derde wil ik wijzen op de verrassing van de lichamelijke opstanding van Jezus op aarde. Hij is de Eerste van alle doden die zullen opstaan aan het einde van de geschiedenis. Daarmee is Zijn opstanding een verrassend teken van hoop voor de hele schepping: God blijft trouw aan het werk van Zijn handen en zal de hele schepping, die nu nog zucht en lijdt, verlossen van de machten van de dood en de zinloosheid (Rom.8:19-22). De harde, aardse tekenen voor die geweldige, maar ook uitzinnige hoop, zijn het lege graf en het verheerlijkte lichamelijke bestaan waarin Jezus na Pasen verschijnt.

In een wereld waarin de dood zo sterk en zwaar is en waarin gelovigen altijd weer worden verleid om de verlossing te vergeestelijken en de sluiproute te nemen van de ziel die naar de hemel gaat, hebben we deze hoop zo nodig voor ons dagelijks leven. Om met onze lichamen, in het gewone aardse bestaan God te dienen en te verheerlijken en ons hoopvol in te zetten voor wat waardevol, goed en mooi is.

Soms denk ik dat we in de kerk de verrassing en de hoop van Pasen nauwelijks aankunnen of aandurven.

Het is niet voor niets dat het grote hoofdstuk over de opstanding van de doden (1 Kor.15) eindigt met de aansporing om standvastig en altijd overvloedig te zijn ‘in het werk van de Heere, in de wetenschap dat uw inspanning niet tevergeefs is in de Heere’ (vs.58).

Er is veel hopeloosheid en onverschilligheid – ook onder gelovigen. Als je het lijden van de schepping en de macht van het kwaad en de dood in het klein en in het groot tot je door laat dringen, kan een verlammend gevoel je om het hart slaan. Maar de opstanding van Jezus doorbreekt die verlamming met een reële en vreugdevolle hoop: Christus is opgestaan. De dood is opengebroken en de monsterlijke machten zijn door God in hun hemd gezet.

Overrompeld
Soms denk ik dat we in de kerk de verrassing en de hoop van Pasen nauwelijks aankunnen of aandurven. We maken een terugtrekkende beweging naar Golgotha; alsof Jezus niet is opgestaan, blijven we bij het kruis en de dood hangen. We wisselen – met een vroom gezicht meestal – Gods ‘Ja!’ in voor ‘ja, maar’ of ‘ja, mits’. We leven zonder hoop, op onze eigen kracht en zogenaamd in controle; of vermoeid en verlamd door onze onmacht. Laten we daarom met alles wat in ons is, verlangen dat we dit jaar worden verrast en overrompeld door het wonder van Pasen.

Ds. J. H. Visser is predikant van de protestantse Noorderkerkgemeente te Amsterdam. Geïnteresseerd in meer lezenswaardige artikelen van De Waarheidsvriend? Neem een jaarabonnement (€ 53). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

ChristenvervolgingDuurzaamheidOpvoedenIsraëlGeloofszekerheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

kamp
Nieuws

Twee voorgangers gewond bij aanval op kerkdienst in vluchtelingenkamp Zuid-Soedan

Islamitische vluchtelingen uit Soedan hebben zondag 15 november een kerkdienst in het Zuid-Soedanese vluchtelingenkamp Gorom aangevallen, zeggen de getroffen voorgangers tegen Morning Star News. Twee voorgangers en verschillende gemeenteleden raakten...

Red Light District Amsterdam
Nieuws

SGP en ChristenUnie willen structureel geld voor vrouwen die uit prostitutie willen stappen

De SGP en ChristenUnie willen dat er structureel geld beschikbaar komt voor vrouwen die uit de prostitutie willen stappen. De partijen hebben daarvoor samen een amendement ingediend bij de begroting van Justitie en Veiligheid. Ook wil...

Pakistan
Nieuws

Als tiener opgepakt voor godslastering, negen jaar later dreigt nog altijd de strop

Hij was zestien toen hij werd opgepakt wegens godslastering. Inmiddels zit de Pakistaanse christen Shahzad Masih al ruim negen jaar gevangen en hangt hem de doodstraf boven het hoofd. Zijn advocaten vragen opnieuw om ingrijpen: het hoger beroep tegen...

Duitsland
Nieuws

Duitse vreemdelingendienst breekt kerkelijk gebouw open om vrouw uit kerkasiel te halen

In het Duitse Bremerhaven hebben medewerkers van de vreemdelingendienst woensdagmorgen een deur van een kerkelijk gebouw laten openbreken om een 62-jarige Syrische vrouw uit kerkasiel te halen. De vrouw moest naar Polen worden overgebracht, maar werd...

Oud-president George W. Bush
Nieuws

George Bush steunt vertrek gemeente uit methodistenkerk en krijgt lof

De Amerikaanse evangelist Franklin Graham prijst oud-president George W. Bush vanwege zijn steun voor het vertrek van een kerkelijke gemeente uit de United Methodist Church. Dat meldt Baptist News Global. Volgens Graham is de kerk daarmee 'trouw...

Europees Parlement
Nieuws

Ruim miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen aangeboden aan Europarlementariërs

Een petitie met meer dan een miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen in Afrika is woensdag aangeboden aan Europarlementariërs in Brussel. Onder de ontvangers was SGP’er Bert-Jan Ruissen. De oproep van Open Doors vraagt om bescherming,...

Brooke Rollins
Nieuws

Rechter tikt Amerikaanse minister op de vingers: geen e-mails over Jezus naar personeel

De Amerikaanse landbouwminister Brooke Rollins mag haar medewerkers niet langer via officiële kanalen religieuze boodschappen sturen. Dat heeft een federale rechter donderdag bepaald, meldt Politico. De minister stuurde eerder kerst- en paasmails...

Taybeh
Nieuws

Priester waarschuwt voor vertrek christenen uit Westelijke Jordaanoever door kolonistengeweld

De Palestijnse priester Bashar Fawadleh vreest dat het christelijke leven op de Westelijke Jordaanoever langzaam verdwijnt. Door aanhoudend geweld van Israëlische kolonisten en toenemende onveiligheid verlaten steeds meer christelijke families hun...

Meerartikelen

Kerkgebouw
Nieuws

Protestantse Kerk verwacht kwart minder kerkgebouwen binnen tien jaar

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) staat voor ingrijpende keuzes over de toekomst van haar kerkgebouwen. Naar verwachting zal over tien jaar een kwart van de kerkgebouwen verdwenen zijn. Een landelijke projectgroep werkt daarom aan een...

Slachtoffer van misbruik
Nieuws

Twee arrestaties bij politieonderzoek naar seksueel misbruik in Presbyteriaanse Kerk Ierland

Bij een politieonderzoek naar seksueel misbruik binnen de Presbyterian Church in Ireland (PCI) hebben zich inmiddels 168 mensen gemeld. Ook zijn twee verdachten aangehouden. Dat meldt de BBC. Het onderzoek startte een jaar geleden, nadat er binnen de...

begrafenis
Persbericht

Verandert de reformatorische begrafenis? Biblebelt-bijeenkomst bespreekt opvallende ontwikkeling

Binnen bevindelijk-gereformeerde kringen staat bij een begrafenis van oudsher niet de overledene centraal, maar de ernst van de dood en de oproep tot bekering. Toch lijken persoonlijke wensen en herinneringen aan de overledene steeds vaker een plaats...

Hour of Power
Nieuws

Strafrechtadvocaat Willem Jan Ausma te gast bij Hour of Power

Een zeer gevreesde strafrechtadvocaat, die criminelen verdedigde tot de laatste snik toe. Willem Jan Ausma veranderde echter. Wat is voor hem Bijbelse rechtvaardigheid? "Ook als mensen vreselijke dingen hebben gedaan, kunnen ze verder met hun leven."...

Berg
Nieuws

SGP-wethouder Wouter van den Berg voorgedragen als burgemeester van Reimerswaal

Wouter van den Berg (40) is voorgedragen als nieuwe burgemeester van Reimerswaal. De gemeenteraad koos donderdagavond tijdens een besloten vergadering voor de SGP-wethouder uit Houten. Als de benoemingsprocedure volgens planning verloopt, wordt hij...

Brink
Nieuws

Minister Van den Brink wil snelrecht inzetten tegen religieus geweld in azc’s

Minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie wil de bestaande mogelijkheden voor snelrecht gebruiken bij religieus geweld in de asielopvang. Ook steunt hij betere kennis van religie bij COA-medewerkers. Dat zei hij donderdag tijdens het...

Christian Verwoerd
Video

Christian Verwoerd schrijft zegenlied voor gezin dat naar Israël vertrekt

Hoe wens je vrienden Gods zegen toe wanneer zij met hun gezin naar Israël verhuizen om daar hun geloof in de praktijk te brengen? Zanger Christian Verwoerd besloot er een lied voor te schrijven. Speciaal voor de uitzenddienst van Gert en Janine van...

Eunice van Zomeren en Tobias Cinjee
Interview

Auteurs over de toekomst van christelijke zorg: "De zorg is eigenlijk 'gekaapt' van de kerk"

Veel Nederlandse ziekenhuizen en zorginstellingen hebben christelijke wortels. Maar wat betekent die identiteit nog in een tijd van secularisatie, personeelstekorten en toenemende werkdruk? In het boek Blijvend Bezield onderzoeken Eunice van...

Gerrit Jan en Shannon Dekker
Column

Een gemeente kan zich familie noemen, maar functioneren als een personeelsbestand

Na 28 jaar actief gemeenteleven gingen Gerrit Jan en Shannon Dekker op zoek naar een eenvoudigere vorm van kerk-zijn. Minder nadruk op programma's en structuren, meer ruimte voor gemeenschap en gedeelde verantwoordelijkheid. Maar hun onderzoek...

Reinier Blijleven
Persbericht

Compassion Nederland krijgt nieuwe COO: Reinier Blijleven volgt Wietse Kooistra op

Per 1 december 2026 treedt Reinier Blijleven toe tot het leiderschapsteam van Compassion Nederland als Chief Operating Officer (COO). Hij volgt Wietse Kooistra op die per 1 januari 2027, na tien jaar, afscheid neemt van de christelijke...

André Flach
Nieuws

SGP-Kamerlid André Flach: "Islam eist steeds meer publieke ruimte op"

Volgens SGP-Kamerlid André Flach eist de islam steeds meer publieke ruimte op in Nederland. Dat stelde de christenpoliticus maandag tijdens een debat over integratie in de Tweede Kamer. Hij wees daarbij op de versterkte islamitische gebedsoproep in...

Krakau
Nieuws

Schutter van Krakau krijgt mogelijk kerkelijke begrafenis: 'Hij was gedoopt'

De 24-jarige Michał Oksiński, die begin november negen mensen doodschoot in Krakau, krijgt mogelijk een kerkelijke begrafenis. Priester en hoogleraar ethiek Andrzej Kobyliński vindt dat de kerk de overleden schutter niet mag uitsluiten. Volgens de...