Is de strijd tussen Israël en Hamas werkelijk een 'Bijbelse' broedertwist?

Verdieping 19 maart 2024 6 minuten Ds. Kees Kant
Ds. Kees Kant
Christenen voor Israël

In tal van Bijbelstudies, artikelen en preken is in de afgelopen decennia het conflict tussen Israël en de omliggende Arabische volken uitgelegd als een eeuwenoude broedertwist. Een conflict dat teruggaat tot Izaäk en Ismaël. Hagar wordt met haar zoon Ismael weliswaar weggestuurd uit het beloofde land, maar ze krijgen wel beloften en zegen mee: ‘Zie, Ik heb hem gezegend en zal hem vruchtbaar maken en hem uitermate talrijk maken; twaalf vorsten zal hij verwekken en Ik zal hem tot een groot volk maken. Mijn verbond echter zal Ik met Izak maken’ (Genesis 17:20-21). Dit klinkt niet als een vervloeking van Ismael en zijn Arabische nageslacht.

De Arabische volken zijn inderdaad uitermate talrijk geworden. Het verbond loopt echter via Izaäk en zijn latere Joodse nageslacht, en dat geeft blijkbaar een blijvende bron van jaloezie en conflicten. Sinds de komst van de Joodse Messias Jezus Christus is echter voor alle volken, dus ook voor de Arabieren, een open deur gekomen om door geloof in Hem voluit kind van God te worden. Begrijpelijk dat gesproken wordt over een conflict tussen broeders, die Abraham als gezamenlijke voorvader hebben. Bij een conflict tussen broeders kan het er zeker heftig aan toe gaan en kunnen er doden vallen. Toch is er tussen broeders altijd verzoening mogelijk. De vraag dringt zich op of het huidige conflict tussen Israël en Hamas ook te rangschikken is onder dit begrip ‘broedertwist’. Naar mijn overtuiging is dat absoluut onmogelijk. En wel om meerdere redenen.

Amalek
Er is nog een broedertwist in Genesis, die tussen Jakob en Esau. Israël is in het Oude Testament door naburige volken aangevallen in de context van deze broedertwist. Maar Amalek, dat van Esau afstamt, ging een grens over, waardoor het voor altijd werd vervloekt. Toen het volk Israël bevrijd werd uit Egypte en door de Sinaï woestijn trok, werd het aangevallen door Amalek. Heel sluw werd het volk Israël in de achterhoede aangevallen, waar de meest zwakken liepen. Om zo uiteindelijk het hele volk Israël om te brengen. Het was een strijd op leven en dood, en Mozes moest, ondersteund door Aäron en Hur zijn armen omhoog houden. Uiteindelijk overwon Israël: ‘Toen zei de HEERE tegen Mozes: Schrijf dit ter gedachtenis in een boek en prent het Jozua in dat Ik de herinnering aan Amalek van onder de hemel geheel zal uitwissen’ (Exodus 17:14). Amalek wordt dus niet slechts tijdelijk verslagen, maar voor eeuwig vervloekt.

De draak richt zich dus eerst op het vernietigen van het Joodse volk en vervolgens ook op de christenen.

Verderop lezen we: ‘Denk aan wat Amalek u onderweg aangedaan heeft, toen u uit Egypte wegtrok: hij ontmoette u onderweg en overviel bij u in de achterhoede alle zwakken achter u, terwijl u moe en uitgeput was; en hij vreesde God niet. Als de HEERE uw God u rust gegeven heeft (…) moet het zo zijn dat u de gedachtenis aan Amalek van onder de hemel uitwist. Vergeet het niet!’ (Deuteronomium 25:17-19) Wat is het verschil tussen Amalek en een broedertwist? Amalek had niet tot doel om slechts een veldslag te winnen tegen het leger van Israël, of een oogst te plunderen. Genocide van heel het volk Israël was het doel, te beginnen bij de zwakken: ouderen en kinderen. Daar ligt het omslagpunt van broedertwist naar vervloeking. Door de eeuwen heen zijn er vaker volken geweest die het hele volk Israël wilden uitroeien: ‘Zij beramen listig een heimelijke aanslag tegen Uw volk (…) Kom, zeiden zij, laten we hen uitroeien, zodat zij geen volk meer zijn en aan de naam van Israël niet meer gedacht wordt’ (Psalm 83: 4,5). De Psalm eindigt dat ook met het gebed van Israël: ‘Laten zij beschaamd en door schrik overmand zijn tot in eeuwigheid, laten zij rood van schaamte worden en omkomen’ (vs. 18). Amalek valt dus buiten de categorie ‘broedertwist’.

De draak en het beest
Ook in het Nieuwe Testament lezen we over een poging tot genocide op Israël in de eindtijd. De apostel Johannes ziet op het eiland Patmos in een visioen een vrouw die op het punt staat te bevallen van een zoon, die ‘alle heidenvolken zal hoeden met een ijzeren staf’. Die vrouw staat voor Israël en de zoon staat voor Jezus Christus, die uit de Joodse vrouw Maria geboren wordt. Er is een draak die zit te wachten om meteen na de bevalling het kind te verslinden. De draak staat voor de Satan, die het liefst Jezus, de Redder van de wereld, wil verslinden. Johannes beschrijft dan dat het kind opgaat naar God en Zijn troon in de hemel, en dat de vrouw vlucht voor de draak: ‘En de draak werd boos op de vrouw en ging heen om oorlog te voeren tegen de overigen van haar nageslacht die de geboden van God in acht nemen en het getuigenis van Jezus Christus hebben’ (Openbaring 12:17). De draak richt zich dus eerst op het vernietigen van het Joodse volk en vervolgens ook op de christenen.

Vervolgens lezen we dat er een beest opstaat die van de draak alle macht ontvangt. Veel mensen zijn onder de indruk van dit beest en aanbidden dit beest. Er komt dus een indrukwekkende politieke leider, of een verenigde groep van leiders. Deze leider, dit beest, gaat godslasteringen spreken: ‘En het opende zijn mond om God te lasteren, om Zijn Naam te lasteren en Zijn tent en hen die in de hemel wonen. En het beest werd macht gegeven om oorlog te voeren tegen de heiligen (…) En allen die op de aarde wonen, zullen het aanbidden, althans van wie de namen niet zijn geschreven in het boek des Levens van het Lam’ (Openbaring 13:6-8).

Alle bovengenoemde aspecten bij zowel Amalek als het beest zien we terugkeren bij Hamas.

Deze verschrikkingen hebben gelukkig niet het laatste woord. Jezus Christus zal Zelf op tijd komen om af te rekenen met de draak en het beest en zijn volgelingen: ‘En het beest werd gegrepen, en met hem de valse profeet (…) en die het merkteken van het beest ontvangen hadden en die zijn beeld aanbeden hadden. Deze twee werden levend geworpen in de poel van vuur, die van zwavel brandt. En de overigen werden gedood met het zwaard van Hem, die op het paard zat’ (Openbaring 19:20-21). Hier zien we dat lastering van God, genocide op het Joodse volk en vervolging van de christenen uiteindelijk niet leidt tot verzoening, maar tot vervloeking. Het beest en zij die het merkteken van het beest ontvangen hadden, vallen dus buiten de categorie ‘broedertwist’, en er is geen verzoening.

Hamas
Alle bovengenoemde aspecten bij zowel Amalek als het beest zien we terugkeren bij Hamas. In het handvest staat dat de totale vernietiging van het ‘zionistische regime’, dat is Israël, en de vestiging van een Islamitisch kalifaat, waarin ook geen plaats meer is voor christenen, het ultieme doel is. Het past hier niet om te beweren dat Hamas het beest uit Openbaring is. Die conclusie mogen we niet trekken. Daarvoor is het conflict tussen Israël en Hamas ook te regionaal. Hamas kan wel een ‘type’ van dit beest zijn, zoals er in de geschiedenis meerdere van deze ‘typen’ zijn geweest. Opvallend zijn in dit verband de vele pro-Hamas demonstraties in tal van westerse steden.

Openbaring zegt dat het beest ‘godslasteringen spreekt’ en dat velen op aarde het beest ‘aanbidden’. Israël heeft met Hamas, en ook met Hezbollah in het noorden, dan ook geen broedertwist, maar voert een strijd op leven en dood, zoals destijds Mozes, Aäron en Hur, een strijd op leven en dood voerden met Amalek. Het voortbestaan van Israël is in het geding. God zij dank weten we gelukkig dat als het er op aankomt, God Zijn volk zal beschermen: ‘namelijk verlossing van onze vijanden en bevrijding uit de hand van allen die ons haten’ (Lukas 1:71).

Ds. Kees Kant is directeur van Christians for Israel International. Bovenstaand artikel verscheen eerder in 'Israël en de kerk', het theologische kwartaalblad van Christenen voor Israël voor theologen en voorgangers. Klik hier als je het kwartaalblad wil ontvangen.

ChristenvervolgingGeloofszekerheidDuurzaamheidOpvoedenIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #17: Voormalig politieman Erik over de zware stormen in zijn leven
Of beluister op:

Meerartikelen

zweden
Nieuws

117 Zweedse predikanten steunen omstreden voorstel over trouwen homostellen

In de Zweedse Lutherse Kerk spreken 117 predikanten zich uit vóór een voorstel dat de ruimte om homohuwelijken te weigeren onder druk zet. Met een open brief reageren zij op 126 collega’s die juist tegen het plan protesteren. Volgens de...

Guanco
Nieuws

Weduwe herdenkt voorganger die omkwam op christelijk festival: "Hij verspilde geen minuut van zijn leven"

Isaeli Guanco heeft tijdens de herdenkingsdienst van haar man Robert verteld hoe toegewijd hij leefde. De 41-jarige voorganger kwam eind augustus om toen een groot bord op hem viel tijdens het Big Church Festival in Engeland. “Hij verspilde nooit een...

Judith Fanto
Interview

Judith Fanto: "Uit iets heel moeilijks, is iets heel moois voortgekomen"

Ineens was ze er in 2020, schijnbaar uit het niets. Met een plofje landde haar debuutroman Viktor midden in het Nederlands-literaire landschap. Daarna ging het snel: het boek, losjes gebaseerd op haar Joodse familiegeschiedenis, won de Hebban prijs...

prses
Nieuws

Duitse kerkleider wil AfD-politici weren uit leidinggevend kerkelijke ambten

De Evangelische Kirche von Westfalen moet politici van de AfD weren uit leidinggevende kerkelijke ambten. Dat vindt preses Adelheid Ruck-Schröder, de geestelijk leider van het Duitse kerkverband. Ook vrijwillige ouderlingen mogen volgens haar hun...

Busenitz
Nieuws

Opvolger John MacArthur bevestigd: "Hij moet het Woord prediken"

Nathan Busenitz is zondag bevestigd als opvolger van John MacArthur in Grace Community Church in Sun Valley, een wijk van Los Angeles. De Schotse theoloog Sinclair Ferguson preekte tijdens de dienst over de opdracht van een voorganger. “Hij moet...

Boomsma
Nieuws

CU en JA21 krijgen steun voor hulp aan vervolgde christenen, minister vindt plan overbodig

Nederland moet een herkenbaar programma opzetten om vervolgde christenen te helpen. De Tweede Kamer steunde dinsdag een voorstel van Diederik Boomsma (JA21) en Don Ceder (ChristenUnie), ondanks het oordeel van minister Tom Berendsen van...

Niko en Tino
Nieuws

Christelijke YouTubers niet vervolgd voor islamkritische video: Duits OM stopt onderzoek

De Duitse christelijke YouTubers Niko en Tino krijgen geen strafzaak voor hun video ‘De islam is geen vrede’. Het Openbaar Ministerie in Hamburg beëindigt het onderzoek naar het beledigen van een religie. Volgens het OM is er geen sprake van een...

school
Nieuws

Meerderheid Nederland wil geldkraan voor christelijke scholen dicht: in Wekerom botst het al

Christelijke scholen zouden het zonder overheidsgeld moeten doen. Dat vindt een meerderheid van de deelnemers aan een nieuwe peiling van EenVandaag. 64 procent wil dat de overheid alleen nog openbare scholen betaalt. Ondertussen roept de komst van...

Meerartikelen

Barend
Nieuws

3FM-dj Barend van Deelen brak met reformatorische opvoeding, maar keerde terug naar God

3FM-dj Barend van Deelen wilde na zijn reformatorische jeugd jarenlang niets meer van God weten. De beperkingen thuis en in de kerk maakten hem opstandig. Inmiddels noemt hij zichzelf christen, vertelt hij aan DIT, het journalistieke platform van...

Diederik van Dijk
Nieuws

SGP-Kamerlid woedend over Hamasverheerlijking in Amsterdam: "Totaal beschamend"

SGP-Kamerlid Diederik van Dijk heeft minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) stevig aan de tand gevoeld over het verheerlijken van Hamas tijdens demonstraties in Amsterdam. Tijdens het vragenuur in de Tweede Kamer op dinsdag uitte hij zijn...

Nepal
Nieuws

24 Zuid-Koreaanse christenen gearresteerd bij Bijbelschool in Nepal

De Nepalese politie heeft 24 Zuid-Koreaanse christenen gearresteerd bij een Bijbelschool in het oosten van het land. Volgens de autoriteiten namen zij deel aan religieuze activiteiten die niet zijn toegestaan met een toeristenvisum. De...

Ds. W. C. van Slooten
Nieuws

Ds. Van Slooten aanvaardt beroep christelijke gereformeerde kerk Stad en Ommeland (Groningen)

Ds. W. C. van Slooten heeft een beroep aangenomen van de christelijke gereformeerde kerk Stad en Ommeland. De eerder dit jaar in Groningen ontstane kerkelijke gemeente krijgt daarmee voor het eerst een eigen predikant. De predikant was sinds 2020...

Lydia
Nieuws

Christelijke hulpverleenster Lydia (30) doodgeschoten bij aanval in Nigeria

De christelijke hulpverleenster Lydia Nwankwo (30) is doodgeschoten toen gewapende mannen het voertuig van haar hulpteam aanvielen in het noordwesten van Nigeria. De vrijwilligster van het Rode Kruis keerde terug van werkzaamheden in moeilijk...

paus
Nieuws

Paus Leo heeft longkanker: artsen verwijderen deel van rechterlong

Bij paus Leo XIV (71) is longkanker vastgesteld. Artsen verwijderden dinsdag tijdens een operatie in Rome de onderste kwab van zijn rechterlong. Volgens het Vaticaan verliep de ingreep zonder complicaties en is de paus daarna teruggekeerd naar zijn...

Clive Johnston
Nieuws

Predikant krijgt boete van ruim 500 euro na openluchtpreek bij ziekenhuis

De 78-jarige predikant Clive Johnston uit Noord-Ierland heeft een boete van ruim 500 euro gekregen vanwege een preek bij een ziekenhuis. Dat meldt Christian Today. De dienst vond plaats binnen een zogeheten bufferzone. Opvallend is dat Johnston...

Antoine Bodar
Nieuws

Paus benoemt Antoine Bodar (81) tot kapelaan: priester mag zich voortaan monseigneur noemen

De Nederlandse priester Antoine Bodar (81) heeft een bijzondere onderscheiding gekregen van paus Leo XIV. De paus heeft hem benoemd tot zijn kapelaan, een eretitel voor priesters die zich op bijzondere wijze hebben ingezet voor de Rooms-Katholieke...

Vrouw
Nieuws

VN-rapporteur: ‘Abortus onder druk is vorm van geweld tegen vrouwen’

Vrouwen die onder druk worden gezet om abortus te plegen, zijn slachtoffer van geweld. Dat stelt Reem Alsalem, speciaal rapporteur van de Verenigde Naties (VN) voor geweld tegen vrouwen en meisjes. In een rapport pleit ze voor betere bescherming...

Man in Laos
Interview

David vertrok als zendeling naar Laos: “Stuur me maar naar een plek waar bijna geen werkers zijn”

Als veertienjarige zat David* diep in de put. Hij werd veel gepest en wilde op een gegeven moment niet meer verder leven. Uitgerekend in die periode had hij naar eigen zeggen een ingrijpende ontmoeting met God. Het werd het begin van een roeping...

regenboogvlag
Analyse

Waarom de regenboogvlag voor veel christenen niet zomaar een vlag is

Voor de één staat de regenboogvlag voor veiligheid, acceptatie en gelijke rechten. Voor de ander is het een politiek symbool dat ook opvattingen over seksualiteit en gender vertegenwoordigt. De discussie over het hijsen van de vlag bij de Tweede...

Doop aan Britse kust
Nieuws

550 mensen gedoopt aan de Engelse kust: 'Ik kan nog steeds niet geloven wat God deed'

Maar liefst 550 mensen hebben zich laten dopen in de koude zee bij het Engelse Bridlington. Dat meldt evangelist Merlin Kraft, die de bijeenkomst organiseerde via zijn sociale mediakanaal BibleLadUK. Mensen kwamen vanuit verschillende delen van het...