Is de strijd tussen Israël en Hamas werkelijk een 'Bijbelse' broedertwist?

Verdieping 19 maart 2024 6 minuten Ds. Kees Kant
Ds. Kees Kant
Christenen voor Israël

In tal van Bijbelstudies, artikelen en preken is in de afgelopen decennia het conflict tussen Israël en de omliggende Arabische volken uitgelegd als een eeuwenoude broedertwist. Een conflict dat teruggaat tot Izaäk en Ismaël. Hagar wordt met haar zoon Ismael weliswaar weggestuurd uit het beloofde land, maar ze krijgen wel beloften en zegen mee: ‘Zie, Ik heb hem gezegend en zal hem vruchtbaar maken en hem uitermate talrijk maken; twaalf vorsten zal hij verwekken en Ik zal hem tot een groot volk maken. Mijn verbond echter zal Ik met Izak maken’ (Genesis 17:20-21). Dit klinkt niet als een vervloeking van Ismael en zijn Arabische nageslacht.

De Arabische volken zijn inderdaad uitermate talrijk geworden. Het verbond loopt echter via Izaäk en zijn latere Joodse nageslacht, en dat geeft blijkbaar een blijvende bron van jaloezie en conflicten. Sinds de komst van de Joodse Messias Jezus Christus is echter voor alle volken, dus ook voor de Arabieren, een open deur gekomen om door geloof in Hem voluit kind van God te worden. Begrijpelijk dat gesproken wordt over een conflict tussen broeders, die Abraham als gezamenlijke voorvader hebben. Bij een conflict tussen broeders kan het er zeker heftig aan toe gaan en kunnen er doden vallen. Toch is er tussen broeders altijd verzoening mogelijk. De vraag dringt zich op of het huidige conflict tussen Israël en Hamas ook te rangschikken is onder dit begrip ‘broedertwist’. Naar mijn overtuiging is dat absoluut onmogelijk. En wel om meerdere redenen.

Amalek
Er is nog een broedertwist in Genesis, die tussen Jakob en Esau. Israël is in het Oude Testament door naburige volken aangevallen in de context van deze broedertwist. Maar Amalek, dat van Esau afstamt, ging een grens over, waardoor het voor altijd werd vervloekt. Toen het volk Israël bevrijd werd uit Egypte en door de Sinaï woestijn trok, werd het aangevallen door Amalek. Heel sluw werd het volk Israël in de achterhoede aangevallen, waar de meest zwakken liepen. Om zo uiteindelijk het hele volk Israël om te brengen. Het was een strijd op leven en dood, en Mozes moest, ondersteund door Aäron en Hur zijn armen omhoog houden. Uiteindelijk overwon Israël: ‘Toen zei de HEERE tegen Mozes: Schrijf dit ter gedachtenis in een boek en prent het Jozua in dat Ik de herinnering aan Amalek van onder de hemel geheel zal uitwissen’ (Exodus 17:14). Amalek wordt dus niet slechts tijdelijk verslagen, maar voor eeuwig vervloekt.

De draak richt zich dus eerst op het vernietigen van het Joodse volk en vervolgens ook op de christenen.

Verderop lezen we: ‘Denk aan wat Amalek u onderweg aangedaan heeft, toen u uit Egypte wegtrok: hij ontmoette u onderweg en overviel bij u in de achterhoede alle zwakken achter u, terwijl u moe en uitgeput was; en hij vreesde God niet. Als de HEERE uw God u rust gegeven heeft (…) moet het zo zijn dat u de gedachtenis aan Amalek van onder de hemel uitwist. Vergeet het niet!’ (Deuteronomium 25:17-19) Wat is het verschil tussen Amalek en een broedertwist? Amalek had niet tot doel om slechts een veldslag te winnen tegen het leger van Israël, of een oogst te plunderen. Genocide van heel het volk Israël was het doel, te beginnen bij de zwakken: ouderen en kinderen. Daar ligt het omslagpunt van broedertwist naar vervloeking. Door de eeuwen heen zijn er vaker volken geweest die het hele volk Israël wilden uitroeien: ‘Zij beramen listig een heimelijke aanslag tegen Uw volk (…) Kom, zeiden zij, laten we hen uitroeien, zodat zij geen volk meer zijn en aan de naam van Israël niet meer gedacht wordt’ (Psalm 83: 4,5). De Psalm eindigt dat ook met het gebed van Israël: ‘Laten zij beschaamd en door schrik overmand zijn tot in eeuwigheid, laten zij rood van schaamte worden en omkomen’ (vs. 18). Amalek valt dus buiten de categorie ‘broedertwist’.

De draak en het beest
Ook in het Nieuwe Testament lezen we over een poging tot genocide op Israël in de eindtijd. De apostel Johannes ziet op het eiland Patmos in een visioen een vrouw die op het punt staat te bevallen van een zoon, die ‘alle heidenvolken zal hoeden met een ijzeren staf’. Die vrouw staat voor Israël en de zoon staat voor Jezus Christus, die uit de Joodse vrouw Maria geboren wordt. Er is een draak die zit te wachten om meteen na de bevalling het kind te verslinden. De draak staat voor de Satan, die het liefst Jezus, de Redder van de wereld, wil verslinden. Johannes beschrijft dan dat het kind opgaat naar God en Zijn troon in de hemel, en dat de vrouw vlucht voor de draak: ‘En de draak werd boos op de vrouw en ging heen om oorlog te voeren tegen de overigen van haar nageslacht die de geboden van God in acht nemen en het getuigenis van Jezus Christus hebben’ (Openbaring 12:17). De draak richt zich dus eerst op het vernietigen van het Joodse volk en vervolgens ook op de christenen.

Vervolgens lezen we dat er een beest opstaat die van de draak alle macht ontvangt. Veel mensen zijn onder de indruk van dit beest en aanbidden dit beest. Er komt dus een indrukwekkende politieke leider, of een verenigde groep van leiders. Deze leider, dit beest, gaat godslasteringen spreken: ‘En het opende zijn mond om God te lasteren, om Zijn Naam te lasteren en Zijn tent en hen die in de hemel wonen. En het beest werd macht gegeven om oorlog te voeren tegen de heiligen (…) En allen die op de aarde wonen, zullen het aanbidden, althans van wie de namen niet zijn geschreven in het boek des Levens van het Lam’ (Openbaring 13:6-8).

Alle bovengenoemde aspecten bij zowel Amalek als het beest zien we terugkeren bij Hamas.

Deze verschrikkingen hebben gelukkig niet het laatste woord. Jezus Christus zal Zelf op tijd komen om af te rekenen met de draak en het beest en zijn volgelingen: ‘En het beest werd gegrepen, en met hem de valse profeet (…) en die het merkteken van het beest ontvangen hadden en die zijn beeld aanbeden hadden. Deze twee werden levend geworpen in de poel van vuur, die van zwavel brandt. En de overigen werden gedood met het zwaard van Hem, die op het paard zat’ (Openbaring 19:20-21). Hier zien we dat lastering van God, genocide op het Joodse volk en vervolging van de christenen uiteindelijk niet leidt tot verzoening, maar tot vervloeking. Het beest en zij die het merkteken van het beest ontvangen hadden, vallen dus buiten de categorie ‘broedertwist’, en er is geen verzoening.

Hamas
Alle bovengenoemde aspecten bij zowel Amalek als het beest zien we terugkeren bij Hamas. In het handvest staat dat de totale vernietiging van het ‘zionistische regime’, dat is Israël, en de vestiging van een Islamitisch kalifaat, waarin ook geen plaats meer is voor christenen, het ultieme doel is. Het past hier niet om te beweren dat Hamas het beest uit Openbaring is. Die conclusie mogen we niet trekken. Daarvoor is het conflict tussen Israël en Hamas ook te regionaal. Hamas kan wel een ‘type’ van dit beest zijn, zoals er in de geschiedenis meerdere van deze ‘typen’ zijn geweest. Opvallend zijn in dit verband de vele pro-Hamas demonstraties in tal van westerse steden.

Openbaring zegt dat het beest ‘godslasteringen spreekt’ en dat velen op aarde het beest ‘aanbidden’. Israël heeft met Hamas, en ook met Hezbollah in het noorden, dan ook geen broedertwist, maar voert een strijd op leven en dood, zoals destijds Mozes, Aäron en Hur, een strijd op leven en dood voerden met Amalek. Het voortbestaan van Israël is in het geding. God zij dank weten we gelukkig dat als het er op aankomt, God Zijn volk zal beschermen: ‘namelijk verlossing van onze vijanden en bevrijding uit de hand van allen die ons haten’ (Lukas 1:71).

Ds. Kees Kant is directeur van Christians for Israel International. Bovenstaand artikel verscheen eerder in 'Israël en de kerk', het theologische kwartaalblad van Christenen voor Israël voor theologen en voorgangers. Klik hier als je het kwartaalblad wil ontvangen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#402 Patrick & Don Ceder over christenvervolging en politiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Gerdien en Yvonne
Interview

Wie komt op voor het gezin? In gesprek met Yvonne Koopman en Gerdien Lassche

Voor elk belang is er wel een lobbyclubje in Den Haag. Maar waarom komt er niemand op voor het gezin? Die vraag bracht iets in beweging bij Yvonne Koopman (rechts op de foto) en Gerdien Lassche (links op de foto). "We willen een serieuze gesprekspart

dr. Wim Dekker
Interview

Dr. Wim Dekker pleit voor ruimte in het homodebat: "Aanvaardt elkaar"

Zodra het woord ‘homo’ valt, buitelen christenen over elkaar heen, merkt ook dr. Wim Dekker op. De hervormde emeritus-predikant leverde een bijdrage aan de bundel Homoseksualiteit en de kerk, een handreiking aan kerken in het gepolariseerde homodebat

OMF Nederland
Interview

Mentale gezondheidsproblemen op zendingsveld niet ongewoon

Een kerkplanter met een burn-out, een veldleider met een depressie of een predikant met een angststoornis: op het zendingsveld zijn mentale gezondheidsproblemen niet ongewoon. Zeker in een creatief toegankelijk gebied, waar isolatie en voortdurende s

Katholieke priester ziekenhuisbed
Nieuws

Canadese priester geschokt: “Arts stelde euthanasie voor terwijl ik niet stervend ben”

Een 79-jarige katholieke priester in Canada is geschokt nadat ziekenhuispersoneel hem herhaaldelijk wees op de mogelijkheid van euthanasie, terwijl hij herstellende is van een gebroken heup, meldt CBN News. De priester, Larry Holland, kwam in het zie

Preekstoel
Nieuws

Student Teunissen beroepbaar gesteld als lerend ouderling binnen (Vrije) Oud Gereformeerde Gemeenten

De (Vrije) Oud Gereformeerde Gemeenten hebben student B. Teunissen beroepbaar gesteld als lerend ouderling. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad.  Het moderamen maakte eerder deze week bekend dat Teunissen beroepbaar gesteld is. Per 1 mei kunnen geme

crypto
Nieuws

Christelijke crypto-ondernemer onder vuur na miljoenenclaims van investeerders

De 29-jarige crypto-ondernemer David Tomasian ligt onder vuur nadat tientallen investeerders, onder wie veel christenen, miljoenen euro’s terugvorderen, zo blijkt uit onderzoek van De Telegraaf. Tomasian werd eerder door zakenblad Quote gepresenteerd

Sam Allberry
Nieuws

Amerikaanse voorganger legt functie neer vanwege 'ongepaste relatie' met man

Sam Allberry heeft zijn functie als predikant bij Immanuel Church Nashville neergelegd. De kerkleiding maakte kenbaar dat hij op dit moment niet langer geschikt is om zijn bediening uit te oefenen. Dat meldt The Christian Post. Allberry was sinds 202

stadion van Atlético Madrid
Positief nieuws

35.000 christenen bijeen in Madrid: “Christus kan levens veranderen”

In het stadion van de Spaanse voetbalclub Atlético Madrid zijn begin mei zo’n 35.000 christenen samengekomen voor het grote evenement The Change Madrid 2026. De bijeenkomst stond in het teken van geloof, aanbidding en een oproep om Jezus te volgen, m

Meerartikelen

Ds. J. C. de Groot
Video

Ds. De Groot over Jezus' eeuwigdurende liefde voor geredde zondaren

Toen Petrus Jezus tot drie keer toe verloochende, kraaide de haai. Daarmee ging in vervulling wat Jezus al eerder tegen Petrus zei: 'Eer de haan gekraaid zal hebben, zult gij Mij driemaal verloochenen.' Ondanks het feit dat Petrus Jezus verloochende,

Indonesie
Nieuws

Lokale autoriteiten stoppen bouw van Indonesische kerk na druk van moslimgemeenschap

De bouw van een kerk in het Indonesische dorp Kappuna is op 14 april stilgelegd door lokale autoriteiten. Dit gebeurde nadat islamitische bewoners van het dorp in opstand kwamen. De kerk wordt gebouwd op het land van predikant Novel Pangemanan van de

congres
Nieuws

Apologiecongres wil christenen toerusten in gesprek over geloof

Nederland krijgt opnieuw een groot congres dat christenen wil helpen hun geloof onder woorden te brengen in een kritische samenleving. Op 26 september staat tijdens het tweede NL Apologiecongres de vraag centraal hoe je vandaag zinvol kunt spreken ov

Voormalig PVV-Kamerlid Chris Faddegon tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen in de Tweede Kamer van het demissionair kabinet Schoof,
Opinie

Weerwoord aan Raad van Kerken: raakt de kerk haar profetische stem kwijt?

Met groeiende bezorgdheid nam ik als voormalig PVV-Kamerlid kennis van het rapport De weg van discipelschap van de Raad van Kerken (RvK). Als christen voel ik de plicht te reageren. De Raad pretendeert een moreel kompas te bieden, maar door legitieme

Discipelen maken discipelen
Boekfragment

Zakendoen als sleutel tot discipelschap: Hoe vertrouwen deuren opent

Hoe bereik je mensen die letterlijk en figuurlijk onbereikbaar lijken? Dit verhaal laat zien hoe creativiteit, doorzettingsvermogen en eenvoudige gehoorzaamheid deuren kunnen openen die gesloten lijken. Zelfs een ommuurd dorp is niet onbereikbaar. Ve

Ds. W. L. van der Staaij
Video

CGK-predikant over Bevrijdingsdag: "De kerk heeft er 52 per jaar"

Vandaag viert Nederland Bevrijdingsdag. Op deze dag herdenken we hoe ons land 81 jaar geleden van de nazi's bevrijd werd. CGK-predikant W. L. van der Staaij besteedde afgelopen zondag in zijn preek aandacht aan Bevrijdingsdag. Daarin merkte hij op da

Man mishandelt non
Nieuws

Franse non mishandeld in Jeruzalem, verdachte opgepakt

Bij het Cenakel op de berg Sion in Jeruzalem is vorige week dinsdag een Franse non hardhandig aangevallen en mishandeld. Dat meldt The Times of Israel. De politie wist dezelfde dag nog een 36-jarige man aan te houden.  De aanval vond plaats aan het e

Christelijke bezoeken Israël
Nieuws

Israël wil banden met christenen versterken: duizenden jongeren uitgenodigd

De Israëlische overheid wil de relatie met christenen wereldwijd versterken. Daarom is een nieuw plan aangekondigd om duizenden jonge leiders en influencers uit te nodigen voor een bezoek aan Israël, zo laat All Israel News weten. Het doel van het pr

Nigeria
Nieuws

Aanslagen in Nigeria eisen levens christenen en verwoesten landbouwgrond

Bij aanvallen van gewapend mannen in de Nigeriaanse deelstaat Plateau zijn negen christenen om het leven gekomen. Onder de dodelijke slachtoffers was ook een Nigeriaanse militair. Daarnaast werd in drie dagen tijd meer dan 40 hectare aan landbouwgron

Joe Biden
Nieuws

Rapport van regering-Trump wijst op achterstelling van christenen onder Biden

Christelijke organisaties en pro-life activisten in de Verenigde Staten zijn mogelijk strenger aangepakt door de overheid dan andere groepen. Dat staat in een onlangs verschenen rapport dat door een werkgroep van de Amerikaanse president Donald Trump

Adriaan Melissant
Interview

Na een diepe crisis vond Adriaan Melissant God: “God is nog niet klaar met mij”

Wat begon als een leven vol succes, reizen en snelle kicks, eindigde voor Adriaan Melissant in een diepe crisis. In een interview bij Hour of Power vertelt hij hoe hij van een ogenschijnlijk perfect leven afgleed naar depressie en wanhoop. Eén gebed

Marijn Burkunk
Column

Bevrijding is het grootste geschenk dat God de mensheid geeft

Er leven nog mensen die het meemaakten; Nederland is bezet geweest door een duistere grootmacht. En dat hebben we geweten. We werden gewoon door onze buren gebombardeerd en onder de voet gelopen. De macht en controle over het land werd bruut overgeno