BBC: 'Gebedsgenezer' T. B. Joshua verkrachtte en martelde tientallen kerkgangers

Nieuws 8 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
T. B. Joshua

De prominente evangelist T. B. Joshua uit Nigeria (overleden in 2021) heeft tientallen kerkgangers misbruikt en mishandeld. De BBC heeft bewijsmateriaal in handen. De slachtoffers waren lid van de Synagogue Church of all Nations (SCOAN). Deze Nigeriaanse gemeente begon met een handvol gelovigen en groeide uit tot een megakerk met wekelijks meer dan 50.000 bezoekers. De kerk gaat niet inhoudelijk op de beschuldigingen in en noemt ze ongegrond.



Wie is T. B. Joshua?

Als populaire prediker verwierf Joshua in de jaren negentig internationale bekendheid. Joshua zelf, op de website van SCOAN aangeduid als profeet, zei uitsluitend in naam van Jezus diens opdracht om "het evangelie te verkondigen en demonen uit te werpen en zieken te genezen" uit te voeren. Vanuit de hele wereld kwamen zieken en nieuwsgierigen naar hem toe. SCOAN wordt omschreven als 'de grootste toeristische attractie van Nigeria' en 'de meest bezochte bestemming voor religieuze toeristen in West-Afrika'. Door zijn kerk en aanhangers werd hij een 'man Gods' genoemd. 

Met name in Afrika en Latijns-Amerika was Joshua immens populair. Via Facebook werd hij door 3,5 miljoen mensen gevolgd. En Emmanuel TV bereikte via YouTube meer dan 1 miljoen gebruikers. Meer dan 15.000 mensen bezochten de wekelijkse kerkdienst in Joshua's megakerk. In 2011 werd hij door Forbes ingeschat als de op twee na rijkste predikant van Nigeria met een vermogen van tussen de 10 en 15 miljoen dollar, wat door SCOAN altijd is ontkend.

Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'.

Wat houden de beschuldigingen in?
De BCC deed twee jaar lang uitvoerig onderzoek naar aanleiding van de beschuldigingen en is in het bezit van tientallen ooggetuigenverslagen van fysiek geweld of marteling, uitgevoerd door Joshua. Er zou ook sprake zijn van kindermisbruik. Slachtoffers werden gegeseld en geketend. Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'. De BBC spreekt van meerdere beschuldigingen van gedwongen abortussen binnen Joshua’s kerk na vermeende verkrachtingen door de prediker. Een van de slachtoffers zou vijf abortussen hebben moeten doorstaan. Verder blijkt uit meerdere klachten dat Joshua zijn ‘wondergenezingen’ zou hebben vervalst.

Slachtoffers aan het woord
Een van de slachtoffers is een Britse vrouw, Rae genaamd. Op 21-jarige leeftijd beëindigde ze haar studie en werd ze door de Nigeriaanse kerk gerekruteerd. Twaalf jaar lang behoorde ze tot Joshua’s zogenaamde ‘discipelen’ in zijn doolhofachtige complex in Lagos. “We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen”, vertelt ze in gesprek met de BBC. De vrouw is naar eigen zeggen seksueel misbruikt door de ‘profeet’ en leefde twee jaar lang in eenzame opsluiting. Het misbruik was zo ernstig dat ze meerdere zelfmoordpogingen ondernam.

Zo’n 150 mensen behoorden tot de groep ‘discipelen’ van Joshua; sommigen maakten er decennialang onderdeel van. De BBC sprak met 25 voormalige ‘discipelen’ uit Groot-Brittannië, Nigeria, de VS, Zuid-Afrika, Ghana, Namibië en Duitsland. Veel slachtoffers waren tiener toen ze zich bij deze groep volgelingen voegden. 

“We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen.”

Jessica Kaimu uit Namibië was 17 jaar toen ze voor het eerst door Joshua werd verkracht. De daaropvolgende verkrachtingen resulteerden uiteindelijk in vijf gedwongen abortussen. Ze maakt naar aanleiding van de wijze waarop de abortussen werden uitgevoerd duidelijk dat het een wonder is dat ze deze abortussen heeft overleefd. Andere slachtoffers geven aan dat ze werden uitgekleed en mishandeld met elektriciteitskabels en paardenzwepen. Ook werd hen stelselmatig slaap ontzegd. 

Het BBC-onderzoek is uitgevoerd in samenwerking met het internationale mediaplatform Open Democracy. Het is de eerste keer dat voormalig kerkleden van SCOAN zich in het openbaar uitspreken. Naar eigen zeggen hebben ze jarenlang geprobeerd hun verhalen te delen, maar is hen het zwijgen opgelegd. Eén van de klokkenluiders zou fysiek zijn aangevallen en is in één geval beschoten, nadat ze zich via op YouTube gepubliceerde video’s uitsprak tegen het misbruik. Een cameraploeg van de BBC werd beschoten nadat men vanaf de openbare weg probeerde om beelden van het terrein van de kerk in Lagos op te nemen. 

Reactie SCOAN
De BBC nam contact op met de Nigeriaanse megakerk, maar men ging niet op het interviewverzoek in, nadat eerdere claims tegen T. B. Joshua door de kerk werden ontkend. “Het is niet voor het eerst dat er ongegronde beschuldigingen tegen profeet T. B. Joshua worden geuit. Geen van de beschuldigingen is ooit onderbouwd”, zo stelt SCOAN. Tot op de dag van vandaag is de Nigeriaanse megakerk populair. Na het overlijden van Joshua wordt SCOAN gerund door zijn weduwe Evelyn. In juli 2023 leidde ze een rondreis door Spanje.

In een uitgebreid achtergrondartikel is via de website van de BBC een gedetailleerd verhaal over deze kwestie te lezen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #13: Theoloog Wim Dekker over wetticisme
Of beluister op:

Meerartikelen

anglicaans
Nieuws

Anglicaanse bisschop na vijf jaar vrijgelaten uit Venezolaanse cel: “Ze trokken mijn teennagels uit”

De Venezolaanse bisschop Jylman Red Jurado Farfán is na ruim vijf jaar gevangenschap vrijgelaten. De christelijke leider zegt dat hij in de gevangenis zwaar werd gemarteld. Bewakers zouden onder meer zijn teennagels hebben uitgetrokken en met elektri

Wang
Nieuws

Chinese voorganger al bijna halfjaar spoorloos na jarenlange strijd om kerkgebouw

De 73-jarige Chinese voorganger Wang Sanyuan is al bijna een halfjaar spoorloos nadat hij door de politie werd meegenomen. Zijn vrouw en kinderen hebben nog altijd niet gehoord waar hij wordt vastgehouden, waarvan hij wordt verdacht en of er een aank

Kibirige
Nieuws

Oegandese vader zwaar mishandeld door eigen zoons na bekering

Een vader uit Oeganda is volgens lokale bronnen ernstig mishandeld door zijn vijf volwassen zoons nadat zij ontdekten dat hij christen was geworden. De 52-jarige Kibirige Abumusa liep verwondingen op aan onder meer zijn handen, benen en rug en moest

paki
Nieuws

Pakistaanse rechter: samenleven met minderjarige bruid kan kindermishandeling zijn

Een Pakistaanse rechter heeft bepaald dat een huwelijksrelatie met een minderjarig meisje kan worden beschouwd als kindermishandeling. Christelijke belangenbehartigers zijn blij met de uitspraak, omdat ook christelijke meisjes in Pakistan geregeld wo

Russisch-orthodoxe kerk
Video

EO onderzoekt aantrekkingskracht Nederlandse jongeren tot Russisch-orthodoxe kerk

Nederlandse jongeren voelen zich aangetrokken tot de Russisch-Orthodoxe Kerk vanwege haar tradities, geloof en duidelijke structuur. Tegelijkertijd roept hun keuze een beladen vraag op: hoe ga je als christen om met een kerk waarvan de hoogste leider

Ron van der Spoel
Video

Ron van der Spoel over Psalm 99: "Neem God serieus"

Na de lofzangen van de voorgaande psalmen klinkt in Psalm 99 ook een indringende waarschuwing. In een videoboodschap van de IZB staat dominee Ron van der Spoel stil bij Gods heiligheid en de gevolgen van ongehoorzaamheid. Zijn oproep is helder: "Neem

Peter en Guido
Podcast

Waarom zou je geloven in de God van de Bijbel? Peter en Guido in gesprek

Waarom zou je geloven in de God van de Bijbel en niet in die van een andere religie? En wat wordt eigenlijk bedoeld met 'Gods Naam'? Die vragen staan centraal in de derde aflevering van de podcastserie Waarom zou ik in GodsNaam geloven? Guido (rechts

Kees van Helden
Video

Terugkijken: Kees van Helden bezorgd over thuisabortus en late abortussen

Kees van Helden van prolifeorganisatie KiesLeven uit stevige kritiek op de werkwijze rond Thuisabortus.nl en op abortussen tussen 22 en 24 weken om niet-medische redenen. In het programma Uitgelicht! van Family7 reageert hij op de recente bevindingen

Meerartikelen

Silvan
Opinie

Niet elke bekering is spectaculair; mijn aarzeling bij indrukwekkende verhalen

Ik lees ze maar al te graag: de verhalen van mensen bij wie de Heere het leven radicaal veranderde. Maar wat nu als je zelf geen spectaculair bekeringsverhaal hebt?  Op Cvandaag en andere christelijke media verschijnen ze regelmatig: bekeringsverhale

Indian
Nieuws

Christelijk gezin weigert terugkeer naar hindoeïsme: menigte vernielt dak van woning

Een christelijk gezin in de Indiase deelstaat Chhattisgarh is zwaar onder druk gezet om terug te keren naar het hindoeïsme. Nadat het gezin weigerde deel te nemen aan een hindoeïstische ceremonie, zou een menigte het dak van de woning hebben vernield

Con Ceder en Chris Stoffer
Nieuws

ChristenUnie en SGP botsen met kabinet over Israëlbeleid

ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder en SGP-leider Chris Stoffer hebben donderdag stevige kritiek geuit op het Nederlandse handelsverbod voor goederen uit Israëlische nederzettingen. Tijdens een commissiedebat over het sanctiebesluit zette Ceder vooral vr

Belder
Column

Zeven deugden: Ik denk dat ongelovigen niet bestaan

Na een zevendeelse columnserie over de hoofdzonden gaat ds. J. Belder verder met een columnserie over de zeven deugden. En met welke deugd kan de predikant beter beginnen dan geloven? In onderstaande column legt Belder onder meer uit waarom er volgen

Matthijs Schuurman en Mirjam Sterk
Nieuws

Hervormde predikant verdedigt veelgekritiseerde oproep minister Mirjam Sterk

Predikant Matthijs Schuurman begrijpt de kritiek op minister Mirjam Sterk, maar vindt dat haar oproep aan kerken om zich sterker maatschappelijk in te zetten een belangrijk punt raakt. In een uitgebreide reeks berichten op X schrijft hij dat hij Ster

Kerkdienst
Nieuws

Aantal geloofsdopen binnen Duits kerkverband in vier jaar met 76 procent gestegen

Het aantal geloofsdopen binnen de Duitse Bond van Vrije Evangelische Gemeenten (Bund Freier evangelischer Gemeinden, FeG) is de afgelopen jaren sterk gestegen. In vier jaar tijd nam het aantal dopelingen toe van 1.491 naar 2.624. Dat betekent een gro

Moeder en dochter
Nieuws

Hooggerechtshof Maine houdt verbod op kerkbezoek voor 13-jarig meisje in stand

Het Hooggerechtshof van de Amerikaanse staat Maine heeft unaniem een voogdijbesluit gehandhaafd waardoor een moeder haar 13-jarige dochter niet mee mag nemen naar de kerk. Ook mag zij haar dochter niet zelf Bijbelonderwijs geven, melden diverse Ameri

Pakistan
Nieuws

Christenen sterven in Pakistaanse riolen: islamitische politicus wil meer bescherming

Een Pakistaanse politicus wil schoonmakers en rioolwerkers beter beschermen tegen levensgevaarlijke arbeidsomstandigheden. Een groot deel van deze beroepsgroep bestaat uit christenen. Tientallen van hen zijn de afgelopen decennia omgekomen bij ongelu

nigeria
Nieuws

Nigeriaanse gouverneur verbiedt islamitische ‘politie’ die inwoners zou intimideren

De gouverneur van de Nigeriaanse deelstaat Plateau heeft opdracht gegeven de activiteiten van een vermeende islamitische zedenpolitie onmiddellijk te beëindigen. De groep zou inwoners van de stad Jos hebben geïntimideerd, lastiggevallen en afgeperst.

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp: "Een reeks teleurstellingen had me alle moed ontnomen"

"Jaren geleden zag ik het niet meer zitten om langer voorganger te zijn." Wilkin van de Kamp vertelt in een persoonlijke videoboodschap hoe hij na een reeks teleurstellingen besloot zijn bediening neer te leggen. Een onverwachte bemoediging van een b

pakistan
Nieuws

Twee christenen in Pakistan opgepakt wegens godslastering: doodstraf dreigt

Twee christelijke mannen zijn in Pakistan gearresteerd op verdenking van godslastering. Een veroordeling kan hun de doodstraf opleveren. De omgeving van de mannen trekt de beschuldigingen in twijfel en vermoedt dat persoonlijke conflicten een rol spe

gespreksgroep
Persbericht

SEM traint vertrouwenspersonen voor eerste opvang bij grensoverschrijdend gedrag

Stichting Evangelisch Meldpunt (SEM) organiseert op vrijdag 11 september een basistraining voor interne vertrouwenspersonen binnen evangelische kerken, gemeenten en christelijke organisaties. Tijdens de trainingsdag in Alblasserdam staat centraal hoe