BBC: 'Gebedsgenezer' T. B. Joshua verkrachtte en martelde tientallen kerkgangers

Nieuws 8 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
T. B. Joshua

De prominente evangelist T. B. Joshua uit Nigeria (overleden in 2021) heeft tientallen kerkgangers misbruikt en mishandeld. De BBC heeft bewijsmateriaal in handen. De slachtoffers waren lid van de Synagogue Church of all Nations (SCOAN). Deze Nigeriaanse gemeente begon met een handvol gelovigen en groeide uit tot een megakerk met wekelijks meer dan 50.000 bezoekers. De kerk gaat niet inhoudelijk op de beschuldigingen in en noemt ze ongegrond.



Wie is T. B. Joshua?

Als populaire prediker verwierf Joshua in de jaren negentig internationale bekendheid. Joshua zelf, op de website van SCOAN aangeduid als profeet, zei uitsluitend in naam van Jezus diens opdracht om "het evangelie te verkondigen en demonen uit te werpen en zieken te genezen" uit te voeren. Vanuit de hele wereld kwamen zieken en nieuwsgierigen naar hem toe. SCOAN wordt omschreven als 'de grootste toeristische attractie van Nigeria' en 'de meest bezochte bestemming voor religieuze toeristen in West-Afrika'. Door zijn kerk en aanhangers werd hij een 'man Gods' genoemd. 

Met name in Afrika en Latijns-Amerika was Joshua immens populair. Via Facebook werd hij door 3,5 miljoen mensen gevolgd. En Emmanuel TV bereikte via YouTube meer dan 1 miljoen gebruikers. Meer dan 15.000 mensen bezochten de wekelijkse kerkdienst in Joshua's megakerk. In 2011 werd hij door Forbes ingeschat als de op twee na rijkste predikant van Nigeria met een vermogen van tussen de 10 en 15 miljoen dollar, wat door SCOAN altijd is ontkend.

Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'.

Wat houden de beschuldigingen in?
De BCC deed twee jaar lang uitvoerig onderzoek naar aanleiding van de beschuldigingen en is in het bezit van tientallen ooggetuigenverslagen van fysiek geweld of marteling, uitgevoerd door Joshua. Er zou ook sprake zijn van kindermisbruik. Slachtoffers werden gegeseld en geketend. Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'. De BBC spreekt van meerdere beschuldigingen van gedwongen abortussen binnen Joshua’s kerk na vermeende verkrachtingen door de prediker. Een van de slachtoffers zou vijf abortussen hebben moeten doorstaan. Verder blijkt uit meerdere klachten dat Joshua zijn ‘wondergenezingen’ zou hebben vervalst.

Slachtoffers aan het woord
Een van de slachtoffers is een Britse vrouw, Rae genaamd. Op 21-jarige leeftijd beëindigde ze haar studie en werd ze door de Nigeriaanse kerk gerekruteerd. Twaalf jaar lang behoorde ze tot Joshua’s zogenaamde ‘discipelen’ in zijn doolhofachtige complex in Lagos. “We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen”, vertelt ze in gesprek met de BBC. De vrouw is naar eigen zeggen seksueel misbruikt door de ‘profeet’ en leefde twee jaar lang in eenzame opsluiting. Het misbruik was zo ernstig dat ze meerdere zelfmoordpogingen ondernam.

Zo’n 150 mensen behoorden tot de groep ‘discipelen’ van Joshua; sommigen maakten er decennialang onderdeel van. De BBC sprak met 25 voormalige ‘discipelen’ uit Groot-Brittannië, Nigeria, de VS, Zuid-Afrika, Ghana, Namibië en Duitsland. Veel slachtoffers waren tiener toen ze zich bij deze groep volgelingen voegden. 

“We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen.”

Jessica Kaimu uit Namibië was 17 jaar toen ze voor het eerst door Joshua werd verkracht. De daaropvolgende verkrachtingen resulteerden uiteindelijk in vijf gedwongen abortussen. Ze maakt naar aanleiding van de wijze waarop de abortussen werden uitgevoerd duidelijk dat het een wonder is dat ze deze abortussen heeft overleefd. Andere slachtoffers geven aan dat ze werden uitgekleed en mishandeld met elektriciteitskabels en paardenzwepen. Ook werd hen stelselmatig slaap ontzegd. 

Het BBC-onderzoek is uitgevoerd in samenwerking met het internationale mediaplatform Open Democracy. Het is de eerste keer dat voormalig kerkleden van SCOAN zich in het openbaar uitspreken. Naar eigen zeggen hebben ze jarenlang geprobeerd hun verhalen te delen, maar is hen het zwijgen opgelegd. Eén van de klokkenluiders zou fysiek zijn aangevallen en is in één geval beschoten, nadat ze zich via op YouTube gepubliceerde video’s uitsprak tegen het misbruik. Een cameraploeg van de BBC werd beschoten nadat men vanaf de openbare weg probeerde om beelden van het terrein van de kerk in Lagos op te nemen. 

Reactie SCOAN
De BBC nam contact op met de Nigeriaanse megakerk, maar men ging niet op het interviewverzoek in, nadat eerdere claims tegen T. B. Joshua door de kerk werden ontkend. “Het is niet voor het eerst dat er ongegronde beschuldigingen tegen profeet T. B. Joshua worden geuit. Geen van de beschuldigingen is ooit onderbouwd”, zo stelt SCOAN. Tot op de dag van vandaag is de Nigeriaanse megakerk populair. Na het overlijden van Joshua wordt SCOAN gerund door zijn weduwe Evelyn. In juli 2023 leidde ze een rondreis door Spanje.

In een uitgebreid achtergrondartikel is via de website van de BBC een gedetailleerd verhaal over deze kwestie te lezen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Patrick & Jeffrey over de Opwekkingsconferentie, asielkoers ChristenUnie en Nigeriaanse christenen
Of beluister op:

Meerartikelen

Opperrabbijn
Column

Hoe een jongen probeerde onze voordeur in te trappen

Terwijl opperrabbijn Jacobs met een toekomstig bruid en bruidegom een bespreking heeft in zijn woonkamer, worden ze plotseling gestoord door lawaai. Een verder onbekende jongen probeert de deur in te trappen, zo blijkt uit camerabeelden die hij terug

JD Vance
Nieuws

JD Vance stelt dat hij zijn geloof verloor door een gebrek aan christelijke vrienden

In een interview met Fox News-presentator Jesse Watters stelde de Amerikaanse vicepresident JD Vance eerder deze week dat hij in zijn jeugd zijn geloof verloor door een gebrek aan christelijke vrienden. Ook vertelde hij dat onvoldoende geworteld was

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp over christenen die volgens hem het Baron van Münchhausen-syndroom hebben

"In elke kerk vinden ze wel iets waar ze niet mee uit de voeten kunnen. Net als de baron, trekken ze zichzelf uit het moeras omhoog om in een andere kerk weer neer te strijken. Maar ook daar vinden ze niet wat ze zoeken", aldus Wilkin van de Kamp. In

Ds. G. van Zanden
Video

Ds. Van Zanden wijst in preek op strijd tegen wereldgelijkvormigheid onder gelovigen

In een recente preek merkte ds. G. van Zanden op dat wereldgelijkvormigheid niet alleen buiten de kerk voorkomt, maar ook in het hart van gelovigen. Daartegenover wees de hervormd predikant op het wonder van Gods genade, die de macht van de oude mens

EO-documentaire Generatie Gebed - Wat bezielt Gen Z?
Persbericht

EO-documentaire onderzoekt waarom steeds meer jongeren kiezen voor geloof

De nieuwe EO-documentaire Generatie Gebed - Wat bezielt Gen Z? volgt vier jongeren die midden in een intens proces van geloof en zelfonderzoek zitten. Terwijl Nederland al jarenlang ontkerkelijkt, gebeurt er onder Generatie Z iets opvallends: steeds

Lenny Kuhr
Nieuws

Initiatief voor Lenny Kuhr-park in Israël krijgt steun van christenen

Een groep initiatiefnemers uit Leeuwarden en omgeving is een actie gestart voor de aanleg van een Lenny Kuhr-park in Israël. Met het park willen zij de bekende zangeres en liedschrijfster bedanken voor haar bijdrage aan de Nederlandse cultuur en same

Oude vrouw
Nieuws

Meerderheid Italianen is voorstander van euthanasie en hulp bij zelfdoding

Een groeiende meerderheid van de Italiaanse bevolking staat positief tegenover euthanasie en hulp bij zelfdoding. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het Italiaanse onderzoeksinstituut Eurispes. Tegelijk roept de Italiaanse Evangelische Alliantie (AEI

Cycle for Hope
Persbericht

Ruim 200 fietsers rijden 1200 kilometer voor De Hoop tijdens Cycle for Hope

Meer dan tweehonderd fietsers stappen op 18 juni op de fiets voor de twaalfde editie van Cycle for Hope Rondje Nederland. In estafettevorm leggen zij in 48 uur tijd gezamenlijk 1200 kilometer af om geld in te zamelen voor het werk van De Hoop, een ch

Meerartikelen

Donald Trump
Opinie

Waarom Trump christenvervolging centraal zet in zijn tweede termijn

Tijdens zijn eerste ambtstermijn maakte Donald Trump van de strijd tegen christenvervolging een prioriteit in het Amerikaanse buitenlandbeleid. Christenvervolging wordt niet langer alleen gezien als een mensenrechtenkwestie. Mariam Wahba en Sam Ben-U

Daan Lensink
Opinie

Neutraal onderwijs bestaat niet: thuisonderwijs verdient erkenning

Met een recente uitspraak heeft de Hoge Raad de mogelijkheden voor ouders beperkt om bezwaar te maken tegen plaatsing van hun kind op een openbare school. Volgens Daan Lensink raakt deze beslissing aan fundamentele vragen over vrijheid van onderwijs,

Dina-Perla Portnaar
Column

Opgroeien in een narcistisch gezin: van overleven naar eigen keuzes maken

In het derde deel van haar serie over opgroeien in een narcistisch gezinssysteem beschrijft Dina-Perla Portnaar hoe controle, verstrengeling en oude familiepatronen het volwassen leven blijven beïnvloeden. Ze laat zien waarom inzicht alleen vaak niet

Sebastiaan van Wessem
Opinie

Jezus sprak niet alleen over vergeving: is het evangelie te klein gemaakt?

Wat als het evangelie groter is dan we vaak hebben gedacht? Veel christenen vatten het evangelie als volgt samen: Jezus is gestorven voor mijn zonden, zodat ik vergeving ontvang en later naar de hemel mag. En voor een groot gedeelte hebben zij gelijk

Studiedag EC
Persbericht

Studiedag over hel, genezing en Israël: hoe blijf je het Koninkrijk centraal stellen?

Hoe ga je als christen om met gevoelige onderwerpen als gebedsgenezing, de hel, alverzoening en de positie van Israël? Die vraag staat centraal tijdens de studiedag Tijd voor het Koninkrijk: heikele thema's en Koninkrijkstheologie, die op zaterdag 20

Elianne Lammers
Interview

Medair-coördinator Elianne ziet Gods voorzienigheid in rampgebied Madagaskar: "Gods kracht houdt nooit op"

Toen in februari een zware cycloon grote delen van Madagaskar verwoestte, ging bij hulporganisatie Medair de telefoon. Een collega viel uit, de nood was hoog en er moest snel iemand ingevlogen worden die het land kende. Binnen een week zat Elianne La

Amnazo
Nieuws

De vrouw van het goede nieuws in een vluchtelingenkamp in Malawi

Stel je voor: van het ene op het andere moment is je leven in gevaar. Je hebt geen tijd om na te denken, spullen te pakken of afscheid te nemen. Urenlang ren je, op de vlucht, op zoek naar veiligheid. Buiten adem bereik je de horizon – maar daar wach

Nienke
Nieuws

Ambulant woonbegeleider Nienke: "Waar onze armen te kort zijn, reiken Gods armen vele malen verder"

"Als hulpverlener wil ik er als mens echt zijn voor de ander, door mijn hart open te stellen en een relatie op te bouwen. De liefde en compassie die Jezus mij geeft, mag ik uitstralen door er te zijn voor de ander. Ik merk dat cliënten zich hierdoor

Honger naar Echtheid
Nieuws

Boekuitgave George Verwer: Honger naar echtheid

"Er is hoop voor christenen die honger hebben naar God. Die erop gebrand zijn om Hem te leren kennen", het is alsof deze woorden gisteren zijn opgeschreven, maar niets is minder waar. In de jaren ’80 maakte George Verwer, oprichter van wereldwijde ze

Nigeria kerk
Nieuws

Doodstraf voor vier moslimterroristen na bloedbad in kerk op Pinksterzondag

Bijna vier jaar na de bloedige terreuraanslag tijdens een kerkdienst op Pinksterzondag, heeft een rechtbank in Nigeria vier daders veroordeeld tot de doodstraf. De mannen werden schuldig bevonden aan hun betrokkenheid bij de aanslag op de Sint-Franci

Ds. J. R. Bulten
Nieuws

Ds. J. R. Bulten ontvangt opnieuw beroep: CGK Scherpenzeel hoopt op zijn komst

Ds. J. R. Bulten (foto) heeft opnieuw een beroep ontvangen. De christelijke gereformeerde kerk te Scherpenzeel hoopt op de komst van de predikant. Vorige week ontving Bulten nog een beroep vanuit Kampen. In Scherpenzeel zoekt men naar een nieuwe geme

Don Ceder en Diederik van Dijk
Nieuws

CU en SGP stellen Kamervragen over bedreigingen christelijke asielzoekers in azc's

ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder (links op de foto) en SGP-Kamerlid Diederik van Dijk (rechts op de foto) hebben Kamervragen gesteld over meldingen van bedreiging, intimidatie en geweld tegen christelijke asielzoekers in Nederlandse opvanglocaties. Aa