BBC: 'Gebedsgenezer' T. B. Joshua verkrachtte en martelde tientallen kerkgangers

Nieuws 8 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
T. B. Joshua

De prominente evangelist T. B. Joshua uit Nigeria (overleden in 2021) heeft tientallen kerkgangers misbruikt en mishandeld. De BBC heeft bewijsmateriaal in handen. De slachtoffers waren lid van de Synagogue Church of all Nations (SCOAN). Deze Nigeriaanse gemeente begon met een handvol gelovigen en groeide uit tot een megakerk met wekelijks meer dan 50.000 bezoekers. De kerk gaat niet inhoudelijk op de beschuldigingen in en noemt ze ongegrond.



Wie is T. B. Joshua?

Als populaire prediker verwierf Joshua in de jaren negentig internationale bekendheid. Joshua zelf, op de website van SCOAN aangeduid als profeet, zei uitsluitend in naam van Jezus diens opdracht om "het evangelie te verkondigen en demonen uit te werpen en zieken te genezen" uit te voeren. Vanuit de hele wereld kwamen zieken en nieuwsgierigen naar hem toe. SCOAN wordt omschreven als 'de grootste toeristische attractie van Nigeria' en 'de meest bezochte bestemming voor religieuze toeristen in West-Afrika'. Door zijn kerk en aanhangers werd hij een 'man Gods' genoemd. 

Met name in Afrika en Latijns-Amerika was Joshua immens populair. Via Facebook werd hij door 3,5 miljoen mensen gevolgd. En Emmanuel TV bereikte via YouTube meer dan 1 miljoen gebruikers. Meer dan 15.000 mensen bezochten de wekelijkse kerkdienst in Joshua's megakerk. In 2011 werd hij door Forbes ingeschat als de op twee na rijkste predikant van Nigeria met een vermogen van tussen de 10 en 15 miljoen dollar, wat door SCOAN altijd is ontkend.

Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'.

Wat houden de beschuldigingen in?
De BCC deed twee jaar lang uitvoerig onderzoek naar aanleiding van de beschuldigingen en is in het bezit van tientallen ooggetuigenverslagen van fysiek geweld of marteling, uitgevoerd door Joshua. Er zou ook sprake zijn van kindermisbruik. Slachtoffers werden gegeseld en geketend. Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'. De BBC spreekt van meerdere beschuldigingen van gedwongen abortussen binnen Joshua’s kerk na vermeende verkrachtingen door de prediker. Een van de slachtoffers zou vijf abortussen hebben moeten doorstaan. Verder blijkt uit meerdere klachten dat Joshua zijn ‘wondergenezingen’ zou hebben vervalst.

Slachtoffers aan het woord
Een van de slachtoffers is een Britse vrouw, Rae genaamd. Op 21-jarige leeftijd beëindigde ze haar studie en werd ze door de Nigeriaanse kerk gerekruteerd. Twaalf jaar lang behoorde ze tot Joshua’s zogenaamde ‘discipelen’ in zijn doolhofachtige complex in Lagos. “We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen”, vertelt ze in gesprek met de BBC. De vrouw is naar eigen zeggen seksueel misbruikt door de ‘profeet’ en leefde twee jaar lang in eenzame opsluiting. Het misbruik was zo ernstig dat ze meerdere zelfmoordpogingen ondernam.

Zo’n 150 mensen behoorden tot de groep ‘discipelen’ van Joshua; sommigen maakten er decennialang onderdeel van. De BBC sprak met 25 voormalige ‘discipelen’ uit Groot-Brittannië, Nigeria, de VS, Zuid-Afrika, Ghana, Namibië en Duitsland. Veel slachtoffers waren tiener toen ze zich bij deze groep volgelingen voegden. 

“We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen.”

Jessica Kaimu uit Namibië was 17 jaar toen ze voor het eerst door Joshua werd verkracht. De daaropvolgende verkrachtingen resulteerden uiteindelijk in vijf gedwongen abortussen. Ze maakt naar aanleiding van de wijze waarop de abortussen werden uitgevoerd duidelijk dat het een wonder is dat ze deze abortussen heeft overleefd. Andere slachtoffers geven aan dat ze werden uitgekleed en mishandeld met elektriciteitskabels en paardenzwepen. Ook werd hen stelselmatig slaap ontzegd. 

Het BBC-onderzoek is uitgevoerd in samenwerking met het internationale mediaplatform Open Democracy. Het is de eerste keer dat voormalig kerkleden van SCOAN zich in het openbaar uitspreken. Naar eigen zeggen hebben ze jarenlang geprobeerd hun verhalen te delen, maar is hen het zwijgen opgelegd. Eén van de klokkenluiders zou fysiek zijn aangevallen en is in één geval beschoten, nadat ze zich via op YouTube gepubliceerde video’s uitsprak tegen het misbruik. Een cameraploeg van de BBC werd beschoten nadat men vanaf de openbare weg probeerde om beelden van het terrein van de kerk in Lagos op te nemen. 

Reactie SCOAN
De BBC nam contact op met de Nigeriaanse megakerk, maar men ging niet op het interviewverzoek in, nadat eerdere claims tegen T. B. Joshua door de kerk werden ontkend. “Het is niet voor het eerst dat er ongegronde beschuldigingen tegen profeet T. B. Joshua worden geuit. Geen van de beschuldigingen is ooit onderbouwd”, zo stelt SCOAN. Tot op de dag van vandaag is de Nigeriaanse megakerk populair. Na het overlijden van Joshua wordt SCOAN gerund door zijn weduwe Evelyn. In juli 2023 leidde ze een rondreis door Spanje.

In een uitgebreid achtergrondartikel is via de website van de BBC een gedetailleerd verhaal over deze kwestie te lezen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #3: Dominee David bezocht Nigeria
Of beluister op:

Meerartikelen

Mars voor Jezus Rotterdam
Persbericht

Honderden christenen verwacht in Rotterdam tijdens Mars voor Jezus

Rotterdam staat eind juni in het teken van geloof, aanbidding en evangelisatie. Op vrijdag 26 en zaterdag 27 juni worden honderden christenen uit heel Nederland verwacht voor de Go Now!-conferentie en de Mars voor Jezus. De evenementen worden georgan

Vaticaan
Nieuws

Vaticaan wijst verzoek af: leken mogen preek tijdens mis niet overnemen

Het Vaticaan heeft een verzoek van de Duitse bisschoppen afgewezen om in uitzonderlijke gevallen leken toe te staan de homilie (preek) tijdens de mis te verzorgen. Volgens Rome is de homilie onlosmakelijk verbonden met de verkondiging van het Evangel

Ds. J.N. Zuiderduijn
Video

Steeds meer voetballers delen hun geloof: positief of twijfelachtig? Ds. Zuiderduijn antwoordt

Bijbelteksten delen in posts op social media, naar boven wijzen na een gemaakte goal of een gebed na afloop van de wedstrijd. Steeds meer christelijke voetballers kiezen ervoor om hun geloof openlijk uit te dragen. Dat geldt niet minder voor de inter

Petitie
Nieuws

Petitie met ruim duizend handtekeningen roept overheid op terug te keren naar God

Een petitie waarin de Nederlandse overheid wordt opgeroepen zich te bekeren tot de God van de Bijbel is dinsdagmiddag aangeboden aan de vaste Kamercommissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Namens Stichting Evangelisatie Sjofar overhandigde vo

Canada
Nieuws

Christenen bezorgd nu Canada uitzonderingsgrond voor religieuze uitingen schrapt

Christelijke organisaties in Canada maken zich zorgen over een wetswijziging die de juridische uitzonderingsgrond voor religieuze uitingen schrapt. Volgens hen is nog onduidelijk welke gevolgen de verandering op termijn precies zal hebben voor de vri

Kerkleiders bedreigd door gewapende groeperingen
Nieuws

Gewapende groeperingen bedreigden kerkleiders rond Colombiaanse presidentsverkiezingen

Kerkleiders in verschillende delen van Colombia zijn voorafgaand aan de presidentsverkiezingen bedreigd door gewapende groeperingen. Dat meldt mensenrechtenorganisatie Christian Solidarity Worldwide (CSW). Volgens CSW probeerden militante groepen inv

Chris Develing
Video

Euthanasieverzoeken bij psychisch lijden voortaan strenger beoordeeld: Chris Develing reageert

De regels voor euthanasieverzoeken van mensen met psychisch lijden worden aangescherpt. Daarmee moeten euthanasieverzoeken nog zorgvuldiger beoordeeld worden. Tegelijkertijd moet worden voorkomen dat patiënten onnodig lang op een beslissing moeten wa

Ds. W. J. van de Velde
Nieuws

Ds. W. J. van de Velde ontvangt opnieuw beroep: CGK Bunschoten hoopt op komst predikant

De christelijke gereformeerde kerk te Bunschoten heeft een beroep uitgebracht op ds. W. J. van de Velde (foto). De predikant moet in de Fontein de openstaande tweede predikantsplaats invullen. De eerste predikantsplaats wordt nu nog ingevuld door ds.

Meerartikelen

Interserve
Persbericht

Interserve Nederland viert 55-jarig jubileum tijdens bijzondere Encounter Dag

Interserve Nederland staat in 2026 stil bij haar 55-jarig bestaan. Dit jubileum wordt op 26 juni vanaf 16:30 gemarkeerd tijdens een bijzondere editie van de jaarlijkse Encounter Dag, een dag waarop veldwerkers, betrokkenen en genodigden samenkomen ro

Mariël Vos
Interview

Mariël Vos groeide op in een onveilig adoptiegezin: “De kerk zou een oogje in het zeil houden”

Als baby van vier maanden kwam Mariël Vos vanuit India naar Nederland. Ze werd geadopteerd, maar groeide op in een onveilig gezin waarin ze jarenlang geestelijk en lichamelijk werd mishandeld. Toch liet ze zich niet volledig breken door wat haar over

Freek Vergeer
Opinie

Aanvallen op christenen in Israël: een slachtofferrol past niet

Eens in de zoveel tijd is het in het nieuws: aanvallen op christenen in Israël. Het is een ongemakkelijk onderwerp, aangezien we niet kunnen ontkennen dat er incidenten zijn. Denk bijvoorbeeld aan het verwerpelijke gedrag van soldaten in Libanon die

WK voetbal Mexico
Positief nieuws

WK 2026 inspireert Bijbelgenootschappen in Amerika, Canada en Mexico

Het WK voetbal van 2026 is voor christelijke organisaties in Noord-Amerika meer dan alleen een sportevenement. Bijbelgenootschappen en christelijke bewegingen in de Verenigde Staten, Canada en Mexico gebruiken het toernooi als een unieke kans om mens

Kerk
Nieuws

Veilige Kerk roept kerken op tot actie na waarschuwend rapport

Stichting Veilige Kerk roept kerken op om pro-actiever werk te maken van preventie van seksueel misbruik en grensoverschrijdend gedrag. Aanleiding is een nieuw WODC-onderzoek naar seksueel misbruik en aangiftebereidheid binnen religieuze gemeenschapp

Don Ceder
Nieuws

Tweede Kamer steunt motie-Ceder: strengere aanpak bedreigingen christenen in azc's

De Tweede Kamer heeft een motie van ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder aangenomen die de regering oproept harder op te treden tegen bedreiging, intimidatie en geweld tegen christelijke asielzoekers in Nederlandse opvanglocaties. Ook moet voortaan ieder

Victoria Culf
Nieuws

Na uitsluiting van eigen expositie treft christelijke kunstenares schikking in 'genderconflict'

De Britse christelijke kunstenares Victoria Culf heeft een juridische schikking getroffen met de gemeenteraad van Watford. Zij raakte in conflict met de gemeente nadat zij tijdens een gesprek met een gemeentemedewerker had gezegd dat zij op grond van

Christian Pulisic
Nieuws

Amerikaanse topvoetballer Christian Pulisic deelt foto van biddende teamgenoten na WK-zege

De Amerikaanse topvoetballer Christian Pulisic trekt tijdens het WK niet alleen de aandacht door zijn prestaties op het veld, maar ook door de manier waarop hij en zijn ploeggenoten uiting geven aan het geloof.  Na de 2-0 overwinning van de Verenigde

Hanger met daarop een menora
Nieuws

Unieke vondst bij Tempelberg wijst op eeuwenoude Joodse verbondenheid met Jeruzalem

Een unieke archeologische vondst in Jeruzalem werpt nieuw licht op de eeuwenoude verbondenheid van het Joodse volk met de heilige stad. Het gaat om een ongeveer 1.300 jaar oude loden hanger met daarop aan beide zijden een afbeelding van een menora, d

Ds. W. M. Mulder
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Arnemuiden brengt beroep uit op ds. W. M. Mulder

De hersteld hervormde gemeente te Arnemuiden heeft een beroep uitgebracht op ds. W. M. Mulder (foto). De predikant moet in het Zeeuwse dorp ds. G. Kater vervangen. Laatstgenoemde predikant is sinds vorig jaar september verbonden aan de hersteld hervo

Ds. P. de Vries
Video

Ds. De Vries vertelt over telefoongesprek met vriend die enkele dagen later overleed

"Ik vroeg hem: 'Hoe is het?' Toen gaf hij geen ruim getuigenis, waarop ik hem aansprak. Ik zei: 'Je mag toch ook weten dat je het eigendom van Christus bent?' Dat had hij niet zo ruiterlijk beleden", aldus ds. P. de Vries. De predikant, actief binnen

Nigeria
Nieuws

Meer dan twintig christenen gedood bij nachtelijke aanval Nigeria: "Hartverscheurend"

Opnieuw is een christelijke gemeenschap in Nigeria getroffen door extreem geweld. In de vroege uren van maandag 22 juni zijn volgens lokale bronnen meer dan twintig christenen om het leven gekomen bij een aanval op het overwegend christelijke dorp Ka