BBC: 'Gebedsgenezer' T. B. Joshua verkrachtte en martelde tientallen kerkgangers

Nieuws 8 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
T. B. Joshua

De prominente evangelist T. B. Joshua uit Nigeria (overleden in 2021) heeft tientallen kerkgangers misbruikt en mishandeld. De BBC heeft bewijsmateriaal in handen. De slachtoffers waren lid van de Synagogue Church of all Nations (SCOAN). Deze Nigeriaanse gemeente begon met een handvol gelovigen en groeide uit tot een megakerk met wekelijks meer dan 50.000 bezoekers. De kerk gaat niet inhoudelijk op de beschuldigingen in en noemt ze ongegrond.



Wie is T. B. Joshua?

Als populaire prediker verwierf Joshua in de jaren negentig internationale bekendheid. Joshua zelf, op de website van SCOAN aangeduid als profeet, zei uitsluitend in naam van Jezus diens opdracht om "het evangelie te verkondigen en demonen uit te werpen en zieken te genezen" uit te voeren. Vanuit de hele wereld kwamen zieken en nieuwsgierigen naar hem toe. SCOAN wordt omschreven als 'de grootste toeristische attractie van Nigeria' en 'de meest bezochte bestemming voor religieuze toeristen in West-Afrika'. Door zijn kerk en aanhangers werd hij een 'man Gods' genoemd. 

Met name in Afrika en Latijns-Amerika was Joshua immens populair. Via Facebook werd hij door 3,5 miljoen mensen gevolgd. En Emmanuel TV bereikte via YouTube meer dan 1 miljoen gebruikers. Meer dan 15.000 mensen bezochten de wekelijkse kerkdienst in Joshua's megakerk. In 2011 werd hij door Forbes ingeschat als de op twee na rijkste predikant van Nigeria met een vermogen van tussen de 10 en 15 miljoen dollar, wat door SCOAN altijd is ontkend.

Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'.

Wat houden de beschuldigingen in?
De BCC deed twee jaar lang uitvoerig onderzoek naar aanleiding van de beschuldigingen en is in het bezit van tientallen ooggetuigenverslagen van fysiek geweld of marteling, uitgevoerd door Joshua. Er zou ook sprake zijn van kindermisbruik. Slachtoffers werden gegeseld en geketend. Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'. De BBC spreekt van meerdere beschuldigingen van gedwongen abortussen binnen Joshua’s kerk na vermeende verkrachtingen door de prediker. Een van de slachtoffers zou vijf abortussen hebben moeten doorstaan. Verder blijkt uit meerdere klachten dat Joshua zijn ‘wondergenezingen’ zou hebben vervalst.

Slachtoffers aan het woord
Een van de slachtoffers is een Britse vrouw, Rae genaamd. Op 21-jarige leeftijd beëindigde ze haar studie en werd ze door de Nigeriaanse kerk gerekruteerd. Twaalf jaar lang behoorde ze tot Joshua’s zogenaamde ‘discipelen’ in zijn doolhofachtige complex in Lagos. “We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen”, vertelt ze in gesprek met de BBC. De vrouw is naar eigen zeggen seksueel misbruikt door de ‘profeet’ en leefde twee jaar lang in eenzame opsluiting. Het misbruik was zo ernstig dat ze meerdere zelfmoordpogingen ondernam.

Zo’n 150 mensen behoorden tot de groep ‘discipelen’ van Joshua; sommigen maakten er decennialang onderdeel van. De BBC sprak met 25 voormalige ‘discipelen’ uit Groot-Brittannië, Nigeria, de VS, Zuid-Afrika, Ghana, Namibië en Duitsland. Veel slachtoffers waren tiener toen ze zich bij deze groep volgelingen voegden. 

“We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen.”

Jessica Kaimu uit Namibië was 17 jaar toen ze voor het eerst door Joshua werd verkracht. De daaropvolgende verkrachtingen resulteerden uiteindelijk in vijf gedwongen abortussen. Ze maakt naar aanleiding van de wijze waarop de abortussen werden uitgevoerd duidelijk dat het een wonder is dat ze deze abortussen heeft overleefd. Andere slachtoffers geven aan dat ze werden uitgekleed en mishandeld met elektriciteitskabels en paardenzwepen. Ook werd hen stelselmatig slaap ontzegd. 

Het BBC-onderzoek is uitgevoerd in samenwerking met het internationale mediaplatform Open Democracy. Het is de eerste keer dat voormalig kerkleden van SCOAN zich in het openbaar uitspreken. Naar eigen zeggen hebben ze jarenlang geprobeerd hun verhalen te delen, maar is hen het zwijgen opgelegd. Eén van de klokkenluiders zou fysiek zijn aangevallen en is in één geval beschoten, nadat ze zich via op YouTube gepubliceerde video’s uitsprak tegen het misbruik. Een cameraploeg van de BBC werd beschoten nadat men vanaf de openbare weg probeerde om beelden van het terrein van de kerk in Lagos op te nemen. 

Reactie SCOAN
De BBC nam contact op met de Nigeriaanse megakerk, maar men ging niet op het interviewverzoek in, nadat eerdere claims tegen T. B. Joshua door de kerk werden ontkend. “Het is niet voor het eerst dat er ongegronde beschuldigingen tegen profeet T. B. Joshua worden geuit. Geen van de beschuldigingen is ooit onderbouwd”, zo stelt SCOAN. Tot op de dag van vandaag is de Nigeriaanse megakerk populair. Na het overlijden van Joshua wordt SCOAN gerund door zijn weduwe Evelyn. In juli 2023 leidde ze een rondreis door Spanje.

In een uitgebreid achtergrondartikel is via de website van de BBC een gedetailleerd verhaal over deze kwestie te lezen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #8 : Jafeth en Sifra Bekx over aanbidding als levensstijl
Of beluister op:

Meerartikelen

Arise Asia 2026 Congress
Nieuws

Duizenden jonge christenen komen in Manila bijeen voor zendingscongres

Ongeveer vierduizend christenen uit vijftig landen zijn zondag samengekomen in de Filipijnse hoofdstad Manila voor de opening van het Arise Asia 2026 Congress. Tijdens de vijfdaagse bijeenkomst worden studenten en jonge leiders toegerust voor evangel

Ds. A. Baars
Video

Prof. dr. Baars vindt bezwaren tegen vakantie met beroep op Paulus onzinnig

Mag een christen op vakantie? Volgens CGK-predikant prof. dr. A. Baars is het onzin om te stellen dat dit niet zou mogen, omdat de apostel Paulus ook nooit vakantie hield. In een preek zei Baars dat een dergelijke boodschap soms vanaf kansels klinkt.

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp over christenen die volgens hem het Baron van Münchhausen-syndroom hebben

"In elke kerk vinden ze wel iets waar ze niet mee uit de voeten kunnen. Net als de baron, trekken ze zichzelf uit het moeras omhoog om in een andere kerk weer neer te strijken. Maar ook daar vinden ze niet wat ze zoeken", aldus Wilkin van de Kamp. In

Indi
Nieuws

Christelijke organisaties in India vrezen gevolgen van nieuwe wet

Christelijke kerken en hulporganisaties in India maken zich zorgen over een wetsvoorstel dat de overheid meer invloed kan geven op eigendommen die met buitenlandse donaties zijn opgebouwd. Volgens hen kan de maatregel grote gevolgen hebben voor kerke

munt
Nieuws

Zeldzame munt van 2.500 jaar oud spoelt aan op Israëlisch strand

Een medewerker van de stranddienst in de Israëlische kustplaats Ashdod heeft een bijzondere archeologische vondst gedaan. Tijdens zijn werkzaamheden trof hij een zilveren munt aan die ongeveer 2.500 jaar oud blijkt te zijn. Volgens de Israel Antiquit

Congo
Nieuws

Opnieuw moorden in Congo, vrees voor nieuwe aanvallen ADF

Half juli vermoordde de islamitische terreurgroep ADF tijdens drie aanvallen in het gebied Beni, in Noord-Kivu (DRC), meer dan twintig mensen. Veel anderen sloegen op de vlucht. De overlevenden vrezen voor nieuwe aanvallen. Volgens de Afrikaanse medi

pakistan
Nieuws

Pakistaans hof buigt zich opnieuw over zaak ontvoerd christelijk meisje

Het Constitutionele Hof van Pakistan gaat zich opnieuw buigen over een omstreden uitspraak in de zaak van de christelijke Huma Younus. Zij was 13 jaar toen zij in 2019 uit haar ouderlijk huis in Karachi verdween. Volgens haar familie werd zij ontvoer

 Frieda van de Geest
Interview

Frieda van de Geest roept op tot 'slow looking': "Jezus heeft altijd een genadige bril op"

In een tijd waarin social media ons dagelijks overspoelen met meningen, verontwaardiging en polarisatie, pleit Frieda van de Geest voor iets anders: aandachtig kijken. In haar nieuwe boek Slow looking onderzoekt ze hoe eerste indrukken ons vaak misle

Meerartikelen

GlobalRize
Verdieping

Wat 75 bekeringsverhalen onthullen over online evangelisatie

Hoe vindt een zoeker in een gesloten islamitisch land of een afgelegen regio in Latijns-Amerika de weg naar het christelijk geloof? En welke rol speelt de online wereld daarin? Met behulp van kunstmatige intelligentie analyseerde GlobalRize 75 bekeri

Jeffrey Schipper
Opinie

Vervangingstheologie in nieuw jasje: gure wind waait door kerkelijk Nederland

Vorige week vond tijdens de New Wine Zomerconferentie een opvallend incident plaats. Israël-banners werden omgedraaid nadat daar onrust over was ontstaan. Dit wijst op de opkomst van een subtiele variant van de klassieke vervangingstheologie, waarbij

Ds. Kees Kant
Opinie

Historisch analfabetisme van Nederlandse regering is stuitend

De Nederlandse regering besluit om import, handel en verkoop van producten en diensten uit de Israëlische nederzettingen in Judea en Samaria te verbieden. Dit wordt zelfs als een misdrijf gezien, zodat overtreding een maximale gevangenisstraf van zes

Proponent L. Hartog
Nieuws

Proponent L. Hartog neemt beroep naar Zijderveld aan

Proponent L. Hartog (foto) uit Brandwijk wordt de nieuwe predikant van de hervormde gemeente van te Zijderveld. Hij nam het op hem uitgebrachte beroep aan. Daarmee gaat Hartog voor het eerst als gemeentepredikant aan de slag. Hartog volgt in Zijderve

bosbrand
Nieuws

Heftige bosbranden: christenen in Spanje vragen om gebed

De verwoestende bosbranden die de Spaanse regio's Madrid en Ávila teisteren, hebben inmiddels tienduizenden hectares natuur in de as gelegd en tienduizenden mensen getroffen. Te midden van de crisis roept het christelijke conferentiecentrum Pinos Rea

Nicaragua
Nieuws

Gepensioneerde bisschop al weken spoorloos in Nicaragua

Al bijna een maand is er geen levensteken meer vernomen van de 80-jarige bisschop emeritus Juan Abelardo Mata Guevara uit Nicaragua. Kerkelijke leiders, de Verenigde Naties en verschillende internationale organisaties maken zich grote zorgen over zij

Ds. J. C. de Groot
Video

Ds. J. C. de Groot gedenkt 40-jarig ambtsjubileum: "Het is voor mij een groot wonder"

Ds. J. C. de Groot herdacht onlangs zijn veertigjarig ambtsjubileum. Tijdens een dienst in de Grote Kerk van Dordrecht blikte de hervormde predikant voorafgaand aan de preek terug op zijn ambtelijke loopbaan. De Groot werd in 1986 als predikant beves

Päivi Räsänen
Nieuws

Päivi Räsänen stapt naar Europees Hof: "Vreedzame geloofsuitingen mogen nooit een misdaad zijn"

De Finse politica en voormalig minister van Binnenlandse Zaken Päivi Räsänen heeft beroep aangetekend bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) tegen haar veroordeling wegens een kerkelijk pamflet over huwelijk en seksualiteit. Dat heef

Bijbeltijd
Podcast

Annet de Jonge vertelt in podcast hoe je Gods stem kunt leren verstaan

Hoe herken je de stem van God? En hoe pas je dat toe in het dagelijks leven? Die vragen staan centraal in de tweede aflevering van de podcastserie What Really Matters?! van Stichting Naba. Spreker Annet de Jonge gaat daarin in op het verstaan van God

Kerkmuziek
Persbericht

Wil je je als kerkmusicus verder ontwikkelen? Oriëntatiecursus opnieuw van start

Mensen die actief zijn in de kerkmuziek kunnen zich weer aanmelden voor het oriëntatiejaar van de Praktijkcursus Amateur Kerkmusicus. De cursus start in september 2026 en is bedoeld voor amateurmusici die zich verder willen ontwikkelen in hun rol bin

Henk Jochemsen
Interview

Henk Jochemsen over de genderrevolutie: “Onze gevoelens bepalen wie we werkelijk zijn”

Volgens ethicus-filosoof Henk Jochemsen is de huidige genderdiscussie een uiting van een bredere cultuurverandering. Waar vroeger het lichaam uitgangspunt was, is nu steeds vaker de persoonlijke beleving leidend geworden. In gesprek met Cvandaag besp

Ds. John de Groot
Opinie

Laten we ophouden elkaars gebeden te beoordelen

De open brief van zes predikanten en theologen aan zeven christelijke Israëlorganisaties roept veel reacties op. Dominee John de Groot begrijpt de zorgen over enkele gebedspunten, maar plaatst vraagtekens bij de gekozen route. Bovendien vindt hij dat