BBC: 'Gebedsgenezer' T. B. Joshua verkrachtte en martelde tientallen kerkgangers

Nieuws 8 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
T. B. Joshua

De prominente evangelist T. B. Joshua uit Nigeria (overleden in 2021) heeft tientallen kerkgangers misbruikt en mishandeld. De BBC heeft bewijsmateriaal in handen. De slachtoffers waren lid van de Synagogue Church of all Nations (SCOAN). Deze Nigeriaanse gemeente begon met een handvol gelovigen en groeide uit tot een megakerk met wekelijks meer dan 50.000 bezoekers. De kerk gaat niet inhoudelijk op de beschuldigingen in en noemt ze ongegrond.



Wie is T. B. Joshua?

Als populaire prediker verwierf Joshua in de jaren negentig internationale bekendheid. Joshua zelf, op de website van SCOAN aangeduid als profeet, zei uitsluitend in naam van Jezus diens opdracht om "het evangelie te verkondigen en demonen uit te werpen en zieken te genezen" uit te voeren. Vanuit de hele wereld kwamen zieken en nieuwsgierigen naar hem toe. SCOAN wordt omschreven als 'de grootste toeristische attractie van Nigeria' en 'de meest bezochte bestemming voor religieuze toeristen in West-Afrika'. Door zijn kerk en aanhangers werd hij een 'man Gods' genoemd. 

Met name in Afrika en Latijns-Amerika was Joshua immens populair. Via Facebook werd hij door 3,5 miljoen mensen gevolgd. En Emmanuel TV bereikte via YouTube meer dan 1 miljoen gebruikers. Meer dan 15.000 mensen bezochten de wekelijkse kerkdienst in Joshua's megakerk. In 2011 werd hij door Forbes ingeschat als de op twee na rijkste predikant van Nigeria met een vermogen van tussen de 10 en 15 miljoen dollar, wat door SCOAN altijd is ontkend.

Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'.

Wat houden de beschuldigingen in?
De BCC deed twee jaar lang uitvoerig onderzoek naar aanleiding van de beschuldigingen en is in het bezit van tientallen ooggetuigenverslagen van fysiek geweld of marteling, uitgevoerd door Joshua. Er zou ook sprake zijn van kindermisbruik. Slachtoffers werden gegeseld en geketend. Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'. De BBC spreekt van meerdere beschuldigingen van gedwongen abortussen binnen Joshua’s kerk na vermeende verkrachtingen door de prediker. Een van de slachtoffers zou vijf abortussen hebben moeten doorstaan. Verder blijkt uit meerdere klachten dat Joshua zijn ‘wondergenezingen’ zou hebben vervalst.

Slachtoffers aan het woord
Een van de slachtoffers is een Britse vrouw, Rae genaamd. Op 21-jarige leeftijd beëindigde ze haar studie en werd ze door de Nigeriaanse kerk gerekruteerd. Twaalf jaar lang behoorde ze tot Joshua’s zogenaamde ‘discipelen’ in zijn doolhofachtige complex in Lagos. “We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen”, vertelt ze in gesprek met de BBC. De vrouw is naar eigen zeggen seksueel misbruikt door de ‘profeet’ en leefde twee jaar lang in eenzame opsluiting. Het misbruik was zo ernstig dat ze meerdere zelfmoordpogingen ondernam.

Zo’n 150 mensen behoorden tot de groep ‘discipelen’ van Joshua; sommigen maakten er decennialang onderdeel van. De BBC sprak met 25 voormalige ‘discipelen’ uit Groot-Brittannië, Nigeria, de VS, Zuid-Afrika, Ghana, Namibië en Duitsland. Veel slachtoffers waren tiener toen ze zich bij deze groep volgelingen voegden. 

“We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen.”

Jessica Kaimu uit Namibië was 17 jaar toen ze voor het eerst door Joshua werd verkracht. De daaropvolgende verkrachtingen resulteerden uiteindelijk in vijf gedwongen abortussen. Ze maakt naar aanleiding van de wijze waarop de abortussen werden uitgevoerd duidelijk dat het een wonder is dat ze deze abortussen heeft overleefd. Andere slachtoffers geven aan dat ze werden uitgekleed en mishandeld met elektriciteitskabels en paardenzwepen. Ook werd hen stelselmatig slaap ontzegd. 

Het BBC-onderzoek is uitgevoerd in samenwerking met het internationale mediaplatform Open Democracy. Het is de eerste keer dat voormalig kerkleden van SCOAN zich in het openbaar uitspreken. Naar eigen zeggen hebben ze jarenlang geprobeerd hun verhalen te delen, maar is hen het zwijgen opgelegd. Eén van de klokkenluiders zou fysiek zijn aangevallen en is in één geval beschoten, nadat ze zich via op YouTube gepubliceerde video’s uitsprak tegen het misbruik. Een cameraploeg van de BBC werd beschoten nadat men vanaf de openbare weg probeerde om beelden van het terrein van de kerk in Lagos op te nemen. 

Reactie SCOAN
De BBC nam contact op met de Nigeriaanse megakerk, maar men ging niet op het interviewverzoek in, nadat eerdere claims tegen T. B. Joshua door de kerk werden ontkend. “Het is niet voor het eerst dat er ongegronde beschuldigingen tegen profeet T. B. Joshua worden geuit. Geen van de beschuldigingen is ooit onderbouwd”, zo stelt SCOAN. Tot op de dag van vandaag is de Nigeriaanse megakerk populair. Na het overlijden van Joshua wordt SCOAN gerund door zijn weduwe Evelyn. In juli 2023 leidde ze een rondreis door Spanje.

In een uitgebreid achtergrondartikel is via de website van de BBC een gedetailleerd verhaal over deze kwestie te lezen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #8 : Jafeth en Sifra Bekx over aanbidding als levensstijl
Of beluister op:

Meerartikelen

jordaan
Nieuws

Israël verwacht miljoenen pelgrims bij 2000 jaar sinds de doop van Jezus

De Israëlische regering is begonnen met de voorbereidingen voor 2030, wanneer christenen wereldwijd stilstaan bij het feit dat het dan ongeveer tweeduizend jaar geleden is dat Jezus werd gedoopt in de Jordaan. Het ministerie van Buitenlandse Zaken he

ACN
Nieuws

Kerk biedt hoop in ‘apocalyptisch’ Venezuela

Tussen ingestorte gebouwen, tentenkampen en onvoorstelbaar verdriet blijft de Kerk in Venezuela dicht bij de slachtoffers. Dankzij haar sterke netwerk kan zij snel hulp bieden. Kerk in Nood ondersteunt priesters, religieuzen en leken die dag en nacht

Ds. W. Pieters
Video

HHK-predikant: "De Heilige Geest leert beloften én beschuldigingen persoonlijk lezen”

In een recente preek over Handelingen 3 benadrukte ds. W. Pieters, hersteld hervormd emerituspredikant, dat de Heilige Geest de mens leert de Bijbel persoonlijk te lezen. Wie zichzelf leert herkennen in Gods Woord, ontkomt niet aan de aanklacht van z

ds. A.T. Vergunst
Dagelijks leven

Ds. Vergunst beantwoordt Refoweb-vraag: 'Bij God is altijd een nieuw begin mogelijk'

'Ik heb door eigen schuld een zwaar leven. Zou God nog één keer naar mij willen omzien?' Met die indringende vraag wendt een vrouw uit de Gereformeerde Gemeenten zich via Refoweb tot ds. A.T. Vergunst. De predikant uit het Nieuw-Zeelandse Carterton r

Gert van Hoef
Video

Prachtig: Gert van Hoef brengt improvisatie Willem Hendrik Zwart over Psalm 116 ten gehore

'Ik zal Uw naam met dankerkentenis; Verheffen, U al mijn geloften brengen; 'k Zal liefd' en lof voor U ten offer mengen, In 't heiligdom, waar 't volk vergaderd is', zo luidt het tiende vers van Psalm 116. Organist Gert van Hoef bracht onlangs een pr

Hoorn van Afrika
Nieuws

SDOK-event: Ex-moslims vertellen over evangelisatie onder doodsbedreiging

Twee christenen uit de Hoorn van Afrika vertellen op zaterdag 10 oktober in Veenendaal hoe zij ondanks bedreigingen en vervolging het Evangelie blijven delen met moslims. Tijdens het gratis najaarsevent 'Getuigen met lef' van SDOK staan hun persoonli

Oeganda
Nieuws

Oegandese predikant (25) vermoord na debat over christendom en islam

Een openbare discussie over christendom en islam heeft een jonge predikant in Oeganda vermoedelijk het leven gekost. Enkele uren nadat dominee Bernard Mulongo had deelgenomen aan een interreligieus debat, werd hij op weg naar zijn verblijfplaats aang

Ds. Maarten van Loon
Column

De kunst van het zwijgen en het stellen van goede vragen

Spreken is zilver en zwijgen is goud, zo luidt een bekend spreekwoord. Daar zit veel waars in. Maar er valt ook het nodige op af te dingen. Dat doe ik verderop. Nu eerst even over het gelijk van dit spreekwoord. Hoe vaak wordt er immers niet te snel

Meerartikelen

abdij
Nieuws

Machtsstrijd in Franse abdij escaleert: pater ontvoerd en mishandeld

Een interne machtsstrijd in een benedictijner abdij in Midden-Frankrijk is uitgelopen op een ontvoering en mishandeling van de overste van het klooster. Pater Placide, overste van de Abdij Notre-Dame de Bellaigue in het departement Puy-de-Dôme, verdw

irak
Nieuws

Iraakse premier roept gevluchte christenen op terug te keren

De Iraakse premier Mohammed Shia al-Sudani heeft christenen die hun land de afgelopen jaren hebben verlaten opgeroepen om terug te keren. Volgens hem zijn christenen een onmisbaar onderdeel van de Iraakse samenleving en zet de regering zich in om hun

Pakistan
Nieuws

Ontvoerde christelijke tiener in Pakistan mag niet terug naar haar ouders

Een rechtbank in Pakistan heeft bepaald dat de 16-jarige christelijke Mehnaz Nadeem voorlopig wordt ondergebracht bij een moslima die geen familie van haar is. De tiener werd eind mei bevrijd uit een hotel, waar zij samen met een man verbleef die wor

Jongere met smarthpone
Nieuws

Onderzoek: Steeds meer jonge christenen geven AI voorkeur boven predikant

Steeds meer christenen van in de twintig en dertig jaar stellen hun vragen over de Bijbel, geloofstwijfels en belangrijke levenskeuzes eerst aan kunstmatige intelligentie (AI) in plaats van aan een predikant of oudste. Dat signaleren verschillende Zu

Robert Sarah
Nieuws

Kardinaal Sarah waarschuwt EU: "Leg Afrika geen abortus- en genderideologie op"

De Guinese kardinaal Robert Sarah heeft de Europese Unie opgeroepen te stoppen met het opleggen van abortus- en genderbeleid aan Afrikaanse landen. Volgens de voormalige prefect van Congregatie voor Goddelijke Eredienst gebruikt de EU verdragen, ontw

Jin
Nieuws

Bekende Chinese voorganger blikt terug op maandenlange gevangenschap

Na 266 dagen in een Chinese gevangenis is voorganger Ezra Jin voor het eerst naar buiten getreden met een persoonlijke getuigenis over zijn gevangenschap. De leider van de ondergrondse Zion Church in Peking vertelt hoe hij maandenlang in onzekerheid

Nigeria
Nieuws

Miljoen vrouwen bidden voor Nigeria na golf van geweld tegen christenen

Christelijke vrouwen uit heel Nigeria en andere landen bidden zaterdag 25 juli samen voor Nigeria. De organisatoren roepen op tot gebed en vasten na een jaar waarin duizenden christenen om het leven kwamen door aanvallen van islamitische extremisten.

india
Nieuws

Zes predikanten krijgen vijf jaar cel onder omstreden anti-bekeringswet in India

Wat begon als een verjaardagsfeestje voor een kind, eindigde twee jaar later met gevangenisstraffen voor zes predikanten en een andere christen. De zeven zijn in de Indiase deelstaat Madhya Pradesh veroordeeld tot vijf jaar cel op grond van de omstre

Ron van der Spoel
Video

Ron van der Spoel over Psalm 95: "De Schepper vraagt ons om te luisteren"

God is niet alleen Koning en Rechter, maar ook Schepper. Dit stelt dominee Ron van der Spoel in een gebedsvlog van de IZB, waarin hij stilstaat bij Psalm 95. Volgens hem nodigt de schepping christenen uit om Gods grootheid te ontdekken, maar roept de

Marijke
Video

Marijke Gootjes is zondag te gast in de zomerherhaling van Hour of Power

Zondag is Marijke Gootjes te gast in Hour of Power. Zij worstelde met mentale klachten. Ze vertelt hierover vanuit persoonlijke ervaring, met name om anderen te helpen die hiermee kampen. Marijke worstelde met een burn-out. Op de vraag waar God was i

Patrick Simons / Silvan Bruinstroop
Opinie

De satan profiteert van een bomvolle agenda

Vaak denken we dat de satan ons alleen door allerlei zonden wil laten struikelen en ons daarmee bij God vandaan probeert te trekken. Maar zijn strategie is vaak veel subtieler dan we ons realiseren. Soms gebruikt hij daarvoor juist de meest alledaags

Ds. M. van Reenen
Interview

Ds. Van Reenen verruilde Biblebelt voor Drenthe: "Zien we de nood van de wereld?"

Ds. M. van Reenen verruilde vorig jaar het christelijke Urk voor het seculiere Drenthe. Na ruim twee jaar als predikant van de hersteld hervormde Moriagemeente wist hij zich geroepen om de overstap te maken naar het Drentse Vledderveen. Van Reenen is