BBC: 'Gebedsgenezer' T. B. Joshua verkrachtte en martelde tientallen kerkgangers

Nieuws 8 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
T. B. Joshua

De prominente evangelist T. B. Joshua uit Nigeria (overleden in 2021) heeft tientallen kerkgangers misbruikt en mishandeld. De BBC heeft bewijsmateriaal in handen. De slachtoffers waren lid van de Synagogue Church of all Nations (SCOAN). Deze Nigeriaanse gemeente begon met een handvol gelovigen en groeide uit tot een megakerk met wekelijks meer dan 50.000 bezoekers. De kerk gaat niet inhoudelijk op de beschuldigingen in en noemt ze ongegrond.



Wie is T. B. Joshua?

Als populaire prediker verwierf Joshua in de jaren negentig internationale bekendheid. Joshua zelf, op de website van SCOAN aangeduid als profeet, zei uitsluitend in naam van Jezus diens opdracht om "het evangelie te verkondigen en demonen uit te werpen en zieken te genezen" uit te voeren. Vanuit de hele wereld kwamen zieken en nieuwsgierigen naar hem toe. SCOAN wordt omschreven als 'de grootste toeristische attractie van Nigeria' en 'de meest bezochte bestemming voor religieuze toeristen in West-Afrika'. Door zijn kerk en aanhangers werd hij een 'man Gods' genoemd. 

Met name in Afrika en Latijns-Amerika was Joshua immens populair. Via Facebook werd hij door 3,5 miljoen mensen gevolgd. En Emmanuel TV bereikte via YouTube meer dan 1 miljoen gebruikers. Meer dan 15.000 mensen bezochten de wekelijkse kerkdienst in Joshua's megakerk. In 2011 werd hij door Forbes ingeschat als de op twee na rijkste predikant van Nigeria met een vermogen van tussen de 10 en 15 miljoen dollar, wat door SCOAN altijd is ontkend.

Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'.

Wat houden de beschuldigingen in?
De BCC deed twee jaar lang uitvoerig onderzoek naar aanleiding van de beschuldigingen en is in het bezit van tientallen ooggetuigenverslagen van fysiek geweld of marteling, uitgevoerd door Joshua. Er zou ook sprake zijn van kindermisbruik. Slachtoffers werden gegeseld en geketend. Tientallen vrouwen beweren dat ze jarenlang stelselmatig zijn verkracht op de compound van de 'gebedsgenezer'. De BBC spreekt van meerdere beschuldigingen van gedwongen abortussen binnen Joshua’s kerk na vermeende verkrachtingen door de prediker. Een van de slachtoffers zou vijf abortussen hebben moeten doorstaan. Verder blijkt uit meerdere klachten dat Joshua zijn ‘wondergenezingen’ zou hebben vervalst.

Slachtoffers aan het woord
Een van de slachtoffers is een Britse vrouw, Rae genaamd. Op 21-jarige leeftijd beëindigde ze haar studie en werd ze door de Nigeriaanse kerk gerekruteerd. Twaalf jaar lang behoorde ze tot Joshua’s zogenaamde ‘discipelen’ in zijn doolhofachtige complex in Lagos. “We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen”, vertelt ze in gesprek met de BBC. De vrouw is naar eigen zeggen seksueel misbruikt door de ‘profeet’ en leefde twee jaar lang in eenzame opsluiting. Het misbruik was zo ernstig dat ze meerdere zelfmoordpogingen ondernam.

Zo’n 150 mensen behoorden tot de groep ‘discipelen’ van Joshua; sommigen maakten er decennialang onderdeel van. De BBC sprak met 25 voormalige ‘discipelen’ uit Groot-Brittannië, Nigeria, de VS, Zuid-Afrika, Ghana, Namibië en Duitsland. Veel slachtoffers waren tiener toen ze zich bij deze groep volgelingen voegden. 

“We dachten dat we ons op een hemelse plaats bevonden, maar in plaats daarvan waren we in de hel. Er gebeurden vreselijke dingen.”

Jessica Kaimu uit Namibië was 17 jaar toen ze voor het eerst door Joshua werd verkracht. De daaropvolgende verkrachtingen resulteerden uiteindelijk in vijf gedwongen abortussen. Ze maakt naar aanleiding van de wijze waarop de abortussen werden uitgevoerd duidelijk dat het een wonder is dat ze deze abortussen heeft overleefd. Andere slachtoffers geven aan dat ze werden uitgekleed en mishandeld met elektriciteitskabels en paardenzwepen. Ook werd hen stelselmatig slaap ontzegd. 

Het BBC-onderzoek is uitgevoerd in samenwerking met het internationale mediaplatform Open Democracy. Het is de eerste keer dat voormalig kerkleden van SCOAN zich in het openbaar uitspreken. Naar eigen zeggen hebben ze jarenlang geprobeerd hun verhalen te delen, maar is hen het zwijgen opgelegd. Eén van de klokkenluiders zou fysiek zijn aangevallen en is in één geval beschoten, nadat ze zich via op YouTube gepubliceerde video’s uitsprak tegen het misbruik. Een cameraploeg van de BBC werd beschoten nadat men vanaf de openbare weg probeerde om beelden van het terrein van de kerk in Lagos op te nemen. 

Reactie SCOAN
De BBC nam contact op met de Nigeriaanse megakerk, maar men ging niet op het interviewverzoek in, nadat eerdere claims tegen T. B. Joshua door de kerk werden ontkend. “Het is niet voor het eerst dat er ongegronde beschuldigingen tegen profeet T. B. Joshua worden geuit. Geen van de beschuldigingen is ooit onderbouwd”, zo stelt SCOAN. Tot op de dag van vandaag is de Nigeriaanse megakerk populair. Na het overlijden van Joshua wordt SCOAN gerund door zijn weduwe Evelyn. In juli 2023 leidde ze een rondreis door Spanje.

In een uitgebreid achtergrondartikel is via de website van de BBC een gedetailleerd verhaal over deze kwestie te lezen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#390 Elisabeth van Zijl en Carolien Pape over hun diepe worsteling, geloofsreis en bevrijdingsproces
Of beluister op:

Meerartikelen

Arthur Alderliesten
Column

Pro-life in mineur en majeur: leren zingen met Maria, ook in 2026

Vanuit pro-life perspectief gaf 2025 aanleiding voor een mineurstemming, schrijft Arthur Alderliesten, directeur van Schreeuw om leven. Zou de moed je niet in de pro-life schoenen zinken? Maria geeft het voorbeeld, als zij de kerstboodschap hoort. Ee

Kaarsen in kerk
Nieuws

Kerst was voor menig christen geen feest van vrede

Voor christenen wereldwijd was het kerstfeest niet alleen feestelijk, maar regelmatig ook gevaarlijk. Dat laat Christian Today zien. Zo werden in Turkije honderd strijders van Islamitische Staat gearresteerd en werden in India meer dan tachtig meldin

Nigeria
Nieuws

Moeten christenen in Nigeria vrezen voor meer geweld? Rapport zegt dat extremisme kan verdubbelen

Hoewel Nigeria al het land is waar de meeste dodelijke slachtoffers onder christenen vallen, kan dit aantal zelfs verdubbelen in 2026, zegt het Annual Persecution Trends Report van Release International. Essentieel wordt de vraag of het extremisme de

Dankbare vrouw
God

Jongvolwassenen in Groot-Brittannië zijn God dankbaarder, laat onderzoek zien

In Groot-Brittannië zijn 18 tot 34-jarigen vaker dankbaar ten opzichte van God, laat het onderzoek Greatful Britain? zien. In het onderzoek dat door onderzoeksbureau Opinium werd uitgevoerd in opdracht van het King's College in Londen, werden 2050 me

Bram Hofland
Podcast

Cvandaag podcast: CGK-predikant wijst op doopverwarring onder jongeren

Predikant Bram Hofland ziet een groeiende noodzaak voor kerken om opnieuw na te denken over de manier waarop zij onderwijs geven over de doop en hoe zij daarin geestelijke eenheid bewaren. In de Cvandaag podcast vertelt hij hoe jonge gelovigen steeds

Ruben Flach
Video

Zondag is voormalig directeur van Opwekking Ruben Flach te gast in Hour of Power

In de eerste Hour of Power uitzending van het nieuwe jaar is voormalig directeur van Opwekking Ruben Flach te gast. Hij vertelt over THE SEND, een beweging die gelovige jongeren in actie zet om hun generatie te bereiken met het goede nieuws. Volgens

Ds. A. D. Fokkema
Video

CGK-predikant: "Wees op het gebied van seksualiteit net zo zuiver en wijs als Maria"

"Maria gaat met seksualiteit om zoals God dat bedoeld heeft: alleen op die veilige en zuivere plek binnen het huwelijk", aldus ds. A. D. Fokkema. De CGK-predikant preekte onlangs over Lukas 1 vers 34. In dat vers reageert Maria op de boodschap van de

Hans Alblas
Podcast

Wat de genezing van de melaatse ons vandaag leert

Deze podcast van het Evangelisch College laat op een indringende manier zien hoe Jezus omgaat met mensen die aan de rand van de samenleving staan. De genezing van de melaatse uit het evangelie van Marcus is geen gewoon wonder. Het raakt aan sociale u

Meerartikelen

Guinee-Bissau
Interview

Ondernemen met God in Guinee-Bissau

Marianne woont en werkt al 21 jaar in Guinee-Bissau, samen met Gerda Klaver-Natchende. Sinds een jaar is zij met lokale medewerkers een bijenproject gestart. Inmiddels staan er 40 bevolkte bijenkasten in de omliggende bossen en is de eerste honing is

Josiane Umulinga
Interview

Familie Josiane werd vermoord tijdens Rwandese genocide: "Een snelle dood was een daad van genade"

Tijdens de genocide van de Tutsi’s in 1994 in Rwanda verloor Josiane Umulinga haar moeder, drie broers en twee zussen. Kun je als overlevende van een genocide loskomen van wrok en bitterheid? Ja, uit ervaring weet Josiane dat dit kan. Het uitdragen v

Conny Luchtenburg
Column

De Christelijke Kameraden stelden mij voor de vraag: waar staan wij als reformatorische christenen?

In de kerstvakantie hielpen mijn man en ik om kerstpakketten in te pakken met de Christelijke Kameraden, een groep Feyenoord-supporters. We brachten ze naar mensen die het extraatje goed kunnen gebruiken. Als voormalig Rotterdammers voelden wij ons g

Ds. M. van Kooten
Video

Ds. Van Kooten hoopt dat Israëlische premier tot bekering komt

"Ik zou met Netanyahu (Benjamin, red.) niet durven meereizen naar de grote eeuwigheid, want die man kent de Heere Jezus niet. Ik hoop dat hij bij het lezen van de Thora-rollen, of wat dan ook, toch de naam van de Messias mag leren spellen", aldus ds.

Portland
Nieuws

Rechter buigt zich over vraag of Amerikaanse moeder haar dochter (12) mee naar de kerk mag nemen

Het Hooggerechtshof in de Amerikaanse staat Maine buigt zich de komende weken over de vraag of een moeder haar 12-jarige dochter mee naar de kerk mag nemen en haar mag laten omgaan met haar vrienden uit de kerk. Het was de vraag in december 2024: mag

Kerk in Perth
Positief nieuws

Kerk groeit sinds corona: miljoen Australiërs gaan wekelijks naar de kerk

Uit een onderzoek van de Church Pulse Check Panel blijkt dat 1,35 miljoen Australiërs wekelijks naar de kerk gaan. Het is een effect wat sinds de coronatijd zichtbaar wordt: steeds meer Australiërs gaan wekelijks naar de kerk. Onderzoekers bevroegen

Ds. W. Visscher
Video

Is gehoorzaamheid aan God een leven zonder vreugde? Ds. Visscher antwoordt

Vaak leeft de gedachte dat gehoorzaamheid aan God het plezier uit het leven wegneemt. Alsof Gods wil ons bestaan kleiner en somberder maakt. Maar legt deze gedachte niet iets bloots van ons eigen vermaak? En is die wel verbonden aan wat God goed noem

Erika Kirk bij de herdenkingsdienst
God

Erika Kirk over relatie met God na moord op Charlie: "Ik bid: God, gebruik mij"

Erika Kirk heeft na de moord op haar man Charlie Kirk in september verteld hoe de aanslag haar relatie met God vormde. "Ik heb altijd geweten dat mijn leven niet alleen voor mezelf bedoeld was." In 2021 trouwde Erika met haar man Charlie Kirk. Samen

Nieuws scrollen
Redactie

Onderzoek: veel Nederlanders mijden oorlogsnieuws, maar betrokkenheid blijft groot

Bijna de helft van de Nederlanders klikt nieuws over oorlogen en rampen liever weg. Dat blijkt uit onderzoek van noodhulporganisatie ZOA, uitgevoerd door PanelWizard. Vooral onder jongvolwassenen is de neiging groot om oorlogsberichtgeving te vermijd

De Bron
Persbericht

Nieuwe Protestantse gemeente ‘De Goede Herder’ van start in Assen: “Een teken van hoop”

Terwijl in Nederland veel kerken te maken hebben met krimp en sluiting, klinkt er in Assen een hoopvol tegengeluid. Per 1 januari 2026 krijgt de geloofsgemeenschap De Goede Herder de officiële status van Protestantse Kerk in Nederland (PKN) gemeente

Kinderen uit Guinee-Bissau
Interview

Veldwerker Ria Hogendoorn: "Met Gods hulp kun je meer doen dan gedacht"

Ria Hogendoorn bereidt zich voor op haar uitzending naar Guinee-Bissau, waar ze gaat werken op project Jedidja. Op dit moment is Ria weer terug in Nederland, na een vrijwilligersperiode van anderhalf jaar in Afrika. Ze hoopt over enkele maanden als v

opstanding Jezus
Boekfragment

De opstanding van Jezus: feit of fictie? De wetenschap weegt mee

Nadat Jezus ter dood veroordeeld was, werd Hij volgens de Romeinse gebruiken van zijn kleding ontdaan en gegeseld, voor Hij gekruisigd werd. Gezien de wreedheid van de geseling en ook de daaropvolgende kruisiging en het doorstoken worden met een spee