God huilt mee: Hij lijkt even machteloos als Zijn volk
Ik wilde dat ik jullie allemaal kon helpen en troosten. Wat ik wel kan doen is, schrijven over hoe ik zelf nog steeds op zoek ben naar antwoorden, naar begrip, naar troost.
Mijn leven is een voortdurende zoektocht naar God geworden. Waar is Hij in al dat verdriet?
Ik las onlangs het verhaal gelezen van rabbijn Shapira. In 1950 werden zijn preken door een bouwvakker gevonden. Ze waren samen met andere documenten begraven in een grote melkbus.
De ontdekte preken zijn gehouden in de periode van september 1939 tot 11 juli 1942.
Rabbijn Shapira leefde en werkte in het getto van Warschau. Hij leidde daar in het geheim een synagoge. Onophoudelijk werd hij gestookt met vragen: Wat heeft God met ons voor? Waarom houdt Hij zich voor ons verborgen?
Ook hij was op zoek. Voortdurend was hij bezig met het bestuderen van de Heilige Schrift en wat Hij daarin vond gaf Hij aan de mensen door.
Wat mij opviel is, dat hij in die jaren niet steeds hetzelfde antwoord gaf. Soms kon hij terugvallen op eerder gegeven antwoorden. Rabbi Shapira heeft voortdurend geworsteld met de vraag: hoe kan God het verantwoorden dat Zijn volk lijdt als Hij goed én almachtig is?
Ik wil jullie in de komende tijd wel iets over zijn preken vertellen.
Ik denk dat de antwoorden die joodse gelovigen hebben gegeven ons ook erg kunnen helpen. Als er een volk is, dat weet van lijden, van onbegrijpelijk verdriet, van vragen aan God, dat is het toch wel dit volk.
Wij lezen Jesaja 53 als profetie van het lijden van Jezus Christus. De joden herkennen zich ook in de woorden van Jesaja’s beschrijving van de knecht des Heren: 'Hij werd veracht, door mensen gemeden, hij was een man die het lijden kende en met ziekte vertrouwd was, een man die zijn gelaat voor ons verborgen door ons werd verguisd en geminacht.'
Rabbijn Shapira verloor zijn beide kinderen. En daarnaast zijn gemeente. De meeste van hen zijn vergast in Treblinka. Elke week preekte hij over de enorme geloofsvragen. Vragen die hij ook zelf had. Alles schreef hij op in een boek. Hij voelde aan dat zijn einde ook spoedig zou komen. Heeft er toen zelf voor gezorgd dat zijn preken bewaard bleven. Zelf kon hij in het getto lange tijd overleven. Maar op 3 november 1943 werd hij geliquideerd.
Een rabbijn steeds op zoek naar antwoorden.
Zo voel ik dat ook.
De bekende antwoorden helpen je niet altijd.
Een van zijn gedachten die mij trof, was deze:
God weent over zijn volk, zoals eens Jeremia weende toen het volk zich verhardde. Jeremia zegt dat zijn ziel zal wenen op verborgen plaatsen (13:17). Ook in de Talmoed staat dat God in verborgen plaatsen weent, omdat de engelen niet mogen zien dat God weent. Hij lijkt even machteloos als Zijn volk.
God huilt mee.
Jezus ook.
Ik geloof: God zal het daarbij niet gelaten.
Maar alleen al deze gedachte dat God meehuilt geeft me troost.
Deze overdenking verscheen eerder op de Facebookpagina van ds. Arie van der Veer.
Praatmee