Stikstofmaatregelen houden de gemoederen flink bezig: hoe reageren we als christenen?

God 13 juli 2022 Ds. S. J. Verheij, De Waarheidsvriend
Ds. S. J. Verheij

De stikstofmaatregelen houden de gemoederen flink bezig, ook in Barneveld. In de Gelderse Vallei, waarin Barneveld ligt, zou een stikstofreductie moeten komen van 58 procent. Dit moet in acht jaar tijd zijn beslag krijgen. Uitkoop van boeren zal onvermijdelijk zijn. Hoe reageren we als kerk?

De vrees is dat in de regio Foodvalley rondom Ede en Barneveld minder dan de helft van de bedrijven zal overblijven. Woensdag 22 juni is er een massaal boerenprotest van jongeren, burgers en boeren geweest in Stroe. De boeren voelen zich bepaald niet gewaardeerd door de overheid, terwijl ze zo belangrijk zijn voor de voedselvoorziening. Het vertrouwen in de overheid is flink afgenomen of helemaal verdwenen.

Grote impact
Boeren komen in een knelsituatie. Ze zagen zich in de voorbije jaren gedwongen tot risicodragende schaalvergroting. Daarnaast worden de kosten van prijsverhogingen vooral bij de boeren neergelegd. Geen wonder dat er geestelijke, maatschappelijke en psychische nood ontstaat. Boeren kunnen er overigens wel heel verschillend instaan. Ik spreek ook boeren die aangeven dat er de jaren door al zoveel aan de orde is geweest en dat de soep ook deze keer niet zo heet gegeten zal worden als die wordt opgediend. Wie zal het zeggen? Het kán deze keer anders zijn.

Als kerkelijke gemeente kunnen we de situatie niet veranderen. We hebben wel de verantwoordelijkheid om daar te zijn waar nood is om éxtra leed te voorkomen. De bewogenheid van de Heere Jezus zal ons daartoe dringen.

Onze gemeenteleden met een boerenbedrijf zijn allereerst en ten diepste Góds zorg, Christus’ zorg! Dat geeft ontspanning én betrokken inspanning.

Gevouwen handen
Onlangs kampten we in onze regio met de vogelgriep. Ook bij leden van onze hervormde gemeente werden kippen geruimd. In gesprek met pluimveehouders bleek toen hoe waardevol de voorbede op zondag voor hen was. Ook kwam aan het licht dat de pluimveehouders niet snel zelf om aandacht en voorbede vragen. Dat is iets om op bedacht te zijn.

Zelf heb ik de eerste weken na het kabinetsbesluit in de voorbede vooral de nood en de vragen, de onzekerheid en het ervaren onrecht richting de Heere verwoord. Ik spreek bewust over ‘ervaren onrecht’. Hiermee bedoel ik niet dat er geen onrecht is. Dat is er ongetwijfeld. Maar hoe en waar? Hoe zal een kerkelijke gemeente de thematiek goed overzien en recht kunnen beoordelen? We hebben gebeden voor de boeren en voor hun gezinnen. We hebben gebeden om wijsheid voor de overheid. Op de overheid kom ik zo terug. De zondag voor de protestdag stond bij ons in het teken van de voorbereiding op het heilig avondmaal. In de voorbede verwoordde ik dat er rust en houvast gevonden mag worden in Christus, Die Zijn lichaam voor ons liet breken en Zijn bloed voor ons vergoot. Hij is in alles het enige fundament. Het betekent ook dit: zijn onze gemeenteleden met een boerenbedrijf ónze zorg? Ze zijn allereerst en ten diepste Góds zorg, Christus’ zorg! Dat geeft ontspanning én betrokken inspanning.

Een luisterend oor
Tijdens de bezoeken die ouderlingen en predikanten afleggen, komt de thematiek als vanzelf ter sprake. Is er daarnaast meer steun te geven? Tijdens de uitbraak van de vogelgriep in dit voorjaar hebben we een avond belegd waarvoor alle pluimveehouders van onze gemeente persoonlijk waren uitgenodigd. Zo’n uitnodiging is overigens ook breder te trekken. Er kwamen zo’n 35 à 40 mensen op af. Aan de hand van vragen werd veel gedeeld. Als ambtsdragers hebben we vooral geluisterd. De vragen gingen over de impact op de persoon, de partner en het gezin (op relaties!), over het ervaren meeleven vanuit de gemeente, over de manier waarop de overheid de vogelgriep aan het bestrijden was. De vragen gingen ook over het ervaren van Gods aanwezigheid en het nadenken over wat God ons door dit alles te zeggen zou kunnen hebben. De avond werd als positief ervaren. We zijn geëindigd met een woord van bemoediging uit de Bijbel en hebben alles in gebed gebracht in een houding van ootmoed en vertrouwen.

Als gevolg hiervan spelen allerlei gevoelens op: boosheid en vragen, gelatenheid en pijn. Deze gevoelens mogen een weg vinden naar de Heere in het gebed.

Het zou goed kunnen zijn dat we op een geschikt moment opnieuw een dergelijke avond beleggen. De situatie van nu is echter wel heel anders dan tijdens de vogelgriep vanwege de rol van de overheid. Dat vraagt bezinning op een goede aanpak. Een andere vraag is: is er ook een taak voor de jeugdouderling? Voor tieners die een bedrijf over willen gaan nemen, ontstaat er immers veel onzekerheid. Tot slot: op wat voor wijze kunnen de diakenen van betekenis zijn? Na de vakantie gaat over deze dingen verder nagedacht worden.

De gezindheid van het hart
Er ligt een ingrijpend besluit van het kabinet. Als gevolg hiervan spelen allerlei gevoelens op: boosheid en vragen, gelatenheid en pijn. Deze gevoelens mogen een weg vinden naar de Heere in het gebed. In gesprek vind ik het belangrijk naast dit alles de vraag te stellen: kun je voor de overheid bidden? Die vraag heeft niet alleen te maken met respect voor de overheid. Het is ook vanuit de wetenschap dat het uiteindelijk Gód is Die regeert. Hij weet een kabinet, maar ook een provinciale en plaatselijke overheid wijsheid én bewogenheid te geven. Wie ondanks alles door de kracht van de Heilige Geest gaat bidden en blijft bidden, wordt bewaard voor kwaadspreken en schelden, voor een hart dat hard of bitter wordt en voor een steeds grotere druk op kostbare relaties.

Ik vergeet in dit verband nooit het volgende. Samen met een ander was ik op bezoek bij een boer die altijd schold op de minister van Landbouw. De reden? Telkens zat er van alles op zijn bedrijf tegen. Door gesprek kwam hij tot de overtuiging dat dit zonde was en beleed hij het voor God. Hij ontving Gods vergeving, maar er gebeurde veel meer. Het begon in zijn bedrijf beter te gaan en in zijn huwelijk en gezin steeds beter te lopen. Ik besef dat de huidige situatie anders is dan die waarin die boer zich bevond. Maar de gezindheid van het hart blijkt wel belangrijk te zijn.

Tot slot: waar zullen boeren komende jaren doorheen gaan? Iemand die er vaak diep doorging, was de apostel Paulus. Uitgerekend hij sprak van Godswege dit bemoedigende woord: Alle dingen zijn mij mogelijk door Christus, Die mij kracht geeft. (Filip.4:13) Déze Christus leeft.

Ds. S. J. Verheij is predikant van de hervormde gemeente te Barneveld. Neem een jaarabonnement (€ 49,95). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

Praatmee

Beluister onze podcast

#402 Patrick & Don Ceder over christenvervolging en politiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. D. H. J. Folkers
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Rotterdam (Kralingse Veer) beroept ds. D. H. J. Folkers

De hersteld hervormde gemeente te Rotterdam (Kralingse Veer) hoopt op de komst van ds. D. H. J. Folkers (foto). Op de predikant werd eerder deze week een beroep uitgebracht. Ds. Folkers moet in de Laankerk de eerder naar Middelharnis-Sommelsdijk vert

Stephen Clayden
Nieuws

Britse stad en evangelisten botsen over inhoud van straatprediking

De Britse stad Colchester ligt overhoop met een aantal christelijke straatpredikers. Volgens belangenorganisatie Christian Concern doet de gemeente er alles aan om de verkondiging van het evangelie in de weg te zitten. Leden van de Bread of Life Comm

ACN
Nieuws

Geestelijke opleving in Oekraïne: "Onze toekomst ligt in Zijn handen"

Terwijl de oorlog in Oekraïne voortduurt en de hoop op een snelle vrede vervaagt, blijft de katholieke Kerk een baken van geloof en hoop. In een indringend gesprek met Kerk in Nood schetst de apostolische nuntius in Oekraïne een beeld van een land da

Reinhard Marx
Nieuws

Aartsbisschop München staat voortaan zegen voor homokoppels toe

De Rooms-Katholieke Kerk in Duitsland zet een nieuwe stap. Reinhard Marx, aartsbisschop van München, heeft besloten dat LHBTI-koppels, die niet kerkelijk trouwen, een zegen kunnen ontvangen. Dat meldt Evangelical Focus. Daaronder vallen dus ook koppe

Amerikaanse christenen
Nieuws

Onderzoek: 'Jonge Amerikaanse mannen vaker gelovig dan jonge Amerikaanse vrouwen'

Jonge mannen in de Verenigde Staten zijn vaker geloviger dan jonge vrouwen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van Gallup. Jonge mannen blijken ook vaker kerkdiensten bij te wonen dan vrouwen. De uitkomsten van het onderzoek zijn verrassend, aangezien vro

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp vertelt dat angst voortkomt uit een tekort aan Gods liefde

Gods volmaakte liefde laat geen ruimte over voor angst, zo concludeert Wilkin van de Kamp in een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God'. Maar als mensen hebben we geregeld angst: angst voor anderen, ziekten, de dood of misschien wel Go

Burkina Faso
Nieuws

Christelijke hulporganisaties en partijen steunen oproep aan kabinet over ontwikkelingssamenwerking

Het kabinet moet haar beloftes waarmaken op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. Die oproep doen een groot aantal hulporganisaties en politieke partijen in een statement. Ook christelijke hulporganisaties en ChristenUnie en SGP staan onder de op

SDOK
Getuigenis

Nepal: wat als je als tiener de enige gelovige in je dorp bent?

‘Rama’ (16) en haar zusje ‘Indra’ (14) uit Nepal weten hoe dat voelt. Ze missen leeftijdsgenoten om samen het geloof te beleven en merken dat zelfs nadenken over later (bijvoorbeeld trouwen met iemand die ook Jezus volgt) ingewikkeld wordt als je zo

Meerartikelen

thdv
Persbericht

Amsterdams hostel Shelter City opnieuw geopend

Het Amsterdamse hostel Shelter City van Tot Heil des Volks opende afgelopen zaterdag 20 april opnieuw zijn deuren. Het hostel, gelegen aan de Barndesteeg, is de afgelopen zes jaar gesloten geweest waarin twee jaar grondig renovatie en verduurzaming h

gezinsdienst
Persbericht

Amazing Grace Festival viert jubileum met vier dagen muziek en geloof

Het Amazing Grace Festival keert dit Pinksterweekend terug naar Vakantiepark De Sikkenberg in Onstwedde. Van 22 tot en met 25 mei 2026 staat het terrein in het teken van de vijfde editie van het christelijke muziek- en gezinsfestival, met een program

Wilmieke Top
Dagelijks leven

Het gesprek dat we vermijden: intimiteit en seksualiteit bij mensen met een beperking

“Dat speelt bij ons niet,” zei eens een begeleider, toen ik het gesprek bracht op intimiteit en seksualiteit. Dat liet iets zien van wat vaker voorkomt: we vinden dit een lastig onderwerp. Ouders en begeleiders lopen er liever met een boog omheen. Wa

Carlijn Niesink
Levensverhaal

Raadslid Carlijn Niesink raakte uit de schulden: "Achter elk dossier zit een mens"

In het stadhuis van Leeuwarden wordt vaak vergaderd over bestaanszekerheid en armoedebeleid. ChristenUnie-raadslid Carlijn Niesink weet precies hoe het voelt om vast te lopen. Ze kent het uit eigen ervaring. Carlijn: "Toen ik tijdens een raadsbijeenk

Mark-Peter Amoureus/graffiti-tekening
Opinie

De Jezus die nu ruimte krijgt in de kerk is er te vaak een van krachtpatserij

Rond het jaar 200 werd er in Rome een graffiti-tekening op een muur aangebracht. De tekening toont een persoon die bidt tot een gekruisigd figuur met het hoofd van een ezel. Eronder staat, in het Grieks: ‘Alexamenos aanbidt zijn God.’ Voor de maker v

Jonathan Pellegrom
Interview

Jongerenwerker: “We verliezen jongeren niet aan ongeloof, maar aan uitputting”

Wat als geloof niet de oplossing, maar juist de bron van angst is? Jonathan Pellegrom, jongerenwerker en auteur van ‘FEARLESS’, legt in gesprek met Cvandaag de vinger op de zere plek: christelijke jongeren worstelen massaal met mentale problemen. Zij

CGK-synode
Nieuws

CGK-synode komt vervroegd bij elkaar vanwege breuk in kerkverband

De generale synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) komt waarschijnlijk al kort na de zomer bijeen. Dat is ongeveer negen maanden eerder dan gepland. Dat meldt het Nederlands Dagblad. De vervroegde vergadering komt er vanwege de grote s

Ark
Nieuws

Ark van Noach mogelijk naar pretpark in Rotterdamse havens

De Ark van Noach komt mogelijk in een Rotterdams pretpark te liggen. Dat zegt ondernemer en eigenaar van de Ark Wim Beelen in gesprek met het Algemeen Dagblad. Hij kocht deze week het mislukte attractiepark Rivoli dat in het Rotterdamse havengebied l

John Piper
Nieuws

John Piper kritisch op AI: "AI kan denken, maar nooit God liefhebben"

Volgens John Piper kan kunstmatige intelligentie nooit kan doen wat een mens wel kan: God liefhebben. Daarmee laat de opkomst van AI volgens de bekende Amerikaanse predikant juist zien wat de mens uniek maakt. De Amerikaanse predikant Ray Miller waar

Irene
Getuigenis

Irene Klein Haneveld overleden: "Ik ben niet bang om naar de hemel te gaan"

Irene Klein Haneveld was meer dan vijftig jaar het gezicht van Bijbelshop Samma in Gouda. Ze kreeg begin dit jaar de diagnose alvleesklierkanker. Ondanks die zware boodschap bleef haar verlangen hetzelfde: mensen dichter bij God brengen. Met liefde s

Ds. G. van Zanden
Video

Ds. Van Zanden vertelt over predikant die gedwongen werd om mee te gaan naar de kroeg

"Er komt een soldaat naast hem lopen en die zegt: 'Zo dominee, jij hebt karakter.' Die krijgsmachtpredikant antwoordt en zegt: 'Hoezo dan?' 'Nou', antwoordt die soldaat, 'de vorige predikant moesten we naar huis dragen, want die dronk al die glaasjes

Kees Boele
Persbericht

Kees Boele stopt als bestuurder Protestantse Theologische Universiteit

Dr. Kees Boele stopt per 1 september 2026 als voorzitter van het college van bestuur van de Protestantse Theologische Universiteit (PThU). Daarmee komt een einde aan zijn tweede termijn én aan een loopbaan van 25 jaar in het hoger onderwijs. Boele tr