Stikstofmaatregelen houden de gemoederen flink bezig: hoe reageren we als christenen?

God 13 juli 2022 Ds. S. J. Verheij, De Waarheidsvriend
Ds. S. J. Verheij

De stikstofmaatregelen houden de gemoederen flink bezig, ook in Barneveld. In de Gelderse Vallei, waarin Barneveld ligt, zou een stikstofreductie moeten komen van 58 procent. Dit moet in acht jaar tijd zijn beslag krijgen. Uitkoop van boeren zal onvermijdelijk zijn. Hoe reageren we als kerk?

De vrees is dat in de regio Foodvalley rondom Ede en Barneveld minder dan de helft van de bedrijven zal overblijven. Woensdag 22 juni is er een massaal boerenprotest van jongeren, burgers en boeren geweest in Stroe. De boeren voelen zich bepaald niet gewaardeerd door de overheid, terwijl ze zo belangrijk zijn voor de voedselvoorziening. Het vertrouwen in de overheid is flink afgenomen of helemaal verdwenen.

Grote impact
Boeren komen in een knelsituatie. Ze zagen zich in de voorbije jaren gedwongen tot risicodragende schaalvergroting. Daarnaast worden de kosten van prijsverhogingen vooral bij de boeren neergelegd. Geen wonder dat er geestelijke, maatschappelijke en psychische nood ontstaat. Boeren kunnen er overigens wel heel verschillend instaan. Ik spreek ook boeren die aangeven dat er de jaren door al zoveel aan de orde is geweest en dat de soep ook deze keer niet zo heet gegeten zal worden als die wordt opgediend. Wie zal het zeggen? Het kán deze keer anders zijn.

Als kerkelijke gemeente kunnen we de situatie niet veranderen. We hebben wel de verantwoordelijkheid om daar te zijn waar nood is om éxtra leed te voorkomen. De bewogenheid van de Heere Jezus zal ons daartoe dringen.

Onze gemeenteleden met een boerenbedrijf zijn allereerst en ten diepste Góds zorg, Christus’ zorg! Dat geeft ontspanning én betrokken inspanning.

Gevouwen handen
Onlangs kampten we in onze regio met de vogelgriep. Ook bij leden van onze hervormde gemeente werden kippen geruimd. In gesprek met pluimveehouders bleek toen hoe waardevol de voorbede op zondag voor hen was. Ook kwam aan het licht dat de pluimveehouders niet snel zelf om aandacht en voorbede vragen. Dat is iets om op bedacht te zijn.

Zelf heb ik de eerste weken na het kabinetsbesluit in de voorbede vooral de nood en de vragen, de onzekerheid en het ervaren onrecht richting de Heere verwoord. Ik spreek bewust over ‘ervaren onrecht’. Hiermee bedoel ik niet dat er geen onrecht is. Dat is er ongetwijfeld. Maar hoe en waar? Hoe zal een kerkelijke gemeente de thematiek goed overzien en recht kunnen beoordelen? We hebben gebeden voor de boeren en voor hun gezinnen. We hebben gebeden om wijsheid voor de overheid. Op de overheid kom ik zo terug. De zondag voor de protestdag stond bij ons in het teken van de voorbereiding op het heilig avondmaal. In de voorbede verwoordde ik dat er rust en houvast gevonden mag worden in Christus, Die Zijn lichaam voor ons liet breken en Zijn bloed voor ons vergoot. Hij is in alles het enige fundament. Het betekent ook dit: zijn onze gemeenteleden met een boerenbedrijf ónze zorg? Ze zijn allereerst en ten diepste Góds zorg, Christus’ zorg! Dat geeft ontspanning én betrokken inspanning.

Een luisterend oor
Tijdens de bezoeken die ouderlingen en predikanten afleggen, komt de thematiek als vanzelf ter sprake. Is er daarnaast meer steun te geven? Tijdens de uitbraak van de vogelgriep in dit voorjaar hebben we een avond belegd waarvoor alle pluimveehouders van onze gemeente persoonlijk waren uitgenodigd. Zo’n uitnodiging is overigens ook breder te trekken. Er kwamen zo’n 35 à 40 mensen op af. Aan de hand van vragen werd veel gedeeld. Als ambtsdragers hebben we vooral geluisterd. De vragen gingen over de impact op de persoon, de partner en het gezin (op relaties!), over het ervaren meeleven vanuit de gemeente, over de manier waarop de overheid de vogelgriep aan het bestrijden was. De vragen gingen ook over het ervaren van Gods aanwezigheid en het nadenken over wat God ons door dit alles te zeggen zou kunnen hebben. De avond werd als positief ervaren. We zijn geëindigd met een woord van bemoediging uit de Bijbel en hebben alles in gebed gebracht in een houding van ootmoed en vertrouwen.

Als gevolg hiervan spelen allerlei gevoelens op: boosheid en vragen, gelatenheid en pijn. Deze gevoelens mogen een weg vinden naar de Heere in het gebed.

Het zou goed kunnen zijn dat we op een geschikt moment opnieuw een dergelijke avond beleggen. De situatie van nu is echter wel heel anders dan tijdens de vogelgriep vanwege de rol van de overheid. Dat vraagt bezinning op een goede aanpak. Een andere vraag is: is er ook een taak voor de jeugdouderling? Voor tieners die een bedrijf over willen gaan nemen, ontstaat er immers veel onzekerheid. Tot slot: op wat voor wijze kunnen de diakenen van betekenis zijn? Na de vakantie gaat over deze dingen verder nagedacht worden.

De gezindheid van het hart
Er ligt een ingrijpend besluit van het kabinet. Als gevolg hiervan spelen allerlei gevoelens op: boosheid en vragen, gelatenheid en pijn. Deze gevoelens mogen een weg vinden naar de Heere in het gebed. In gesprek vind ik het belangrijk naast dit alles de vraag te stellen: kun je voor de overheid bidden? Die vraag heeft niet alleen te maken met respect voor de overheid. Het is ook vanuit de wetenschap dat het uiteindelijk Gód is Die regeert. Hij weet een kabinet, maar ook een provinciale en plaatselijke overheid wijsheid én bewogenheid te geven. Wie ondanks alles door de kracht van de Heilige Geest gaat bidden en blijft bidden, wordt bewaard voor kwaadspreken en schelden, voor een hart dat hard of bitter wordt en voor een steeds grotere druk op kostbare relaties.

Ik vergeet in dit verband nooit het volgende. Samen met een ander was ik op bezoek bij een boer die altijd schold op de minister van Landbouw. De reden? Telkens zat er van alles op zijn bedrijf tegen. Door gesprek kwam hij tot de overtuiging dat dit zonde was en beleed hij het voor God. Hij ontving Gods vergeving, maar er gebeurde veel meer. Het begon in zijn bedrijf beter te gaan en in zijn huwelijk en gezin steeds beter te lopen. Ik besef dat de huidige situatie anders is dan die waarin die boer zich bevond. Maar de gezindheid van het hart blijkt wel belangrijk te zijn.

Tot slot: waar zullen boeren komende jaren doorheen gaan? Iemand die er vaak diep doorging, was de apostel Paulus. Uitgerekend hij sprak van Godswege dit bemoedigende woord: Alle dingen zijn mij mogelijk door Christus, Die mij kracht geeft. (Filip.4:13) Déze Christus leeft.

Ds. S. J. Verheij is predikant van de hervormde gemeente te Barneveld. Neem een jaarabonnement (€ 49,95). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

Praatmee

Beluister onze podcast

#397 Patrick, Jeffrey & Bart Bolhuis over De Linkse Kerk: is links stemmen Bijbelser dan rechts?
Of beluister op:

Meerartikelen

gebed
Nieuws

Christenen wereldwijd opgeroepen tot week van gebed voor vrede

De internationale gebedsbeweging 24-7 Prayer roept christenen wereldwijd op om van 16 tot en met 22 maart deel te nemen aan een week van gebed voor vrede. Aanleiding is de toenemende onrust in de wereld en de escalatie van verschillende oorlogen. Vol

Proponent D. P. A. Damsteeg
Nieuws

Hervormde gemeente Werkhoven krijgt nieuwe predikant: proponent D. P. A. Damsteeg

De hervormde gemeente te Werkhoven beschikt binnenkort over een nieuwe predikant. Proponent D. P. A. Damsteeg (foto) aanvaardde het op hem uitgebrachte beroep. In de Stevenskerk volgt de proponent de vorig jaar naar Est en Meteren vertrokken ds. E. M

Eric Rivera
Nieuws

Christelijke leraar uit Amerika mag les over homohuwelijk overslaan

Een christelijke leraar uit de Amerikaanse stad Nashville mag een aangekondigde les over het homohuwelijk overslaan. Dat meldt CBN News. De basisschoolleraar stelde dat hij vanwege zijn geweten geen les kon geven over het homohuwelijk. Na druk van ju

Pro-Israël christenen
Nieuws

Predikanten in actie: Gebed voor Israël bij PKN in Utrecht

Bij het landelijk dienstencentrum van de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) in Utrecht vindt op vrijdagmorgen 20 maart een gebedsbijeenkomst voor Israël plaats. De bijeenkomst wordt georganiseerd door de PKN-predikanten Arenda Haasnoot en Alfons va

Ds. P. de Vries
Video

Ds. P. de Vries neemt zijn hondje Moos regelmatig mee naar preekbeurten

"Hij heeft al een paar keer naast de koster in de kerkbank gezeten", aldus ds. P. de Vries. In een aflevering van de serie Getuigend Gesprek vertelt de hersteld hervormde emerituspredikant over zijn hondje Moos. De predikant besloot, mede op initiati

Nicaragua kerk
Nieuws

Nicaragua verbiedt wijding van nieuwe priesters en diakenen

De regering van Nicaragua heeft het wijden van nieuwe katholieke priesters en diakenen in verschillende bisdommen verboden. Kerkleiders zeggen dat deze maatregel de druk op religieuze gemeenschappen verder vergroot, zo meldt Christian Daily Internati

Brits parlement
Nieuws

Brits parlement wil ‘haatmeldingen’ schrappen na kritiek op aanpak straatpredikers

Het Britse Hogerhuis heeft gestemd voor het afschaffen van zogenoemde non-crime hate incidents (NCHI’s). Deze meldingen werden ook gebruikt tegen christelijke straatpredikers die Bijbelteksten citeerden of hun geloof uitlegden in het openbaar. Critic

Stichting In de Rechte Straat
Persbericht

IRS-Ontmoetingsdag in Gorinchem: aandacht voor gereformeerd werk in Italië

Stichting In de Rechte Straat (IRS) organiseert op zaterdag 21 maart 2026 een ontmoetingsdag in Gorinchem met als thema ‘Gereformeerd in Italië’. Tijdens deze dag staat het evangelisatiewerk in Italië centraal. Een van de sprekers is ds. Andrea Ferra

Meerartikelen

Ellie van Vliet
Interview

Ellie van Vliet: “Elke dag heb ik genoeg om de Heer te danken!”

Ze had geen gemakkelijk leven. Maar ze heeft altijd de moed erin gehouden. Want ze mag weten dat ze een toekomst heeft met Jezus. In gesprek met de actieve zeventiger Ellie van Vliet. “Ik heb elke dag weer genoeg om de Heer voor te danken!” Ellie van

Mr. Lineke Blijdorp
Column

De les van Nehemia: hoe kijken christenen naar hun roeping?

Het Bijbelverhaal van Nehemia laat zien hoe God één persoon kan gebruiken om herstel te brengen in een tijd van verval. Volgens Lineke Blijdorp ligt daarin ook een boodschap voor de kerk in Nederland vandaag. Nehemia werkte gedwongen als schenker aan

Gave-dag
Persbericht

‘Lef om lief te hebben’: Gave-dag wil kerken inspireren

‘Lef om lief te hebben’ is het centrale thema op de Gave-dag die zaterdag 21 maart in Houten wordt gehouden. Stichting Gave wil op deze jaarlijkse ontmoetingsdag christenen bemoedigen en opbouwen in het contact met vluchtelingen. Ook bezoekers met ee

Johan Schep
Video

Videoboodschap: Johan Schep over Simeon en het kind Jezus

In deze video van Growing faith staat evangelist Johan Schep stil bij een bijzonder moment uit het Evangelie. Hij vertelt over de opdracht van Jezus in de tempel, dertig dagen na Zijn geboorte. Daar ontmoeten Maria en Jozef de oude Simeon, die het ki

St. Matthew’s Cathedral
Nieuws

Man achter verijdelde aanslag op Amerikaanse kathedraal riskeert jarenlange celstraf

Een man uit de Amerikaanse staat New Jersey heeft schuld bekend aan het plan om een aanslag te plegen bij een katholieke kerk in Washington D.C. Hij kan daarvoor tientallen jaren gevangenisstraf krijgen. Dat schrijft The Christian Post. De man, Louis

Evangelist Johan Krijgsman
Video

GerGem-evangelist vertelt hoe Jezus de wet overtrad door een melaatse aan te raken

"Tegen alle regels in, ging hij naar Jezus toe. Jezus gaat ook tegen alle regels in, want hij raakt die melaatse man aan. Jezus handelt hier tegen de wet in omdat Zijn Vader dat wil", aldus Johan Krijgsman. De evangelist, verbonden aan de GerGem, pre

Libanon
Persbericht

Meer dan half miljoen mensen ontheemd in Libanon: Medair schaalt noodhulp op

Door een nieuwe escalatie van geweld in Libanon zijn binnen korte tijd meer dan een half miljoen mensen ontheemd geraakt. Dat meldt de internationale christelijke hulporganisatie Medair. De organisatie heeft haar noodhulp in het land inmiddels uitgeb

Billy Graham
Nieuws

145 kerken werken samen aan evangelisatiebijeenkomst aan Amerikaanse Golfkust

Aan de Golfkust van de Verenigde Staten wordt een grote evangelisatieactie voorbereid. In totaal werken liefst 145 lokale kerken samen om op 21 en 22 maart aan zoveel mogelijk mensen het evangelie te delen. Willy Graham, kleinzoon van de bekende evan

Jan Pool
Boekfragment

Vriendschap is een van Gods mooiste geschenken aan ons

Je weet misschien wel uit je eigen leven dat je met verschillende mensen verschillende soorten vriendschappen hebt. Filosoof Aristoteles onderscheidt er drie. Ten eerste zijn er ‘nuttige’ vriendschappen. Je helpt elkaar als buren, collega’s, studiege

Arie-Jan Mulder
Column

Er staan geen genezingsverhalen in de evangeliën!

Begin nu niet meteen te steigeren, als je de titel van dit stuk leest. Je hebt misschien de neiging om te roepen dat ik dom ben, omdat de evangeliën immers vol staan met verhalen waarin Jezus mensen geneest. Daar kan inderdaad geen twijfel over besta

Joris Linssen en Anne-Marie van Briemen
Interview

Uit je bubbel stappen: wat het Bijbelboek Ruth vandaag van christenen vraagt

Wat vraagt samenleven in een tijd waarin mensen steeds vaker tegenover elkaar komen te staan? Voor de nieuwe theaterproductie Lieve Hemel dook Joris Linssen samen met predikant Anne-Marie van Briemen in het Bijbelboek Ruth. Als niet-gelovige en gelov

Synagoge Rotterdam
Nieuws

Voorzitter Joodse Gemeente Rotterdam reageert op brandstichting bij synagoge: "Geen verrassing"

Afgelopen nacht is er brand gesticht bij de synagoge van de Joodse Gemeente Rotterdam. De brand ging vanzelf uit voordat hulpdiensten het vuur hoefden te blussen. Hoewel de materiële schade beperkt is, is de schrik onder Joodse Rotterdammers groot. D