Stikstofmaatregelen houden de gemoederen flink bezig: hoe reageren we als christenen?

God 13 juli 2022 Ds. S. J. Verheij, De Waarheidsvriend
Ds. S. J. Verheij

De stikstofmaatregelen houden de gemoederen flink bezig, ook in Barneveld. In de Gelderse Vallei, waarin Barneveld ligt, zou een stikstofreductie moeten komen van 58 procent. Dit moet in acht jaar tijd zijn beslag krijgen. Uitkoop van boeren zal onvermijdelijk zijn. Hoe reageren we als kerk?

De vrees is dat in de regio Foodvalley rondom Ede en Barneveld minder dan de helft van de bedrijven zal overblijven. Woensdag 22 juni is er een massaal boerenprotest van jongeren, burgers en boeren geweest in Stroe. De boeren voelen zich bepaald niet gewaardeerd door de overheid, terwijl ze zo belangrijk zijn voor de voedselvoorziening. Het vertrouwen in de overheid is flink afgenomen of helemaal verdwenen.

Grote impact
Boeren komen in een knelsituatie. Ze zagen zich in de voorbije jaren gedwongen tot risicodragende schaalvergroting. Daarnaast worden de kosten van prijsverhogingen vooral bij de boeren neergelegd. Geen wonder dat er geestelijke, maatschappelijke en psychische nood ontstaat. Boeren kunnen er overigens wel heel verschillend instaan. Ik spreek ook boeren die aangeven dat er de jaren door al zoveel aan de orde is geweest en dat de soep ook deze keer niet zo heet gegeten zal worden als die wordt opgediend. Wie zal het zeggen? Het kán deze keer anders zijn.

Als kerkelijke gemeente kunnen we de situatie niet veranderen. We hebben wel de verantwoordelijkheid om daar te zijn waar nood is om éxtra leed te voorkomen. De bewogenheid van de Heere Jezus zal ons daartoe dringen.

Onze gemeenteleden met een boerenbedrijf zijn allereerst en ten diepste Góds zorg, Christus’ zorg! Dat geeft ontspanning én betrokken inspanning.

Gevouwen handen
Onlangs kampten we in onze regio met de vogelgriep. Ook bij leden van onze hervormde gemeente werden kippen geruimd. In gesprek met pluimveehouders bleek toen hoe waardevol de voorbede op zondag voor hen was. Ook kwam aan het licht dat de pluimveehouders niet snel zelf om aandacht en voorbede vragen. Dat is iets om op bedacht te zijn.

Zelf heb ik de eerste weken na het kabinetsbesluit in de voorbede vooral de nood en de vragen, de onzekerheid en het ervaren onrecht richting de Heere verwoord. Ik spreek bewust over ‘ervaren onrecht’. Hiermee bedoel ik niet dat er geen onrecht is. Dat is er ongetwijfeld. Maar hoe en waar? Hoe zal een kerkelijke gemeente de thematiek goed overzien en recht kunnen beoordelen? We hebben gebeden voor de boeren en voor hun gezinnen. We hebben gebeden om wijsheid voor de overheid. Op de overheid kom ik zo terug. De zondag voor de protestdag stond bij ons in het teken van de voorbereiding op het heilig avondmaal. In de voorbede verwoordde ik dat er rust en houvast gevonden mag worden in Christus, Die Zijn lichaam voor ons liet breken en Zijn bloed voor ons vergoot. Hij is in alles het enige fundament. Het betekent ook dit: zijn onze gemeenteleden met een boerenbedrijf ónze zorg? Ze zijn allereerst en ten diepste Góds zorg, Christus’ zorg! Dat geeft ontspanning én betrokken inspanning.

Een luisterend oor
Tijdens de bezoeken die ouderlingen en predikanten afleggen, komt de thematiek als vanzelf ter sprake. Is er daarnaast meer steun te geven? Tijdens de uitbraak van de vogelgriep in dit voorjaar hebben we een avond belegd waarvoor alle pluimveehouders van onze gemeente persoonlijk waren uitgenodigd. Zo’n uitnodiging is overigens ook breder te trekken. Er kwamen zo’n 35 à 40 mensen op af. Aan de hand van vragen werd veel gedeeld. Als ambtsdragers hebben we vooral geluisterd. De vragen gingen over de impact op de persoon, de partner en het gezin (op relaties!), over het ervaren meeleven vanuit de gemeente, over de manier waarop de overheid de vogelgriep aan het bestrijden was. De vragen gingen ook over het ervaren van Gods aanwezigheid en het nadenken over wat God ons door dit alles te zeggen zou kunnen hebben. De avond werd als positief ervaren. We zijn geëindigd met een woord van bemoediging uit de Bijbel en hebben alles in gebed gebracht in een houding van ootmoed en vertrouwen.

Als gevolg hiervan spelen allerlei gevoelens op: boosheid en vragen, gelatenheid en pijn. Deze gevoelens mogen een weg vinden naar de Heere in het gebed.

Het zou goed kunnen zijn dat we op een geschikt moment opnieuw een dergelijke avond beleggen. De situatie van nu is echter wel heel anders dan tijdens de vogelgriep vanwege de rol van de overheid. Dat vraagt bezinning op een goede aanpak. Een andere vraag is: is er ook een taak voor de jeugdouderling? Voor tieners die een bedrijf over willen gaan nemen, ontstaat er immers veel onzekerheid. Tot slot: op wat voor wijze kunnen de diakenen van betekenis zijn? Na de vakantie gaat over deze dingen verder nagedacht worden.

De gezindheid van het hart
Er ligt een ingrijpend besluit van het kabinet. Als gevolg hiervan spelen allerlei gevoelens op: boosheid en vragen, gelatenheid en pijn. Deze gevoelens mogen een weg vinden naar de Heere in het gebed. In gesprek vind ik het belangrijk naast dit alles de vraag te stellen: kun je voor de overheid bidden? Die vraag heeft niet alleen te maken met respect voor de overheid. Het is ook vanuit de wetenschap dat het uiteindelijk Gód is Die regeert. Hij weet een kabinet, maar ook een provinciale en plaatselijke overheid wijsheid én bewogenheid te geven. Wie ondanks alles door de kracht van de Heilige Geest gaat bidden en blijft bidden, wordt bewaard voor kwaadspreken en schelden, voor een hart dat hard of bitter wordt en voor een steeds grotere druk op kostbare relaties.

Ik vergeet in dit verband nooit het volgende. Samen met een ander was ik op bezoek bij een boer die altijd schold op de minister van Landbouw. De reden? Telkens zat er van alles op zijn bedrijf tegen. Door gesprek kwam hij tot de overtuiging dat dit zonde was en beleed hij het voor God. Hij ontving Gods vergeving, maar er gebeurde veel meer. Het begon in zijn bedrijf beter te gaan en in zijn huwelijk en gezin steeds beter te lopen. Ik besef dat de huidige situatie anders is dan die waarin die boer zich bevond. Maar de gezindheid van het hart blijkt wel belangrijk te zijn.

Tot slot: waar zullen boeren komende jaren doorheen gaan? Iemand die er vaak diep doorging, was de apostel Paulus. Uitgerekend hij sprak van Godswege dit bemoedigende woord: Alle dingen zijn mij mogelijk door Christus, Die mij kracht geeft. (Filip.4:13) Déze Christus leeft.

Ds. S. J. Verheij is predikant van de hervormde gemeente te Barneveld. Neem een jaarabonnement (€ 49,95). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #2: Echtscheiding in de kerk
Of beluister op:

Meerartikelen

China
Nieuws

Amnesty reageert op massale inval Chinese kerk: twee kerkleiders nog steeds vast

De internationale mensenrechtenorganisatie Amnesty International heeft de Chinese autoriteiten opgeroepen twee protestantse kerkleiders onmiddellijk vrij te laten. De oproep volgt op de grootschalige politieactie tegen de Early Rain Covenant Church i

Leah
Nieuws

Leah Sharibu nog altijd vermist: christenen demonstreren voor haar vrijheid

In de Verenigde Staten organiseren christelijke organisaties op 18 juni een demonstratie bij de Nigeriaanse ambassade in Washington D.C. Met de actie vragen de organisatoren aandacht voor de Nigeriaanse scholiere Leah Sharibu die acht jaar geleden we

USA-Iran
Nieuws

'Helft van Amerikaanse evangelicals kritisch op Trumps Iran-beleid'

Ongeveer de helft van de Amerikaanse evangelicals vindt dat het beleid van president Donald Trump op het gebied van Iran en immigratie niet overeenkomt met hun christelijke overtuigingen. Dat blijkt uit een nieuwe peiling van persbureau Reuters en on

 St. Matthew-in-the-City in Auckland
Nieuws

Nieuw-Zeelandse kerk protesteert met opvallend billboard tegen genderwet

Een Anglicaanse kerk in Nieuw-Zeeland heeft een opvallend billboard geplaatst uit protest tegen een wetsvoorstel dat de begrippen 'man' en 'vrouw' wettelijk wil definiëren op basis van biologisch geslacht. Met de actie wil de kerk aandacht vragen voo

Robin van Soolingen
Interview

Wereldkampioen karate Robin van Soolingen knielde voor Jezus: "Hij overspoelde mij met liefde"

Als kind leerde Robin van Soolingen al vroeg dat hij het vooral zelf moest doen. Op zijn zevende begon hij met karate omdat hij zich onveilig voelde en zich staande wilde houden op het schoolplein. Het bracht hem uiteindelijk nationale en internation

Hersteld hervormde kerk Genemuiden
Nieuws

Drie kandidaten binnen Hersteld Hervormde Kerk ontvangen preekbevoegdheid

De Hersteld Hervormde Kerk heeft preekbevoegdheid verleend aan de drie kandidaten H. Pool, H. A. Overduin en J. M. Heldoorn. Dat maakte het kerkverband zelf afgelopen week via haar website bekend. Pool (Moerkapelle), Overduin (Hendrik-Ido-Ambacht) en

Raad van vrouwen
Analyse

Tijd voor een 'raad van vrouwen' in de kerk? Dit zegt de Bijbel

De discussie over de plaats van vrouwen in de kerk is al decennialang een van de meest gevoelige onderwerpen binnen een deel van de christelijke wereld. Dit gesprek kreeg de afgelopen weken een nieuwe wending. Niet de vraag of vrouwen predikant of ou

Annelies Bos
Interview

Annelies Bos over echtscheiding en kerkpijn: “Je verliest iemand die nog leeft”

"Echtscheiding is rouw om iemand die nog leeft", zegt psychosociaal werker Annelies Bos in Van Hart tot Hart, het interviewprogramma van Cvandaag. Ze spreekt openlijk over schaamte, gebrokenheid, kerkpijn en de vraag hoe christenen trouw en genade bi

Meerartikelen

Dr. Bart Jan Spruyt
Opinie

Eerste Kamer zet orthodoxe christenen verder onder druk

Een inperking van de godsdienstvrijheid en een instrument in liberale handen om in het leven van orthodoxe gemeenschappen in te grijpen. Dat is het betreurenswaardige resultaat van de acceptatie van de anti-conversiewet in de Eerste Kamer. De Eerste

TUA
Nieuws

Aantal toegelaten studenten predikantsopleiding Christelijke Gereformeerde Kerken stijgt naar zes

Het curatorium van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) heeft dinsdag drie studenten toegelaten tot de predikantsopleiding. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Het gaat om de 22-jarige J. A. (Julian) Hoogendoorn, de 32-jarige A. D. (Andries)

Eerste Kamer
Nieuws

Eerste Kamer stemt in met verbod 'homogenezing'; SGP waarschuwt voor gevolgen

De Eerste Kamer heeft dinsdag ingestemd met de omstreden Wet strafbaarstelling conversiehandelingen. Met de nieuwe wet worden bepaalde vormen van zogenoemde conversietherapie of 'homogenezing' strafbaar. Het wetsvoorstel werd aangenomen met 57 stemme

Zanzibar
Nieuws

Voorganger op Zanzibar mishandeld: "Ik dacht dat ik zou sterven"

De christelijke voorganger Ester Felisian Wakala uit Zanzibar (Tanzania) heeft in april twee gewelddadige aanvallen overleefd. Ze werd daarbij ontvoerd en mishandeld, wat haar leven in gevaar bracht. Wakala, die een kleine christelijke gemeenschap le

Arjan Banninga
Video

Terugkijken: Arjan Banninga over Russische aanvallen op Kiev

De Oekraïense hoofdstad Kiev is opnieuw getroffen door zware Russische aanvallen. Daarbij werd volgens berichtgeving ook schade toegebracht aan een historisch kloostercomplex. Arjan Banninga van stichting Hope4Ukraine was op het moment van de bombard

China
Nieuws

Grootschalige politie-inval in Chinese kerk: SDOK roept op tot gebed

Bij een grootschalige politie-inval in een samenkomst van de Early Rain Covenant Church in China zijn gisteren kerkleiders, gemeenteleden en kinderen meegenomen. De meesten zijn inmiddels weer vrijgelaten. SDOK roept christenen op wereldwijd te bidde

Soedan
Nieuws

Soedanese christen mishandeld in kerk van vluchtelingenkamp

Een Soedanese christen is mishandeld terwijl hij zich in een kerk in een vluchtelingenkamp in Zuid-Soedan bevond. Dat meldt mensenrechtenorganisatie en waakhond op het gebied van christenvervolging International Christian Concern (ICC). Volgens de or

Vlag Israël
Nieuws

Aantal aanvallen op christenen in Israël blijft stijgen

Christenen in Israël krijgen steeds vaker te maken met intimidatie, vernielingen en geweld. Volgens het Religious Freedom Data Center (RFDC), een Israëlische organisatie die incidenten tegen christenen documenteert, zijn er dit jaar al meer dan 88 aa

The Obama Presidential Center in Chicago, Illinois.
Nieuws

Amerikaanse predikant haalt fel uit naar gloednieuw Obama-centrum: 'Anti-christelijk en atheïstisch'

De Amerikaanse predikant Todd Friel heeft stevige kritiek geuit op het nieuwe Obama Presidential Center in Chicago. Volgens hem straalt het gebouw zelfs een atheïstische en anti-christelijke boodschap uit. Dat schrijft The Christian Post.  Het centru

Hugo de Jonge
Nieuws

Hugo de Jonge nieuwe voorzitter van kerkelijk overlegorgaan CIO

Het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken (CIO) krijgt een nieuwe voorzitter. Hugo de Jonge neemt per 1 november 2026 het voorzitterschap over van Jaap Smit, die de functie dan bijna tien jaar heeft vervuld. Dat maakte het CIO vorige week bekend.

Dormitiekathedraal
Nieuws

Brand in eeuwenoude kathedraal Kyiv na zware Russische raket- en droneaanvallen

De Dormitiekathedraal in de Oekraïense hoofdstad Kyiv is in de nacht van maandag op dinsdag zwaar beschadigd geraakt door een brand na grootschalige Russische raket- en droneaanvallen. Dat meldt The Christian Post. De kathedraal maakt deel uit van he

Proponent N. L. Dijkdrent
Nieuws

Hervormde gemeente Aalst mag nieuwe predikant verwelkomen: proponent N. L. Dijkdrent

De hervormde gemeente te Aalst beschikt binnenkort over een nieuwe herder en leraar. Proponent N. L. Dijkdrent (foto) aanvaardde het onlangs op hem uitgebrachte beroep. Dijkdrent hoopt in Aalst ds. J. Domburg op te volgen. Laatstgenoemde predikant is