'Dit is de tijd van Elia.' Zo begint een bekend, populair lied uit de bundel Opwekking, ontleend aan het boek Maleachi, het laatste boek van het Oude Testament. Maleachi stelt in zijn dagen veel aan de kaak. Er is iets grondig mis. Alles wat hij noemt, is samen te vatten in verbondsontrouw en geestelijke onverschilligheid.

Juiste levenshouding
In het laatste hoofdstuk, 4 vers 6, wordt de komst van de profeet Elia aangekondigd. Die zal het hart van de vaders terugbrengen naar de kinderen en andersom dat van de kinderen naar hun vaders. Opvallend is dat deze tekst in het Grieks (Septuagint) anders is weergegeven. De rabbijnen hebben dit breder opgevat. Daar lezen we: ‘En hij zal het hart van de vader terugbrengen naar de zoon en het hart van een mens (antropos) naar zijn naaste’ (plesios).

We lezen in Lukas 1 over de aankondiging van de geboorte van Johannes door de engel Gabriël. Hij haalt hier de woorden van Maleachi aan en het blijkt dat Johannes degene is over wie Maleachi schrijft. De taak van Johannes heeft niet allereerst met een verbeterde verstandhouding tussen vader en kind te maken. In vers 17 wordt gesproken over ……’en de ongehoorzamen tot de voorzichtigheid van de rechtvaardigen’ (Statenvertaling), of zoals de Basisbijbel het weergeeft: ‘De mensen die ongehoorzaam zijn aan God, zullen door hem leven zoals God het wil´.

Het Griekse woord fronesis wat de Statenvertaling overzet in voorzichtigheid kan ook vertaald worden in ‘levenshouding’ of ‘intentie´. Na een lange periode van verval komt er weer een oproep om terug te keren naar een juiste levenshouding volgens de Tora van Mozes. De bediening van Johannes als voorloper is niet zonder resultaat. We lezen dat door zijn bediening daadwerkelijk een vernieuwing plaatsvindt en velen met hun oude leven breken, Mattheüs 3:12.

Tweede laag
Toch blijven we met vragen zitten. Weliswaar zegt ook Jezus dat Johannes de aangekondigde Elia is, Mattheüs 11:14. Echter: is wat Maleachi in zijn laatste hoofdstuk schrijft, volledig vervuld in de persoon en in de tijd van Johannes? Hoe zit dat dan met die komende dag die ‘zal branden als een oven’, hoofdstuk 4:1. In het kader van de komst van de profeet Elia, zet Maleachi met dit ernstig nieuws zijn boodschap in en sluit hij er ook mee af. De apostel Petrus noemt het eeuwen later een dag waarop 'de elementen brandend zullen vergaan'. Ook hij wijst in dit verband op de noodzaak van een afgezonderde levenshouding. Tenslotte ziet ook de apostel Johannes in Openbaringen 18, Babylon met vuur verbrand worden en we horen zijn voorafgaande appèl: 'Gaat uit van haar mijn volk!'

Zit er mogelijk een tweede laag in de profetie van Maleachi, zoals dat wel vaker voorkomt bij de profeten? We kunnen ons sowieso wel afvragen of zo´n verkondiging in onze tijd van secularisatie en pluralisme niet hard nodig is… Wie kan tenslotte onvoorbereid 'de dag van zijn komt verdragen', Maleachi 3. Worden we juist nu in deze tijd van afval, vlak voor Jezus' terugkomst, niet opnieuw teruggeroepen tot een juiste levenswandel om het Babylon van deze tijd te ontkomen?

Herstel van heel Israël
Persoonlijk geloof ik dat er momenteel meerdere personen kunnen zijn die een profetische taak hebben ‘in de geest en kracht van Elia’. Volgens mij moeten we ons niet blindstaren op één nog te verwachten persoon, en zeker niet een reïncarnatie van de profeet Elia, zoals sommigen wel verwachten. Belangrijker is om te zien wat er nu gebeurt. Dan zie ik toch iets van een voorbereiden voor de Grote Dag. Dat openbaart zich mijns inziens nu in een terugkeer naar de Sjabbat en de vastgestelde feesttijden zoals bijvoorbeeld het matze-feest(ongezuurd brood) en het loofhuttenfeest. ‘Gedenk aan de Tora van Mozes’. Maleachi legt hier in 4:4 de vinger op iets wat we als gemeente (deels) zijn kwijtgeraakt.

Verloren stammen
Het eerste wat de profeet Elia op de Karmel deed, was het oprichten van een altaar. Hij zette twaalf stenen overeind, die symbool staan voor de twaalf stammen; heel Israël dus. Elia wijst dan ook profetisch naar het herstel van de beide 'huizen', Juda en Israël. De samensmelting van de harten heeft mijns inziens ook te maken met de hereniging van heel Israël. En nu raak ik misschien wel een gevoelig punt aan, als ik stel dat onder hen die binnen de Gemeente de weg terug vinden richting Tora, nakomelingen zitten van de zogenaamde ‘verloren stammen’. Dit is het deel van Israël dat onder koning Jerobeam verbannen is, en waarvan het overgrote deel geassimileerd is. Dit vraagt om verdere toelichting. Mogelijk ga ik daar in een volgende studie uitgebreider op in.

Uitgaan uit Babylon
Tenslotte bemoedigt Maleachi hen die het pad van terugkeer opgaan. Voor hen zal ‘de zon der gerechtigheid opgaan’ en gaat er genezende kracht vanuit. In vers 2 staat in het Hebreeuws het woord ‘jatsah’, uitgaan. Hij roept in dit vers het beeld op van kalveren die al huppelend uit de stal komen en de wei ingaan. Is dit niet een metafoor voor het uittrekken straks uit dit Babylon? Want: ‘Vol vreugde zullen jullie uittrekken en in vrede zul je huiswaarts keren’, Jesaja 55:12.

Dit is met recht de tijd van Elia. En wat een vooruitzicht!

Kees Hoogendoorn is blogger en oprichter van de website BijbelProfetie. Klik hier om de site van Kees Hoogendoorn te bezoeken.