Complottheorieën leidt tot verdeeldheid onder christenen: hoe nu verder?

Nieuws 23 november 2020 Marijn Burkunk
Marijn Burkunk

Feitelijk zit er achter de toenemende sociale onrust een complotachtig netwerk met het doel de EU en de VS te destabiliseren en krachteloos te maken. Met de juiste aanpak is dat net zo’n makkie als het snijden van een plakje cake. Je lanceert gewoon een tegendraads horror-achtig verhaal. Zo’n eng verhaal, dat best waar zou kunnen zijn en daarom ook waar is. Juist; een fantastische complottheorie. De complotterende geesten die van ouds her de liefde, vrede en blijdschap onder de mensen aantasten, verzinnen nu gewoon schrikaanjagende complotten als splijtzwammen, die dankzij het wwweb èn ontvankelijke misnoegde zielen snel op grote schaal verspreid worden. Als een pandemie.

Het is als een dikke steen in een vijver gooien. Er ontstaat een mini tsunami in de vijver en zelfs als je aan de kant zit word je nat. En het leuke is; het maakt helemaal niet uit of zo’n complottheorie wel of niet waar is. Als het maar een pakkende horrorstory is en twijfel zaait over de goede intenties van onze bestuurders, beleidsmakers en over andere toonaangevende lieden en hun acties, die niet in het gewenste plaatje passen.

De complotterende geesten die van ouds her de liefde, vrede en blijdschap onder de mensen aantasten, verzinnen nu gewoon schrikaanjagende complotten als splijtzwammen.

Tja, zo zit de wereld nu eenmaal in elkaar. Zo lopen de hazen, zou mijn buurman zeggen. En het is te begrijpen, dat vooral wakkere mensen met een rijk voorstellingsvermogen er blindelings in stinken en te goeder trouw mee helpen het desastreuze fake bericht te verspreiden en zo de mensen tegen elkaar op te stoken. Velen kennen immers het super leerzame verhaal niet, van dat gemene slangachtig wezen dat God bij die twee eerste mensjes verdacht maakte en ze verleidde om “verstandig” hun eigen weg te gaan; zelf wel uitmakend wat goed en fout is.
Maar van christenmensen mag toch verwacht worden dat ze dat verhaal wèl kennen? Zelfs dan is het tòch nog te begrijpen dat ze zich laten verleiden om op alles en iedereen goed- of fout-stickers te plakken en desnoods medemensen te demoniseren. Daar draait het in religie immers maar al te vaak om, blijkens de beschamende kerkgeschiedenis…

Toch geef ik de moed niet op, want die medegelovigen zullen toch ook wel eens gelezen hebben dat Jezus ons opdraagt elkaar niet de maat te nemen en niet verdeeldheid na te jagen, maar juist vrede te stichten en één te zijn? We hoeven die eenheid niet eens in grote synodes of concilies tot stand te brengen. Dat kunnen we immers niet zonder bijbedoelingen en zonder stiekem toch onwelgevallige zielen van die kunstmatige eenheid uit te sluiten. En bovendien, we ervaren vaak nog zo’n diepe verdeeldheid in onszelf.

Nee, geen doe-het-zelf-klus deze keer. Die eenheid is allang een feit. Een bestaande werkelijkheid, want Jezus heeft immers aan het kruis de tegenstelling opgeheven en de Goddelijke eenheid onder de mensen hersteld. We hoeven slechts in die eenheid te gaan staan, want zolang we dat niet doen blijft het hommeles. Het is een dimensie, die voor kleine kinderen vertrouwd is, maar die we met onze toenemende eigenwaan zwaar ontgroeid zijn.
Het vraagt slechts van ons, dat we ons die innige eenheid met de Eeuwige bewust worden en vanuit dat besef ons die horizontale eenheid als mensheid realiseren.

Het zou maar zo kunnen dat sommigen onbewust de diepe verdeeldheid binnen de christengemeenschap in stand houden; ieder zijn koninkrijkje…

Juist in deze tijd ligt er een grote uitdaging voor de serieuze gelovigen. Zoals de christengemeenschap eerst spreekwoordelijk was voor diepe verdeeldheid, zo zou die nu exemplarisch kunnen zijn voor de vanuit Goddelijke liefde voortvloeiende eenheid. Het is zaak dat de bruid zich gereed maakt voor de komst van de Bruidegom. Wat moet de Bruidegom echter met een dode bruid, omdat ze in stukken verdeeld een weerloze prooi is voor de gieren? Wat moet een hoofd met een lichaam waarvan de hand en de voet elkaar tegenstreven?

Dit is niet in de eerste plaats een oproep aan de leiders. Die hebben het vaak al druk genoeg met het bij elkaar houden van hun kuddeke of met zeer interessante theologische disputen. Het zou maar zo kunnen – of het waar is weet ik niet - dat sommigen onbewust de diepe verdeeldheid binnen de christengemeenschap in stand houden; ieder zijn koninkrijkje…

Het is in de eerste plaats een oproep aan jou, de anonieme en bescheiden gelovige achter je pc of tablet; die met dat ene talent. De uitdaging is om in de stilte van je binnenkamer je door Jezus verworven innige relatie met God te beseffen; afgesloten van het roerig rumoer van deze doldraaiende wereld. O ja, en net als Paulus besluiten dat je in feite niets weet, dan het verzoenend offer van Jezus de Christus.

Dan, wanneer je je die eenheid in en met de Eeuwige bewust bent, naar buiten treden en bekend maken, dat het vrederijk van Jezus slechts een keuze van ons verwijderd is. Je hoeft er niet eens voor van de bank af te komen. Gewoon die verdeeldheid zaaiende berichten op het wwweb consequent negeren en/of verwijderen en zoveel je kunt berichten van eenheid en verzoening plaatsen (dat moet ik trouwens ook wat beter gaan doen…). Het evangelie van Jezus de Christus is daarvoor een onuitputtelijke bron.

Bovenstaand artikel van CIP-lezer Marijn Burkunk is onderdeel van een drieluik over complottheorieën. Dit was het laatste deel.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #8 : Jafeth en Sifra Bekx over aanbidding als levensstijl
Of beluister op:

Meerartikelen

Arise Asia 2026 Congress
Nieuws

Duizenden jonge christenen komen in Manila bijeen voor zendingscongres

Ongeveer vierduizend christenen uit vijftig landen zijn zondag samengekomen in de Filipijnse hoofdstad Manila voor de opening van het Arise Asia 2026 Congress. Tijdens de vijfdaagse bijeenkomst worden studenten en jonge leiders toegerust voor evangel

Ds. A. Baars
Video

Prof. dr. Baars vindt bezwaren tegen vakantie met beroep op Paulus onzinnig

Mag een christen op vakantie? Volgens CGK-predikant prof. dr. A. Baars is het onzin om te stellen dat dit niet zou mogen, omdat de apostel Paulus ook nooit vakantie hield. In een preek zei Baars dat een dergelijke boodschap soms vanaf kansels klinkt.

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp over christenen die volgens hem het Baron van Münchhausen-syndroom hebben

"In elke kerk vinden ze wel iets waar ze niet mee uit de voeten kunnen. Net als de baron, trekken ze zichzelf uit het moeras omhoog om in een andere kerk weer neer te strijken. Maar ook daar vinden ze niet wat ze zoeken", aldus Wilkin van de Kamp. In

Marijke
Interview

Psalmen hielpen Marijke om haar diepste pijn te omarmen: "God is erbij, zelfs als je dat niet direct voelt”

“Het is hoop die je overeind houdt als alles in je leven lijkt te wankelen”, zegt Marijke Gootjes, die worstelde met een burn-out en posttraumatische stressstoornis. Afgelopen zondag was ze te zien in de zomerherhaling van Hour of Power. Marijke weet

Indi
Nieuws

Christelijke organisaties in India vrezen gevolgen van nieuwe wet

Christelijke kerken en hulporganisaties in India maken zich zorgen over een wetsvoorstel dat de overheid meer invloed kan geven op eigendommen die met buitenlandse donaties zijn opgebouwd. Volgens hen kan de maatregel grote gevolgen hebben voor kerke

munt
Nieuws

Zeldzame munt van 2.500 jaar oud spoelt aan op Israëlisch strand

Een medewerker van de stranddienst in de Israëlische kustplaats Ashdod heeft een bijzondere archeologische vondst gedaan. Tijdens zijn werkzaamheden trof hij een zilveren munt aan die ongeveer 2.500 jaar oud blijkt te zijn. Volgens de Israel Antiquit

Congo
Nieuws

Opnieuw moorden in Congo, vrees voor nieuwe aanvallen ADF

Half juli vermoordde de islamitische terreurgroep ADF tijdens drie aanvallen in het gebied Beni, in Noord-Kivu (DRC), meer dan twintig mensen. Veel anderen sloegen op de vlucht. De overlevenden vrezen voor nieuwe aanvallen. Volgens de Afrikaanse medi

Roelof Ham
Opinie

Nederland verzamelpunt abortustoerisme door Europese regelingen

In februari 2026 werd in de Europese Commissie een nieuwe resolutie aangenomen: Europa zou financieel garant gaan staan voor de abortuskosten van haar burgers binnen de Europese Unie. Dit zou de toegang tot abortus voor vrouwen moeten vergemakkelijke

Meerartikelen

 Frieda van de Geest
Interview

Frieda van de Geest roept op tot 'slow looking': "Jezus heeft altijd een genadige bril op"

In een tijd waarin social media ons dagelijks overspoelen met meningen, verontwaardiging en polarisatie, pleit Frieda van de Geest voor iets anders: aandachtig kijken. In haar nieuwe boek Slow looking onderzoekt ze hoe eerste indrukken ons vaak misle

Jeffrey Schipper
Opinie

Vervangingstheologie in nieuw jasje: gure wind waait door kerkelijk Nederland

Vorige week vond tijdens de New Wine Zomerconferentie een opvallend incident plaats. Israël-banners werden omgedraaid nadat daar onrust over was ontstaan. Dit wijst op de opkomst van een subtiele variant van de klassieke vervangingstheologie, waarbij

Ds. Kees Kant
Opinie

Historisch analfabetisme van Nederlandse regering is stuitend

De Nederlandse regering besluit om import, handel en verkoop van producten en diensten uit de Israëlische nederzettingen in Judea en Samaria te verbieden. Dit wordt zelfs als een misdrijf gezien, zodat overtreding een maximale gevangenisstraf van zes

Proponent L. Hartog
Nieuws

Proponent L. Hartog neemt beroep naar Zijderveld aan

Proponent L. Hartog (foto) uit Brandwijk wordt de nieuwe predikant van de hervormde gemeente van te Zijderveld. Hij nam het op hem uitgebrachte beroep aan. Daarmee gaat Hartog voor het eerst als gemeentepredikant aan de slag. Hartog volgt in Zijderve

bosbrand
Nieuws

Heftige bosbranden: christenen in Spanje vragen om gebed

De verwoestende bosbranden die de Spaanse regio's Madrid en Ávila teisteren, hebben inmiddels tienduizenden hectares natuur in de as gelegd en tienduizenden mensen getroffen. Te midden van de crisis roept het christelijke conferentiecentrum Pinos Rea

Nicaragua
Nieuws

Gepensioneerde bisschop al weken spoorloos in Nicaragua

Al bijna een maand is er geen levensteken meer vernomen van de 80-jarige bisschop emeritus Juan Abelardo Mata Guevara uit Nicaragua. Kerkelijke leiders, de Verenigde Naties en verschillende internationale organisaties maken zich grote zorgen over zij

Ds. J. C. de Groot
Video

Ds. J. C. de Groot gedenkt 40-jarig ambtsjubileum: "Het is voor mij een groot wonder"

Ds. J. C. de Groot herdacht onlangs zijn veertigjarig ambtsjubileum. Tijdens een dienst in de Grote Kerk van Dordrecht blikte de hervormde predikant voorafgaand aan de preek terug op zijn ambtelijke loopbaan. De Groot werd in 1986 als predikant beves

Päivi Räsänen
Nieuws

Päivi Räsänen stapt naar Europees Hof: "Vreedzame geloofsuitingen mogen nooit een misdaad zijn"

De Finse politica en voormalig minister van Binnenlandse Zaken Päivi Räsänen heeft beroep aangetekend bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) tegen haar veroordeling wegens een kerkelijk pamflet over huwelijk en seksualiteit. Dat heef

Bijbeltijd
Podcast

Annet de Jonge vertelt in podcast hoe je Gods stem kunt leren verstaan

Hoe herken je de stem van God? En hoe pas je dat toe in het dagelijks leven? Die vragen staan centraal in de tweede aflevering van de podcastserie What Really Matters?! van Stichting Naba. Spreker Annet de Jonge gaat daarin in op het verstaan van God

Kerkmuziek
Persbericht

Wil je je als kerkmusicus verder ontwikkelen? Oriëntatiecursus opnieuw van start

Mensen die actief zijn in de kerkmuziek kunnen zich weer aanmelden voor het oriëntatiejaar van de Praktijkcursus Amateur Kerkmusicus. De cursus start in september 2026 en is bedoeld voor amateurmusici die zich verder willen ontwikkelen in hun rol bin

Henk Jochemsen
Interview

Henk Jochemsen over de genderrevolutie: “Onze gevoelens bepalen wie we werkelijk zijn”

Volgens ethicus-filosoof Henk Jochemsen is de huidige genderdiscussie een uiting van een bredere cultuurverandering. Waar vroeger het lichaam uitgangspunt was, is nu steeds vaker de persoonlijke beleving leidend geworden. In gesprek met Cvandaag besp

Ds. John de Groot
Opinie

Laten we ophouden elkaars gebeden te beoordelen

De open brief van zes predikanten en theologen aan zeven christelijke Israëlorganisaties roept veel reacties op. Dominee John de Groot begrijpt de zorgen over enkele gebedspunten, maar plaatst vraagtekens bij de gekozen route. Bovendien vindt hij dat