Vrijkaartje? Er mist iets aan het homodebat onder christenen

God 28 september 2017 Benaiah

Er is al veel over geschreven, gescholden, gedebatteerd en gefilosofeerd. Zoveel dat van een taboe van het gesprek rondom homoseksualiteit in de kerk al bijna geen sprake meer is. Toch besloot ik de stoute schrijfschoenen aan te trekken, omdat ik serieus iets mis aan het homodebat onder christenen. Dit onderwerp is beladen en raakt veel emoties. Ook wordt er aan weerszijden veel aan Bijbeltje-prik gedaan om eigen argumenten kracht bij te zetten. Eerlijkheidshalve kriebelt het dan theologisch dan bij mij. Vooral omdat er aandacht is voor mensen die uit de kast komen, terwijl degenen die achter het behang zitten blijven worstelen… Vandaar deze duit in het zakje van de homofiliediscussie in de kerk.

Zalig zij die wat vinden
Wel verleidelijk om deze duit anoniem te droppen. In ons tolerante landje lijkt het steeds minder geaccepteerd een mening te ventileren die afwijkt van het LHBT-ideaal zoals de media het vertolkt (en recentelijk zelfs een openbaar vervoersorganisatie). Doe je dit wel, dan riskeer je met gemak je reputatie en carrière. Dat gebeurt niet alleen bij Google. Het gebeurt juist omdat men elkaar graag googled. Snelle zoekacties schelen immers tijd. In onze app-snap-&-tweet cultuur lijkt een kopkoffie drinken en in gesprek gaan inefficiënt en onnodig. ‘Zalig zij die wat vinden’ is het devies. Wee zij die eerst iets uitzoeken… Dat geldt niet in het minste v¬oor de verhitte discussies rondom homofilie.
Kom je tot een normafwijkend inzicht, dan kan zo’n alternatieve benadering worden ervaren als aanstootgevend gedrag. En dat kan weer niet worden getolereerd door aanstootnemende partijen. Deze nieuwe, ondefinieerbare tolerantie lijkt vooral te worden getoetst door wat de (social)media ons getrouw en overvloedig voorschotelen. Ook christenen hebben dit te slikken. Goedsliks of kwaadsliks.

Selectieve tolerantie
Aangemoedigd door die dagelijks klinkende maatschappelijke overtuiging over seksualiteit, begint zich geleidelijk aan binnen de kerk eveneens een heuse LHBT(+QIA?)-lobby te ontwikkelen. Menig christelijke leider loopt vervolgens op eieren om vooral maar geen aanstoot te geven, met als neveneffect dat belangengroepen zich steeds vrijer lijken voelen om bestaande christelijke overtuigingen te herschrijven. Christenen die ervoor kiezen vast te houden aan eeuwenoude overleveringen op basis van spraakmakende Bijbelsteksten die zij in vrijheid wensen te geloven en beleven, lijken daardoor onredelijkheid en liefdeloos. Nee, eigenlijk gewoon intolerant.

Tricky teksten
Terecht, zeggen sommigen in eerste instantie. Paulus doet tenslotte een behoorlijk heftig boekje open in zijn brieven aan de Corinthiërs en de Romeinen. Het is dan erg verleidelijk (ook voor mensen zonder homoseksuele gevoelens) om met een app-snap-&-tweet mindset meteen in te zoomen op de sappige details. Hij schrijft toch over mensen die God…
“…in de begeerten van hun hart (heeft) overgegeven aan oneervolle hartstochten, want ook hun vrouwen hebben de natuurlijke omgang vervangen door de tegennatuurlijke. En (…) mannen (…) de natuurlijke omgang met de vrouw, en zijn in wellust voor elkaar ontbrand: mannen doen schandelijke dingen met mannen en ontvangen het gepaste loon voor hun dwaling in zichzelf. En omdat het hun niet goeddacht God te erkennen, heeft God hen overgegeven aan verwerpelijk denken, om dingen te doen die niet passen.”
(Rom. 1:24-28).
Zie daar: een ferm anti-homofilie argument, zou je zeggen. Stigmatiserende teksten die de Bijbel wellicht nog eens op de lijst van verboden literatuur plaatsen. Toch, als we doorlezen, komen we een beetje klem. De Bijbel vervolgd met:
Ze zijn vervuld van allerlei ongerechtigheid, hoererij, boosaardigheid, hebzucht, slechtheid. Ze zijn vol afgunst, moord, ruzie, bedrog, kwaadaardigheid. Kwaadsprekers zijn het, lasteraars, haters van God, smaders, hoogmoedigen, grootsprekers, bedenkers van slechte dingen, ongehoorzaam aan hun ouders, onverstandigen, trouwelozen, mensen zonder natuurlijke liefde, onverzoenlijk, onbarmhartig.

Romeinen 1:29-31
Tja… nu ken ik toch aardig wat mensen die er een LBGT-levensstijl op na houden, maar ik kan nou niet echt zeggen dat zij zich schuldig maken aan bijvoorbeeld moord, hebzucht, en ook nog eens onfatsoenlijke bedriegers zijn. Sterker nog, ik heb juist de ervaring dat zij vaak zachtmoediger, vrijgeviger en bewogener met hun medemens zijn dan menig christen die ik ken.
Als we daarom alle Bijbeltjeprik even staken en de blinddoek afdoen, zien we dat een en ander wordt opgesomd met als doel om een veel grotere groep in kaart te brengen. Namelijk, mensen die bepaalde dingen zonder God doen (beter bekend als ‘goddeloosheid’), waardoor ze Zijn ‘waarheid in ongerechtigheid onderdrukken’ (Rom. 1:18).

Wat God ziet als recht
Paulus punt is, dat ‘wat van God gekend kan worden’ waaruit ‘Zijn kracht én Zijn goddelijkheid’ blijkt (v.19-20), door God Zelf uitvoerig is geopenbaard. Door de schepping. Door wat Hij doet. Daardoor voelt iedereen eigenlijk wel aan wat God ziet als recht en wat als krom. Hoe Jezus het ons voorleefde spreekt al helemaal boekdelen.

De lijst van voorbeelden die volgt, brengt bekend gedrag in beeld. Gedrag dat naar Gods maatstaven de waarheid in ongerechtigheid onderdrukt. Dan blijkt al gauw dat dit onderdrukken echt niemand vreemd is. Laten we wel wezen: er is geen mens die voor het eerst liegt en daar niet een bepaald ‘betrapt’ gevoel bij krijgt. Hetzelfde geldt voor rotgedrag naar je medemens. Of extreme woede (met of zonder geweldsneigingen). Maar ja, we zijn er zo gauw aan gewend hé…?
Eigenlijk zou je kunnen stellen dat goddeloosheid niets meer is dan God buiten beschouwing laten, niet ‘vaardig’ te worden in het doen van wat Hij ‘recht’ noemt, en accepteren van wat volgens Zijn maatstaven krom is.
Wat overblijft zijn maar twee opties: of toch iets rechttrekken van onszelf, óf nieuwe maatstaven verzinnen en het Bijbels geschetste beeld van God veranderen naar onze eigen versie: God 2.0.

Niemand is steengoed
Paulus wist het wel. Zijn advies: ‘Dwaal niet!’ Veiligheidshalve geeft hij ons dan dit lijstje van dwalend gedrag. Onze samenleving kan daarop nog maar sporadisch mee instemmen. Natuurlijk weet justitie dat dieven en rovers tot orde moeten worden geroepen. En uiteraard wordt dronkenschap beboet. Tenminste, mits het een gevaar is voor de omgeving. Maar vanaf dat punt wordt het al lastiger. Want we hebben wat leugentjes om bestwil. En zijn we soms niet gewoon beter mens dan een ander? Hoezo is dat trots? En ik heb toch zeker het recht m’n hart te luchten als ik door een ander word benadeeld? Ook begrijpen we een emotie als haat eigenlijk wel als we zien hoe terroristen en verkrachters tekeergaan. Da’s toch niet hetzelfde als… nou ja, vul ze maar in.

Wie geen waarheid onderdrukt, werpe de 1e steen
Boeiend genoeg maakt de God uit de Bijbel geen vergelijkende categorieën aan zoals wij geneigd zijn. Voor Hem valt alles onder het ‘onderdrukken van de waarheid in ongerechtigheid’. Vandaar dat hoofdstuk 2 zegt:
Daarom bent u niet te verontschuldigen, o mens, wie u ook bent die anderen oordeelt, want waarin u de ander oordeelt, veroordeelt u uzelf. U immers die anderen oordeelt, doet dezelfde dingen.
En wij weten dat het oordeel van God in overeenstemming met de waarheid is over hen die zulke dingen doen. En u, o mens, die hen oordeelt die zulke dingen doen, en ze zelf ook doet, denkt u dat u aan het oordeel van God zult ontkomen?
Romeinen 2:1-3

Dat laatste zou de LGBT-lobby op één punt gerust moeten stellen: christenen mogen, Bijbels gezien, anderen dus niet aanspreken als zij zelf nog steeds genomineerd zijn voor het lijstje van ‘waarheid onderdrukkers’. Jezus liet ons daarom ook duidelijk weten: niemand is steengoed (Joh. 8:7). Iedereen heeft krom gedrag.

Identiteit vanachter het behang en vanonder het tapijt
Toch maak ik me zorgen. Want stel je voor: hoe moet de christelijke gemeenschap reageren als een medebroeder vanachter het behang komt en zegt:
‘Ik ben een rebel. Altijd al geweest. Ik heb me nooit kunnen voegen naar de regels van thuis. Ik kan wel ontkennen dat ik mijn ouders haat, maar ik wil me niet langer verbergen. Dit is nu eenmaal mijn aard. Wie geeft jullie het recht mij niet te accepteren zoals ik ben?!’
En wat te doen met de zuster die van onder het tapijt komt en beleid:
‘Ik ben gewoon ontzettend hebberig. Ik kan het niet helpen. Ik moet gewoon dingen hebben. Maar op de een of andere manier zien jullie dit als zondig. Ja, ik roddel graag over die arrogante buren en hypocriete familie die te beroerd zijn om hun ‘2x modaal’ te delen. Maar ik wil nu eindelijk eens gehoord worden en erkend als hebzuchtig persoon! Dat is wie ik ben.’
En zo kan je het lijstje wel afgaan. Ik kan me indenken dat sommige heftige emoties en gedragingen zo sterk gevoed en gevormd worden door verlangens en gedachten, dat ze niet zo makkelijk meer onder het tapijt of achter het behang zijn te plakken. Geen wonder dat diezelfde Bijbel dit alles een worsteling noemt (Heb. 12:4).

Kastelozen en kanslozen
Nu er onder ons christelijke worstelaars een LHBT-groep is die, net als iedereen wenst om ‘dingen te doen die niet passen’ (Rom. 1:28), maar ineens bepaalde privileges verwacht, voorzie ik problemen. Zodra deze medegelovigen uit de kast komen met hun wens, willen ze natuurlijk niet als kastelozen te boek staan. Terecht. Dat wil niemand. Maar waar de rest van de gemeente wordt geacht items van het waarheid-onderdrukkingslijstje af te leggen, lijken zij gaandeweg aanspraak te kunnen maken op een uitzonderingsregel. En daarmee zijn we weer terug bij Bijbeltje-prik.

Het wordt er niet makkelijker op. Want als we niet de schriftuurlijke smaak van de Heere te pakken te willen krijgen (Ps. 34:9), zijn we aangewezen op de door onszelf geplukte vrucht van goed en kwaad. Door herhaaldelijk gepresenteerde, Bijbelse waarheden los te laten, wordt het lastig te bepalen welke vormen van liefde, haat en andere ingrijpende hartsgesteldheden kunnen worden gezien als deel van je aard. En welke van de betrokken feromonen, endorfinen, adrenaline en cortisol hiervoor doorslaggevend zijn, is ook al zo’n puzzel. Misschien is het wachten op DNA-onderzoek? Alhoewel, dat schijnt ook aan verandering onderhevig te zijn door tal van factoren…

Ooit was het zo eenvoudig: je geloofde, beleed dit, werd een nieuwe schepping, liet je oude mens achter en nam de natuur van Christus aan. De interne strijd was standaard. De bedoeling was helemaal niet ‘aarden’. Eerder ‘hemelen’.

Wie mag wat zijn?
Niet verwonderlijk dat sommige gelovigen zich danig gediscrimineerd voelen; dat zij neigen aanstoot te nemen aan het feit dat van hen verwacht wordt van alles af te leggen, terwijl de LBGT-gelovige zich mag ontdoen van de kast. Meer nog: de laatsten mogen elke vorm van discipelschap die ook maar verwijst naar het beruchte lijstje, aankaarten als liefdeloze veroordeling. En daarmee bekruipt je het gevoel dat de een iets mag zijn, terwijl de ander moet zich gedragen als… ja, als wat eigenlijk? Of als wie? Er lijkt geen ontworstelen aan.
Wat mij het meest verbaast, is dat onze medemens die niet gelooft in God, zich druk maakt om de groep die probeert recht te doen aan de waarheid-van-God in Wie zij wél geloven. Temeer omdat zij dit doen om aan het oordeel te ontkomen, aldus Paulus (Rom. 2:1-3). Iets waar de niet-christen zich niet druk om maakt. Of wordt nu van christenen geëist dat wij ons daar ook niet meer over in mogen zitten?

Hoe breien wij het recht?
Al met al een boeiende, maar polariserende discussie, die ofwel vanuit onze seksualiteit de Bijbel zal uitleggen, ofwel de Bijbel toestaat onze seksualiteit te plaatsen in hoe God het recht wil breien. En wetende dat Hij het huwelijksverbond neerzet als een plaatje waarbinnen de man het hoofd is van zijn vrouw, zoals Christus dat is van de gemeente (Efe. 5:23), voorzie ik persoonlijk exegetische problemen bij een tweekoppige relatie.
Maar ja, die opvatting kan je tegenwoordig beter in de kast laten.
Ondertussen hoop ik dat christenen met het nodige inlevingsvermogen, tussen vrijheid en vreze, eendrachtig zullen blijven worstelen. Niet met elkaar, maar naast elkaar. Zij aan zij. Of was het ‘hij aan hij’? Nou ja, vooruit dan, om niemand voor het hoofd te stoten: wij aan wij.

Benaiah is spreker, schrijver en trainingsspecialist.

Praatmee

Beluister onze podcast

#392 Jeffrey & mr. Lineke Blijdorp over Tom de Wal, Onno Hoes en godsdienstvrijheid
Of beluister op:

Meerartikelen

Esther van Willigen
Interview

Esther van Willigen wil misbruik bespreekbaar maken in de kerk: “Het gebeurt ook hier”

Jarenlang droeg Esther van Willigen een werkelijkheid met zich mee die zij zelf niet volledig kon plaatsen. Angst, schaamte en lichamelijke klachten bepaalden haar leven, zonder dat zij wist waar die vandaan kwamen. Pas veel later ontdekte zij dat wa

Ds. W. A. Zondag
Video

Ds. Zondag wijst op listige handelswijze duivel: "Satan werkt net zoals Google"

"Satan werkt net zoals Google. De duivel weet waar uw verlangens naar uitgaan, hij volgt ons en bekijkt ons patroon. Hij weet daardoor maar al te goed waar onze zwakheden zitten", aldus ds. W. A. Zondag. In een recente preek over de Dordtse Leerregel

Psalm 13
Video

Luister naar deze prachtige pianobewerking van Psalm 13 door Gerrit Koele

'Neen, 't zal zich in Uw heil verblijden. Ik zal den HEER mijn lofzang wij - den, Die mij genadig bijstand biedt.' Deze woorden zijn afkomstig uit het vijfde vers van Psalm 13. Organist, pianist en componist Gerrit Koele deelde onlangs op zijn YouTub

Johan Schep
Video

Terugkijken: Johan Schep zoomt in op de drie stromen van profetie

In de tiende aflevering van de serie 'Jezus in het Oude Testament' behandelt Johan Schep Genesis 10 en 11. De evangelist zoomt daarbij in op de drie stromen van profetie: het Joodse volk, de overige volken en de gemeente van God. Daarnaast bespreekt

Carianne Ros
Preekverslag

Carianne Ros confronteert christenen: “Waar bouw jij eigenlijk je zekerheid op?”

Er zijn onderwerpen die we liever een beetje ontwijken in ons geloofsleven. Dingen waar we het niet zo graag over hebben, omdat ze te dichtbij komen. Onze tijd misschien, onze agenda, onze gezondheid. Maar voor veel van ons is er één terrein waar het

New Wine Zomerconferentie
Persbericht

New Wine Zomerconferentie 2026 staat in het teken van ‘voor de goede vrede’

De New Wine Zomerconferentie 2026 in Liempde krijgt als thema voor de goede vrede. Dat heeft New Wine-directeur Bart Visser bekendgemaakt. Met dit thema wil de organisatie inspelen op het groeiende verlangen naar vrede in een wereld die steeds vaker

Politiehond
Nieuws

Inzet politiehonden bij arrestatie Tom de Wal roept vraagtekens op

De inzet van politiehonden bij het beëindigen van een religieuze bijeenkomst in Tilburg roept scherpe juridische vragen op. Niet zozeer over de bevoegdheid van de politie om geweldsmiddelen in te zetten, maar over de noodzaak en proportionaliteit daa

Bram Beute
Column

De kerk ligt mij niet zo (en daarom bid ik voor eenheid)

De kerk ligt mij niet zo. Dat is misschien gek om te zeggen voor een dominee, maar het is wel waar. Het gaat in de kerk over wat mij het meest dierbaar is, over mijn life-line, over mijn hoop, over Gods liefde in Jezus Christus. Dat is prachtig en in

Meerartikelen

Iran
Nieuws

Christenen Iran extra kwetsbaar tijdens rellen en protesten

De recente escalatie van rellen en protesten in Iran, de meest significante sinds de Islamitische Revolutie van 1979, heeft de christelijke gemeenschap in het land in verhoogde staat van paraatheid gebracht. Dat stelt International Christian Concern.

Formatie
Nieuws

Protestants Nederland doet oproep aan politieke leiders bij formatie

De vereniging Protestants Nederland heeft een dringend appel gedaan op politieke leiders die betrokken zijn bij de vorming van een nieuw kabinet. In een brief aan informateur Letschert en de partijleiders van VVD, D66 en CDA vraagt de organisatie aan

India
Nieuws

Huizen van christenen in India verwoest nadat ze weigeren geloof af te zweren

In het dorp Midapalli in de Indiase staat Maharashtra zijn de huizen van vier christelijke gezinnen verwoest. Dit gebeurde nadat zij weigerden hun geloof af te zweren, zo meldt Christian Solidarity Worldwide (CSW). De organisatie roept de autoriteite

Groot Nieuws Radio
Nieuws

Groot Nieuws Radio naar finale RadioRing met twee nominaties

Groot Nieuws Radio heeft de finale van de RadioRing bereikt. De christelijke zender is dit jaar twee keer genomineerd. Presentator Jorieke Eijlers behoort tot de vijf kanshebbers voor Beste Presentator. Het programma De Nieuwe Morgen staat in de top

Aaron Edwards
Nieuws

Theoloog vecht ontslag aan na tweet over Bijbelse visie op seksualiteit

De Britse theoloog Aaron Edwards is deze week opnieuw voor de rechter verschenen in zijn strijd tegen zijn ontslag bij een christelijk opleidingsinstituut. Edwards wil volgens Christian Today dat een eerdere uitspraak wordt teruggedraaid waarin zijn

Kerkdienst Minnesota
Nieuws

Amerikaanse justitie arresteert activisten na verstoring kerkdienst in Minnesota

De Amerikaanse justitie heeft drie activisten gearresteerd na de verstoring van een kerkdienst in de stad St. Paul in de staat Minnesota. De demonstranten onderbraken afgelopen zondag een samenkomst van Cities Church, een baptistengemeente, en dwonge

Tom de Wal
Opinie

Minister duikt weg bij 'misdaad van de eeuw': bidden zonder vergunning

De beelden waren schokkend. Een prediker, Tom de Wal van Frontrunners Ministries, gearresteerd tijdens een genezingsdienst in Tilburg. De politie viel binnen, de dienst werd beëindigd. Het schudde veel christenen wakker, en terecht. Want na de beantw

Adriënne Mendrik
Video

Trouwe kijker Adriënne Mendrik is zondag te gast in Hour of Power

Zondag is Adriënne Mendrik, een trouwe kijker van Hour of Power, te gast in het programma. Al jarenlang kijkt zij wekelijks mee en vertelt ze openhartig waarom de uitzendingen zo’n belangrijke plek in haar leven hebben gekregen. Dat Hour of Power inm

IKC-podcast
Video

Hoe praat je met jongeren over Israël in tijden van conflict? Nieuwe podcast biedt richting

Het Interkerkelijk Kenniscentrum (IKC) heeft een nieuwe podcast gelanceerd: 'Liefde voor Israël onder druk – met jongeren in gesprek in tijden van conflict'. In deze uitzending gaat IKC-bestuursvoorzitter Bert Kalkman in gesprek met ds. C. P. de Boer

Jurjen ten Brinke, kerkverbinder en voorganger
Interview

Kerkelijke eenheid in de stad is makkelijker, constateert Jurjen ten Brinke: "Maar het is geen hobby"

Het zoeken naar eenheid is niet alleen een mooi doel, zegt Jurjen ten Brinke (47), kerkverbinder en voorganger in de Week van gebed voor eenheid. “Het is niet alleen een hobby voor mensen die het leuk vinden om interkerkelijk te doen. Want als wij ee

Alister McGrath
Interview

Alister McGrath was een felle atheïst: “Iedereen gelooft, ook wie zegt van niet”

Ooit was Alister McGrath een jonge, felle atheïst in Noord-Ierland. Als tiener was hij ervan overtuigd dat je alles moet kunnen bewijzen en dat wetenschap en geloof elkaar uitsluiten. “Ik was behoorlijk agressief atheïstisch”, zegt hij. “Ik dacht: al

Don Lemon
Nieuws

Mediabekendheid vergelijkt verstoorde kerkdienst met tempelreiniging Jezus

Zondag legden activisten een kerkdienst van de Cities Church in St. Paul (Minnesota) plat. De actie was gericht tegen een van de voorgangers van de kerk, David Easterwood. Volgens de actievoerders vervult hij een leidinggevende rol bij de Amerikaanse