Beïnvloedt visie op schepping het ledental van kerken?

God 7 april 2016 Stef Heerema
Het recente rapport ‘God in Nederland’ noopt kerken tot zelfonderzoek. Allerlei deskundigen hebben hun licht op het onderzoek laten schijnen. Echter is een mogelijke relatie met een enquête die het Nederlands Dagblad uitvoerde nog onbelicht (ND; 16 mei 2009). Toen, in het Darwinjaar, zijn alle predikanten van acht kerkgenootschappen bevraagd op hun visie op de schepping. Vierenveertig procent van de predikanten reageerden (twaalfhonderdtachtig). Een kleine minderheid onder hen omarmde de visie dat Genesis 1 een schepping leert in zes dagen van vierentwintig uur. De overigen hadden daar in meer of mindere mate vraagtekens bij. In de tabel is een overzicht gegeven van het aantal leden van de betrokken kerken sindsdien.

De verschillen zijn opmerkelijk aangezien alle zes kerkgenootschappen de drie formulieren van enigheid ondertekenden en alle in dezelfde geseculariseerde samenleving functioneren.

Ongetwijfeld liggen er vele oorzaken onder de afkalving van christelijk Nederland. Dit overzicht dwingt echter na te denken of er mogelijk ook een verband is met de overtuiging van predikanten. Afgezien van het kleinste kerkgenootschap, lijkt het ledental zich te ontwikkelen in verhouding tot het scheppingsgeloof van de predikanten. Het zou oorzakelijk kunnen zijn, aangezien het logisch is dat twijfel over Gods eigenhandig geschreven Woord (“want in zes dagen schiep Ik…”) zich kan vertalen in leegloop. Immers, wie dat niet wil betwijfelen kan besluiten te vertrekken en wie door de gezaaide twijfel tot ongeloof vervalt, vertrekt ook. Bovendien is geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt. En vergrijzing leidt tot achterblijvende geboortecijfers. 
Is “6x24” als het ware de lakmoesproef waaraan de mate van oprukkende schriftkritiek in een kerkgenootschap kan worden afgelezen? In ieder geval is in 2009 genoteerd: “De historische uitleg van Genesis 1 wordt door de kerken heen echter nog steeds als maatstaf van orthodoxie gezien. Predikanten die een ander inzicht hebben, lopen kans dat gemeenteleden vraagtekens zetten bij hun Bijbelgetrouwheid, laten diverse predikanten weten.”

Opvallende uitkomst van het onderzoek in 2009 was ook dat jongeren vaker in “6x24” geloven dan ouderen. Zelf was ik eens getuige van de woedende reactie van een oudere predikant op een VWO-leerling die de predikant bevroeg of hij wel serieus met de Bijbeltekst omging. Uiteraard werkt zo’n clash vergrijzing van de kerkgenootschappen in de hand. Ieder gezond kerkgenootschap hoort een geboorteoverschot te hebben. De cijfers dus verklaren vanwege een vermeend geboorteoverschot bij alleen de kopgroep lijkt een schromelijke onderschatting van andere en waarschijnlijker oorzaken.
Geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt

Vanwege het oprukkende evolutionisme is te verwachten dat het aantal predikanten dat nog in “6x24” gelooft verder is afgenomen. Denk aan de groeiende groep christelijke wetenschappers en theologen die publiekelijk de evolutietheorie aanhangen. Bovendien zullen ook de leden van behoudende kerken niet immuun zijn voor media en onderwijs. Inderdaad zijn ook creationisten mondiger geworden, bijvoorbeeld via Logos Instituut, maar ze zijn in de media nog ver in de minderheid. De trend kan zich zo verhevigd doorzetten. Een eerste slecht bericht is van de GKV al ontvangen. Per 2016 kent dit kerkgenootschap nog 119.406 leden (- 1,1%).

De Verenigde Pinkster- en Evangelie gemeenten en de Unie van Baptistengemeenten, waarvan de predikanten in 2009 ook zijn geënquêteerd, zijn niet meegenomen in dit overzicht, vanwege het ontbreken van betrouwbare data over aantallen leden.

Stef Heerema is betrokken bij het Logos Instituut.
ChristenvervolgingGeloofszekerheidIsraëlOpvoedenDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #5: Ds. T. A. Bakker promoveerde op homoseksualiteit en hermeneutiek
Of beluister op:

Meerartikelen

tv
Nieuws

Christelijke tv-zender wil Afghanen bereiken: "Taliban kunnen satellieten niet beheersen"

Afghaanse christenen hebben een eigen televisiezender gelanceerd om hun landgenoten over Jezus te vertellen. Mozhda TV begon zaterdag 24 oktober met uitzenden en richt zich ook op vrouwen die onder het Talibanbewind steeds minder vrijheid hebben. “De...

jatau
Nieuws

Christelijke Nigeriaanse moeder zat vast om veroordelen lynchpartij en krijgt nu vrijheidsprijs

De Nigeriaanse christen Rhoda Jatau kreeg vrijdag 16 oktober in Genève een internationale prijs voor haar inzet voor godsdienstvrijheid. De moeder van vijf kinderen zat negentien maanden gevangen nadat ze via WhatsApp een video deelde die de moord op...

Donald Trump
Nieuws

Aartsbisschop biedt excuses aan na gebed met Trump: 'We zijn politiek gebruikt'

De Amerikaanse aartsbisschop Jeffrey Grob van Milwaukee heeft zijn excuses aangeboden voor zijn deelname aan een bijeenkomst met president Donald Trump. Grob bad samen met elf andere katholieke bisschoppen voor de president. Het gebed werd gefilmd en...

Olaf ten Napel
Opinie

In evangelische kerken mag je alles vragen, zolang je het juiste antwoord geeft

Wat als je opgroeit in een geloofscultuur die je maar beperkt de ruimte geeft om je eigen gedachten over het leven te onderzoeken? Wanneer je volwassen wordt, kan dat een enorme worsteling opleveren, weet Olaf ten Napel uit eigen ervaring. 'Als...

Congo
Verdieping

Voorganger uit D.R. Congo: “We verkeren in grote moeilijkheden”

Het noordoosten van de Democratische Republiek Congo kampt momenteel met een dodelijke ebola-epidemie. Dit komt voor de christenen in het gebied boven op het leed door de aanhoudende terreuraanvallen van de Allied Democratic Forces (ADF). Volgens...

kerk
Nieuws

Twintig kerken maken ruimte voor statushouders, ook CGK steunt opvangactie

Twintig kerken in Nederland bereiden tijdelijke opvang voor statushouders voor. Ruim veertig andere kerkgemeenschappen onderzoeken of zij ook kunnen meedoen aan Actie Onderdak. Ook de Christelijke Gereformeerde Kerken steunen het initiatief, maakte...

JD Vance
Nieuws

JD Vance bidt Onze Vader met publiek nadat vrouw onwel wordt tijdens speech

De Amerikaanse vicepresident JD Vance onderbrak donderdag zijn toespraak tijdens een verkiezingsbijeenkomst om samen met het publiek het Onze Vader te bidden. Een vrouw op de tribune achter hem werd plotseling onwel. Terwijl hulpverleners de vrouw...

New York
Nieuws

Aartsbisdom New York betaalt 800 miljoen dollar aan circa 1.300 misbruikslachtoffers

Ongeveer 1.300 misbruikslachtoffers stemmen in met een schikking van 800 miljoen dollar met het rooms-katholieke aartsbisdom New York. Hun advocaten maakten dat zaterdag 24 oktober bekend. Het akkoord moet een einde maken aan jarenlange rechtszaken...

Meerartikelen

Isadora Borges
Nieuws

Braziliaanse studente riskeert opnieuw tien jaar cel na berichten over transgenders

De Braziliaanse justitie wil de strafzaak tegen studente Isadora Borges heropenen. Dat meldt The Christian Post. Borges werd vervolgd vanwege twee berichten op sociale media over transgender personen. In maart bepaalde een rechtbank echter dat haar...

Macron
Nieuws

Franse president zet uitspraak recht na ophef over vergeten christelijke slachtoffers

De Franse president Emmanuel Macron krijgt kritiek omdat hij eerdere terreurslachtoffers lijkt te vergeten. Na een aanslag bij Parijs zei hij vrijdag dat terroristen voor het eerst Franse burgers wilden doden vanwege hun huidskleur of geloof....

 Zwitserse zangeres Jessica Paulo
Nieuws

Christelijke zangeres weigert 'Ave Maria' te zingen bij The Voice: 'Ik aanbid alleen Jezus'

De 20-jarige Zwitserse zangeres Jessica Paulo heeft tijdens The Voice of Germany geweigerd het lied 'Ave Maria' te zingen. Dat meldt het Duitse persbureau IDEA. Volgens Paulo, die protestants christen is, past het lied niet bij haar geloof: "Ik...

Jinek
Nieuws

Omstreden abortusgesprek Jinek met Stoffer eindigt als tweede bij Sonja Barend Award

Eva Jinek is zondagavond tweede geworden bij de Sonja Barend Award met haar veelbesproken abortusgesprek met SGP-leider Chris Stoffer. Tijdens de uitreiking in Pauw & De Wit ging de prijs naar Sven Kockelmann. Juryleden prijzen Jineks aanpak, terwijl...

Doden aanslag kerk Jordanië
Nieuws

Drie verdachten opgepakt na aanslag op kerk Jordanië waarbij negen doden vielen

De Jordaanse politie heeft drie mannen opgepakt die worden verdacht van de aanslag op een Grieks-orthodoxe kerk in de stad Karak. Dat melden persbureau Reuters en het Jordaanse staatspersbureau Petra. Bij de schietpartij kwamen vrijdag negen mensen...

Bijbel Oekraïne
Dagelijks leven

Bijbels uitdelen terwijl de raketten op Kyiv afkomen

Ik ben mijn collega Yurii Petrenko in Oekraïne als een vriend gaan beschouwen, ook al hebben we elkaar nog nooit persoonlijk ontmoet. Ons bijna wekelijkse contact tijdens de oorlog begon als een manier om updates te ontvangen over het werk en de...

Hervormingsdag festival
Persbericht

Kerk viert Hervormingsdag met festival en verkiezing 'Hervormer van het Jaar'

Wie durft vandaag de dag maatschappelijke misstanden aan te kaarten, zoals Maarten Luther dat ruim vijf eeuwen geleden deed? Op zaterdag 31 oktober staat die vraag centraal tijdens een nieuw festival in de Lutherse Kerk aan het Spui in Amsterdam....

Bear Grylls
Nieuws

Avonturier Bear Grylls: "Wat ons werkelijk vrijmaakt, is ontdekken dat we thuis zijn"

De Britse avonturier en televisiepresentator Bear Grylls deelt op Instagram een bijzondere boodschap over zijn geloof in Jezus Christus. Waar hij vroeger altijd dacht dat hij zijn waarde moest bewijzen door steeds meer te presteren, ziet hij dat...

Handen rond de Holy Bible
Nieuws

Christelijke organisaties slaan alarm over mogelijk Brits verbod op conversietherapie

Drie Britse christelijke organisaties maken zich grote zorgen over een wetsvoorstel dat conversietherapie moet verbieden. Volgens hen gaat de wet veel te ver en kunnen zelfs gewone gesprekken tussen ouders en kinderen of tussen voorgangers en...

Jan van den Bosch en Wilfred Krols
Getuigenis

Wilfred Kols zondag te gast in Hour of Power: "In de isoleercel vond ik Jezus"

Hij stal, verkocht drugs en ging voor jaren de cel in. De Molukse Wilfred Krols beleefde een radicale ommekeer toen hij in de isoleercel Jezus vond. Je ziet het zondag in Hour of Power: om 8 en 9 uur op RTL5 en om 17 uur op Family7.

Patriarch Bartholomeus
Nieuws

Orthodoxe patriarch hekelt Russische kerkleiders: “Ze noemen de oorlog heilig”

De orthodoxe patriarch Bartholomeus heeft fel uitgehaald naar Russische kerkleiders die de oorlog tegen Oekraïne verdedigen. Volgens hem misbruiken zij het christelijk geloof om het geweld te rechtvaardigen. “Ze noemen het een heilige oorlog en...

Aardbeving Venezuela
Nieuws

CGK haalt ruim 110.000 euro op voor slachtoffers aardbevingen Venezuela

De Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) hebben inmiddels ruim 110.000 euro ingezameld voor de slachtoffers van de zware aardbevingen die Venezuela afgelopen juni troffen. Via partnerorganisaties wordt noodhulp geboden aan gezinnen die hun huis...