Beïnvloedt visie op schepping het ledental van kerken?

God 7 april 2016 Stef Heerema
Het recente rapport ‘God in Nederland’ noopt kerken tot zelfonderzoek. Allerlei deskundigen hebben hun licht op het onderzoek laten schijnen. Echter is een mogelijke relatie met een enquête die het Nederlands Dagblad uitvoerde nog onbelicht (ND; 16 mei 2009). Toen, in het Darwinjaar, zijn alle predikanten van acht kerkgenootschappen bevraagd op hun visie op de schepping. Vierenveertig procent van de predikanten reageerden (twaalfhonderdtachtig). Een kleine minderheid onder hen omarmde de visie dat Genesis 1 een schepping leert in zes dagen van vierentwintig uur. De overigen hadden daar in meer of mindere mate vraagtekens bij. In de tabel is een overzicht gegeven van het aantal leden van de betrokken kerken sindsdien.

De verschillen zijn opmerkelijk aangezien alle zes kerkgenootschappen de drie formulieren van enigheid ondertekenden en alle in dezelfde geseculariseerde samenleving functioneren.

Ongetwijfeld liggen er vele oorzaken onder de afkalving van christelijk Nederland. Dit overzicht dwingt echter na te denken of er mogelijk ook een verband is met de overtuiging van predikanten. Afgezien van het kleinste kerkgenootschap, lijkt het ledental zich te ontwikkelen in verhouding tot het scheppingsgeloof van de predikanten. Het zou oorzakelijk kunnen zijn, aangezien het logisch is dat twijfel over Gods eigenhandig geschreven Woord (“want in zes dagen schiep Ik…”) zich kan vertalen in leegloop. Immers, wie dat niet wil betwijfelen kan besluiten te vertrekken en wie door de gezaaide twijfel tot ongeloof vervalt, vertrekt ook. Bovendien is geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt. En vergrijzing leidt tot achterblijvende geboortecijfers. 
Is “6x24” als het ware de lakmoesproef waaraan de mate van oprukkende schriftkritiek in een kerkgenootschap kan worden afgelezen? In ieder geval is in 2009 genoteerd: “De historische uitleg van Genesis 1 wordt door de kerken heen echter nog steeds als maatstaf van orthodoxie gezien. Predikanten die een ander inzicht hebben, lopen kans dat gemeenteleden vraagtekens zetten bij hun Bijbelgetrouwheid, laten diverse predikanten weten.”

Opvallende uitkomst van het onderzoek in 2009 was ook dat jongeren vaker in “6x24” geloven dan ouderen. Zelf was ik eens getuige van de woedende reactie van een oudere predikant op een VWO-leerling die de predikant bevroeg of hij wel serieus met de Bijbeltekst omging. Uiteraard werkt zo’n clash vergrijzing van de kerkgenootschappen in de hand. Ieder gezond kerkgenootschap hoort een geboorteoverschot te hebben. De cijfers dus verklaren vanwege een vermeend geboorteoverschot bij alleen de kopgroep lijkt een schromelijke onderschatting van andere en waarschijnlijker oorzaken.
Geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt

Vanwege het oprukkende evolutionisme is te verwachten dat het aantal predikanten dat nog in “6x24” gelooft verder is afgenomen. Denk aan de groeiende groep christelijke wetenschappers en theologen die publiekelijk de evolutietheorie aanhangen. Bovendien zullen ook de leden van behoudende kerken niet immuun zijn voor media en onderwijs. Inderdaad zijn ook creationisten mondiger geworden, bijvoorbeeld via Logos Instituut, maar ze zijn in de media nog ver in de minderheid. De trend kan zich zo verhevigd doorzetten. Een eerste slecht bericht is van de GKV al ontvangen. Per 2016 kent dit kerkgenootschap nog 119.406 leden (- 1,1%).

De Verenigde Pinkster- en Evangelie gemeenten en de Unie van Baptistengemeenten, waarvan de predikanten in 2009 ook zijn geënquêteerd, zijn niet meegenomen in dit overzicht, vanwege het ontbreken van betrouwbare data over aantallen leden.

Stef Heerema is betrokken bij het Logos Instituut.
ChristenvervolgingGeloofszekerheidDuurzaamheidIsraëlOpvoeden

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #17: Voormalig politieman Erik over de zware stormen in zijn leven
Of beluister op:

Meerartikelen

EO
Nieuws

EO vraagt om donaties nu publieke financiering onder druk staat

De EO doet een beroep op kijkers en luisteraars om de omroep financieel te steunen. Door de bezuinigingen binnen de publieke omroep groeit het belang van giften, schrijft de EO op zijn eigen steunpagina. Ondertussen verdwijnen vanaf volgend jaar...

Chosen
Nieuws

Zien: nieuwe trailer The Chosen toont Jezus op weg naar het kruis

De makers van The Chosen hebben donderdag de officiële trailer van het zesde seizoen uitgebracht. De nieuwe afleveringen draaien om de laatste dag van Jezus vóór Zijn kruisiging. Nederlandse kijkers kunnen het seizoen vanaf 16 november volgen via New...

bus
Nieuws

Amerikaans schoolbestuur biedt excuses aan na tegenwerken Bijbellessen en betaalt 275.000 dollar

Een Amerikaans schoolbestuur biedt excuses aan nadat het leerlingen en ouders die voor Bijbellessen kozen bewust tegenwerkte. Everett Public Schools in de staat Washington past zijn beleid aan en betaalt 275.000 dollar aan advocaatkosten....

Bijbel
Nieuws

Driekwart van Urker scholieren leest elke dag in de Bijbel

Zelf de Bijbel openslaan is voor veel scholieren op Urk een dagelijkse gewoonte. Van 665 leerlingen die meededen aan een onderzoek van Het Urkerland, zeggen er 507 minstens één keer per dag zelfstandig te lezen. Tegelijk geeft ruim een vijfde aan dat...

Bisschop
Nieuws

Aangifte tegen voormalig SGP-Kamerlid Roelof Bisschop vanwege aankoop Israëlische wijn

Activisten die oproepen tot een boycot van Israël hebben aangifte gedaan tegen oud-SGP-Kamerlid Roelof Bisschop. Ze willen dat het Openbaar Ministerie zijn aankoop van twee flessen Israëlische wijn onderzoekt. Bisschop kocht de wijn uit protest tegen...

Ab Klein Haneveld
Nieuws

Bijbelleraar Ab Klein Haneveld (81) overleden na plotselinge ziekte

De Nederlandse Bijbelleraar en gospelmuzikant Ab Klein Haneveld is op 81-jarige leeftijd overleden. Vorige week werd hij opgenomen in het ziekenhuis, waar artsen vaststelden dat hij aan uitgezaaide alvleesklierkanker leed. De ziekte bleek niet meer...

Ds. J. W. Sparreboom
Nieuws

Ds. Sparreboom neemt beroep aan van hervormde gemeente Woerden

Ds. J. W. Sparreboom (foto) heeft een beroep aangenomen van de hervormde gemeente te Woerden (Centrum Oost. De predikant was sinds mei 2020 verbonden aan wijk 2 van de hervormde gemeente te Nieuwerkerk aan den IJssel. In Woerden volgt Sparreboom...

Indi
Nieuws

Omstreden antibekeringswet in India voor rechter: ook vrijwillige bekering onder toezicht

De omstreden antibekeringswet in de Indiase deelstaat Chhattisgarh ligt voor de rechter. Tegenstanders willen dat bepalingen die de geloofskeuze van inwoners onder overheidstoezicht plaatsen, voorlopig buiten werking worden gesteld. Het gerechtshof...

Meerartikelen

Tienduizenden christenen komen samen in Amerikaans stadion
Nieuws

80.000 christenen komen in stadion samen om God te aanbidden: ‘God was tastbaar aanwezig’

Zo'n tachtigduizend christenen zijn zaterdag samengekomen in het AT&T Stadium in Arlington, Texas, voor een massale gebeds- en aanbiddingsbijeenkomst. Het evenement werd georganiseerd door de Amerikaanse kerk 2819 Church, onder leiding van voorganger...

Jenne Minnema
Video

Landelijke kinderwerkersconferentie keert na tien jaar terug en is binnen drie weken uitverkocht

Na een afwezigheid van ongeveer tien jaar keert de landelijke kinderwerkersconferentie terug. Op 31 oktober komen kinderwerkers uit allerlei kerkelijke achtergronden bijeen in Harderwijk voor ontmoeting, inspiratie en praktische toerusting. Dat...

Wim Grandia
Video

Openbaring spreekt over ‘spoedig’: hoe kan dat na 2000 jaar?

Veel christenen kennen de woorden uit Openbaring dat gebeurtenissen 'spoedig' moeten plaatsvinden. Maar hoe moeten we die belofte begrijpen als er inmiddels bijna tweeduizend jaar zijn verstreken? In de tweede aflevering van zijn veertigdelige...

Mirjam Bikker & Diederik van Dijk
Nieuws

CU en SGP botsen met Pro over late abortussen: 'Kievitsei beter beschermd dan ongeboren leven'

ChristenUnie-leider Mirjam Bikker en SGP-Kamerlid Diederik van Dijk hebben woensdag tijdens de VWS-begroting de noodklok geluid over het recordaantal abortussen en de proef met late zwangerschapsafbrekingen. Beiden riepen op tot meer bescherming...

Ds. M. van Reenen
Opinie

Je kunt de regenboogvlag afwijzen en toch je naaste liefhebben

Ds. M. van Reenen reageert op de kritiek van Jerke Setz op zijn eerdere column over de ChristenUnie en de regenboogvlag. Volgens Setz maakt Van Reenen van een symbool een cultuurstrijd en schetst hij een verkeerd beeld van God. Van Reenen vindt dat...

Bond tegen Vloeken
Opinie

Naar een taalbewuste generatie: de Bijbel is behoorlijk scherp over onze woorden

Als we vinden dat taal verruwt, moeten opvoeders, docenten en andere volwassenen naar zichzelf durven kijken, vindt Janneke van der Molen, gastdocent voor Bond tegen Vloeken. 'Waar Spreuken scherp is over schadelijke taal, klinkt ook het...

islam
Verdieping

Welke rol speelt de islam bij christenvervolging? Experts antwoorden

Veel landen waar christenen zwaar worden vervolgd, hebben een islamitische meerderheid. Welke rol speelt de islam bij die vervolging? Cvandaag spreekt daarover met Michael Bosch (schuilnaam), onderzoeker en analist bij World Watch Research, en...

Solidwear
Persbericht

Zoektocht naar geloof inspireert Amrita Vooijs tot kledingmerk Solidwear

Een persoonlijke zoektocht naar God heeft Amrita Vooijs uit Katwijk geïnspireerd om Solidwear te starten: een webshop met T-shirts met Bijbels geïnspireerde teksten en subtiele ontwerpen. Het idee ontstond nadat dierbaren in haar omgeving tot...

zweden
Nieuws

117 Zweedse predikanten steunen omstreden voorstel over trouwen homostellen

In de Zweedse Lutherse Kerk spreken 117 predikanten zich uit vóór een voorstel dat de ruimte om homohuwelijken te weigeren onder druk zet. Met een open brief reageren zij op 126 collega’s die juist tegen het plan protesteren. Volgens de...

iftar
Nieuws

Wel politie bij iftars, geen agenten in de kerk? Rondgang roept vragen op

De politie zoekt via iftarmaaltijden contact met moslims, maar verschillende kerken in de regio Den Haag zijn niet bekend met vergelijkbare bezoeken. Dat blijkt uit een rondgang van Omroep West langs christelijke en hindoeïstische...

Rechter
Nieuws

Voormalig ouderling (63) krijgt 4,5 jaar cel voor verkrachten minderjarige oppas uit eigen kerk

De 63-jarige voormalige ouderling-kerkrentmeester L. P. uit Woudenberg is veroordeeld tot 4,5 jaar gevangenisstraf voor het jarenlang verkrachten van de oppas van zijn kinderen. Het meisje uit zijn eigen kerkelijke gemeente was bij de eerste...

Guanco
Nieuws

Weduwe herdenkt voorganger die omkwam op christelijk festival

Isaeli Guanco heeft tijdens de herdenkingsdienst van haar man Robert verteld hoe toegewijd hij leefde. De 41-jarige voorganger kwam eind augustus om toen een groot bord op hem viel tijdens het Big Church Festival in Engeland. “Hij verspilde nooit een...