Beïnvloedt visie op schepping het ledental van kerken?

God 7 april 2016 Stef Heerema
Het recente rapport ‘God in Nederland’ noopt kerken tot zelfonderzoek. Allerlei deskundigen hebben hun licht op het onderzoek laten schijnen. Echter is een mogelijke relatie met een enquête die het Nederlands Dagblad uitvoerde nog onbelicht (ND; 16 mei 2009). Toen, in het Darwinjaar, zijn alle predikanten van acht kerkgenootschappen bevraagd op hun visie op de schepping. Vierenveertig procent van de predikanten reageerden (twaalfhonderdtachtig). Een kleine minderheid onder hen omarmde de visie dat Genesis 1 een schepping leert in zes dagen van vierentwintig uur. De overigen hadden daar in meer of mindere mate vraagtekens bij. In de tabel is een overzicht gegeven van het aantal leden van de betrokken kerken sindsdien.

De verschillen zijn opmerkelijk aangezien alle zes kerkgenootschappen de drie formulieren van enigheid ondertekenden en alle in dezelfde geseculariseerde samenleving functioneren.

Ongetwijfeld liggen er vele oorzaken onder de afkalving van christelijk Nederland. Dit overzicht dwingt echter na te denken of er mogelijk ook een verband is met de overtuiging van predikanten. Afgezien van het kleinste kerkgenootschap, lijkt het ledental zich te ontwikkelen in verhouding tot het scheppingsgeloof van de predikanten. Het zou oorzakelijk kunnen zijn, aangezien het logisch is dat twijfel over Gods eigenhandig geschreven Woord (“want in zes dagen schiep Ik…”) zich kan vertalen in leegloop. Immers, wie dat niet wil betwijfelen kan besluiten te vertrekken en wie door de gezaaide twijfel tot ongeloof vervalt, vertrekt ook. Bovendien is geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt. En vergrijzing leidt tot achterblijvende geboortecijfers. 
Is “6x24” als het ware de lakmoesproef waaraan de mate van oprukkende schriftkritiek in een kerkgenootschap kan worden afgelezen? In ieder geval is in 2009 genoteerd: “De historische uitleg van Genesis 1 wordt door de kerken heen echter nog steeds als maatstaf van orthodoxie gezien. Predikanten die een ander inzicht hebben, lopen kans dat gemeenteleden vraagtekens zetten bij hun Bijbelgetrouwheid, laten diverse predikanten weten.”

Opvallende uitkomst van het onderzoek in 2009 was ook dat jongeren vaker in “6x24” geloven dan ouderen. Zelf was ik eens getuige van de woedende reactie van een oudere predikant op een VWO-leerling die de predikant bevroeg of hij wel serieus met de Bijbeltekst omging. Uiteraard werkt zo’n clash vergrijzing van de kerkgenootschappen in de hand. Ieder gezond kerkgenootschap hoort een geboorteoverschot te hebben. De cijfers dus verklaren vanwege een vermeend geboorteoverschot bij alleen de kopgroep lijkt een schromelijke onderschatting van andere en waarschijnlijker oorzaken.
Geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt

Vanwege het oprukkende evolutionisme is te verwachten dat het aantal predikanten dat nog in “6x24” gelooft verder is afgenomen. Denk aan de groeiende groep christelijke wetenschappers en theologen die publiekelijk de evolutietheorie aanhangen. Bovendien zullen ook de leden van behoudende kerken niet immuun zijn voor media en onderwijs. Inderdaad zijn ook creationisten mondiger geworden, bijvoorbeeld via Logos Instituut, maar ze zijn in de media nog ver in de minderheid. De trend kan zich zo verhevigd doorzetten. Een eerste slecht bericht is van de GKV al ontvangen. Per 2016 kent dit kerkgenootschap nog 119.406 leden (- 1,1%).

De Verenigde Pinkster- en Evangelie gemeenten en de Unie van Baptistengemeenten, waarvan de predikanten in 2009 ook zijn geënquêteerd, zijn niet meegenomen in dit overzicht, vanwege het ontbreken van betrouwbare data over aantallen leden.

Stef Heerema is betrokken bij het Logos Instituut.
ChristenvervolgingDuurzaamheidGeloofszekerheidOpvoedenIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #19: Jack van der Tang lag op het randje van de dood
Of beluister op:

Meerartikelen

Erik Scherder
Nieuws

Erik Scherder over inclusief onderwijs: "Het is ongelooflijk belangrijk dat alle kinderen mee kunnen doen"

Wat gebeurt er in het brein van een kind als het de kans krijgt om te leren, zich te ontwikkelen en mee te doen? Die vraag stond centraal in de lezing van neuropsycholoog Erik Scherder tijdens het Impactdiner afgelopen dinsdag van SeeYou, rond het...

Priest
Nieuws

Nigeriaanse priester overvallen en bewusteloos langs de weg achtergelaten

De katholieke priester Peter Kwen heeft een gewelddadige overval in de Nigeriaanse deelstaat Benue overleefd. Gewapende mannen vielen hem op vrijdag 6 november rond middernacht aan op de weg van Makurdi naar Zaki Biam. Ze verwondden hem en lieten hem...

Zwitserland
Nieuws

Zürichse kerkleider verdedigt steun aan moslimprojecten na uitspraken imam tegen Pride

Juist de ophef over een imam die een Pride-optocht een “parade van schande” noemde, toont volgens de Zürichse kerkleider Esther Straub het belang van kerkelijke steun aan moslimprojecten. Die projecten moeten onder meer voorkomen dat moskeeën...

Steven Lawson
Nieuws

Amerikaanse predikant keert mogelijk terug in bediening na jarenlange buitenechtelijke relatie

De bekende Amerikaanse predikant Steven Lawson keert mogelijk terug als gemeentepredikant. Dat schrijft The Christian Post. Volgens de christelijke nieuwswebsite hebben ouderlingen van een kerk in Nashville hem opnieuw geestelijk geschikt...

Stadhuis Belfast
Nieuws

Belfast wil stadhuis op Paaszondag verlichten voor abortus: 'Diep beledigend voor christenen'

Het stadhuis van Belfast wordt volgend jaar op Paaszondag verlicht ter ondersteuning van een internationale campagne die de maatschappelijke acceptatie van abortus wil bevorderen. De gemeenteraad heeft daarmee ingestemd, ondanks bezwaren vanuit...

John Gray
Nieuws

Voorganger John Gray na verkiezingsnederlaag: 'Amerika is geen christelijke natie'

De bekende Amerikaanse voorganger John Gray vindt dat christenen hun geloof te veel verbinden aan politieke partijen. Na de Republikeinse nederlaag bij de tussentijdse verkiezingen zei hij in een preek tegen zijn kerkelijke gemeente dat Amerika...

Hour of Power - Justus MolenkampHour of Power - Justus Molenkamp
Interview

Justus zocht zijn eigenwaarde in een gespierd lichaam: “Nu weet ik hoe God naar mij kijkt”

Jarenlang zocht Justus zijn geluk in festivals, krachttraining en de aandacht van vrouwen. Maar de rust waarnaar hij verlangde, vond hij daar niet. Inmiddels werkt hij als personal trainer en begeleidt hij mensen via Stichting Ontmoeting. Zijn...

Pro-abortusdemonstranten
Nieuws

Democraten willen na verkiezingswinst in Texas abortusverbod terugdraaien

In de Amerikaanse staat Texas hebben Democratische politici meerdere wetsvoorstellen ingediend om bestaande abortusverboden af te schaffen. Dat meldt The Dallas Express. De voorstellen volgen op de verkiezingen van 3 november, waarbij de Democraten...

Meerartikelen

Zweden neemt abortus in grondwet op
Nieuws

Zweden neemt abortus in grondwet op: ook christendemocraten stemmen voor

Het Zweedse parlement heeft woensdag definitief besloten abortus grondwettelijk vast te leggen. Ook alle 21 parlementariërs van de christendemocratische partij KD stemden voor, ondanks de ethische bezwaren die binnen die partij leven. De beslissing...

 De Geest schenkt graag nieuw leven
Persbericht

Nieuwe gids wil kerken helpen ruimte te geven aan werk van Heilige Geest

Hoe kunnen kerken en geloofsgemeenschappen groeien door het werk van de Heilige Geest? Die vraag staat centraal in de nieuwe gids De Geest schenkt graag nieuw leven van ds. Jelle de Kok uit Kollumerzwaag. Het boekje is bedoeld om kerken praktisch...

Berendsen
Nieuws

Minister komt niet met apart programma vervolgde christenen, ondanks Kamermeerderheid

Het kabinet kondigt geen afzonderlijk hulpprogramma voor vervolgde christenen aan, hoewel de Tweede Kamer daar om heeft gevraagd. Minister Tom Berendsen van Buitenlandse Zaken verwijst in een Kamerbrief van 11 november naar bestaande programma’s voor...

David
Interview

Zendingswerker David kijkt anders naar Nederlandse kerk: “We zijn heel individualistisch aan het worden”

Acht jaar zendingswerk in Laos veranderde niet alleen Davids* kijk op zending en discipelschap. Het liet hem ook anders naar de kerk in Nederland kijken. Hij ziet hoopvolle ontwikkelingen, zoals christenen uit verschillende tradities die elkaar...

Kees Postma
Column

Petrus liep over het water (wij zien vooral dat hij zonk)

Petrus wordt vaak bekritiseerd omdat hij tijdens zijn wandeling over het water begon te twijfelen en dreigde te verdrinken. Maar waarom krijgt hij zo weinig waardering voor het feit dat hij als enige uit de boot durfde te stappen? Volgens schrijver...

Marianne van der Zalm-Grisnich
Boekfragment

We maakten zelf een piepklein kistje voor ons kindje

Acht jaar lang baden Marianne van der Zalm-Grisnich en haar man om een kindje. Toen ze eindelijk zwanger werd, sloeg de vreugde na negen weken om in intens verdriet. Het was het begin van een ingrijpende weg, waarin ze uiteindelijk acht kindjes...

RD
Nieuws

Onrust in reformatorisch medialandschap: RD biedt excuses aan na AI-beschuldiging

In het reformatorisch medialandschap is onrust ontstaan nadat een van de twee nieuwe hoofdredacteuren van het Reformatorisch Dagblad uithaalde naar het reformatorische platform Dag aan Dag. Pieter Ariese (links op foto) stelde in een interview in...

Paus
Nieuws

Paus Leo spreekt ruim een uur met vijf slachtoffers van kerkelijk misbruik

Paus Leo XIV heeft maandag in Buenos Aires vijf slachtoffers van kerkelijk misbruik ontvangen. De besloten ontmoeting duurde ruim een uur. Volgens de Vaticaanse persdienst luisterde de paus naar hun ervaringen en voorstellen om herstel binnen de kerk...

Mozambique
Nieuws

Zes christenen onthoofd bij aanvallen in Noord-Mozambique

Bij verschillende aanvallen in het noorden van Mozambique zijn zes christenen onthoofd. Dat meldt de christelijke hulporganisatie Barnabas Aid. De organisatie schrijft het geweld toe aan terroristen van de lokale tak van Islamitische Staat.   Drie...

Zweden
Nieuws

Zeventig Zweedse christelijke kopstukken willen einde aan militaire samenwerking met Israël

Zeventig Zweedse christelijke kopstukken roepen hun regering op de militaire samenwerking met Israël te beëindigen. In een gezamenlijk opiniestuk, dat op 7 november verscheen in Dagens Nyheter, vragen zij om concrete maatregelen tegen de bezetting...

Pedro
Nieuws

Spaanse regering naar rechter om Valenciaanse bescherming van ongeboren kinderen

De Spaanse regering wil een wettelijke bepaling laten schrappen die de regio Valencia verplicht het leven van ongeboren kinderen te beschermen. De ministerraad besloot dinsdag 10 november de bepaling aan te vechten bij het Constitutioneel Hof....

Steinmeier
Nieuws

Duitse president waarschuwt voor gevolgen van verdwijnende christelijke tradities

De Duitse bondspresident Frank-Walter Steinmeier maakt zich zorgen over het afnemen van de kerkelijke betrokkenheid en het verdwijnen van christelijke tradities. Tijdens de synode van de Evangelische Kirche in Deutschland (EKD) in Würzburg sprak...