De psalmen zullen verdwijnen

Column 11 maart 2025 4 minuten Theo de Koning
Theo de Koning
YouTube

Je mag het in sommige kringen bijna niet zeggen: "De psalmen zullen verdwijnen". Dat is bijna vloeken in de kerk. Met enige regelmaat krijg ik de opmerking in gemeenten waar meer wordt gezongen dan alleen psalmen, dat ik toch maar weinig psalmen in mijn liturgie heb staan. En in gemeenten waar uitsluitend psalmen worden gezongen, kan het een lastige vraag zijn als ik voorstel om meer variatie toe te laten.

De eerste vraag is misschien wel: Wat zijn de psalmen en wanneer zingen we die dan wel of niet? Even eerlijk, als je zingt "Hoe lief'lijk hoe vol heilgenot" (Psalm 84:1, berijming 1773) of je zingt "Wat houd ik van Uw huis" (Psalm 84, Opwekking 715), zing je in beide gevallen dezelfde psalm. Het is maar net wat je een psalm noemt. Als ik zeg "De psalmen zullen verdwijnen", is dit eigenlijk nog niet eens wat ik bedoel.

In welke berijmde versie we een psalm zouden moeten zingen is eigenlijk niet eens belangrijk, want ook in het jaar 1773 werden de psalmen niet geschreven. Dat gebeurde namelijk ongeveer 1000 jaar voor Christus. Met andere woorden: De meest gezongen oude psalmberijming werd 2773 jaar nadat de onberijmde psalmen werden geschreven, berijmd. Dus of die versie echt zo heilig is dat het de enige ware moet zijn, is de vraag. Zeker als je bedenkt dat ze is geschreven in een theologisch discutabele periode, namelijk de Verlichting. In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

Nu even over het verdwijnen van de psalmen. Het is natuurlijk fijn dat er liederen zijn die je zo goed kent dat je ze zelfs op je sterfbed zingt. Dat is goed. Overigens, of dat nu een psalm is of een opwekkingslied maakt niet eens zoveel uit. Alleen is de vraag of je dan beseft dat je het op dat moment naar alle waarschijnlijkheid voor de laatste keer zingt. Je kunt je namelijk gerust afvragen of je aan de andere kant, in de eeuwigheid, de psalmen nog zingt. In ieder geval, gezien de diversiteit van eeuwen en eeuwen mensen op aarde, zal niemand daar vechten voor een berijming. Sterker nog, de psalmen zullen verdwijnen. Of denk je dat je daar nog zingt: "O Heer, ontdek mijn levenseind aan mij" (Psalm 39:3, berijming 1773)? Het antwoord is eenvoudig: Natuurlijk niet, want daar word je niet meer ontdekt aan je levenseinde, want daar leef je eeuwig, zonder einde.

Het is zelfs nog maar de vraag of er straks in de eeuwigheid nog enig besef is van de zonde die wij hier deden. In ieder geval zul je er daar niet meer op worden aangeklaagd. Je hoeft dus ook niet meer te zingen: "Twist met mijn twisters, Hemelheer" (Psalm 35:1, berijming 1773), maar ook niet meer "De strijd behoort U toe" (Opwekking 858). Je kunt het hier op aarde nog zo mooi vinden, maar dat zingen we straks echt niet meer. Misschien voelen deze gedachten nu al als een beetje afscheid nemen.

Het heeft ook met iets anders te maken. In de psalmen kom je regelmatig de zin tegen: 'Zing de Heer een nieuw lied'. Vaak heb ik uit horen leggen dat dit dan betekende dat die psalm dat nieuwe lied was. Dat is onzin, want die zin is een opdracht. Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Dat brengt mij dan uiteindelijk bij de overtuiging dat de psalmen zullen verdwijnen. Er breekt namelijk straks een eeuwigheid aan, waar die opdracht blijft bestaan: Zing de Heer een nieuw lied. Als je namelijk even de psalmen loslaat en doorbladert naar het boek Openbaring, ontdek je dat in hoofdstuk 5:9 staat dat de ouderlingen rondom de troon van God een nieuw lied zingen. Waarschijnlijk is dat een lied dat nog gezongen wordt in de tussentijd, tussen hemelvaart en wederkomst. Het gaat daar namelijk over de boekrol die geopend moet worden die alle rampen moet gaan beschrijven. Het is alleen niet de enige keer dat er in de hemelsferen een nieuw lied wordt gezongen. Straks, als het Lam met de honderdvierenveertigduizend uitverkorenen op de berg Sion staat, zingen zij opnieuw een nieuw lied. 

Straks zingen we niet meer de psalmen van hier, omdat die onderdeel zijn van onze gebroken en zondige werkelijkheid. We zingen straks liederen die volmaakte aanbidding vormen. Sommige psalmen en liederen die alleen maar gericht zijn op de glorie van God, die zijn hier misschien een generale repetitie voor straks, maar meer zal het ook niet zijn. Het volmaakte lied straks, zal een nieuw lied zijn, voor God en voor het Lam. En in de tussentijd, waarin wij nu leven, bezingen we elke keer opnieuw Gods goedheid, grootheid, genade en vergeving met psalmen en liederen die onze ervaring met God vertolken.

We zingen straks niet meer: "Op die dag, in de hemel" (Opwekking 818) en ook niet meer "Hij kan, en wil, en zal in nood, zelfs bij het naderen van de dood, volkomen uitkomst geven" (Psalm 68:10, berijming 1773). Daar in de hemel, zal alles nieuw zijn, ook onze aanbidding. Laten we daarom onze berijmingen en liederen niet heilig verklaren maar ons richten op wat komt.

Theo de Koning is theoloog en pastor. Bovenstaand artikel verscheen op zijn website en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om zijn website te bezoeken.
ChristenvervolgingGeloofszekerheidIsraëlDuurzaamheidOpvoeden

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #19: Jack van der Tang lag op het randje van de dood
Of beluister op:

Meerartikelen

Arnold Huijgen
Nieuws

Arnold Huijgen blijft jaar langer Theoloog der Nederlanden, jonge theologen nemen afscheid

Theoloog der Nederlanden Arnold Huijgen (foto) blijft een jaar langer in functie. Zijn termijn is verlengd tot november 2027. De twee Jonge Theologen der Nederlanden, Rozamaryn van den Broek-Orsel en Nathan Troost-van Diggelen, kiezen er...

Congo
Nieuws

Nieuwe aanvallen islamistische terroristen in Oost-Congo: tientallen doden

Islamistische terroristen hebben opnieuw dodelijke aanvallen uitgevoerd in Oost-Congo. In het gebied Mambasa vielen op 10 november volgens International Christian Concern (ICC) 26 doden. Op 12 november volgde een aanval op Mabalako, met vier doden....

Hour of Power - Remco Bastiaansen
Nieuws

Zondag is wedstrijddanser Remco Bastiaansen te gast in Hour of Power: "Mijn carrière leek na ongeluk voorbij"

In 2010 werd Remco Bastiaansen aangereden. "Mijn hele carriére als professioneel danser leek voorbij. Maar God was toen heel duidelijk aanwezig." Zondag om 8 en 9 uur op RTL5 en om 17 uur op Family7, zie je het bij Hour of Power.

Sjoel Brielle
Nieuws

Ophef rond 'Palestina-expositie' in sjoel Brielle, politie bezoekt criticus thuis

Een 'Palestina-expositie' in de voormalige synagoge van Brielle zorgt voor ophef. De tentoonstelling van vredesorganisatie Pax voor Vrede opent morgen in De Sjoel, tegenwoordig eigendom van de plaatselijke protestantse gemeente. Ondanks klachten en...

Conversietherapie
Nieuws

Bisschoppen vrezen dat Brits verbod op 'conversietherapie' ook gebed strafbaar maakt

De katholieke bisschoppen van Engeland en Wales maken zich ernstige zorgen over een Brits wetsvoorstel dat zogenoemde conversietherapie moet verbieden. Volgens de bisschoppen dreigt de wet ook gevolgen te krijgen voor gebed, pastorale gesprekken en...

Klooster Nieuw Sion
Persbericht

Tien jaar Klooster Nieuw Sion: springlevend kloosterleven in nieuwe vorm

Klooster Nieuw Sion bij Deventer bestaat tien jaar. Terwijl traditionele kloostergemeenschappen in Nederland kleiner worden, groeit de belangstelling voor stilte, gemeenschapsleven en monastieke spiritualiteit. Nieuw Sion verbindt oud en nieuw door...

Rechtszaak rond abortus
Nieuws

Amerikaanse staat beschuldigt rechter van discrimineren christelijke getuigen in abortuszaak

De Amerikaanse staat Kansas beschuldigt een rechter ervan christelijke deskundigen te hebben gediscrimineerd vanwege hun geloofsovertuiging. Volgens advocaten van de staat heeft de rechter hun getuigenissen onvoldoende meegewogen bij een uitspraak...

Premier Péter Magyar
Nieuws

Hongarije schrapt verplichte hartslagcontrole bij abortus: christenpolitici reageren geschokt

Hongaarse vrouwen die een abortus overwegen, hoeven straks niet meer verplicht kennis te nemen van de hartslag van hun ongeboren kind. Dat kondigde premier Péter Magyar donderdag aan, meldt persbureau Reuters. De christendemocratische partij KDNP...

Meerartikelen

Jennifer Guetta
Persbericht

Bijbels archeologe Jennifer Guetta komt naar Nederland met boek over 'Izebel-geest'

De in Israël woonachtige bijbels archeologe en schrijfster Jennifer Guetta komt deze maand naar Nederland om haar nieuwste boek De Izebel Misleiding te presenteren. Daarin onderzoekt ze hoe de Bijbelse figuur Izebel volgens haar symbool staat voor...

ID
Nieuws

Al zestien jaar christen, maar officieel nog moslim: Maleisiër vecht voor erkenning

Shameer is 34, leeft sinds zijn achttiende als christen en trouwde met een christelijke vrouw. Toch beschouwt de Maleisische overheid hem nog steeds als moslim. Zelfs na 72 zittingen bij een islamitische rechtbank kreeg hij geen erkenning van zijn...

Kenia
Nieuws

Vijf christelijke wegenbouwers onder acht doden bij terreuraanslag in Kenia

Bij een terreuraanslag op een wegenbouwteam in het noordoosten van Kenia zijn dinsdag 10 november acht mensen gedood. Onder hen waren volgens International Christian Concern (ICC) vijf christelijke wegenbouwmedewerkers. De politie vermoedt dat...

Kees van helden
Opinie

De splinter en de balk van de pro-gender- en pro-abortusbeweging

In 2021 verscheen het rapport: ‘Tip of the Iceberg – Religious Extremist Funders against Human Rights for Sexuality and Reproductive Health in Europe 2009 - 2018’. Dit rapport is geschreven door een goed gefinancierde lobbyclub in Brussel het...

Open doors
Nieuws

Open Doors-dag zaterdag uitverkocht: thuis meekijken kan wel

De Open Doors-dag op zaterdag 14 november in Barneveld is uitverkocht. Zowel voor het middag- als het avondprogramma zijn geen kaarten meer beschikbaar, meldt de organisatie. Belangstellenden kunnen de bijeenkomst wel thuis volgen via een livestream....

zaltbommel
Nieuws

Gemeente Zaltbommel koopt monumentale kerk voor één euro: kerkdiensten blijven

De gemeente Zaltbommel neemt de monumentale Sint-Maartenskerk en kerkgebouw Het Anker voor een symbolisch bedrag van twee euro over van de Protestantse Gemeente Zaltbommel. Dat meldt Omroep Gelderland. De kerkdiensten in de Sint-Maartenskerk...

Abortus
Nieuws

Recordaantal handtekeningen voor NPV-petitie tegen late abortussen

De NPV heeft met haar petitie tegen abortussen tussen de 22e en 24e zwangerschapsweek een recordaantal handtekeningen verzameld. Niet eerder werd een petitie van de christelijke patiëntenorganisatie zo vaak ondertekend, schrijft het Nederlands...

Patrick
Opinie

Een SGP-Kamerlid herinnerde mij eraan waar het werkelijk om gaat

“Ik ben op weg naar het Vaderhuis en onderweg schrijf ik nog wat moties.” Die woorden van SGP-Kamerlid Diederik van Dijk bleven bij me hangen na ons gesprek voor het Cvandaag-programma Van Hart tot Hart. We spraken uitgebreid over Christus, genade en...

Nigeria
Nieuws

Amerikaanse hoorzitting over Nigeria: geweld tegen christenen houdt aan ondanks politieke druk

Een jaar nadat de Verenigde Staten Nigeria opnieuw aanmerkten als land waar de godsdienstvrijheid ernstig wordt geschonden, blijven christelijke gemeenschappen slachtoffer van moord, ontvoering en verdrijving. Dat stond donderdag 12 november centraal...

Hans Maat
Opinie

We waarschuwen voor dwaalleraren, maar lopen het risico Gods Geest te lasteren

De aandacht voor de Heilige Geest groeit, maar daarmee ook de kritiek op charismatische christenen. Voorgangers worden op sociale media als dwaalleraren bestempeld en waarschuwingen voor de zogenoemde New Apostolic Reformation nemen toe. Hans Maat...

Christie
Podcast

Christie wilde niet meer leven, maar vond nieuwe hoop in God

Na de scheiding van haar ouders belandde Christie in een diepe depressie. Ze worstelde met stemmen, zocht haar toevlucht tot drank en drugs en kreeg te maken met mishandeling en misbruik. Op een bepaald moment wilde ze niet meer verder leven. Toch...

Erik Scherder
Nieuws

Erik Scherder over inclusief onderwijs: "Het is ongelooflijk belangrijk dat alle kinderen mee kunnen doen"

Wat gebeurt er in het brein van een kind als het de kans krijgt om te leren, zich te ontwikkelen en mee te doen? Die vraag stond centraal in de lezing van neuropsycholoog Erik Scherder tijdens het Impactdiner afgelopen dinsdag van SeeYou, rond het...