De psalmen zullen verdwijnen

Column 11 maart 2025 4 minuten Theo de Koning
Theo de Koning
YouTube

Je mag het in sommige kringen bijna niet zeggen: "De psalmen zullen verdwijnen". Dat is bijna vloeken in de kerk. Met enige regelmaat krijg ik de opmerking in gemeenten waar meer wordt gezongen dan alleen psalmen, dat ik toch maar weinig psalmen in mijn liturgie heb staan. En in gemeenten waar uitsluitend psalmen worden gezongen, kan het een lastige vraag zijn als ik voorstel om meer variatie toe te laten.

De eerste vraag is misschien wel: Wat zijn de psalmen en wanneer zingen we die dan wel of niet? Even eerlijk, als je zingt "Hoe lief'lijk hoe vol heilgenot" (Psalm 84:1, berijming 1773) of je zingt "Wat houd ik van Uw huis" (Psalm 84, Opwekking 715), zing je in beide gevallen dezelfde psalm. Het is maar net wat je een psalm noemt. Als ik zeg "De psalmen zullen verdwijnen", is dit eigenlijk nog niet eens wat ik bedoel.

In welke berijmde versie we een psalm zouden moeten zingen is eigenlijk niet eens belangrijk, want ook in het jaar 1773 werden de psalmen niet geschreven. Dat gebeurde namelijk ongeveer 1000 jaar voor Christus. Met andere woorden: De meest gezongen oude psalmberijming werd 2773 jaar nadat de onberijmde psalmen werden geschreven, berijmd. Dus of die versie echt zo heilig is dat het de enige ware moet zijn, is de vraag. Zeker als je bedenkt dat ze is geschreven in een theologisch discutabele periode, namelijk de Verlichting. In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

Nu even over het verdwijnen van de psalmen. Het is natuurlijk fijn dat er liederen zijn die je zo goed kent dat je ze zelfs op je sterfbed zingt. Dat is goed. Overigens, of dat nu een psalm is of een opwekkingslied maakt niet eens zoveel uit. Alleen is de vraag of je dan beseft dat je het op dat moment naar alle waarschijnlijkheid voor de laatste keer zingt. Je kunt je namelijk gerust afvragen of je aan de andere kant, in de eeuwigheid, de psalmen nog zingt. In ieder geval, gezien de diversiteit van eeuwen en eeuwen mensen op aarde, zal niemand daar vechten voor een berijming. Sterker nog, de psalmen zullen verdwijnen. Of denk je dat je daar nog zingt: "O Heer, ontdek mijn levenseind aan mij" (Psalm 39:3, berijming 1773)? Het antwoord is eenvoudig: Natuurlijk niet, want daar word je niet meer ontdekt aan je levenseinde, want daar leef je eeuwig, zonder einde.

Het is zelfs nog maar de vraag of er straks in de eeuwigheid nog enig besef is van de zonde die wij hier deden. In ieder geval zul je er daar niet meer op worden aangeklaagd. Je hoeft dus ook niet meer te zingen: "Twist met mijn twisters, Hemelheer" (Psalm 35:1, berijming 1773), maar ook niet meer "De strijd behoort U toe" (Opwekking 858). Je kunt het hier op aarde nog zo mooi vinden, maar dat zingen we straks echt niet meer. Misschien voelen deze gedachten nu al als een beetje afscheid nemen.

Het heeft ook met iets anders te maken. In de psalmen kom je regelmatig de zin tegen: 'Zing de Heer een nieuw lied'. Vaak heb ik uit horen leggen dat dit dan betekende dat die psalm dat nieuwe lied was. Dat is onzin, want die zin is een opdracht. Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Dat brengt mij dan uiteindelijk bij de overtuiging dat de psalmen zullen verdwijnen. Er breekt namelijk straks een eeuwigheid aan, waar die opdracht blijft bestaan: Zing de Heer een nieuw lied. Als je namelijk even de psalmen loslaat en doorbladert naar het boek Openbaring, ontdek je dat in hoofdstuk 5:9 staat dat de ouderlingen rondom de troon van God een nieuw lied zingen. Waarschijnlijk is dat een lied dat nog gezongen wordt in de tussentijd, tussen hemelvaart en wederkomst. Het gaat daar namelijk over de boekrol die geopend moet worden die alle rampen moet gaan beschrijven. Het is alleen niet de enige keer dat er in de hemelsferen een nieuw lied wordt gezongen. Straks, als het Lam met de honderdvierenveertigduizend uitverkorenen op de berg Sion staat, zingen zij opnieuw een nieuw lied. 

Straks zingen we niet meer de psalmen van hier, omdat die onderdeel zijn van onze gebroken en zondige werkelijkheid. We zingen straks liederen die volmaakte aanbidding vormen. Sommige psalmen en liederen die alleen maar gericht zijn op de glorie van God, die zijn hier misschien een generale repetitie voor straks, maar meer zal het ook niet zijn. Het volmaakte lied straks, zal een nieuw lied zijn, voor God en voor het Lam. En in de tussentijd, waarin wij nu leven, bezingen we elke keer opnieuw Gods goedheid, grootheid, genade en vergeving met psalmen en liederen die onze ervaring met God vertolken.

We zingen straks niet meer: "Op die dag, in de hemel" (Opwekking 818) en ook niet meer "Hij kan, en wil, en zal in nood, zelfs bij het naderen van de dood, volkomen uitkomst geven" (Psalm 68:10, berijming 1773). Daar in de hemel, zal alles nieuw zijn, ook onze aanbidding. Laten we daarom onze berijmingen en liederen niet heilig verklaren maar ons richten op wat komt.

Theo de Koning is theoloog en pastor. Bovenstaand artikel verscheen op zijn website en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om zijn website te bezoeken.
ChristenvervolgingOpvoedenGeloofszekerheidIsraëlDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #18: SGP-Kamerlid Diederik van Dijk over zijn geloof in God
Of beluister op:

Meerartikelen

schotland
Nieuws

Ouderling op je negentiende: kerk in Glasgow geeft jongeren verantwoordelijkheid

Erica Matteo en Luke Anderson zijn pas negentien, maar dragen sinds zondag verantwoordelijkheid als ouderling in hun kerk in Glasgow. De twee werden op 25 oktober bevestigd in Sandyhills Parish Church. Daar ging anderhalf jaar meelopen met de...

Hans van Hoof
Video

In de Rechte Straat ziet belangstelling onder jongeren voor Hervormingsdag afnemen

Vandaag is het 509 jaar geleden dat Maarten Luther zijn 95 stellingen op de kerkdeur in het Duitse Wittenberg spijkerde. Daarmee stelde hij misstanden binnen de Rooms-Katholieke Kerk aan de kaak. Zijn optreden vormde het begin van de Reformatie. Deze...

Westerkerk
Nieuws

Vijf kerken in Veenendaal kleuren wit tijdens Halloween: ‘Angst en dood hebben niet het laatste woord’

Vijf kerken in Veenendaal worden zaterdag 31 oktober wit verlicht als christelijk antwoord op Halloween. De gemeenten willen tegenover de aandacht voor geesten en de dood hun geloof in Jezus Christus zichtbaar maken. „Angst en dood hebben niet het...

Sheri
Nieuws

Egyptische christen opgepakt na kritiek op onderwijs: agenten kwamen als ‘gasmedewerkers’

De Egyptische christen Sherif Wagih Fahmi (41) zit vast nadat hij op Facebook kritiek uitte op islamitische invloeden in het onderwijs. Volgens zijn zus namen veiligheidsagenten hem mee nadat zij zich voordeden als medewerkers van het gasbedrijf....

Podcast De Stem
Podcast

Ex-moslim Joseph Fadelle ontsnapte aan de dood na bekering tot christendom

De Iraakse Joseph Fadelle groeide op in een islamitisch gezin, maar besloot zich te bekeren tot het christendom. Die keuze bracht zijn leven in gevaar. Er werd een fatwa tegen hem uitgesproken en zijn eigen familie lokte hem in de val. In een...

Willem Lingeman
Video

Mag je als christen hertrouwen na overspel? Willem Lingeman antwoordt

Mag een christen scheiden en opnieuw trouwen wanneer zijn of haar partner overspel heeft gepleegd? Veel gelovigen wijzen daarbij op de uitzonderingsregel in Mattheüs 19:9. Willem Lingeman, bekend van het initiatief Verbonden voor het Leven, zet in...

India
Nieuws

Christelijk gezin wil Indiaas dorp verlaten na geweld: "We zullen ons geloof in Christus niet verloochenen"

Het christelijke gezin van Vikas Salam (24) wil het Indiase dorp Bhandardigi verlaten na mishandeling en aanhoudende druk om het geloof op te geven. Liever laat Salam zijn huis en landbouwgrond achter dan dat hij Jezus afzweert. "We zullen ons geloof...

Rob Veenstra-van Amerongen
Persbericht

Christelijk hotel Stadsklooster Dordt viert driejarig bestaan: "God is de eigenaar van deze plek"

Stadsklooster Dordt bestaat op 1 november drie jaar. Het christelijke hotel en restaurant in de historische binnenstad van Dordrecht groeide uit tot een ontmoetingsplek voor toeristen, kerkgroepen en mensen die verdieping zoeken in hun geloof. De...

Meerartikelen

Opwekking
Persbericht

Thema Pinkster­­conferentie 2027 bekend: Eén God. Eén Weg. Eén Thuis. Volg Mij.

Van 13 t/m 17 mei 2027 organiseert Opwekking voor de 57ste keer haar jaarlijkse Pinksterconferentie. Dit jaar is het thema: ‘Eén God. Eén Weg. Eén Thuis. Volg Mij.’ Dat maakte Lourens du Plessis, directeur Inhoud en Inspiratie, dinsdag bekend bij...

Arie de Paauw
Opinie

Is de core business van Jezus ook de onze?

Als het zoeken en redden van verloren mensen de corebusiness van Jezus was, welke plaats krijgt dat dan in het leven van Zijn volgelingen? Die vraag verdient ruimte in onze gemeenten én in ons persoonlijke geloofsleven, betoogt Arie de Paauw,...

Hour of Power
Nieuws

Te gast in Hour of Power zijn Elisa en Reni Krijgsman: ze vieren hun 25-jarig jubileum

Voor Reni en Elisa Krijgsman breekt een nieuwe tijd aan, nu ze hun 25-jarige jubileum vieren. Ze zingen erover: 'Dit is een nieuwe tijd, een nieuwe dag. Een nieuwe kans die je grijpen mag. Het is van jou.' Komende zondag vertellen ze erover op RTL5...

Ds. G. van Roekel
Nieuws

Ds. G. van Roekel (CGK) op 64-jarige leeftijd overleden

Ds. G. van Roekel is gisteren op 64-jarige leeftijd overleden. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. De predikant, verbonden aan de christelijke gereformeerde kerk te Heerde, was ernstig ziek.  Ds. Van Roekel werd op 19 februari 1962 geboren in...

Schoolbus
Nieuws

Christelijk gezin stapt naar rechter: religieuze scholen uitgesloten van schoolgeldsteun

Een christelijk gezin uit de Amerikaanse staat Vermont is naar de rechter gestapt omdat de overheid niet langer wil meebetalen aan het schoolgeld van hun dochter. Zij volgt onderwijs op een katholieke middelbare school. Volgens haar ouders worden...

flavius
Nieuws

Wat schreef Josephus over Jezus’ opstanding? Onderzoek vergelijkt eeuwenoude teksten

Een Joodse geschiedschrijver die geen christen was, maar toch schreef over Jezus en Zijn verschijning na de kruisiging. Een bekende passage van Flavius Josephus roept al eeuwen vragen op. Een nieuwe analyse onderzoekt welke woorden van hemzelf kunnen...

Vlag
Nieuws

Suriname wil 63 mennonieten uitzetten: christelijke gezinnen verliezen rechtszaak

Suriname bereidt de uitzetting voor van 63 mennonieten, onder wie drie baby’s. De christelijke gezinnen behoren tot een geloofstraditie die haar naam dankt aan de Friese kerkhervormer Menno Simons. De politie verwijderde hen deze week uit het...

Amerikaanse kerk
Nieuws

Amerikaanse kerken onder financiële druk: kosten stijgen en giften blijven achter

Steeds meer Amerikaanse kerken hebben moeite om de stijgende kosten bij te benen. De inkomsten uit collectes en giften groeien nauwelijks, terwijl het leven duurder wordt. Uit onderzoek van Lifeway Research onder 1.004 predikanten blijkt dat 54...

Justin Bieber
Nieuws

Justin Bieber zou gezin oud-Hillsongvoorganger na overspel uit huis hebben gezet

Justin Bieber en zijn vrouw Hailey zouden het gezin van voormalig Hillsongvoorganger Carl Lentz binnen 24 uur uit hun appartement in New York hebben gezet. Dat schrijft International Business Times UK. De popartiest had de woning tijdelijk...

Priester
Nieuws

Vermiste priester in Libanon vermoord teruggevonden in eigen woning

De vermiste priester Samir Daou is donderdag dood aangetroffen in een woning die hij bezat in het Libanese dorp Ain Jrain. Zijn familie vond zijn lichaam nadat ze sinds woensdagmiddag geen contact meer met hem hadden kunnen krijgen. Het...

Parlementsgebouw
Nieuws

Canada wil euthanasie bij uitsluitend psychisch lijden definitief verbieden

De Canadese regering wil voorkomen dat mensen euthanasie kunnen krijgen als zij uitsluitend aan een psychische aandoening lijden. Tegelijk wil de regering toestaan dat mensen met een ongeneeslijke ziekte, zoals alzheimer, vooraf toestemming geven...

Oeganda
Nieuws

Acht mannen krijgen doodstraf voor moord op twee Oegandezen die Evangelie verspreidden

Acht mannen in Oeganda hebben de doodstraf gekregen voor de moord op Robert Bagume en Moses Okech. De twee trokken volgens de christelijke nieuwsdienst Morning Star News naar het Victoriameer om onder vissers het Evangelie te delen. Hun voorganger...