De psalmen zullen verdwijnen

Column 11 maart 2025 4 minuten Theo de Koning
Theo de Koning
YouTube

Je mag het in sommige kringen bijna niet zeggen: "De psalmen zullen verdwijnen". Dat is bijna vloeken in de kerk. Met enige regelmaat krijg ik de opmerking in gemeenten waar meer wordt gezongen dan alleen psalmen, dat ik toch maar weinig psalmen in mijn liturgie heb staan. En in gemeenten waar uitsluitend psalmen worden gezongen, kan het een lastige vraag zijn als ik voorstel om meer variatie toe te laten.

De eerste vraag is misschien wel: Wat zijn de psalmen en wanneer zingen we die dan wel of niet? Even eerlijk, als je zingt "Hoe lief'lijk hoe vol heilgenot" (Psalm 84:1, berijming 1773) of je zingt "Wat houd ik van Uw huis" (Psalm 84, Opwekking 715), zing je in beide gevallen dezelfde psalm. Het is maar net wat je een psalm noemt. Als ik zeg "De psalmen zullen verdwijnen", is dit eigenlijk nog niet eens wat ik bedoel.

In welke berijmde versie we een psalm zouden moeten zingen is eigenlijk niet eens belangrijk, want ook in het jaar 1773 werden de psalmen niet geschreven. Dat gebeurde namelijk ongeveer 1000 jaar voor Christus. Met andere woorden: De meest gezongen oude psalmberijming werd 2773 jaar nadat de onberijmde psalmen werden geschreven, berijmd. Dus of die versie echt zo heilig is dat het de enige ware moet zijn, is de vraag. Zeker als je bedenkt dat ze is geschreven in een theologisch discutabele periode, namelijk de Verlichting. In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

Nu even over het verdwijnen van de psalmen. Het is natuurlijk fijn dat er liederen zijn die je zo goed kent dat je ze zelfs op je sterfbed zingt. Dat is goed. Overigens, of dat nu een psalm is of een opwekkingslied maakt niet eens zoveel uit. Alleen is de vraag of je dan beseft dat je het op dat moment naar alle waarschijnlijkheid voor de laatste keer zingt. Je kunt je namelijk gerust afvragen of je aan de andere kant, in de eeuwigheid, de psalmen nog zingt. In ieder geval, gezien de diversiteit van eeuwen en eeuwen mensen op aarde, zal niemand daar vechten voor een berijming. Sterker nog, de psalmen zullen verdwijnen. Of denk je dat je daar nog zingt: "O Heer, ontdek mijn levenseind aan mij" (Psalm 39:3, berijming 1773)? Het antwoord is eenvoudig: Natuurlijk niet, want daar word je niet meer ontdekt aan je levenseinde, want daar leef je eeuwig, zonder einde.

Het is zelfs nog maar de vraag of er straks in de eeuwigheid nog enig besef is van de zonde die wij hier deden. In ieder geval zul je er daar niet meer op worden aangeklaagd. Je hoeft dus ook niet meer te zingen: "Twist met mijn twisters, Hemelheer" (Psalm 35:1, berijming 1773), maar ook niet meer "De strijd behoort U toe" (Opwekking 858). Je kunt het hier op aarde nog zo mooi vinden, maar dat zingen we straks echt niet meer. Misschien voelen deze gedachten nu al als een beetje afscheid nemen.

Het heeft ook met iets anders te maken. In de psalmen kom je regelmatig de zin tegen: 'Zing de Heer een nieuw lied'. Vaak heb ik uit horen leggen dat dit dan betekende dat die psalm dat nieuwe lied was. Dat is onzin, want die zin is een opdracht. Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Dat brengt mij dan uiteindelijk bij de overtuiging dat de psalmen zullen verdwijnen. Er breekt namelijk straks een eeuwigheid aan, waar die opdracht blijft bestaan: Zing de Heer een nieuw lied. Als je namelijk even de psalmen loslaat en doorbladert naar het boek Openbaring, ontdek je dat in hoofdstuk 5:9 staat dat de ouderlingen rondom de troon van God een nieuw lied zingen. Waarschijnlijk is dat een lied dat nog gezongen wordt in de tussentijd, tussen hemelvaart en wederkomst. Het gaat daar namelijk over de boekrol die geopend moet worden die alle rampen moet gaan beschrijven. Het is alleen niet de enige keer dat er in de hemelsferen een nieuw lied wordt gezongen. Straks, als het Lam met de honderdvierenveertigduizend uitverkorenen op de berg Sion staat, zingen zij opnieuw een nieuw lied. 

Straks zingen we niet meer de psalmen van hier, omdat die onderdeel zijn van onze gebroken en zondige werkelijkheid. We zingen straks liederen die volmaakte aanbidding vormen. Sommige psalmen en liederen die alleen maar gericht zijn op de glorie van God, die zijn hier misschien een generale repetitie voor straks, maar meer zal het ook niet zijn. Het volmaakte lied straks, zal een nieuw lied zijn, voor God en voor het Lam. En in de tussentijd, waarin wij nu leven, bezingen we elke keer opnieuw Gods goedheid, grootheid, genade en vergeving met psalmen en liederen die onze ervaring met God vertolken.

We zingen straks niet meer: "Op die dag, in de hemel" (Opwekking 818) en ook niet meer "Hij kan, en wil, en zal in nood, zelfs bij het naderen van de dood, volkomen uitkomst geven" (Psalm 68:10, berijming 1773). Daar in de hemel, zal alles nieuw zijn, ook onze aanbidding. Laten we daarom onze berijmingen en liederen niet heilig verklaren maar ons richten op wat komt.

Theo de Koning is theoloog en pastor. Bovenstaand artikel verscheen op zijn website en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om zijn website te bezoeken.
ChristenvervolgingGeloofszekerheidDuurzaamheidOpvoedenIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #16 Refoweb: al 25 jaar luis in de reformatorische pels
Of beluister op:

Meerartikelen

Diederik van Dijk
Nieuws

SGP-Kamerlid woedend over Hamasverheerlijking in Amsterdam: "Totaal beschamend"

SGP-Kamerlid Diederik van Dijk heeft minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) stevig aan de tand gevoeld over het verheerlijken van Hamas tijdens demonstraties in Amsterdam. Tijdens het vragenuur in de Tweede Kamer op dinsdag uitte hij zijn...

Indi
Nieuws

Omstreden antibekeringswet in India voor rechter: ook vrijwillige bekering onder toezicht

De omstreden antibekeringswet in de Indiase deelstaat Chhattisgarh ligt voor de rechter. Tegenstanders willen dat bepalingen die de geloofskeuze van inwoners onder overheidstoezicht plaatsen, voorlopig buiten werking worden gesteld. Het gerechtshof...

Nepal
Nieuws

24 Zuid-Koreaanse christenen gearresteerd bij Bijbelschool in Nepal

De Nepalese politie heeft 24 Zuid-Koreaanse christenen gearresteerd bij een Bijbelschool in het oosten van het land. Volgens de autoriteiten namen zij deel aan religieuze activiteiten die niet zijn toegestaan met een toeristenvisum. De...

Tienduizenden christenen komen samen in Amerikaans stadion
Nieuws

80.000 christenen komen in stadion samen om God te aanbidden: ‘God was tastbaar aanwezig’

Zo'n tachtigduizend christenen zijn zaterdag samengekomen in het AT&T Stadium in Arlington, Texas, voor een massale gebeds- en aanbiddingsbijeenkomst. Het evenement werd georganiseerd door de Amerikaanse 2819 Church, onder leiding van voorganger...

Ds. W. C. van Slooten
Nieuws

Ds. Van Slooten aanvaardt beroep christelijke gereformeerde kerk Stad en Ommeland (Groningen)

Ds. W. C. van Slooten heeft een beroep aangenomen van de christelijke gereformeerde kerk Stad en Ommeland. De eerder dit jaar in Groningen ontstane kerkelijke gemeente krijgt daarmee voor het eerst een eigen predikant. De predikant was sinds 2020...

Ds. W. L. van der Staaij
Video

CGK-predikant deelt anekdote over jongeman met grote toekomstplannen: "En dan?"

Een opleiding afronden, carrière maken, een gezin stichten en later van de oude dag genieten. Maar wat volgt daarna? Ds. W. L. van der Staaij stond tijdens een preek bij die vraag stil aan de hand van een gesprek tussen een grootvader en zijn...

Lydia
Nieuws

Christelijke hulpverleenster Lydia (30) doodgeschoten bij aanval in Nigeria

De christelijke hulpverleenster Lydia Nwankwo (30) is doodgeschoten toen gewapende mannen het voertuig van haar hulpteam aanvielen in het noordwesten van Nigeria. De vrijwilligster van het Rode Kruis keerde terug van werkzaamheden in moeilijk...

Judith Fanto
Interview

Judith Fanto: "Uit iets heel moeilijks, is iets heel moois voortgekomen"

Ineens was ze er in 2020, schijnbaar uit het niets. Met een plofje landde haar debuutroman Viktor midden in het Nederlands-literaire landschap. Daarna ging het snel: het boek, losjes gebaseerd op haar Joodse familiegeschiedenis, won de Hebban prijs...

Meerartikelen

paus
Nieuws

Paus Leo heeft longkanker: artsen verwijderen deel van rechterlong

Bij paus Leo XIV (71) is longkanker vastgesteld. Artsen verwijderden dinsdag tijdens een operatie in Rome de onderste kwab van zijn rechterlong. Volgens het Vaticaan verliep de ingreep zonder complicaties en is de paus daarna teruggekeerd naar zijn...

Clive Johnston
Nieuws

Predikant krijgt boete van ruim 500 euro na openluchtpreek bij ziekenhuis

De 78-jarige predikant Clive Johnston uit Noord-Ierland heeft een boete van ruim 500 euro gekregen vanwege een preek bij een ziekenhuis. Dat meldt Christian Today. De dienst vond plaats binnen een zogeheten bufferzone. Opvallend is dat Johnston...

Antoine Bodar
Nieuws

Paus benoemt Antoine Bodar (81) tot kapelaan: priester mag zich voortaan monseigneur noemen

De Nederlandse priester Antoine Bodar (81) heeft een bijzondere onderscheiding gekregen van paus Leo XIV. De paus heeft hem benoemd tot zijn kapelaan, een eretitel voor priesters die zich op bijzondere wijze hebben ingezet voor de Rooms-Katholieke...

Maria en Jozef en het baby'tje Jezus
Nieuws

Steeds minder Amerikanen geloven dat Jezus uit de maagd Maria werd geboren

Voor het eerst gelooft minder dan de helft van de Amerikanen dat Jezus uit de maagd Maria is geboren. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het American Bible Society (ABS). Hoewel het geloof in de heilsfeiten onder de Amerikaanse bevolking afneemt,...

Wim Grandia
Video

Openbaring spreekt over ‘spoedig’: hoe kan dat na 2000 jaar?

Veel christenen kennen de woorden uit Openbaring dat gebeurtenissen 'spoedig' moeten plaatsvinden. Maar hoe moeten we die belofte begrijpen als er inmiddels bijna tweeduizend jaar zijn verstreken? In de tweede aflevering van zijn veertigdelige...

John Lennox
Nieuws

John Lennox waarschuwt: AI kan Bijbellezen onder jongeren verdringen

De Britse wiskundige en christelijke apologeet John Lennox waarschuwt dat kunstmatige intelligentie ertoe kan leiden dat vooral jongeren minder gaan lezen. Daardoor dreigt ook het lezen en overdenken van de Bijbel naar de achtergrond te verdwijnen,...

Vrouw
Nieuws

VN-rapporteur: ‘Abortus onder druk is vorm van geweld tegen vrouwen’

Vrouwen die onder druk worden gezet om abortus te plegen, zijn slachtoffer van geweld. Dat stelt Reem Alsalem, speciaal rapporteur van de Verenigde Naties (VN) voor geweld tegen vrouwen en meisjes. In een rapport pleit ze voor betere bescherming...

Doop aan Britse kust
Nieuws

550 mensen gedoopt aan de Engelse kust: 'Ik kan nog steeds niet geloven wat God deed'

Maar liefst 550 mensen hebben zich laten dopen in de koude zee bij het Engelse Bridlington. Dat meldt evangelist Merlin Kraft, die de bijeenkomst organiseerde via zijn sociale mediakanaal BibleLadUK. Mensen kwamen vanuit verschillende delen van het...

Gerry Velema
Opinie

Van abortus naar een sterfplicht: langzaam verschuiven de coulissen

Het is al jaren geleden dat ik wakker werd uit een vreemde droom. Deze kon ik echt niet plaatsen. Ik droomde dat er een wet in ons land werd aangenomen die bepaalde dat elke Nederlander tachtig jaar kreeg om te genieten van het leven. Daarna werd...

Hendrik Jan van der Heiden
Nieuws

Kritiek op verbondsleer GerGem: publicist komt met 95 ideeën over genadeverbond

Mogen gedoopte kinderen vertrouwen op Gods beloften, ook als niet vaststaat dat zij uitverkoren zijn? Die vraag staat centraal in twee nieuwe theologische publicaties van Hendrik Jan van der Heiden. De Apeldoornse publicist heeft 95 ideeën over het...

Ds. N. den Ouden
Nieuws

Nieuwe predikant voor hersteld hervormde gemeente Opheusden: ds. N. den Ouden

De hersteld hervormde gemeente te Opheusden mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. N. den Ouden (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. De predikant volgt in het Gelderse dorp ds. R. van de Kamp op. Van de Kamp is sinds...

Amazon
Nieuws

Christelijke organisatie roept gelovigen op om minder bij Amazon te kopen

Een christelijke organisatie in het Verenigd Koninkrijk roept gelovigen op om minder aankopen te doen bij webwinkel Amazon. Volgens JustMoney Movement (JMM) moeten christenen bewuster nadenken over de gevolgen van hun aankopen. De organisatie maakt...