De psalmen zullen verdwijnen

Column 11 maart 2025 4 minuten Theo de Koning
Theo de Koning
YouTube

Je mag het in sommige kringen bijna niet zeggen: "De psalmen zullen verdwijnen". Dat is bijna vloeken in de kerk. Met enige regelmaat krijg ik de opmerking in gemeenten waar meer wordt gezongen dan alleen psalmen, dat ik toch maar weinig psalmen in mijn liturgie heb staan. En in gemeenten waar uitsluitend psalmen worden gezongen, kan het een lastige vraag zijn als ik voorstel om meer variatie toe te laten.

De eerste vraag is misschien wel: Wat zijn de psalmen en wanneer zingen we die dan wel of niet? Even eerlijk, als je zingt "Hoe lief'lijk hoe vol heilgenot" (Psalm 84:1, berijming 1773) of je zingt "Wat houd ik van Uw huis" (Psalm 84, Opwekking 715), zing je in beide gevallen dezelfde psalm. Het is maar net wat je een psalm noemt. Als ik zeg "De psalmen zullen verdwijnen", is dit eigenlijk nog niet eens wat ik bedoel.

In welke berijmde versie we een psalm zouden moeten zingen is eigenlijk niet eens belangrijk, want ook in het jaar 1773 werden de psalmen niet geschreven. Dat gebeurde namelijk ongeveer 1000 jaar voor Christus. Met andere woorden: De meest gezongen oude psalmberijming werd 2773 jaar nadat de onberijmde psalmen werden geschreven, berijmd. Dus of die versie echt zo heilig is dat het de enige ware moet zijn, is de vraag. Zeker als je bedenkt dat ze is geschreven in een theologisch discutabele periode, namelijk de Verlichting. In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

Nu even over het verdwijnen van de psalmen. Het is natuurlijk fijn dat er liederen zijn die je zo goed kent dat je ze zelfs op je sterfbed zingt. Dat is goed. Overigens, of dat nu een psalm is of een opwekkingslied maakt niet eens zoveel uit. Alleen is de vraag of je dan beseft dat je het op dat moment naar alle waarschijnlijkheid voor de laatste keer zingt. Je kunt je namelijk gerust afvragen of je aan de andere kant, in de eeuwigheid, de psalmen nog zingt. In ieder geval, gezien de diversiteit van eeuwen en eeuwen mensen op aarde, zal niemand daar vechten voor een berijming. Sterker nog, de psalmen zullen verdwijnen. Of denk je dat je daar nog zingt: "O Heer, ontdek mijn levenseind aan mij" (Psalm 39:3, berijming 1773)? Het antwoord is eenvoudig: Natuurlijk niet, want daar word je niet meer ontdekt aan je levenseinde, want daar leef je eeuwig, zonder einde.

Het is zelfs nog maar de vraag of er straks in de eeuwigheid nog enig besef is van de zonde die wij hier deden. In ieder geval zul je er daar niet meer op worden aangeklaagd. Je hoeft dus ook niet meer te zingen: "Twist met mijn twisters, Hemelheer" (Psalm 35:1, berijming 1773), maar ook niet meer "De strijd behoort U toe" (Opwekking 858). Je kunt het hier op aarde nog zo mooi vinden, maar dat zingen we straks echt niet meer. Misschien voelen deze gedachten nu al als een beetje afscheid nemen.

Het heeft ook met iets anders te maken. In de psalmen kom je regelmatig de zin tegen: 'Zing de Heer een nieuw lied'. Vaak heb ik uit horen leggen dat dit dan betekende dat die psalm dat nieuwe lied was. Dat is onzin, want die zin is een opdracht. Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Dat brengt mij dan uiteindelijk bij de overtuiging dat de psalmen zullen verdwijnen. Er breekt namelijk straks een eeuwigheid aan, waar die opdracht blijft bestaan: Zing de Heer een nieuw lied. Als je namelijk even de psalmen loslaat en doorbladert naar het boek Openbaring, ontdek je dat in hoofdstuk 5:9 staat dat de ouderlingen rondom de troon van God een nieuw lied zingen. Waarschijnlijk is dat een lied dat nog gezongen wordt in de tussentijd, tussen hemelvaart en wederkomst. Het gaat daar namelijk over de boekrol die geopend moet worden die alle rampen moet gaan beschrijven. Het is alleen niet de enige keer dat er in de hemelsferen een nieuw lied wordt gezongen. Straks, als het Lam met de honderdvierenveertigduizend uitverkorenen op de berg Sion staat, zingen zij opnieuw een nieuw lied. 

Straks zingen we niet meer de psalmen van hier, omdat die onderdeel zijn van onze gebroken en zondige werkelijkheid. We zingen straks liederen die volmaakte aanbidding vormen. Sommige psalmen en liederen die alleen maar gericht zijn op de glorie van God, die zijn hier misschien een generale repetitie voor straks, maar meer zal het ook niet zijn. Het volmaakte lied straks, zal een nieuw lied zijn, voor God en voor het Lam. En in de tussentijd, waarin wij nu leven, bezingen we elke keer opnieuw Gods goedheid, grootheid, genade en vergeving met psalmen en liederen die onze ervaring met God vertolken.

We zingen straks niet meer: "Op die dag, in de hemel" (Opwekking 818) en ook niet meer "Hij kan, en wil, en zal in nood, zelfs bij het naderen van de dood, volkomen uitkomst geven" (Psalm 68:10, berijming 1773). Daar in de hemel, zal alles nieuw zijn, ook onze aanbidding. Laten we daarom onze berijmingen en liederen niet heilig verklaren maar ons richten op wat komt.

Theo de Koning is theoloog en pastor. Bovenstaand artikel verscheen op zijn website en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om zijn website te bezoeken.
ChristenvervolgingDuurzaamheidGeloofszekerheidOpvoedenIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #18: SGP-Kamerlid Diederik van Dijk over zijn geloof in God
Of beluister op:

Meerartikelen

James Talarico
Nieuws

Amerikaanse politicus haalt David én Jezus aan na verkiezingswinst: ‘Tijd om tafels om te gooien’

De Amerikaanse politicus James Talarico heeft zijn verkiezingsoverwinning in Texas vergeleken met het Bijbelverhaal van David en Goliath. Opmerkelijk genoeg vergeleek hij zijn politieke beweging zelfs met het optreden van de Heere Jezus. Volgens...

Bijbel
Nieuws

Twee derde van Amerikaanse kerkgangers zakt voor Bijbelkennistest

Hoe goed kennen christenen hun Bijbel eigenlijk? Uit onderzoek van Lifeway Research blijkt dat de Bijbelkennis van bijna twee derde van de ondervraagde Amerikaanse kerkgangers onder de maat is. Zo wist minder dan de helft van de ondervraagden dat...

Alternative für Deutschland (AfD)
Nieuws

Duits kerkverband stelt voorwaarden aan AfD-politici die kerkelijk ambt willen bekleden

Mag iemand die actief is voor de Duitse politieke partij AfD ook ambtsdrager zijn? De Evangelische Kerk in Duitsland (EKD) heeft daar nieuwe richtlijnen voor gepubliceerd. AfD-politici en partijbestuurders die een kerkelijk ambt willen vervullen,...

Polen
Nieuws

Poolse bisschoppen willen bemiddelen in politieke crisis en roepen op tot vasten

De Poolse katholieke bisschoppen bieden aan te bemiddelen in de politieke crisis rond het Constitutionele Tribunaal. Dat bevestigde woordvoerder Leszek Gęsiak woensdag tegenover de katholieke nieuwsdienst KAI. De bisschoppen roepen gelovigen...

Trailer The Chosen seizoen 6
Nieuws

Regisseur The Chosen haalt uit naar critici na ophef over blauwe engelen in trailer

Dallas Jenkins, de regisseur van de populaire christelijke serie The Chosen, heeft fel gereageerd op kritiek op het nieuwe seizoen. Vooral de opvallende verschijning van blauwe engelen in een korte trailer zorgt voor discussie. Volgens Jenkins...

paus
Nieuws

Paus Leo XIV ontvangt Bob Dylan en geeft hem een rozenkrans

Paus Leo XIV heeft woensdagmiddag de Amerikaanse zanger Bob Dylan ontvangen in het Apostolisch Paleis in Vaticaanstad. De paus gaf de 85-jarige muzikant een rozenkrans. Dylan overhandigde hem zijn autobiografie Chronicles – Volume 1. Volgens...

Frankrijk
Nieuws

Frankrijk maakt euthanasie en hulp bij zelfdoding vanaf januari mogelijk

Frankrijk maakt hulp bij zelfdoding en euthanasie vanaf januari 2027 mogelijk. Dat bevestigde minister van Volksgezondheid Stéphanie Rist dinsdag op radiozender Franceinfo. De benodigde uitvoeringsbesluiten verschijnen volgens haar op tijd om de...

Museum Amersfoort
Nieuws

Christelijke partijen stellen Kamervragen over afgelaste Joodse bijeenkomsten

SGP en ChristenUnie willen opheldering van het kabinet over het afgelasten van een bijeenkomst van Joodse studenten aan de Universiteit Maastricht en een tentoonstelling over 300 jaar Joodse geschiedenis in Amersfoort. Christelijke Kamerleden...

Meerartikelen

Taybeh
Nieuws

Priester waarschuwt voor vertrek christenen uit Taybeh door geweld van Israëlische kolonisten

De Palestijnse priester Bashar Fawadleh waarschuwt dat het voortbestaan van de christelijke gemeenschap in Taybeh, op de bezette Westelijke Jordaanoever, onder druk staat. Door herhaaldelijke aanvallen van Israëlische kolonisten en beperkingen op...

Pakistan
Nieuws

Pakistaanse rechter vreesde te worden neergeschoten tijdens godslasteringszaak

Een Pakistaanse rechter heeft woensdag tijdens een zitting in Islamabad verteld dat hij bij de behandeling van een godslasteringszaak voor zijn leven vreesde. Sardar Ejaz Ishaq Khan zei dat hij bang was dat iemand de rechtszaal zou binnenkomen en hem...

christenen
Nieuws

Na zestig doden in Ethiopië waarschuwt Open Doors: christelijke dorpen nauwelijks beschermd

Orthodoxe christenen in de Ethiopische regio Oromia leven steeds vaker met geweld en dreiging. Na twee aanvallen in oktober, waarbij volgens hun kerk zeker zestig gelovigen omkwamen, waarschuwt Open Doors voor het gebrek aan bescherming. Onderzoekers...

IZB logo
Nieuws

IZB stelt missionaire training voor twintigers gratis beschikbaar aan gemeenten

Hoe deel je het christelijk geloof in een cultuur waarin iedereen zijn eigen waarheid lijkt te hebben? En hoe leg je uit waarom het Evangelie relevant is? Met de training Twenties-four-seven wil de IZB twintigers helpen om daar in het dagelijks leven...

debat
Nieuws

CU bereid tot samenwerking over belastingplan, SGP houdt vast aan voorwaarden

Het kabinet lijkt met steun van de ChristenUnie, 50PLUS en Groep Markuszower voldoende stemmen te hebben voor het belastingplan in de Tweede Kamer. Maar in de Eerste Kamer ontbreekt die zekerheid nog. Tijdens het debat van woensdagavond koos de...

Ds. Lex Boot - Jurjen ten Brinke - ds. Cees Rentier
Interview

Moeten kerken statushouders opvangen ondanks Wilders' verzet? Drie voorgangers reageren

PVV-leider Geert Wilders wil dat kerken geen gehoor geven aan de oproep om tijdelijk statushouders op te vangen. Desnoods wil hij dit wettelijk verbieden. Dat maakte hij duidelijk in zijn Kamervragen aan de minister van Asiel en Migratie. Gaat...

Judith Fanto
Column

Mijn grootouders werden gered door vreemden: Zou ik hetzelfde durven?

In gedachten heb ik onze hooizolder al verschillende keren opgemeten. Achter de balen een houten schot. Achter dat schot passen twee volwassenen en een kind. Of drie volwassenen die het goed met elkaar kunnen vinden. Dat doe ik niet omdat ik weet dat...

Peter Pilon
Video

Bijbels van steen? Peter Pilon ontwikkelt waterbestendige Bijbel voor zendelingen

Een Bijbel die bestand is tegen tropische regen, vocht en modder. Het klinkt bijna te mooi om waar te zijn, maar drukker Peter Pilon heeft met zijn bedrijf City Bibles een bijzondere uitgave ontwikkeld: een complete Bijbel waarvan de bladzijden...

Jacobs
Column

De directeur van het Amersfoorts Museum moet zich schamen

Opperrabbijn Binyomin Jacobs uit in zijn nieuwste dagboek scherpe kritiek op een museum-directeur die zich heeft teruggetrokken uit het Comité van Aanbeveling voor het 300-jarig bestaan van de Amersfoortse synagoge. Jacobs vindt het onaanvaardbaar...

HVC David
Video

David uit Nigeria overleeft een Fulani-aanval

“Ik hoorde mijn kinderen roepen: papa, papa!” David maakt van dicht bij mee hoe Fulani-herders zijn dorp en zijn gezin aanvallen. Hartverscheurend is zijn verhaal. Voor zijn ogen ziet hij zijn vrouw en eigen kinderen sterven. Alleen zijn dochter en...

Business as Mission
Persbericht

BAM Congres brengt geloof en ondernemerschap samen in Ede

EDE, 3 november 2026 – Volgende week, op donderdag 12 en vrijdag 13 november, vindt in 50|50 Hotel Belmont in Ede de negende editie van het BAM Congres plaats. Onder het motto Build what matters komen ondernemers, investeerders en leiders samen...

The Chosen
Persbericht

New Faith Network over nieuw seizoen The Chosen: 'Pasen valt dit jaar in november'

Terwijl de meeste streamingdiensten zich in november voorbereiden op de kerstperiode, staat bij New Faith Network dit jaar een heel ander verhaal centraal. Op 16 november verschijnt het zesde seizoen van de wereldwijd succesvolle serie The Chosen,...