De psalmen zullen verdwijnen

Column 11 maart 2025 4 minuten Theo de Koning
Theo de Koning
YouTube

Je mag het in sommige kringen bijna niet zeggen: "De psalmen zullen verdwijnen". Dat is bijna vloeken in de kerk. Met enige regelmaat krijg ik de opmerking in gemeenten waar meer wordt gezongen dan alleen psalmen, dat ik toch maar weinig psalmen in mijn liturgie heb staan. En in gemeenten waar uitsluitend psalmen worden gezongen, kan het een lastige vraag zijn als ik voorstel om meer variatie toe te laten.

De eerste vraag is misschien wel: Wat zijn de psalmen en wanneer zingen we die dan wel of niet? Even eerlijk, als je zingt "Hoe lief'lijk hoe vol heilgenot" (Psalm 84:1, berijming 1773) of je zingt "Wat houd ik van Uw huis" (Psalm 84, Opwekking 715), zing je in beide gevallen dezelfde psalm. Het is maar net wat je een psalm noemt. Als ik zeg "De psalmen zullen verdwijnen", is dit eigenlijk nog niet eens wat ik bedoel.

In welke berijmde versie we een psalm zouden moeten zingen is eigenlijk niet eens belangrijk, want ook in het jaar 1773 werden de psalmen niet geschreven. Dat gebeurde namelijk ongeveer 1000 jaar voor Christus. Met andere woorden: De meest gezongen oude psalmberijming werd 2773 jaar nadat de onberijmde psalmen werden geschreven, berijmd. Dus of die versie echt zo heilig is dat het de enige ware moet zijn, is de vraag. Zeker als je bedenkt dat ze is geschreven in een theologisch discutabele periode, namelijk de Verlichting. In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

In ieder geval weet ik zeker dat zowel David, als Asaf, als Jezus en als Paulus, onze oudste berijming nooit hebben gezongen.

Nu even over het verdwijnen van de psalmen. Het is natuurlijk fijn dat er liederen zijn die je zo goed kent dat je ze zelfs op je sterfbed zingt. Dat is goed. Overigens, of dat nu een psalm is of een opwekkingslied maakt niet eens zoveel uit. Alleen is de vraag of je dan beseft dat je het op dat moment naar alle waarschijnlijkheid voor de laatste keer zingt. Je kunt je namelijk gerust afvragen of je aan de andere kant, in de eeuwigheid, de psalmen nog zingt. In ieder geval, gezien de diversiteit van eeuwen en eeuwen mensen op aarde, zal niemand daar vechten voor een berijming. Sterker nog, de psalmen zullen verdwijnen. Of denk je dat je daar nog zingt: "O Heer, ontdek mijn levenseind aan mij" (Psalm 39:3, berijming 1773)? Het antwoord is eenvoudig: Natuurlijk niet, want daar word je niet meer ontdekt aan je levenseinde, want daar leef je eeuwig, zonder einde.

Het is zelfs nog maar de vraag of er straks in de eeuwigheid nog enig besef is van de zonde die wij hier deden. In ieder geval zul je er daar niet meer op worden aangeklaagd. Je hoeft dus ook niet meer te zingen: "Twist met mijn twisters, Hemelheer" (Psalm 35:1, berijming 1773), maar ook niet meer "De strijd behoort U toe" (Opwekking 858). Je kunt het hier op aarde nog zo mooi vinden, maar dat zingen we straks echt niet meer. Misschien voelen deze gedachten nu al als een beetje afscheid nemen.

Het heeft ook met iets anders te maken. In de psalmen kom je regelmatig de zin tegen: 'Zing de Heer een nieuw lied'. Vaak heb ik uit horen leggen dat dit dan betekende dat die psalm dat nieuwe lied was. Dat is onzin, want die zin is een opdracht. Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Het is de opdracht dat we in iedere tijd opnieuw nieuwe liederen maken. Waarom? Omdat wij in onze tijd ervaren wat God doet, vragen nieuwe liederen om dit te bezingen.

Dat brengt mij dan uiteindelijk bij de overtuiging dat de psalmen zullen verdwijnen. Er breekt namelijk straks een eeuwigheid aan, waar die opdracht blijft bestaan: Zing de Heer een nieuw lied. Als je namelijk even de psalmen loslaat en doorbladert naar het boek Openbaring, ontdek je dat in hoofdstuk 5:9 staat dat de ouderlingen rondom de troon van God een nieuw lied zingen. Waarschijnlijk is dat een lied dat nog gezongen wordt in de tussentijd, tussen hemelvaart en wederkomst. Het gaat daar namelijk over de boekrol die geopend moet worden die alle rampen moet gaan beschrijven. Het is alleen niet de enige keer dat er in de hemelsferen een nieuw lied wordt gezongen. Straks, als het Lam met de honderdvierenveertigduizend uitverkorenen op de berg Sion staat, zingen zij opnieuw een nieuw lied. 

Straks zingen we niet meer de psalmen van hier, omdat die onderdeel zijn van onze gebroken en zondige werkelijkheid. We zingen straks liederen die volmaakte aanbidding vormen. Sommige psalmen en liederen die alleen maar gericht zijn op de glorie van God, die zijn hier misschien een generale repetitie voor straks, maar meer zal het ook niet zijn. Het volmaakte lied straks, zal een nieuw lied zijn, voor God en voor het Lam. En in de tussentijd, waarin wij nu leven, bezingen we elke keer opnieuw Gods goedheid, grootheid, genade en vergeving met psalmen en liederen die onze ervaring met God vertolken.

We zingen straks niet meer: "Op die dag, in de hemel" (Opwekking 818) en ook niet meer "Hij kan, en wil, en zal in nood, zelfs bij het naderen van de dood, volkomen uitkomst geven" (Psalm 68:10, berijming 1773). Daar in de hemel, zal alles nieuw zijn, ook onze aanbidding. Laten we daarom onze berijmingen en liederen niet heilig verklaren maar ons richten op wat komt.

Theo de Koning is theoloog en pastor. Bovenstaand artikel verscheen op zijn website en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om zijn website te bezoeken.
ChristenvervolgingGeloofszekerheidIsraëlDuurzaamheidOpvoeden

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #19: Jack van der Tang lag op het randje van de dood
Of beluister op:

Meerartikelen

Congo
Nieuws

Nieuwe aanvallen islamistische terroristen in Oost-Congo: tientallen doden

Islamistische terroristen hebben opnieuw dodelijke aanvallen uitgevoerd in Oost-Congo. In het gebied Mambasa vielen op 10 november volgens International Christian Concern (ICC) 26 doden. Op 12 november volgde een aanval op Mabalako, met vier doden....

Kenia
Nieuws

Vijf christelijke wegenbouwers onder acht doden bij terreuraanslag in Kenia

Bij een terreuraanslag op een wegenbouwteam in het noordoosten van Kenia zijn dinsdag 10 november acht mensen gedood. Onder hen waren volgens International Christian Concern (ICC) vijf christelijke wegenbouwmedewerkers. De politie vermoedt dat...

Kees van helden
Opinie

De splinter en de balk van de pro-gender- en pro-abortusbeweging

In 2021 verscheen het rapport: ‘Tip of the Iceberg – Religious Extremist Funders against Human Rights for Sexuality and Reproductive Health in Europe 2009 - 2018’. Dit rapport is geschreven door een goed gefinancierde lobby-club in Brussel het...

Open doors
Nieuws

Open Doors-dag zaterdag uitverkocht: thuis meekijken kan wel

De Open Doors-dag op zaterdag 14 november in Barneveld is uitverkocht. Zowel voor het middag- als het avondprogramma zijn geen kaarten meer beschikbaar, meldt de organisatie. Belangstellenden kunnen de bijeenkomst wel thuis volgen via een livestream....

zaltbommel
Nieuws

Gemeente Zaltbommel koopt monumentale kerk voor één euro: kerkdiensten blijven

De gemeente Zaltbommel neemt de monumentale Sint-Maartenskerk en kerkgebouw Het Anker voor een symbolisch bedrag van twee euro over van de Protestantse Gemeente Zaltbommel. Dat meldt Omroep Gelderland. De kerkdiensten in de Sint-Maartenskerk...

Abortus
Nieuws

Recordaantal handtekeningen voor NPV-petitie tegen late abortussen

De NPV heeft met haar petitie tegen late abortussen tussen 22 en 24 weken een recordaantal handtekeningen verzameld. Niet eerder werd een petitie van de christelijke patiëntenorganisatie zo vaak ondertekend, schrijft het Nederlands Dagblad. De NPV...

Patrick
Opinie

Onderweg naar het Vaderhuis schrijf ik nog wat artikelen

“Ik ben op weg naar het Vaderhuis en onderweg schrijf ik nog wat moties.” Die woorden van SGP-Kamerlid Diederik van Dijk bleven bij me hangen na ons gesprek voor het Cvandaag-programma Van Hart tot Hart. We spraken uitgebreid over zijn geloof. Over...

Nigeria
Nieuws

Amerikaanse hoorzitting over Nigeria: geweld tegen christenen houdt aan ondanks politieke druk

Een jaar nadat de Verenigde Staten Nigeria opnieuw aanmerkten als land waar de godsdienstvrijheid ernstig wordt geschonden, blijven christelijke gemeenschappen slachtoffer van moord, ontvoering en verdrijving. Dat stond donderdag 12 november centraal...

Meerartikelen

Hans Maat
Opinie

We waarschuwen voor dwaalleraren, maar lopen het risico Gods Geest te belasteren

De aandacht voor de Heilige Geest groeit, maar daarmee ook de kritiek op charismatische christenen. Voorgangers worden op sociale media als dwaalleraren bestempeld en waarschuwingen voor de zogenoemde New Apostolic Reformation nemen toe. Hans Maat...

Christie
Podcast

Christie wilde niet meer leven, maar vond nieuwe hoop in God

Na de scheiding van haar ouders belandde Christie in een diepe depressie. Ze worstelde met stemmen, zocht haar toevlucht tot drank en drugs en kreeg te maken met mishandeling en misbruik. Op een bepaald moment wilde ze niet meer verder leven. Toch...

Erik Scherder
Nieuws

Erik Scherder over inclusief onderwijs: "Het is ongelooflijk belangrijk dat alle kinderen mee kunnen doen"

Wat gebeurt er in het brein van een kind als het de kans krijgt om te leren, zich te ontwikkelen en mee te doen? Die vraag stond centraal in de lezing van neuropsycholoog Erik Scherder tijdens het Impactdiner afgelopen dinsdag van SeeYou, rond het...

Priest
Nieuws

Nigeriaanse priester overvallen en bewusteloos langs de weg achtergelaten

De katholieke priester Peter Kwen heeft een gewelddadige overval in de Nigeriaanse deelstaat Benue overleefd. Gewapende mannen vielen hem op vrijdag 6 november rond middernacht aan op de weg van Makurdi naar Zaki Biam. Ze verwondden hem en lieten hem...

Zwitserland
Nieuws

Zürichse kerkleider verdedigt steun aan moslimprojecten na uitspraken imam tegen Pride

Juist de ophef over een imam die een Pride-optocht een “parade van schande” noemde, toont volgens de Zürichse kerkleider Esther Straub het belang van kerkelijke steun aan moslimprojecten. Die projecten moeten onder meer voorkomen dat moskeeën...

Steven Lawson
Nieuws

Amerikaanse predikant keert mogelijk terug in bediening na jarenlange buitenechtelijke relatie

De bekende Amerikaanse predikant Steven Lawson keert mogelijk terug als gemeentepredikant. Dat schrijft The Christian Post. Volgens de christelijke nieuwswebsite hebben ouderlingen van een kerk in Nashville hem opnieuw geestelijk geschikt...

Stadhuis Belfast
Nieuws

Belfast wil stadhuis op Paaszondag verlichten voor abortus: 'Diep beledigend voor christenen'

Het stadhuis van Belfast wordt volgend jaar op Paaszondag verlicht ter ondersteuning van een internationale campagne die de maatschappelijke acceptatie van abortus wil bevorderen. De gemeenteraad heeft daarmee ingestemd, ondanks bezwaren vanuit...

Egyptre
Nieuws

Verloofde van Egyptische christen oppert gevangenenruil met Nederland: Said riskeert doodstraf

De Australisch-Egyptische verloofde van Said Abdelrazek hoopt dat Nederland hem via een gevangenenruil uit een Egyptische gevangenis kan krijgen. Ze oppert dat in een interview met The Jerusalem Post, gepubliceerd op 9 november. Haar verloofde, die...

John Gray
Nieuws

Voorganger John Gray na verkiezingsnederlaag: 'Amerika is geen christelijke natie'

De bekende Amerikaanse voorganger John Gray vindt dat christenen hun geloof te veel verbinden aan politieke partijen. Na de Republikeinse nederlaag bij de tussentijdse verkiezingen zei hij in een preek tegen zijn kerkelijke gemeente dat Amerika...

Hour of Power - Justus MolenkampHour of Power - Justus Molenkamp
Interview

Justus zocht zijn eigenwaarde in een gespierd lichaam: “Nu weet ik hoe God naar mij kijkt”

Jarenlang zocht Justus zijn geluk in festivals, krachttraining en de aandacht van vrouwen. Maar de rust waarnaar hij verlangde, vond hij daar niet. Inmiddels werkt hij als personal trainer en begeleidt hij mensen via Stichting Ontmoeting. Zijn...

Pro-abortusdemonstranten
Nieuws

Democraten willen na verkiezingswinst in Texas abortusverbod terugdraaien

In de Amerikaanse staat Texas hebben Democratische politici meerdere wetsvoorstellen ingediend om bestaande abortusverboden af te schaffen. Dat meldt The Dallas Express. De voorstellen volgen op de verkiezingen van 3 november, waarbij de Democraten...

Zweden neemt abortus in grondwet op
Nieuws

Zweden neemt abortus in grondwet op: ook christendemocraten stemmen voor

Het Zweedse parlement heeft woensdag definitief besloten abortus grondwettelijk vast te leggen. Ook alle 21 parlementariërs van de christendemocratische partij KD stemden voor, ondanks de ethische bezwaren die binnen die partij leven. De beslissing...