Huiselijk geweld en de rol van de kerk: doorbreek het taboe

Verdieping 12 juli 2024 3 minuten Andries Scherpenzeel
echtscheiding

De kerk heeft een belangrijke rol te spelen in het aanpakken van huiselijk geweld binnen christelijke gezinnen. Het bieden van een veilige ruimte waar slachtoffers terechtkunnen zonder angst voor veroordeling, is een eerste stap. De kerk kan echter nog veel meer doen.

Echtscheiding is een complex en emotioneel geladen proces, dat gepaard kan gaan met huiselijk geweld, helaas ook in christelijke gezinnen. Ambtsdragers binnen de kerkelijke gemeente spelen een cruciale rol in het ondersteunen van mensen die te maken krijgen met deze moeilijke situatie. Het is van groot belang om met lef en moed op te treden, waarbij het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van een veilige ruimte voor slachtoffers centraal staan.

Kindermishandeling
Het doorbreken van het stilzwijgen rond (vermoedens van) huiselijk geweld begint met open communicatie. Een ambtsdrager, de wijkouderling bijvoorbeeld, kan gesprekken op gang brengen door een vertrouwelijke en ondersteunende omgeving te bieden, bijvoorbeeld door te laten merken dat je beschikbaar bent om te luisteren zonder oordeel. Het is essentieel om te begrijpen dat huiselijk geweld niet beperkt blijft tot bepaalde sociale of religieuze groepen; het is van belang deze realiteit onder ogen te zien.

Wanneer een ambtsdrager of contactpersoon vermoedens heeft van huiselijk geweld, is het van belang om lef en moed te tonen door dóór te vragen. Vaak vinden slachtoffers het moeilijk om over hun situatie te praten, uit angst voor oordeel of represailles van de (ex-)partner. Empathie tonen helpt om een 
brug te slaan. Het aannemen van een tegenovergestelde positie kun je het beste vermijden, zowel letterlijk als figuurlijk. Naast slachtoffers staan en begrip 
tonen voor hun pijn en worstelingen, is belangrijk. Vanuit meerzijdige partijdigheid kun je samen (met behulp van de Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling) zoeken naar de stappen die gewenst en nodig zijn, om de veiligheid van de betrokken gezinsleden te garanderen. 

Voorlichting 
Echtscheiding en huiselijk geweld hebben niet alleen impact op de betrokken volwassenen, maar ook op de kinderen in het gezin. Voor een ambtsdrager is het 
van groot belang om alert te zijn op de mogelijke gevolgen voor de kinderen, zoals emotionele trauma’s en gedragsproblemen. 

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk.

Het inschakelen van preventieve hulp op een vroeg moment is cruciaal om verdere schade te voorkomen. Familie of gemeenteleden kunnen een belangrijke rol spelen door te ondersteunen. Ze kunnen bijvoorbeeld de kinderen af en toe opvangen, zodat er voor hen een veilige plek is waar ze tot rust kunnen komen.

Lef tonen
De kerk kan voorlichting en toerusting aanbieden aan haar gemeenteleden over de stappen van de meldcode, zodat er meer bewustzijn ontstaat over huiselijk geweld en de impact ervan op individuen en gezinnen. Om slachtoffers door te verwijzen 
naar passende ondersteuning kan de kerk in veel gevallen samenwerken met professionele hulpverleningsinstanties. Het implementeren van preventieve programma’s, zoals huwelijksbegeleiding en emotionele ondersteuning, kan bijdragen aan het verminderen van spanningen binnen gezinnen.

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk. Voor een ambtsdrager of andere pastoraal betrokkene is het van groot belang om actief betrokken te zijn, lef en moed te tonen in gesprekken en een veilige omgeving te bieden voor slachtoffers. De kerk kan een sleutelrol spelen in het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van concrete ondersteuning aan getroffen gezinnen. Het is een collectieve verantwoordelijkheid om een liefdevolle en ondersteunende gemeenschap te creëren, waarin mensen in tijden van crisis de helpende hand kunnen vinden die ze nodig hebben.

Andries Scherpenzeel is aandachtsfunctionaris huiselijk geweld en coördinator van de minor Aanpak huiselijk geweld op de CHE.

Praatmee

Beluister onze podcast

#402 Patrick & Don Ceder over christenvervolging en politiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. W. L. van der Staaij
Video

CGK-predikant over Bevrijdingsdag: "De kerk heeft er 52 per jaar"

Vandaag viert Nederland Bevrijdingsdag. Op deze dag herdenken we hoe ons land 81 jaar geleden van de nazi's bevrijd werd. CGK-predikant W. L. van der Staaij besteedde afgelopen zondag in zijn preek aandacht aan Bevrijdingsdag. Daarin merkte hij op da

Man mishandelt non
Nieuws

Franse non mishandeld in Jeruzalem, verdachte opgepakt

Bij het Cenakel op de berg Sion in Jeruzalem is vorige week dinsdag een Franse non hardhandig aangevallen en mishandeld. Dat meldt The Times of Israel. De politie wist dezelfde dag nog een 36-jarige man aan te houden.  De aanval vond plaats aan het e

Christelijke bezoeken Israël
Nieuws

Israël wil banden met christenen versterken: duizenden jongeren uitgenodigd

De Israëlische overheid wil de relatie met christenen wereldwijd versterken. Daarom is een nieuw plan aangekondigd om duizenden jonge leiders en influencers uit te nodigen voor een bezoek aan Israël, zo laat All Israel News weten. Het doel van het pr

Nigeria
Nieuws

Aanslagen in Nigeria eisen levens christenen en verwoesten landbouwgrond

Bij aanvallen van gewapend mannen in de Nigeriaanse deelstaat Plateau zijn negen christenen om het leven gekomen. Onder de dodelijke slachtoffers was ook een Nigeriaanse militair. Daarnaast werd in drie dagen tijd meer dan 40 hectare aan landbouwgron

Joe Biden
Nieuws

Rapport van regering-Trump wijst op achterstelling van christenen onder Biden

Christelijke organisaties en pro-life activisten in de Verenigde Staten zijn mogelijk strenger aangepakt door de overheid dan andere groepen. Dat staat in een onlangs verschenen rapport dat door een werkgroep van de Amerikaanse president Donald Trump

Adriaan Melissant
Interview

Na een diepe crisis vond Adriaan Melissant God: “God is nog niet klaar met mij”

Wat begon als een leven vol succes, reizen en snelle kicks, eindigde voor Adriaan Melissant in een diepe crisis. In een interview bij Hour of Power vertelt hij hoe hij van een ogenschijnlijk perfect leven afgleed naar depressie en wanhoop. Eén gebed

Marijn Burkunk
Column

Bevrijding is het grootste geschenk dat God de mensheid geeft

Er leven nog mensen die het meemaakten; Nederland is bezet geweest door een duistere grootmacht. En dat hebben we geweten. We werden gewoon door onze buren gebombardeerd en onder de voet gelopen. De macht en controle over het land werd bruut overgeno

Relatievorming
Persbericht

Avond over relatievorming: ‘Wat vraagt God van je in het zoeken naar een partner?’

Hoe geef je als christen vorm aan relaties in een tijd van datingapps, keuzestress en veranderende normen? Rond die vraag organiseert Bijbels Beraad M/V op 12 mei een thema-avond over relatievorming. Jongeren, ouders en opvoeders worden uitgenodigd o

Meerartikelen

Maarten A. de Jong
Opinie

Bevrijdingsdag: de vrede van Christus of de vrede van de wereld?

Een vrijheidsbijdrage, meer geld naar defensie, de NAVO-norm halen. Maxima en Amalia worden opgeleid tot reservist, misschien ook iets voor u? En zo dendert het maar door in de media, schrijft Maarten A. de Jong. Het lijkt wel of de Nederlandse bevol

Jonathan van der Vlist
Interview

Jonathan van der Vlist: “Mijn homoseksuele gevoelens waren weg”

Hij worstelde jarenlang in stilte met homoseksuele gevoelens, schaamte en verslaving. Als tiener voelde Jonathan van der Vlist* zich eenzaam en onbegrepen, ook in de kerk. Maar een diepgaande ontmoeting met Gods liefde bracht verandering. Cvandaag be

Reza Safa
Getuigenis

Voormalig aanhanger Iraanse regime vindt Jezus: "Mijn zonden zijn vergeven"

Een man die ooit de idealen van de Iraanse revolutie omarmde, getuigt nu wereldwijd van zijn geloof in Jezus Christus. De Iraans-Amerikaanse Reza Safa vertelt in een recent interview hoe een persoonlijke ontmoeting met Jezus zijn leven volledig veran

Mark Buck en Arie Koornneef
Persbericht

KRO-NCRV en Verus bundelen krachten voor geloof in het onderwijs

KRO-NCRV en onderwijsvereniging Verus (voor protestants-christelijk en katholiek onderwijs in Nederland) hebben een convenant ondertekend om samen te werken aan projecten rond levensbeschouwing en maatschappelijke thema’s in het onderwijs. Hiermee wi

Ds. N. W. van den Houten
Nieuws

Hervormde gemeente Bruinisse mag nieuwe dominee verwelkomen: ds. N. W. van den Houten

De hervormde gemeente te Bruinisse (Zeeland) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. N. W. van den Houten (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. De predikant volgt in Bruinisse ds. A. L. Molenaar op. Laatstgenoemde predikant is s

Bekladding Dam
Nieuws

Christelijke politici fel over bekladding Dam: 'Weerzinwekkend'

Christelijke politici reageren fel op de bekladding van het Nationaal Monument op de Dam, vlak voor de Nationale Dodenherdenking. Op sociale media spreken zij hun afschuw uit over de actie, die volgens hen alle grenzen overschrijdt. Het monument werd

manuscript
Nieuws

Bijzondere ontdekking: verloren Bijbelpagina’s uit vroege kerk teruggevonden

Onderzoekers hebben 42 verloren pagina’s teruggevonden van een zeer oud Bijbelhandschrift uit de zesde eeuw. Het gaat om een manuscript met brieven van de apostel Paulus, dat belangrijk is voor het in kaart brengen van de vroege kerk, meldt All Israe

Hans van de Breevaart
Interview

Dordtse kerk zet streep door lezing FVD'er: "Kerk moet geen politiek strijdtoneel worden”

De geplande lezing van Hans van de Breevaart, lijsttrekker van de Dordtse FVD-fractie, in de Trinitatiskapel in Dordrecht gaat niet door. De kerkenraad van de Evangelisch-Lutherse Gemeente zag reden om de bijeenkomst te annuleren. In gesprek met Cvan

Egypte
Nieuws

Egyptische rechtbank weigert Pasen als nationale feestdag te erkennen

Een Egyptische rechtbank heeft een verzoek afgewezen om Pasen als nationale feestdag te erkennen. Deze uitspraak dwingt christenen in het land om een keuze te maken tussen de viering van hun belangrijkste religieuze dag en het risico op burgerlijke,

Brits
Nieuws

Schadevergoeding christelijke kandidaat die werd gediscrimineerd door Britse politieke partij

De Britse Liberaal-Democratische Partij heeft een schadevergoeding van minimaal 250.000 pond (ongeveer 295.000 euro) betaald aan voormalig BBC-journalist David Campanale. Dit gebeurde naar aanleiding van discriminatie op basis van zijn christelijke g

Kenia
Nieuws

Moslimherders vallen christenen in Kenia aan: 7 doden

Bij een gewelddadige aanval op een christelijke boerengemeenschap in Kenia zijn zeven mensen om het leven gekomen. Gewapende islamitische Somalische herders vielen de gemeenschappen binnen en lieten dood en verderf achter. Verschillende gebouwen ging

Indi
Nieuws

Pastor en familie zwaar toegetakeld in India

Een predikant in centraal-India is op 13 april samen met zijn familie aangevallen door twee mannen van een traditionele inheemse gemeenschap. De aanvallers probeerden de familie, die in de staat Chhattisgarh woont, van hun land te verdrijven vanwege