Huiselijk geweld en de rol van de kerk: doorbreek het taboe

Verdieping 12 juli 2024 3 minuten Andries Scherpenzeel
echtscheiding

De kerk heeft een belangrijke rol te spelen in het aanpakken van huiselijk geweld binnen christelijke gezinnen. Het bieden van een veilige ruimte waar slachtoffers terechtkunnen zonder angst voor veroordeling, is een eerste stap. De kerk kan echter nog veel meer doen.

Echtscheiding is een complex en emotioneel geladen proces, dat gepaard kan gaan met huiselijk geweld, helaas ook in christelijke gezinnen. Ambtsdragers binnen de kerkelijke gemeente spelen een cruciale rol in het ondersteunen van mensen die te maken krijgen met deze moeilijke situatie. Het is van groot belang om met lef en moed op te treden, waarbij het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van een veilige ruimte voor slachtoffers centraal staan.

Kindermishandeling
Het doorbreken van het stilzwijgen rond (vermoedens van) huiselijk geweld begint met open communicatie. Een ambtsdrager, de wijkouderling bijvoorbeeld, kan gesprekken op gang brengen door een vertrouwelijke en ondersteunende omgeving te bieden, bijvoorbeeld door te laten merken dat je beschikbaar bent om te luisteren zonder oordeel. Het is essentieel om te begrijpen dat huiselijk geweld niet beperkt blijft tot bepaalde sociale of religieuze groepen; het is van belang deze realiteit onder ogen te zien.

Wanneer een ambtsdrager of contactpersoon vermoedens heeft van huiselijk geweld, is het van belang om lef en moed te tonen door dóór te vragen. Vaak vinden slachtoffers het moeilijk om over hun situatie te praten, uit angst voor oordeel of represailles van de (ex-)partner. Empathie tonen helpt om een 
brug te slaan. Het aannemen van een tegenovergestelde positie kun je het beste vermijden, zowel letterlijk als figuurlijk. Naast slachtoffers staan en begrip 
tonen voor hun pijn en worstelingen, is belangrijk. Vanuit meerzijdige partijdigheid kun je samen (met behulp van de Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling) zoeken naar de stappen die gewenst en nodig zijn, om de veiligheid van de betrokken gezinsleden te garanderen. 

Voorlichting 
Echtscheiding en huiselijk geweld hebben niet alleen impact op de betrokken volwassenen, maar ook op de kinderen in het gezin. Voor een ambtsdrager is het 
van groot belang om alert te zijn op de mogelijke gevolgen voor de kinderen, zoals emotionele trauma’s en gedragsproblemen. 

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk.

Het inschakelen van preventieve hulp op een vroeg moment is cruciaal om verdere schade te voorkomen. Familie of gemeenteleden kunnen een belangrijke rol spelen door te ondersteunen. Ze kunnen bijvoorbeeld de kinderen af en toe opvangen, zodat er voor hen een veilige plek is waar ze tot rust kunnen komen.

Lef tonen
De kerk kan voorlichting en toerusting aanbieden aan haar gemeenteleden over de stappen van de meldcode, zodat er meer bewustzijn ontstaat over huiselijk geweld en de impact ervan op individuen en gezinnen. Om slachtoffers door te verwijzen 
naar passende ondersteuning kan de kerk in veel gevallen samenwerken met professionele hulpverleningsinstanties. Het implementeren van preventieve programma’s, zoals huwelijksbegeleiding en emotionele ondersteuning, kan bijdragen aan het verminderen van spanningen binnen gezinnen.

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk. Voor een ambtsdrager of andere pastoraal betrokkene is het van groot belang om actief betrokken te zijn, lef en moed te tonen in gesprekken en een veilige omgeving te bieden voor slachtoffers. De kerk kan een sleutelrol spelen in het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van concrete ondersteuning aan getroffen gezinnen. Het is een collectieve verantwoordelijkheid om een liefdevolle en ondersteunende gemeenschap te creëren, waarin mensen in tijden van crisis de helpende hand kunnen vinden die ze nodig hebben.

Andries Scherpenzeel is aandachtsfunctionaris huiselijk geweld en coördinator van de minor Aanpak huiselijk geweld op de CHE.

Praatmee

Beluister onze podcast

#402 Patrick & Don Ceder over christenvervolging en politiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Acteur Jim Caviezel en regisseur Mel Gibson
Nieuws

Bekende Jezus-film krijgt vervolg: opnames van ‘The Resurrection of the Christ’ afgerond

De opnames van The Resurrection of the Christ zijn afgerond. De film is het vervolg op de bekende film The Passion of the Christ van regisseur Mel Gibson. De nieuwe productie verschijnt in twee delen in 2027. Dat meldt The Christian Post.  Het eerste

Ds. W. A. Zondag
Video

GerGem-predikant wijst op mensen die voorwaarden aan God stellen voordat ze geloven

"Er zijn mensen die hun heel leven wachten op één specifieke Bijbeltekst. Nee, zeggen onze vaderen, niet één specifieke tekst en ga de Heere daar ook niet op vastpinnen. U moet God niet aan onze voorwaarden gaan binden. Laat de Heere daarin toch vrij

Ds. P. J. Visser
Podcast

Ds. Visser vertelt hoe hij als 11-jarige door een preek op oudejaarsavond geraakt werd

In de D-PODcast over Jezus volgen gaat Mart-Jan van der Maas in gesprek met ds. P. J. (Paul) Visser. Wat betekent het om Jezus te volgen? De Geest werkt door gewone woorden heen, zegt Visser. “Als ik dat niet meer verwacht, kan ik beter iets anders g

Marco Rubio en president Donald Trump
Nieuws

Amerikaanse minister ontmoet paus Leo na hevige botsing met Trump over Iran-oorlog

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio heeft donderdag een bezoek gebracht aan paus Leo in het Vaticaan. Het gesprek vond plaats na weken van spanningen tussen de paus en president Donald Trump over de oorlog met Iran. De relatie

Greg Locke
Nieuws

Amerikaanse predikant beschuldigde tv-evangelisten jarenlang van misbruik en mensenhandel

De Amerikaanse predikant Greg Locke heeft uitspraken over tv-evangelisten Kenneth Copeland en Joel Osteen teruggenomen. Jarenlang beschuldigde hij hen van misbruik, pedofilie en mensenhandel. Nu zegt hij dat hij nooit bewijs in handen heeft gehad. Da

Oeganda
Nieuws

Moslimfamilie in Oeganda hakt handen van man af na bekering tot christendom

In Oeganda is een christelijke bekeerling zwaargewond geraakt nadat zijn islamitische familie hem aanviel. Daarbij werden de handen van de 40-jarige Kalegeya Faruku afgehakt. Morning Star News meldt dat de man zo is toegetakeld omdat hij zich enkele

ZERA worship
Persbericht

ZERA worship brengt live-EP ‘Alles mogelijk’ uit

Vandaag verschijnt de nieuwe EP Alles mogelijk van ZERA worship. De vijf liederen werden live opgenomen tijdens de ZERA Worship Conference op 7 februari, waar honderden zang- en aanbiddingsleiders uit kerken in heel Nederland samenkwamen voor aanbidd

Johann Sebastian Bach
Persbericht

Internationale conferentie verkent sterven in de muziek van Bach

Van 1 tot en met 3 juni organiseert de vakgroep Theologie & Muziek van de Theologische Universiteit Apeldoorn een internationale conferentie over de dood in de muziek van Johann Sebastian Bach. De conferentie draagt de titel “The Art of Dying accordi

Meerartikelen

gezin
Persbericht

SGP organiseert rondetafelgesprek over het gezin

Maandagmiddag 11 mei is er in de Tweede Kamer een bijeenkomst met experts en organisaties over het gezin. SGP-Kamerlid André Flach wil dat de politiek veel meer aandacht krijgt voor gezinsbeleid. “In Den Haag is het gezin een ondergeschoven kindje, t

Stefan Lakhichand
Interview

Stefan Lakhichand: "Veel christenen beperken hun geloof tot de zondag"

“Juist van maandag tot en met zaterdag mogen mensen iets proeven van wie Jezus is.” Dat zegt Stefan Lakhichand, auteur van het boek De wandelende brief. “We zijn geroepen om ambassadeurs van Gods Koninkrijk te zijn in het dagelijks leven.” Volgens he

Mart-Jan van der Maas
Column

We hebben méér geestelijke vaders en moeders nodig

“Mart-Jan”, zeiden ze, “we hebben méér geestelijke vaders en moeders nodig. Mensen die hun leven delen met een ander en er als aan goede vader, of een goede moeder zijn”. Voor mijn recent verschenen boek Doorleefd discipelschap zat ik het afgelopen j

Antoine Bodar
Interview

Antoine Bodar: "Waar ik het meest dankbaar voor ben? De strenge opvoeding"

Als priester Antoine Bodar (1944) een weekje in Nederland is, ontvangt hij ons in zijn woning in Amsterdam voor een geanimeerd gesprek over zijn moeder én zijn vader. "Ze vulden elkaar echt aan. Als ik over de één vertel, moet ik ook over de ander ve

Kerk Montevideo
Nieuws

Katholieke kerk verliest leden wereldwijd, groei zichtbaar bij protestanten

Een nieuw internationaal onderzoek laat zien dat veel mensen wereldwijd van kerk veranderen. Vooral de Rooms-Katholieke Kerk verliest in veel landen leden, terwijl protestantse kerken op sommige plekken juist groeien, zo blijkt uit onderzoek van Pew

Päivi Räsänen
Nieuws

Päivi Räsänen stapt naar Europees Hof na veroordeling om christelijk pamflet

De Finse politica Päivi Räsänen gaat haar veroordeling wegens een kerkelijk pamflet aanvechten bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM). Dat heeft belangenorganisatie ADF International bekendgemaakt. Volgens Räsänen staat met haar zaak

Egypte
Nieuws

Egyptische politie arresteert 16-jarige christelijke jongen uit Zuid-Soedan na kerkdienst

Een 16-jarige Zuid-Soedanese christelijke jongen, genaamd Matiok Santino Matiok, is op 12 april in Egypte opgepakt zonder aanklacht. Familieleden en christelijke belangenbehartigers melden dat dit onderdeel is van een grotere golf arrestaties van imm

Joni Lamb
Nieuws

Oprichter van christelijke televisiezender Daystar op 65-jarige leeftijd overleden

Joni Lamb, oprichter en president van de christelijke televisiezender Daystar, is overleden. Ze werd 65 jaar oud. Daystar maakte donderdag bekend dat Lamb in de vroege ochtend is gestorven. Volgens de televisiezender kampte zij al langere tijd met er

congo
Nieuws

Nieuwe geweldsgolf in Oost-Congo: 24 doden

In het oosten van de Democratische Republiek Congo zijn christenen opnieuw het doelwit geworden van aanvallen door de geallieerde democratische strijdkrachten (ADF). Op 5 mei vonden in Katerrain en Mangambo, dorpen op de grens van de provincies Noord

Clive Johnston
Nieuws

Gepensioneerde predikant schuldig bevonden na openluchtpreek in bufferzone bij ziekenhuis

Een gepensioneerde predikant in Noord-Ierland is schuldig bevonden nadat hij bijna twee jaar geleden bij een ziekenhuis een openluchtpreek hield over Johannes 3 vers 16. Dat meldt Christian Today. Volgens de rechter overtrad de predikant daarmee wetg

Merith Koedood
Video

Merith Koedood vertelt zondag in Hour of Power over haar onvervulde kinderwens

Moederdag is voor veel vrouwen een dag van dankbaarheid, bloemen en gezellig samenzijn. Maar voor vrouwen met een onvervulde kinderwens kan deze dag juist extra confronterend zijn. In Hour of Power vertelt Merith Koedood openhartig over het leven zon

ds. M. Klaassen
Persbericht

Ds. Klaassen wil met nieuw boekje richting geven aan christelijk huwelijk

Bijbels Beraad M/V en KOC presenteren D.V. 12 mei tijdens een thema-avond over relatievorming in het Van Lodenstein College in Barneveld een nieuw boekje over het huwelijk. De uitgave verschijnt als derde deel in de serie Scheppingsorde m/v Vandaag e