Huiselijk geweld en de rol van de kerk: doorbreek het taboe

Verdieping 12 juli 2024 3 minuten Andries Scherpenzeel
echtscheiding

De kerk heeft een belangrijke rol te spelen in het aanpakken van huiselijk geweld binnen christelijke gezinnen. Het bieden van een veilige ruimte waar slachtoffers terechtkunnen zonder angst voor veroordeling, is een eerste stap. De kerk kan echter nog veel meer doen.

Echtscheiding is een complex en emotioneel geladen proces, dat gepaard kan gaan met huiselijk geweld, helaas ook in christelijke gezinnen. Ambtsdragers binnen de kerkelijke gemeente spelen een cruciale rol in het ondersteunen van mensen die te maken krijgen met deze moeilijke situatie. Het is van groot belang om met lef en moed op te treden, waarbij het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van een veilige ruimte voor slachtoffers centraal staan.

Kindermishandeling
Het doorbreken van het stilzwijgen rond (vermoedens van) huiselijk geweld begint met open communicatie. Een ambtsdrager, de wijkouderling bijvoorbeeld, kan gesprekken op gang brengen door een vertrouwelijke en ondersteunende omgeving te bieden, bijvoorbeeld door te laten merken dat je beschikbaar bent om te luisteren zonder oordeel. Het is essentieel om te begrijpen dat huiselijk geweld niet beperkt blijft tot bepaalde sociale of religieuze groepen; het is van belang deze realiteit onder ogen te zien.

Wanneer een ambtsdrager of contactpersoon vermoedens heeft van huiselijk geweld, is het van belang om lef en moed te tonen door dóór te vragen. Vaak vinden slachtoffers het moeilijk om over hun situatie te praten, uit angst voor oordeel of represailles van de (ex-)partner. Empathie tonen helpt om een 
brug te slaan. Het aannemen van een tegenovergestelde positie kun je het beste vermijden, zowel letterlijk als figuurlijk. Naast slachtoffers staan en begrip 
tonen voor hun pijn en worstelingen, is belangrijk. Vanuit meerzijdige partijdigheid kun je samen (met behulp van de Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling) zoeken naar de stappen die gewenst en nodig zijn, om de veiligheid van de betrokken gezinsleden te garanderen. 

Voorlichting 
Echtscheiding en huiselijk geweld hebben niet alleen impact op de betrokken volwassenen, maar ook op de kinderen in het gezin. Voor een ambtsdrager is het 
van groot belang om alert te zijn op de mogelijke gevolgen voor de kinderen, zoals emotionele trauma’s en gedragsproblemen. 

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk.

Het inschakelen van preventieve hulp op een vroeg moment is cruciaal om verdere schade te voorkomen. Familie of gemeenteleden kunnen een belangrijke rol spelen door te ondersteunen. Ze kunnen bijvoorbeeld de kinderen af en toe opvangen, zodat er voor hen een veilige plek is waar ze tot rust kunnen komen.

Lef tonen
De kerk kan voorlichting en toerusting aanbieden aan haar gemeenteleden over de stappen van de meldcode, zodat er meer bewustzijn ontstaat over huiselijk geweld en de impact ervan op individuen en gezinnen. Om slachtoffers door te verwijzen 
naar passende ondersteuning kan de kerk in veel gevallen samenwerken met professionele hulpverleningsinstanties. Het implementeren van preventieve programma’s, zoals huwelijksbegeleiding en emotionele ondersteuning, kan bijdragen aan het verminderen van spanningen binnen gezinnen.

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk. Voor een ambtsdrager of andere pastoraal betrokkene is het van groot belang om actief betrokken te zijn, lef en moed te tonen in gesprekken en een veilige omgeving te bieden voor slachtoffers. De kerk kan een sleutelrol spelen in het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van concrete ondersteuning aan getroffen gezinnen. Het is een collectieve verantwoordelijkheid om een liefdevolle en ondersteunende gemeenschap te creëren, waarin mensen in tijden van crisis de helpende hand kunnen vinden die ze nodig hebben.

Andries Scherpenzeel is aandachtsfunctionaris huiselijk geweld en coördinator van de minor Aanpak huiselijk geweld op de CHE.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #14: Is de hemel het einddoel? In gesprek met Sebastiaan
Of beluister op:

Meerartikelen

Bijbel
Nieuws

Onderzoek: praktiserende christenen hebben minder moeite met vergeven

Praktiserende christenen hebben minder moeite om anderen én zichzelf te vergeven dan christenen die minder betrokken zijn bij hun geloof. Dat blijkt uit nieuw Amerikaans onderzoek. Vooral bij het vergeven van anderen zijn de verschillen groot. Van de...

indi
Nieuws

Rechtszaak tegen Indiase wet die evangelisatie en gebedsgenezing bedreigt

De nieuwe anti-bekeringswet in de Indiase deelstaat Maharashtra is voor de rechter aangevochten. Volgens de indiener zijn verschillende bepalingen zo ruim geformuleerd dat ook evangelisatie, christelijk hulpwerk en spreken over goddelijke genezing...

Ds. J. Koppelaar
Video

Ds. Koppelaar over bekering: "Loop je bij Hem weg of loop je naar Hem toe?"

Wat betekent de Bijbelse oproep tot bekering? Ds. J. Koppelaar (HHK) preekte onlangs vanuit Lukas 13 over Gods oordelen, de genadetijd en de noodzaak om tot Christus te gaan. Daarbij stond hij ook stil bij vragen rond geloof als gave van God,...

Jessica Bates
Nieuws

Christelijke moeder botst met Amerikaanse staat over gender: nu mag ze toch adopteren

Een christelijke moeder uit de Amerikaanse staat Oregon mag opnieuw proberen kinderen uit de pleegzorg te adopteren. Haar aanvraag werd eerder afgewezen omdat ze niet kon instemmen met bepaalde regels rond genderidentiteit. Na een jarenlange...

christenen
Nieuws

Gevangen christenen in China verliezen tientallen kilo’s door slechte omstandigheden

De families van acht gevangengenomen leden en leiders van de Chinese Zion Church maken zich grote zorgen over hun gezondheid. Door gebrekkig voedsel, overvolle cellen en onvoldoende medische zorg zouden meerdere christenen sterk zijn vermagerd. De...

Zweden vlag
Positief nieuws

Geloof in Jezus groeit onder Zweedse jongeren: "Ze hongeren naar Gods Woord"

In Zweden lijkt onder jongeren een opvallende nieuwe belangstelling voor het christelijk geloof te ontstaan. Kerkleiders spreken zelfs over een geestelijke opleving. Na tientallen jaren van ontkerkelijking zoeken steeds meer jonge Zweden naar God, de...

pakistan
Nieuws

Kerken Pakistan verzetten zich tegen nieuwe huwelijkswet: ‘Nooit onze toestemming gegeven’

Een wetsvoorstel dat christelijke huwelijken en echtscheidingen in de Pakistaanse provincie Sindh opnieuw moet regelen, leidt tot onrust onder kerkleiders. De initiatiefnemer zegt verschillende kerkgenootschappen te hebben geraadpleegd, maar de...

Hilbert Steen Redeker
Column

Eens als de bazuinen klinken: Gods uitnodiging klinkt vandaag al

Wat blijft er over wanneer de bazuin klinkt en ieder mens zich voor God moet verantwoorden? Voor Hilbert Steen Redeker brengt een lied uit zijn jeugd die vraag dichtbij. Niet om angst aan te jagen, maar om stil te staan bij wat uiteindelijk werkelijk...

Meerartikelen

Stoffer
Nieuws

Zes opvallende momenten van CU en SGP tijdens de eerste dag van de APB

De Tweede Kamer debatteerde woensdag tijdens de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen (APB) over de plannen van het kabinet voor het komende jaar. Ook ChristenUnie en SGP lieten daarbij nadrukkelijk van zich horen. Tijdens...

Bikker
Nieuws

Woorden van Jezus, sterke gezinnen en bescherming van leven: dit was de bijdrage van Mirjam Bikker

ChristenUnie-leider Mirjam Bikker heeft tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen opgeroepen om Nederland weer als een gezamenlijk huis te zien. Zij opende haar bijdrage met woorden van Jezus uit het Marcus-evangelie: een huis dat tegen zichzelf...

Stoffer
Nieuws

Gouden beelden, oprukkende islamisering en Jezus' kruis: dit was de bijdrage van Chris Stoffer

SGP-leider Chris Stoffer heeft tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen gewaarschuwd voor moderne afgoden en leiders die zich bijna als messias presenteren. In plaats daarvan wees hij in zijn betoog naar Jezus en sprak hij de hoop uit dat...

parlement
Column

VGS en VBSO reageren op kabinetsplannen: Rust bij God te vinden in onrustige wereld

‘Het is volkomen logisch dat mensen zich afvragen: in welke wereld groeien mijn kinderen en kleinkinderen op’, zei koning Willem-Alexander op Prinsjesdag in zijn Troonrede. Hij wees daarbij op de wereldwijde onrust en onveiligheid. Het kabinet wil...

Israël Producten Centrum
Nieuws

Israël Producten Centrum gaat in hoger beroep tegen handelsverbod

Het Israël Producten Centrum (IPC), dat nauw verbonden is aan Christenen voor Israël, gaat in hoger beroep tegen de uitspraak in het kort geding over het aanstaande handelsverbod voor producten uit Israëlische nederzettingen. De rechtbank Den Haag...

koffer
Nieuws

Dorcas over plannen kabinet: Waardevolle stap in de juiste richting

Dinsdag presenteerde kabinet-Jetten de Miljoenennota. De christelijke hulporganisatie Dorcas is blij met de plannen. 'Er staat goed nieuws in voor mensen die wereldwijd geraakt worden door extreme armoede, uitsluiting en geweld', schrijft men in...

Ds. M. Messemaker
Video

Ds. Messemaker: "Wie Gods belofte serieus neemt, wacht niet passief af"

Rebekka is onvruchtbaar, terwijl zij en haar man Izak er zeer naar verlangen ouders te worden. Toch draait hun nood niet alleen om hun kinderloosheid: God heeft ook een belofte gegeven. In zijn preek staat ds. M. Messemaker stil bij de manier...

China
Nieuws

Chinese voorganger vrijgelaten na jarenlange vervolging en gevangenschap

De Chinese voorganger Lian Xuliang is vrijgelaten en naar huis teruggekeerd. Hij werd vervolgd vanwege zijn betrokkenheid bij een niet-geregistreerde huiskerk en zou tijdens zijn gevangenschap ernstig zijn mishandeld. Lian is voorganger van de Church...

Nigeri
Nieuws

Zeven christenen en zes agenten gedood bij aanvallen in Nigeria

Zeven christenen en zes politieagenten zijn binnen enkele dagen gedood bij twee aanvallen rond de gemeenschap Ayilamo in de Nigeriaanse staat Benue. Volgens lokale bewoners zijn de daders islamitische Fulani-herders. Een ooggetuige zegt dat de...

stadsmuur
Nieuws

Man krijgt voorwaardelijke celstraf na intimiderende boodschap aan christelijk parlementslid

Een 55-jarige man uit het Engelse York heeft een voorwaardelijke gevangenisstraf gekregen nadat hij een vlag had opgehangen met een boodschap gericht aan Labour-parlementslid Rachael Maskell. De christelijke politica verklaarde dat het incident...

Kirk
Nieuws

Standbeeld Charlie Kirk beklad: naam van Jezus doorgestreept en ‘Satan’ aangebracht

Een pas onthuld standbeeld van de vermoorde christelijke activist Charlie Kirk is met rode verf beklad. Ook werd op een herdenkingsbord de naam van Jezus doorgestreept en het woord ‘Satan’ aangebracht. Het ruim twee meter hoge bronzen beeld staat bij...

Oscar Lohuis
Nieuws

Oscar Lohuis roept christenen op naar Israëlmanifestatie te komen

Predikant Oscar Lohuis roept christenen op om donderdagavond naar De Dam in Amsterdam te komen voor een landelijke Israëlmanifestatie. Hij maakt zich grote zorgen over de toename van antisemitisme in Nederland en vindt dat christenen daar niet over...