Huiselijk geweld en de rol van de kerk: doorbreek het taboe

Verdieping 12 juli 2024 3 minuten Andries Scherpenzeel
echtscheiding

De kerk heeft een belangrijke rol te spelen in het aanpakken van huiselijk geweld binnen christelijke gezinnen. Het bieden van een veilige ruimte waar slachtoffers terechtkunnen zonder angst voor veroordeling, is een eerste stap. De kerk kan echter nog veel meer doen.

Echtscheiding is een complex en emotioneel geladen proces, dat gepaard kan gaan met huiselijk geweld, helaas ook in christelijke gezinnen. Ambtsdragers binnen de kerkelijke gemeente spelen een cruciale rol in het ondersteunen van mensen die te maken krijgen met deze moeilijke situatie. Het is van groot belang om met lef en moed op te treden, waarbij het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van een veilige ruimte voor slachtoffers centraal staan.

Kindermishandeling
Het doorbreken van het stilzwijgen rond (vermoedens van) huiselijk geweld begint met open communicatie. Een ambtsdrager, de wijkouderling bijvoorbeeld, kan gesprekken op gang brengen door een vertrouwelijke en ondersteunende omgeving te bieden, bijvoorbeeld door te laten merken dat je beschikbaar bent om te luisteren zonder oordeel. Het is essentieel om te begrijpen dat huiselijk geweld niet beperkt blijft tot bepaalde sociale of religieuze groepen; het is van belang deze realiteit onder ogen te zien.

Wanneer een ambtsdrager of contactpersoon vermoedens heeft van huiselijk geweld, is het van belang om lef en moed te tonen door dóór te vragen. Vaak vinden slachtoffers het moeilijk om over hun situatie te praten, uit angst voor oordeel of represailles van de (ex-)partner. Empathie tonen helpt om een 
brug te slaan. Het aannemen van een tegenovergestelde positie kun je het beste vermijden, zowel letterlijk als figuurlijk. Naast slachtoffers staan en begrip 
tonen voor hun pijn en worstelingen, is belangrijk. Vanuit meerzijdige partijdigheid kun je samen (met behulp van de Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling) zoeken naar de stappen die gewenst en nodig zijn, om de veiligheid van de betrokken gezinsleden te garanderen. 

Voorlichting 
Echtscheiding en huiselijk geweld hebben niet alleen impact op de betrokken volwassenen, maar ook op de kinderen in het gezin. Voor een ambtsdrager is het 
van groot belang om alert te zijn op de mogelijke gevolgen voor de kinderen, zoals emotionele trauma’s en gedragsproblemen. 

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk.

Het inschakelen van preventieve hulp op een vroeg moment is cruciaal om verdere schade te voorkomen. Familie of gemeenteleden kunnen een belangrijke rol spelen door te ondersteunen. Ze kunnen bijvoorbeeld de kinderen af en toe opvangen, zodat er voor hen een veilige plek is waar ze tot rust kunnen komen.

Lef tonen
De kerk kan voorlichting en toerusting aanbieden aan haar gemeenteleden over de stappen van de meldcode, zodat er meer bewustzijn ontstaat over huiselijk geweld en de impact ervan op individuen en gezinnen. Om slachtoffers door te verwijzen 
naar passende ondersteuning kan de kerk in veel gevallen samenwerken met professionele hulpverleningsinstanties. Het implementeren van preventieve programma’s, zoals huwelijksbegeleiding en emotionele ondersteuning, kan bijdragen aan het verminderen van spanningen binnen gezinnen.

Huiselijk geweld bij echtscheiding is een ernstige kwestie, die niet genegeerd mag worden, zelfs niet binnen de kerk. Voor een ambtsdrager of andere pastoraal betrokkene is het van groot belang om actief betrokken te zijn, lef en moed te tonen in gesprekken en een veilige omgeving te bieden voor slachtoffers. De kerk kan een sleutelrol spelen in het doorbreken van het taboe rond huiselijk geweld en het bieden van concrete ondersteuning aan getroffen gezinnen. Het is een collectieve verantwoordelijkheid om een liefdevolle en ondersteunende gemeenschap te creëren, waarin mensen in tijden van crisis de helpende hand kunnen vinden die ze nodig hebben.

Andries Scherpenzeel is aandachtsfunctionaris huiselijk geweld en coördinator van de minor Aanpak huiselijk geweld op de CHE.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #15 Richard Groenenboom over aanbidding in tijden van strijd en pijn
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. K. H. Bogerd
Persbericht

Mattheüsevangelie uitgelegd en toegepast tijdens Winter Bijbeluren in Jaarsveld

Schatgraven in het Bijbelboek Mattheüs. Dat is de insteek van de Winter Bijbeluren in Jaarsveld. Ds. K. H. (Karel) Bogerd verzorgt opnieuw een aantal Winter Bijbeluren. Ds. Bogerd kreeg in de Friese Wouden bekendheid als Bijbeluitlegger tijdens...

Pakistan
Nieuws

Nieuwe hoop voor familie ontvoerd christelijk meisje in Pakistan: zaak tegen verdachte heropend

De familie van het christelijke meisje Maria Shahbaz krijgt opnieuw de kans om haar vermeende ontvoerder strafrechtelijk te laten vervolgen. Het gerechtshof in Lahore heeft donderdag bevolen de eerder geschrapte politiezaak te herstellen. De...

Jetten
Nieuws

Telegraaf-columnist haalt uit naar premier Jetten: 'Christenen treiteren'

Telegraaf-columnist Nausicaa Marbe heeft hard uitgehaald naar minister-president Rob Jetten. Volgens haar is er een duidelijk verschil in de wijze waarop de premier met christenen en met moslims omgaat, zo betoogt ze in haar meest recente column....

Havana
Nieuws

Christelijke influencer op Cuba veroordeeld na filmen veiligheidsagent

De 21-jarige christelijke influencer Anna Sofía Benítez Silvente is samen met haar moeder veroordeeld door een rechtbank in Havana. De twee filmden een Cubaanse veiligheidsagent die bij hun woning langskwam en plaatsten de beelden online. Dat meldt...

BIsschop
Nieuws

Activisten melden oud-SGP-Kamerlid Bisschop bij opsporingsdienst na aankoop Israëlische wijn

Activisten die oproepen tot een boycot van Israël hebben oud-SGP-Kamerlid Roelof Bisschop gemeld bij de fiscale opsporingsdienst. Hij kocht bewust Israëlische wijn uit protest tegen het nieuwe handelsverbod. De wijn komt volgens de producent echter...

Franklin Graham
Nieuws

Franklin Graham roept duizenden mensen op tot bekering: "Kom nu het nog kan"

De Amerikaanse evangelist Franklin Graham heeft zaterdagavond duizenden mensen in Manchester opgeroepen zich tot Jezus Christus te bekeren. Aan de hand van het Bijbelse verhaal over Lot en Sodom sprak hij over zonde, bekering en Gods naderend...

Ds. A. C. Borsje
Video

De scheidslijn tussen behouden worden en verloren gaan: hervormde predikant legt uit

De scheidslijn tussen behouden worden en verloren gaan loopt dwars door het Nederlandse volk, kerkelijke gemeenten, families en zelfs huwelijken heen. Dat zei ds. A. C. Borsje, hervormd predikant in Wierden, in een preek. Volgens hem is daarbij één...

Ds. M. Maas
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Lunteren: ds. M. Maas

De hervormde gemeente te Lunteren (Wijk 2) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. M. Maas (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. De predikant wordt in Lunteren een directe collega van ds. B. Jongeneel. Begin dit jaar is er in...

Meerartikelen

Peter en Guido
Video

Als God liefde is, waarom is er dan zoveel ellende in de wereld? Peter en Guido in gesprek

Als God goed en liefdevol is, waarom laat Hij dan zoveel ellende toe? En hoe kan een goede God mensen naar de hel sturen? Die indringende vragen staan centraal in de vierde aflevering van de podcastserie Waarom zou ik in GodsNaam geloven? Peter en...

Joost Eerdmans / André Flach
Nieuws

SGP en JA21 willen einde aan versterkte islamitische gebedsoproep

“Ik getuig dat er geen godheid is dan Allah”, dit klinkt met groot volume in het Arabisch over steeds meer Nederlandse straten. SGP en JA21 vinden het onwenselijk dat de islam hiermee een veel dominantere plek in de publieke ruimte opeist dan...

Tini Hazenoot en Marcel van Dongen
Interview

“Nooit meer is nu”: Stichting roept christenen op naast Joden te staan

Joodse kinderen die extra beveiligd naar school gaan, gezinnen die zich onveiliger voelen en Joden die steeds vaker geconfronteerd worden met vijandigheid. Initiatiefnemer Tini Hazenoot (links op de foto) en penningmeester Marcel van Dongen (rechts...

Jacoline van Rijn
Opinie

Christelijk rentmeesterschap stopt niet bij onze bankrekening

Micha Nederland roept kerken op om bij ING aan te kloppen. De bank zou volgens de christelijke organisatie geen nieuwe olie- en gasvelden meer moeten faciliteren met investeringen. Kerken kunnen daarom een open brief ondertekenen en gemeenteleden...

Geert de Korte
Column

Hoe blijf je christen als geweld het laatste woord lijkt te hebben?

Hoe leef je als christen in een land dat verscheurd wordt door oorlog en geweld? Het is makkelijk, zelfs verleidelijk, om cynisch en bitter te worden, om een kant te kiezen en mee te doen in het verbale geweld als het gaat om Israël-Palestina....

Jaap-Jan
Video

Boer Jaap-Jan zag zending als ‘hoogst haalbare’, maar ontdekte roeping op boerderij

Lange tijd dacht boer Jaap-Jan dat een christen die God werkelijk wilde volgen eigenlijk de zending in moest. Daarom legde hij zijn geliefde boerderij in gebed voor God neer. Uiteindelijk kwam hij tot een andere overtuiging: zijn plek is op het...

Gebroken kruis
Nieuws

Oorlog en digitale surveillance bemoeilijken strijd tegen christenvervolging

Oorlogen en toenemende digitale surveillance maken het steeds moeilijker om vervolgde christenen te helpen. Daarvoor waarschuwden deskundigen tijdens een internationale bijeenkomst in Dallas, schrijft de Christian Post. Ze pleitten voor meer...

De gevangenen na hun doop
Positief nieuws

Tientallen gevangenen laten zich dopen in Amerikaanse gevangenis: "Benader ze als mensen"

In een gevangenis in de Amerikaanse staat Florida laten tientallen gedetineerden zich dopen. Alleen al in juli werden 70 gevangenen gedoopt in de Walton County Jail. Volgens voorganger Jonathan King, die als vrijwillig gevangenispredikant betrokken...

Ds. G. van Zanden
Video

Ds. Van Zanden over de roeping van Amos: "Een boer die moet gaan preken"

In de dagen van de profeet Amos gaat het goed met Israël. De economie floreert, tegenstanders zijn verslagen en er ontstaat rijkdom. Maar dan roept de Heere de profeet Amos om in Israël een woord te spreken. Niet ter bemoediging of vertroosting, maar...

Ds. P. den Ouden
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente te Spijk beroept ds. P. den Ouden

De hersteld hervormde gemeente te Spijk (Dorpskerk) heeft een beroep uitgebracht op ds. P. den Ouden (foto). De predikant moet daar ds. M. W. Muilwijk opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in 2017 naar Aalst. In deze plaats is Muilwijk overigens...

Wilma Veen
Persbericht

Eerste ‘Ik Wonder Jou Dag’ binnen één dag uitverkocht:

Het eerste live-evenement rond Ik Wonder Jou, de dagelijkse bemoediging van schrijfster en kunstenares Wilma Veen, was binnen één dag uitverkocht. Op 23 januari 2027 komen lezers voor het eerst samen in Barneveld. Voor Veen krijgt die ontmoeting...

Yohanes Tewodros en Torben Søndergaard
Persbericht

Kingdom Weekend in Huizen richt zich op leven als discipel van Jezus

Van vrijdag 30 oktober tot en met zondag 1 november vindt in Celebration Church Huizen het Kingdom Weekend plaats. Tijdens het driedaagse evenement staan onderwijs, aanbidding, gebed en praktische toerusting centraal. De organisatie wil christenen...