Van worshiphit tot EK-knaller: heiligschennis?

Column 1 juli 2024 3 minuten Marijn Vlasblom
Marijn Vlasblom
ANP

Eens in de zoveel jaar komt er in evangelisch Nederland een ware worshiphit voorbij. Zo’n lied dat in je hoofd blijft zitten en binnen no-time in menig evangelische kerk wordt gezongen. Vaak al vóór er een opwekkingsnummer aan te koppelen is. Ik herinner me de tijden dat Michael W. Smit’s ‘You Are Holy’ (U bent heilig) en later Eline’s Jezus Overwinnaar tot het standaardrepertoire van vrijwel iedere kerkband behoorde. “Dit is er weer zo een!”, denk ik dan. 

Afgelopen half jaar doet Elevation Worship met Brandon Lake goede zaken met het nummer Praise. Wie kent ‘m niet? “Let everything, that has breath, praise the Lord!” met bijbehorend drumriedeltje. Onze eigen kerk zong het talloze keren, maar als gastspreker in andere kerken kom ik het de laatste tijd veel tegen in andere kerken. Dit is er dus weer zo een! 

Groot was dan ook mijn verbazing toen ik vorige week via de christelijke media werd gewezen op een WK-hit, gebaseerd op dezelfde melodie. Partyband ‘Lawineboys’ pakt nogal schaamteloos de melodie van Praise, en bezingt ons Nederland in het licht van het Europees Kampioenschap voetbal.

Beluister het lied van de Lawineboys:

Los van de rechtenkwestie, de lyrics en de vraag rondom originaliteit, zit ik me af te vragen wat je daar nou als gelovige van mag denken… Een aantal geloofsgenoten was er als de kippen bij om in diverse socials de schare voetbalfans te wijzen op het origineel van Brandon Lake. Velen gaan een stap verder en vinden het oneerbiedig of ronduit schandalig dat met een melodie, bedoeld als aanbidding voor onze God, ineens een heel andere heer wordt bezongen. De hemelse Vader wordt daar toch ineens vervangen door het vaderland… Voor die reactie is veel te zeggen, maar ik krijg er de afgelopen dagen ook drie andere gedachten bij:

Laten we eerlijk zijn over de wisselwerking tussen worship en seculiere muziek. Zo heilig zijn onze melodiën misschien niet.

Als eerste is een groot deel van onze muzikale traditie ontstaan vanuit een aanhaken bij de seculiere liedcultuur. Johannes de Heer gebruikte al liederen uit de dorpscafés en stadskroegen en kroeg en voorzag die van een religieuze lading, eigenlijk dus de omgekeerde beweging. Hedendaagse worship leunt grotendeels op bredere muzikale ontwikkelingen uit de maatschappij. Waar opwekkingsliederen in de jaren ’80 en ’90 per definitie leunde op de dwarsfluit, klinken allerlei invloeden van trance/edm door in de nieuwste liederen. En je maakt mij niet wijs dat ik de eerste ben die de invloed van ‘Go West’ van de Pet Shop Boys (of de voetbalvariant ‘’t Is stil aan de overkant’) duidelijk terug hoor in het refrein van ‘Breng dank aan de eeuwige’ (Opwekking 331). Overigens kon dat ook weleens andersom zijn: Go West kwam één jaar na het originele worshiplied uit… Maar laten we eerlijk zijn over de wisselwerking tussen worship en seculiere muziek. Zo heilig zijn onze melodiën misschien niet.

Als tweede ontdekte ik dat Praise met andere tekst ook een totaal andere lading krijgt. Zonder worship-lading kan de muzikale lijn blijkbaar ook prima doorgaan als ordinaire kermismelodie. Ik betrapte mezelf op de gedachte dat misschien wel veel van de melodieën die wij als ‘heilig’ beschouwen, het op menig volksfeest prima zouden doen. Zo heb ik ooit iemand uit een volkswijk in onze kerk horen zeggen, dat de muziek wel sterk leek op die van een kroeg, en het was handig dat we de karaoke (beamer) deden! Het lijkt me geweldig dat binnenkort mensen de kerk binnenkomen en bij Praise denken: ‘Joh, die ken ik!’ en dan op andere manier naar de inhoud gaan kijken. Kortom: misschien zijn onze worshipmelodieën zelf niet heilig, maar is het de context die waarde en lading geeft aan de inhoud.

Tot slot kunnen we denk ik veilig constateren dat we als kerk in allerlei opzichten vaak stevig op de maatschappelijke tendensen en de tijdgeest achterlopen. Vandaag vier ik dan maar even dat we blijkbaar af en toe ook eens ergens in voorop gaan.

Marijn Vlasblom is docent aan het Baptisten Seminarium en Coördinator Begrijpend Leven. De blog is afkomstig van Unie-ABC, een netwerk van baptisten- en CAMA-kerken.

ChristenvervolgingDuurzaamheidOpvoedenIsraëlGeloofszekerheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

kamp
Nieuws

Twee voorgangers gewond bij aanval op kerkdienst in vluchtelingenkamp Zuid-Soedan

Islamitische vluchtelingen uit Soedan hebben zondag 15 november een kerkdienst in het Zuid-Soedanese vluchtelingenkamp Gorom aangevallen, zeggen de getroffen voorgangers tegen Morning Star News. Twee voorgangers en verschillende gemeenteleden raakten...

Red Light District Amsterdam
Nieuws

SGP en ChristenUnie willen structureel geld voor vrouwen die uit prostitutie willen stappen

De SGP en ChristenUnie willen dat er structureel geld beschikbaar komt voor vrouwen die uit de prostitutie willen stappen. De partijen hebben daarvoor samen een amendement ingediend bij de begroting van Justitie en Veiligheid. Ook wil...

Pakistan
Nieuws

Als tiener opgepakt voor godslastering, negen jaar later dreigt nog altijd de strop

Hij was zestien toen hij werd opgepakt wegens godslastering. Inmiddels zit de Pakistaanse christen Shahzad Masih al ruim negen jaar gevangen en hangt hem de doodstraf boven het hoofd. Zijn advocaten vragen opnieuw om ingrijpen: het hoger beroep tegen...

Duitsland
Nieuws

Duitse vreemdelingendienst breekt kerkelijk gebouw open om vrouw uit kerkasiel te halen

In het Duitse Bremerhaven hebben medewerkers van de vreemdelingendienst woensdagmorgen een deur van een kerkelijk gebouw laten openbreken om een 62-jarige Syrische vrouw uit kerkasiel te halen. De vrouw moest naar Polen worden overgebracht, maar werd...

Oud-president George W. Bush
Nieuws

George Bush steunt vertrek gemeente uit methodistenkerk en krijgt lof

De Amerikaanse evangelist Franklin Graham prijst oud-president George W. Bush vanwege zijn steun voor het vertrek van een kerkelijke gemeente uit de United Methodist Church. Dat meldt Baptist News Global. Volgens Graham is de kerk daarmee 'trouw...

Europees Parlement
Nieuws

Ruim miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen aangeboden aan Europarlementariërs

Een petitie met meer dan een miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen in Afrika is woensdag aangeboden aan Europarlementariërs in Brussel. Onder de ontvangers was SGP’er Bert-Jan Ruissen. De oproep van Open Doors vraagt om bescherming,...

Brooke Rollins
Nieuws

Rechter tikt Amerikaanse minister op de vingers: geen e-mails over Jezus naar personeel

De Amerikaanse landbouwminister Brooke Rollins mag haar medewerkers niet langer via officiële kanalen religieuze boodschappen sturen. Dat heeft een federale rechter donderdag bepaald, meldt Politico. De minister stuurde eerder kerst- en paasmails...

Taybeh
Nieuws

Priester waarschuwt voor vertrek christenen uit Westelijke Jordaanoever door kolonistengeweld

De Palestijnse priester Bashar Fawadleh vreest dat het christelijke leven op de Westelijke Jordaanoever langzaam verdwijnt. Door aanhoudend geweld van Israëlische kolonisten en toenemende onveiligheid verlaten steeds meer christelijke families hun...

Meerartikelen

Kerkgebouw
Nieuws

Protestantse Kerk verwacht kwart minder kerkgebouwen binnen tien jaar

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) staat voor ingrijpende keuzes over de toekomst van haar kerkgebouwen. Naar verwachting zal over tien jaar een kwart van de kerkgebouwen verdwenen zijn. Een landelijke projectgroep werkt daarom aan een...

Slachtoffer van misbruik
Nieuws

Twee arrestaties bij politieonderzoek naar seksueel misbruik in Presbyteriaanse Kerk Ierland

Bij een politieonderzoek naar seksueel misbruik binnen de Presbyterian Church in Ireland (PCI) hebben zich inmiddels 168 mensen gemeld. Ook zijn twee verdachten aangehouden. Dat meldt de BBC. Het onderzoek startte een jaar geleden, nadat er binnen de...

begrafenis
Persbericht

Verandert de reformatorische begrafenis? Biblebelt-bijeenkomst bespreekt opvallende ontwikkeling

Binnen bevindelijk-gereformeerde kringen staat bij een begrafenis van oudsher niet de overledene centraal, maar de ernst van de dood en de oproep tot bekering. Toch lijken persoonlijke wensen en herinneringen aan de overledene steeds vaker een plaats...

Hour of Power
Nieuws

Strafrechtadvocaat Willem Jan Ausma te gast bij Hour of Power

Een zeer gevreesde strafrechtadvocaat, die criminelen verdedigde tot de laatste snik toe. Willem Jan Ausma veranderde echter. Wat is voor hem Bijbelse rechtvaardigheid? "Ook als mensen vreselijke dingen hebben gedaan, kunnen ze verder met hun leven."...

Berg
Nieuws

SGP-wethouder Wouter van den Berg voorgedragen als burgemeester van Reimerswaal

Wouter van den Berg (40) is voorgedragen als nieuwe burgemeester van Reimerswaal. De gemeenteraad koos donderdagavond tijdens een besloten vergadering voor de SGP-wethouder uit Houten. Als de benoemingsprocedure volgens planning verloopt, wordt hij...

Brink
Nieuws

Minister Van den Brink wil snelrecht inzetten tegen religieus geweld in azc’s

Minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie wil de bestaande mogelijkheden voor snelrecht gebruiken bij religieus geweld in de asielopvang. Ook steunt hij betere kennis van religie bij COA-medewerkers. Dat zei hij donderdag tijdens het...

Christian Verwoerd
Video

Christian Verwoerd schrijft zegenlied voor gezin dat naar Israël vertrekt

Hoe wens je vrienden Gods zegen toe wanneer zij met hun gezin naar Israël verhuizen om daar hun geloof in de praktijk te brengen? Zanger Christian Verwoerd besloot er een lied voor te schrijven. Speciaal voor de uitzenddienst van Gert en Janine van...

Eunice van Zomeren en Tobias Cinjee
Interview

Auteurs over de toekomst van christelijke zorg: "De zorg is eigenlijk 'gekaapt' van de kerk"

Veel Nederlandse ziekenhuizen en zorginstellingen hebben christelijke wortels. Maar wat betekent die identiteit nog in een tijd van secularisatie, personeelstekorten en toenemende werkdruk? In het boek Blijvend Bezield onderzoeken Eunice van...

Gerrit Jan en Shannon Dekker
Column

Een gemeente kan zich familie noemen, maar functioneren als een personeelsbestand

Na 28 jaar actief gemeenteleven gingen Gerrit Jan en Shannon Dekker op zoek naar een eenvoudigere vorm van kerk-zijn. Minder nadruk op programma's en structuren, meer ruimte voor gemeenschap en gedeelde verantwoordelijkheid. Maar hun onderzoek...

Reinier Blijleven
Persbericht

Compassion Nederland krijgt nieuwe COO: Reinier Blijleven volgt Wietse Kooistra op

Per 1 december 2026 treedt Reinier Blijleven toe tot het leiderschapsteam van Compassion Nederland als Chief Operating Officer (COO). Hij volgt Wietse Kooistra op die per 1 januari 2027, na tien jaar, afscheid neemt van de christelijke...

André Flach
Nieuws

SGP-Kamerlid André Flach: "Islam eist steeds meer publieke ruimte op"

Volgens SGP-Kamerlid André Flach eist de islam steeds meer publieke ruimte op in Nederland. Dat stelde de christenpoliticus maandag tijdens een debat over integratie in de Tweede Kamer. Hij wees daarbij op de versterkte islamitische gebedsoproep in...

Krakau
Nieuws

Schutter van Krakau krijgt mogelijk kerkelijke begrafenis: 'Hij was gedoopt'

De 24-jarige Michał Oksiński, die begin november negen mensen doodschoot in Krakau, krijgt mogelijk een kerkelijke begrafenis. Priester en hoogleraar ethiek Andrzej Kobyliński vindt dat de kerk de overleden schutter niet mag uitsluiten. Volgens de...