PKN kiest geen kant in oorlog Gaza: 'Politieke opvattingen staan oplossingen in de weg'

Nieuws 2 april 2024 4 minuten
scriba de reuver
PKN

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) heeft uit naam van scriba René de Reuver en directeur van Kerk in Actie Jurjen de Groot een uitgebreid statement gepubliceerd over de situatie in Israël en Gaza. Daarin stelt men geen partij te willen kiezen ondanks dat veel mensen en organisaties hen daartoe oproepen. 'De Protestantse Kerk is geroepen tot onopgeefbare verbondenheid met het volk Israël, maar dat is expliciet niet hetzelfde als de staat Israël, laat staan de Israëlische regering.'

De kerk benadrukt zowel het lijden van Joden als Palestijnen onder ogen te willen zien en doet daarbij direct een oproep: ‘Volharding in politieke opvattingen draagt niet bij aan het verzachten van het leed van Joden, Palestijnen en alle anderen die direct of indirect geraakt worden door de oorlog in en rondom Gaza. Wanneer we anderen willen overtuigen van ons eigen gelijk, leidt dit vrijwel nooit tot meer genuanceerde opvattingen, maar juist bijna altijd tot meer spanningen. Een open en liefdevolle houding, geduld, vriendelijkheid, goedheid en geloof kunnen ons wel verder helpen.” 

Volgens de PKN zijn er nauwelijks onderwerpen waar meer discussie over bestaat dan de situatie in Israël en Gaza: ‘Sinds de barbaarse aanslagen van Hamas in oktober vorig jaar en de naar aanleiding daarvan opgelaaide oorlog, krijgt de Protestantse Kerk uiteenlopende vragen en oproepen om partij te kiezen. Dat varieert van ‘noodhulp aan Gaza betekent steun aan de vijanden van Israël’ tot ‘veroordeel de genocide’. De kerk schetst vervolgens de schrijnende situatie voor zowel Palestijnen als de ‘voortdurende onzekerheid over het eigen bestaansrecht en de angst voor terroristische aanslagen’ in Israël. Daarbij stelt men ook dat het conflict de Joodse gemeenschap en Palestijnen in Nederland raakt. 

'Verbondenheid met het volk Israël is expliciet niet hetzelfde als de staat Israël, laat staan de Israëlische regering.' 

Maar een kant kiezen doet de PKN niet. ‘Voor de Protestantse Kerk is het helder dat het nooit een kwestie van ‘kiezen tussen partijen’ kan zijn, maar dat het een blijvende zoektocht is hoe vrede en humaniteit gediend kan worden. De Protestantse Kerk is geroepen tot onopgeefbare verbondenheid met het volk Israël, maar dat is expliciet niet hetzelfde als de staat Israël, laat staan de Israëlische regering. Kern van de verbondenheid is dat het christelijk geloof niet denkbaar is zonder joodse wortels en dat de kerk geroepen is tot gesprek met het jodendom.’ 

‘De Protestantse Kerk ziet (volken)recht en in internationale verdragen omschreven mensenrechten als het primaire oriëntatiepunt voor de oplossing van het Israëlische-Palestijns-Arabisch conflict. Een gebruik van religieuze argumenten om grondgebied te claimen, bijvoorbeeld vanuit een visie op ‘Groot-Israël’, blijft de kerk afwijzen, of zo’n claim nu op joods-zionistische, christen-zionistische of ook islamitische uitgangspunten berust. 

De wederzijdse haat en onbegrip, het gepolariseerde debat en het vijanddenken - zowel daar als hier -, staan oplossingen en noodhulp in de weg, met alle gevolgen van dien. Voor het afwenden van een humanitaire ramp, is humaniteit nodig. We moeten ‘de ander’ altijd als mens blijven zien. Als kerk leren we dit verstaan vanuit Bijbelse grondwaarden. Juist met Pasen staan we erbij stil dat in de wonden en de trauma's de wonden van Christus zichtbaar worden. Concreet houdt dit in dat de Protestantse Kerk alles afwijst wat vrede en rechtvaardigheid in de weg staat en voorstander is van alles wat hier juist aan bijdraagt. De huidige politieke loopgraven staan dit in de weg.’

'De PKN wijst alles af wat vrede en rechtvaardigheid in de weg staat en is voorstander van alles wat hier juist aan bijdraagt.' 

Vervolgens stelt de kerk voor een permanent staakt-het-vuren te zijn, net als het vrijlaten van de Israëlische gegijzelden en een samenleving waarin iedereen in vrijheid, gelijkheid, menselijke waardigheid en rechtvaardigheid kan leven. Ook veroordeelt men ‘buitensporig geweld van beide kanten’ en ‘onrecht en uitsluiting’. Verder distantieert de PKN zich van ‘directe of indirecte (financiële) steun aan kolonisten en geweld door hen op de Westbank’. ‘De Israëlische nederzettingen zijn illegaal’, maakt de kerk duidelijk. Tot slot veroordeelt de kerk het feit dat de Joodse gemeenschap in Nederland wordt bedreigd en verantwoordelijk wordt gehouden voor de situatie in Israël en Gaza: ‘Dit is antisemitisme.’ 

De Reuver en de Groot besluiten hun statement met een oproep: ‘We roepen iedereen op die op wat voor wijze ook daar een bijdrage aan kan leveren, om alles te doen om honger, ontheemding, vluchtelingenstromen, doden en andere vormen van rampspoed te voorkomen. Politieke opvattingen en vooronderstellingen staan oplossingen veelal in de weg. Elk mens is geliefd door God en naastenliefde begint met het leren aanraken van elkaars wonden. Herkenning en erkenning van elkaars leed zijn noodzakelijk om samen verder te komen.’ 

Wij vragen ons af...

Hoe beoordeelt u dit statement van de PKN?

Praatmee

Beluister onze podcast

#392 Jeffrey & mr. Lineke Blijdorp over Tom de Wal, Onno Hoes en godsdienstvrijheid
Of beluister op:

Meerartikelen

Grote Kerk Alkmaar
Nieuws

ChristenUnie wil opheldering over verbod op paasdienst in Alkmaarse kerk

Het besluit om de Grote Kerk van Alkmaar niet te verhuren aan de Protestantse Gemeente voor een paasdienst, heeft geleid tot Kamervragen van ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder aan de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. De weigering was gebase

Samuel Ketcham
Nieuws

Predikant uit Amerikaans-gereformeerde kerk afgezet na racistische leer

Een predikant van de Reformed Presbyterian Church of North America is uit zijn ambt gezet vanwege het verspreiden van een racistische leer. De kerk heeft besloten hem te excommuniceren omdat zijn opvattingen haaks staan op het Evangelie en de belijde

Kerk-onderzoek
Nieuws

Onderzoek plaatst kanttekeningen bij berichten over geloofsopleving onder Britse jongeren

Berichten over een heropleving van het christelijk geloof onder jongvolwassenen in het Verenigd Koninkrijk geven mogelijk een te rooskleurig beeld. Dat stelt het Pew Research Center volgens Christian Today in een nieuwe analyse over religieonderzoek.

worship
Video

Nieuwe hit Elevation Worship en Chandler Moore stevig in christelijke hitlijsten

De nieuwe worship-single 'God I'm Just Grateful' van Elevation Worship, met zang van Chandler Moore, behoudt begin 2026 zijn positie in de hitlijsten. Het nummer, dat eind 2025 verscheen, scoort sinds de release sterk in met name de Verenigde Staten.

christenvervolging
Nieuws

Geloofsvrijheid wereldwijd steeds meer onder druk

Wereldwijd staat de geloofsvrijheid onder druk, zo blijkt uit een nieuw rapport van het Internationale Instituut voor Godsdienstvrijheid (IIRF), met steun van International Christian Concern (ICC). Tussen juli 2024 en juni 2025 werden christenen op v

Ds. A. C. de Kruijf
Nieuws

Hervormde gemeente Putten brengt beroep uit op ds. A.C. de Kruijf

De hervormde gemeente te Putten (Wijk 1) hoopt op de komst van ds. A. C. de Kruijf (foto). Op de predikant werd afgelopen week een beroep uitgebracht. Kruijf is sinds 2018 verbonden aan de hervormde gemeente te Rijssen. In de Oude Kerk te Putten moet

Ds. W. A. Zondag
Video

Ds. Zondag wijst op listige handelswijze duivel: "Satan werkt net zoals Google"

"Satan werkt net zoals Google. De duivel weet waar uw verlangens naar uitgaan, hij volgt ons en bekijkt ons patroon. Hij weet daardoor maar al te goed waar onze zwakheden zitten", aldus ds. W. A. Zondag. In een recente preek over de Dordtse Leerregel

Päivi Räsänen
Nieuws

Finse politica Päivi Räsänen getuigt in Amerika over bedreigde vrijheid van meningsuiting

De Finse politica Päivi Räsänen zal deze week getuigen voor het Amerikaanse Congres. Ze spreekt over de toenemende beperkingen van de vrijheid van meningsuiting in Europa. Dat gebeurt terwijl zij zelf nog wacht op een uitspraak van het Finse Hooggere

Meerartikelen

Belder
Opinie

Zeven hoofdzonden: laat je niet meeslepen in een tijd van korte lontjes

De zeven hoofdzonden zijn vandaag de dag nog steeds actueel. In een columnreeks bespreekt dominee J. Belder ook de komende maanden elke maand één van deze hoofdzonden. In zijn eerste column van dit jaar  is 'woede' aan de beurt, iets waar we allemaal

Christelijke Hogeschool Ede
Persbericht

CHE organiseert 4 februari werkcongres ‘Maatschappelijke Weerbaarheid’

De term ‘weerbaarheid’ duikt overal op: in beleid, politiek en het publieke debat. De aanleiding is voelbaar: geopolitieke spanningen, oorlog op het Europese continent en de groeiende zorg dat een sterk leger alleen niet voldoende is. Een weerbare sa

Jeroen Bakker
Interview

Jeroen Bakker: “De kerk is de plek waar je leert leven uit genade”

“Geloven is geen puzzel die je oplost, maar een weg waarop je telkens opnieuw wordt verrast door God”, zegt predikant Jeroen Bakker (34). Liever luistert hij naar de verhalen van mensen dan dat hij al hun vragen probeert dicht te timmeren. Jeroen wil

Serve Asia-reis
Interview

Jesse ging op reis en ontdekte: Gods kerk is groter dan het Westen

“Ik ben God mijn leven schuldig”, vertelt Jesse, “en toen ik tot geloof kwam, ontstond ook gelijk het verlangen om mijn leven helemaal aan Hem over te geven.” Jesse is 21 jaar, heeft een jaar lang de bijbelschool gedaan en volgt nu een opleiding tot

stephen
Nieuws

Islamitische terreurgroep doodt christelijke leerkracht in Kenia bij gerichte aanval

In Garissa County, in het noordoosten van Kenia, is Stephen Musili, een 35-jarige christelijke leerkracht van de Halugho Primary School, om het leven gekomen bij een gerichte aanval van vermoedelijk islamitische terroristen va al-Shabaab. Het inciden

soedan
Nieuws

Pastor in Soedan beschuldigd van ontvoering na bekering 18-jarig moslimmeisje

Pastor Joseph Shawish van de Glory Baptist Church in het vluchtelingenkamp Ajoang Thok in Zuid-Soedan zit vast op beschuldiging van ontvoering, nadat een 18-jarige Soedanese vrouw het christendom aannam en door haar familie uit huis werd gezet. Hassa

Johan Schep
Video

Jezus in het Oude Testament: Johan Schep over geloof dat beproefd wordt

In deze nieuwe aflevering van de serie 'Jezus in het Oude Testament' verdiept evangelist Johan Schep zich verder in Genesis 12. Abram en Sara zijn aangekomen in het land dat God hun heeft beloofd, maar hun geloof wordt al snel op de proef gesteld. Wa

Stil maar wacht maar
Video

1700 mannen zingen in Katwijk 'Stil maar wacht maar'

In de Nieuwe Kerk van Katwijk aan Zee klonk onlangs een indrukwekkende samenzang. Zo’n 1700 mannen zongen samen het lied Stil maar wacht maar. Onder leiding van dirigent Bert Noteboom en met orgelbegeleiding van Marco den Toom werd de kerk gevuld met

Naomi Oosterhof
Podcast

Waarom is het belangrijk dat christenen samenkomen? Beluister deze podcast

Hoe blijf je staande in een wereld waarin geloof vaak wordt weggezet als iets vreemds of ouderwets? In de deze aflevering van De Geloofwaardige Podcast spreekt Naomi Oosterhof over het belang van gemeenschap: samen geloven, samen leren, samen volhoud

hulp asiel
Nieuws

ChristenUnie Utrecht waarschuwt voor morele grens bij asielwetten

ChristenUnie Utrecht maakt zich grote zorgen over de asielwetten die momenteel in de Eerste Kamer liggen. Volgens de partij raken deze voorstellen de kern van christelijk en menswaardig handelen. Een belangrijk onderdeel van de wetten is het strafbaa

Raymond Hausoul
Interview

Raymond Hausoul onthult de rode draad van de Bijbel: "Iedereen heeft een plek in Gods verhaal"

"De Bijbel is geen zak confetti met losse verhaaltjes, maar één groot bouwplan van God", zegt Raymond Hausoul. De bouwkundig theoloog beschrijft in zijn boek De rode draad van de Bijbel hoe lezers de Schrift opnieuw kunnen ontdekken als één doorlopen

Hans Reinders
Opinie

Plagiaat op de preekstoel begint vaak bij tijdgebrek

De recente schorsing van ds. W.M. van der Linden, predikant van de Hersteld Hervormde Gemeente in Ouderkerk aan den IJssel, heeft opnieuw een ongemakkelijk thema op tafel gelegd: plagiaat in preken. Zes weken werd hij geschorst omdat hij delen van pr