Van den Brink schrok van proefschrift GerGem-predikant: ‘Ernstig en onwetenschappelijk’

Nieuws 25 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
ds. G. W. S. Mulder
YouTube

Een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten heeft 'ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk' geleverd door teksten uit werken van theologen te kopiëren, concludeert dr. Gert van den Brink in de vragenrubriek van Refoweb.nl. Hij verdiepte zich in een proefschrift van ds. G. W. S. Mulder (foto) over de vraag hoe predikanten tussen 1600 en 1800 vanuit de Bijbeltekst tot de toepassing van de preek kwamen. De hersteld hervormde predikant spreekt van ‘een ernstige zaak, een academicus onwaardig’.

“Ik heb twaalf handboeken voor predikkunde bestudeerd. Ik zocht naar theologische, liefst Bijbelse argumenten voor de preekopbouw en toepassing”, stelde Mulder vorig jaar in gesprek met het Reformatorisch Dagblad. Naar eigen zeggen onderzocht de predikant mannen als William Perkins, Guilielmus Amesius, Gisbertus Voetius, Johannes Hoornbeeck, Guiljelmus Saldenus, David Knibbbe, Everhardus van der Hooght, Friedrich Adolph Lampe en anderen die over de preek schreven. Dit zijn theologen uit de periode 1600 tot 1800.

‘Met de bespreking van Saldenus in het boek van ds. Mulder is iets merkwaardigs aan de hand’, zo merkt Van den Brink op. ‘Niet minder dan 12 pagina's (blz. 166-177) in zijn dissertatie worden aan Saldenus’ Latijnse boek gewijd, zonder dat er ook maar één voetnoot is opgenomen die naar de inhoud van het geschrift verwijst. Ik vrees dat de schrijver geen Latijn beheerst, gezien het feit dat hij de titel helemaal verkeerd vertaald heeft. Zijn weergave van de inhoud van het boek lijkt een parafrase te zijn van de samenvatting die G. van den End (een in 2001 overleden hervormde predikant, red.) in diens dissertatie uit 1991 over Saldenus gegeven heeft. Ik ben in Mulders proefschrift niets over Saldenus’ geschrift tegengekomen wat niet eveneens in het werk van Van den End staat.’

‘Alles wijst erop dat Mulder het boek van Saldenus niet bestudeerd heeft, hoewel hij de indruk wil wekken dat wel te hebben gedaan’, vervolgt de hersteld hervormde predikant. ‘Er zijn nog meer aanwijzingen dat niet Saldenus' geschrift maar de samenvatting van Van den End de basis is van het hoofdstuk over Saldenus. Mulder verwijst (evenals Van den End) naar de zeer zeldzame editie van 1677 en niet naar de veel algemenere editie van 1678. Hij vermeldt niet (evenmin als Van den End) dat de editie van 1678 een andere titel had dan de uitgave van 1677. Enkele keren schrijft Mulder “volgens Van den End...”, terwijl wat er dan volgt gewoonlijk letterlijk in het boek van Saldenus zelf staat. Dat maakt duidelijk dat Mulder de bron zelf niet heeft onderzocht.

Ik heb niet uitvoerig onderzocht of Mulder andere werken (o.a. van Martinus, Knibbe, Lampe) wel in het Latijn heeft gelezen. De steekproef die ik deed met het boek van Knibbe was teleurstellend: in de dissertatie wordt soms een evident onjuiste weergave gegeven van wat Knibbe zegt. De bespreking van Lampes Latijnse werk omvat 12 pagina's (blz. 246-257), en ook hier geen enkele verwijzing naar het geschrift. Als Mulder inderdaad (zoals ik vermoed) geen Latijn beheerst, kan hij ook deze geschriften niet nauwkeurig en zelfstandig hebben bestudeerd.  

Bij geschriften waarvan er een Engelse vertaling bestaat (Hyperius en Hemmingius), verwijst Mulder in de voetnoten naar de Engelse vertaling en niet naar het Latijnse origineel. Daarmee wekt hij opnieuw de indruk dat hij de originele Latijnse tekst niet heeft gelezen. Ik vond een voetnoot waarin Mulder naar de Latijnse tekst van Hyperius verwijst (blz. 47 noot 134), maar de verwijzing klopt niet; de verwijzing komt wel precies overeen met die in een boek van Van 't Spijker (een in 2021 overleden christelijke gereformeerde predikant, red.) over Hyperius. Van 't Spijker heeft een andere editie gebruikt dan die Mulder zegt te hebben gebruikt (Mulder verwijst naar de editie van 1614, maar die bestaat niet). Dus Mulder heeft niet Hyperius geraadpleegd, maar simpelweg de voetnoot van Van 't Spijker gekopieerd. 
 
Mulder heeft bijna 40 Latijnse titels in zijn bibliografie opgenomen. Hoeveel daarvan heeft hij geraadpleegd, laat staan gelezen, laat staan bestudeerd...? Daarnaast komen er titels in de bibliografie voor, die in de dissertatie niet voorkomen. Waar heeft hij die vandaan? Kortom, Mulder heeft ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk geleverd. Hij weet dat hij Saldenus (en wellicht ook meerdere andere auteurs) zelf niet heeft bestudeerd alhoewel hij de suggestie wekt dat wel te hebben gedaan. Dat is een ernstige zaak, een academicus onwaardig’, stelt Van den Brink vast.

Cvandaag nam contact op met Van den Brink. In antwoord op de vraag of er sprake is van plagiaat, antwoordt hij: “Dat is een juridische kwestie. Daar gaat de Vrije Universiteit Amsterdam over.” Ook nam Cvandaag contact op met ds. Mulder zelf. De predikant van de GerGem in Ridderkerk was niet bereikbaar voor commentaar.

Lees de volledige vragenbeantwoording op de site van Refoweb.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #14: Is de hemel het einddoel? In gesprek met Sebastiaan
Of beluister op:

Meerartikelen

Muskathlon
Persbericht

Muskathlon bestaat vijftien jaar: ruim 3.000 deelnemers kwamen in beweging tegen onrecht

Muskathlon bestaat vijftien jaar. Wat begon met één sportief avontuur, groeide uit tot een internationale beweging met 3.120 deelnemers in 25 landen. Samen haalden zij tientallen miljoenen euro’s op voor organisaties die zich inzetten tegen onder...

Jan van den Bosch en Xander van Loon
Nieuws

Meervoudig Europees kampioen taekwondo Xander van Loon zondag te gast bij Hour of Power

Hij heeft een indrukwekkende carrière achter de rug. Xander van Loon werd meermaals Europees kampioen maar uiteindelijk is het geloof voor hem doorslaggevend, vertelt hij zondag in Hour of Power. "Het geloof is het fundament onder mijn leven. Daar...

Kloens
Nieuws

Maassluis verbiedt omstreden genezingsdienst niet: ‘Wet biedt geen mogelijkheden’

De gemeente Maassluis grijpt niet in bij de omstreden genezingsdienst die evangelist Jelthe Kloens vrijdagavond organiseert. Burgemeester Jack de Vries begrijpt de zorgen over mogelijke misleiding van zieke en kwetsbare bezoekers, maar ziet geen...

Derksen
Nieuws

Johan Derksen wil SGP verbieden: "Pure vrouwendiscriminatie"

De populaire talkshowhost Johan Derksen wil het liefst dat de SGP verboden wordt. Hij haalde in de talkshow Vandaag Inside, niet voor het eerst, hard uit naar de partij. Directe aanleiding was het feit dat fractievoorzitter Chris Stoffer tijdens de...

Chris Landau
Nieuws

Amerikaanse topdiplomaat uit zorgen over stierenbeeld vanwege Bijbelse associatie met afgoderij

Een hoge Amerikaanse regeringsfunctionaris heeft bezwaar gemaakt tegen een stierenbeeld dat bedoeld was voor het Amerikaanse paviljoen op Expo 2027 in Belgrado. Onderminister van Buitenlandse Zaken Chris Landau (foto) vreesde dat het ontwerp te...

Sarah Mullally
Nieuws

Aartsbisschop trekt onderscheiding Pakistaanse imam in na uitspraken over Bin Laden

De aartsbisschop van Canterbury, Sarah Mullally (foto), heeft een onderscheiding voor de Pakistaanse imam Hafiz Muhammad Tahir Mehmood Ashrafi ingetrokken. Aanleiding zijn oude uitspraken waarin hij zich positief uitliet over Osama bin Laden....

Syrie
Nieuws

Kinderen ontsnappen aan bomaanslag bij Syrische kathedraal

Kinderen die op het terrein van een Syrische kathedraal speelden, zijn ongedeerd gebleven nadat vlak buiten de kerk een explosief afging. Ook andere aanwezigen raakten niet gewond. De aanslag veroorzaakte wel schade aan het kerkgebouw en de directe...

Pakistan
Nieuws

Christelijke jongen (15) in Pakistan verdwijnt na vermeende gedwongen bekering tot islam

De christelijke ouders van de 15-jarige Sagar Masih vragen de Pakistaanse autoriteiten om hun zoon veilig naar huis te laten terugkeren. Zij zeggen dat de jongen op zijn werk in een fabriek onder druk is gezet om het christelijke geloof te verlaten...

Meerartikelen

Ds. A. T. Vergunst
Video

Ds. Vergunst over rechtvaardigmaking: stumperds die vrijgesproken worden

Hoe kan God een mens die dagelijks zondigt toch rechtvaardigen? Ds. A. T. Vergunst (GerGem) stond daar in een preek over Handelingen 13 uitvoerig bij stil. Daarbij maakte hij onderscheid tussen rechtvaardigmaking en heiligmaking. Aan de hand van...

GZB-echtparen
Persbericht

Twee echtparen bereiden zich via GZB voor op uitzending naar Zimbabwe en Colombia

Twee Nederlandse echtparen zijn deze maand bij de GZB begonnen met de voorbereiding op hun uitzending naar het buitenland. Bart en Pauline Visser hopen in het voorjaar van 2027 naar Zimbabwe te vertrekken, terwijl Marnix en Ariëtte Hogendoorn zich...

werkvloer
Nieuws

Kerken opgeroepen aandacht te besteden aan ‘christen-zijn op je werk’

Kerken en gemeenten in Nederland worden opgeroepen om zondag 8 november stil te staan bij de betekenis van het christelijk geloof voor het dagelijks werk. Tijdens de landelijke themazondag ‘Christen-zijn op je werk’ kunnen voorgangers in hun preek...

Btv
Persbericht

Bond tegen Vloeken kiest met nieuwe huisstijl nadrukkelijk vóór respectvolle taal

Bond tegen Vloeken lanceerde op 17 september een nieuwe huisstijl en legt daarbij nadrukkelijker de focus op respectvolle taal. De Bond tegen Vloeken verbindt haar naam voortaan nadrukkelijk aan de woorden ‘voor respectvolle taal’. Met het frisse,...

Stoffer
Nieuws

Deal met het kabinet voor gezinnen en middeninkomens

Er komt een startbonus bij de geboorte van ieder kind, een extra investering van 150 miljoen euro in de kindregelingen én er gaat een streep door de bezuiniging van 330 miljoen euro op het kindgebonden budget. Een motie van SGP-voorman Chris...

Paul Kingsnorth
Interview

Paul Kingsnorth waarschuwt christenen: “De Machine put ons uit en beschadigt onze ziel”

De Britse schrijver en essayist Paul Kingsnorth geldt als een van de bekendste critici van de moderne technologische samenleving. Sinds hij christen werd, kijkt hij zowel vanuit cultureel als vanuit geestelijk perspectief naar de invloed van...

Adonis & ouders
Nieuws

Extreem vroeggeboren baby mag na bijna een jaar naar huis: "Het was Gods plan"

De Amerikaanse baby Adonis werd geboren na een zwangerschap van slechts 24 weken en vijf dagen. Hij woog nog geen 900 gram en zijn overlevingskansen waren klein. Na bijna een jaar in het ziekenhuis mocht hij afgelopen vrijdag eindelijk met zijn...

Natalie
Nieuws

Christelijke vader zit al anderhalf jaar vast in Syrië, dochter blijft moedig: "God beschermt hem"

De Syrische christen Suleiman Khalil zit al ruim anderhalf jaar gevangen. Zijn dochter Natalie strijdt voor zijn vrijlating. Ondanks alles zegt ze dat de gevangenschap van haar vader haar geloof in God juist heeft versterkt. "Dit heeft mij meer in...

Dam Amsterdam
Nieuws

Duizenden christenen tonen op Dam steun aan Israël: "We zijn jullie niet vergeten"

Duizenden christenen kwamen donderdagavond naar de Dam in Amsterdam om hun verbondenheid met Israël en de Joodse gemeenschap te tonen. Tijdens de landelijke Israëlmanifestatie klonken gebeden, Bijbelwoorden en liederen en werd een grote Israëlische...

Bijbel
Nieuws

Onderzoek: praktiserende christenen hebben minder moeite met vergeven

Praktiserende christenen hebben minder moeite om anderen én zichzelf te vergeven dan christenen die minder betrokken zijn bij hun geloof. Dat blijkt uit nieuw Amerikaans onderzoek. Vooral bij het vergeven van anderen zijn de verschillen groot. Van de...

indi
Nieuws

Rechtszaak tegen Indiase wet die evangelisatie en gebedsgenezing bedreigt

De nieuwe anti-bekeringswet in de Indiase deelstaat Maharashtra is voor de rechter aangevochten. Volgens de indiener zijn verschillende bepalingen zo ruim geformuleerd dat ook evangelisatie, christelijk hulpwerk en spreken over goddelijke genezing...

Ds. J. Koppelaar
Video

Ds. Koppelaar over bekering: "Loop je bij Hem weg of loop je naar Hem toe?"

Wat betekent de Bijbelse oproep tot bekering? Ds. J. Koppelaar (HHK) preekte onlangs vanuit Lukas 13 over Gods oordelen, de genadetijd en de noodzaak om tot Christus te gaan. Daarbij stond hij ook stil bij vragen rond geloof als gave van God,...