Van den Brink schrok van proefschrift GerGem-predikant: ‘Ernstig en onwetenschappelijk’

Nieuws 25 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
ds. G. W. S. Mulder
YouTube

Een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten heeft 'ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk' geleverd door teksten uit werken van theologen te kopiëren, concludeert dr. Gert van den Brink in de vragenrubriek van Refoweb.nl. Hij verdiepte zich in een proefschrift van ds. G. W. S. Mulder (foto) over de vraag hoe predikanten tussen 1600 en 1800 vanuit de Bijbeltekst tot de toepassing van de preek kwamen. De hersteld hervormde predikant spreekt van ‘een ernstige zaak, een academicus onwaardig’.

“Ik heb twaalf handboeken voor predikkunde bestudeerd. Ik zocht naar theologische, liefst Bijbelse argumenten voor de preekopbouw en toepassing”, stelde Mulder vorig jaar in gesprek met het Reformatorisch Dagblad. Naar eigen zeggen onderzocht de predikant mannen als William Perkins, Guilielmus Amesius, Gisbertus Voetius, Johannes Hoornbeeck, Guiljelmus Saldenus, David Knibbbe, Everhardus van der Hooght, Friedrich Adolph Lampe en anderen die over de preek schreven. Dit zijn theologen uit de periode 1600 tot 1800.

‘Met de bespreking van Saldenus in het boek van ds. Mulder is iets merkwaardigs aan de hand’, zo merkt Van den Brink op. ‘Niet minder dan 12 pagina's (blz. 166-177) in zijn dissertatie worden aan Saldenus’ Latijnse boek gewijd, zonder dat er ook maar één voetnoot is opgenomen die naar de inhoud van het geschrift verwijst. Ik vrees dat de schrijver geen Latijn beheerst, gezien het feit dat hij de titel helemaal verkeerd vertaald heeft. Zijn weergave van de inhoud van het boek lijkt een parafrase te zijn van de samenvatting die G. van den End (een in 2001 overleden hervormde predikant, red.) in diens dissertatie uit 1991 over Saldenus gegeven heeft. Ik ben in Mulders proefschrift niets over Saldenus’ geschrift tegengekomen wat niet eveneens in het werk van Van den End staat.’

‘Alles wijst erop dat Mulder het boek van Saldenus niet bestudeerd heeft, hoewel hij de indruk wil wekken dat wel te hebben gedaan’, vervolgt de hersteld hervormde predikant. ‘Er zijn nog meer aanwijzingen dat niet Saldenus' geschrift maar de samenvatting van Van den End de basis is van het hoofdstuk over Saldenus. Mulder verwijst (evenals Van den End) naar de zeer zeldzame editie van 1677 en niet naar de veel algemenere editie van 1678. Hij vermeldt niet (evenmin als Van den End) dat de editie van 1678 een andere titel had dan de uitgave van 1677. Enkele keren schrijft Mulder “volgens Van den End...”, terwijl wat er dan volgt gewoonlijk letterlijk in het boek van Saldenus zelf staat. Dat maakt duidelijk dat Mulder de bron zelf niet heeft onderzocht.

Ik heb niet uitvoerig onderzocht of Mulder andere werken (o.a. van Martinus, Knibbe, Lampe) wel in het Latijn heeft gelezen. De steekproef die ik deed met het boek van Knibbe was teleurstellend: in de dissertatie wordt soms een evident onjuiste weergave gegeven van wat Knibbe zegt. De bespreking van Lampes Latijnse werk omvat 12 pagina's (blz. 246-257), en ook hier geen enkele verwijzing naar het geschrift. Als Mulder inderdaad (zoals ik vermoed) geen Latijn beheerst, kan hij ook deze geschriften niet nauwkeurig en zelfstandig hebben bestudeerd.  

Bij geschriften waarvan er een Engelse vertaling bestaat (Hyperius en Hemmingius), verwijst Mulder in de voetnoten naar de Engelse vertaling en niet naar het Latijnse origineel. Daarmee wekt hij opnieuw de indruk dat hij de originele Latijnse tekst niet heeft gelezen. Ik vond een voetnoot waarin Mulder naar de Latijnse tekst van Hyperius verwijst (blz. 47 noot 134), maar de verwijzing klopt niet; de verwijzing komt wel precies overeen met die in een boek van Van 't Spijker (een in 2021 overleden christelijke gereformeerde predikant, red.) over Hyperius. Van 't Spijker heeft een andere editie gebruikt dan die Mulder zegt te hebben gebruikt (Mulder verwijst naar de editie van 1614, maar die bestaat niet). Dus Mulder heeft niet Hyperius geraadpleegd, maar simpelweg de voetnoot van Van 't Spijker gekopieerd. 
 
Mulder heeft bijna 40 Latijnse titels in zijn bibliografie opgenomen. Hoeveel daarvan heeft hij geraadpleegd, laat staan gelezen, laat staan bestudeerd...? Daarnaast komen er titels in de bibliografie voor, die in de dissertatie niet voorkomen. Waar heeft hij die vandaan? Kortom, Mulder heeft ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk geleverd. Hij weet dat hij Saldenus (en wellicht ook meerdere andere auteurs) zelf niet heeft bestudeerd alhoewel hij de suggestie wekt dat wel te hebben gedaan. Dat is een ernstige zaak, een academicus onwaardig’, stelt Van den Brink vast.

Cvandaag nam contact op met Van den Brink. In antwoord op de vraag of er sprake is van plagiaat, antwoordt hij: “Dat is een juridische kwestie. Daar gaat de Vrije Universiteit Amsterdam over.” Ook nam Cvandaag contact op met ds. Mulder zelf. De predikant van de GerGem in Ridderkerk was niet bereikbaar voor commentaar.

Lees de volledige vragenbeantwoording op de site van Refoweb.

Praatmee

Beluister onze podcast

#396 Jeffrey, Marloes & Liduin over leven met een onvervulde kinderwens
Of beluister op:

Meerartikelen

cel
Nieuws

Arrestaties treffen de ondergrondse kerk in Jemen

De druk op christenen in Jemen is de afgelopen maanden opnieuw toegenomen. Sinds eind 2025 worden in gebieden die onder controle staan van de Houthi’s – een gewapende beweging die grote delen van het land beheerst – met regelmaat gelovigen opgepakt.

merwede
Nieuws

In water gevonden schoen met stoffelijk overschot is van vermiste christelijke tiener Yoran Krol

In de Beneden-Merwede is maandag een schoen aangetroffen die van de vermiste christelijk tiener Yoran Krol is. Dat blijkt uit politieonderzoek. Yoran wordt sinds december 2023 vermist. De destijds 16-jarige tiener kwam op zaterdagavond na een bezoek

Doekes
Column

Hoe ik steeds bozer werd op God en me moest bekeren

Het herstel na de verwijdering van de tumor (zie eerdere column) gaat verre van vlekkeloos. Ik heb veel rust nodig gehad en heb meerdere bezoekjes aan de spoedpost moeten doen, omdat er complicaties waren. Het vele in bed liggen zorgt er mede voor da

Kerkgebouw in Amerika
Nieuws

Onderzoek: slechts 4 procent van de Amerikanen leeft volledig volgens Bijbelse principes

Uit een nieuw onderzoek blijkt dat maar weinig Amerikanen hun leven volledig baseren op Bijbelse principes. Vooral onder jongeren zijn de cijfers zeer laag. Dat schrijft The Christian Post. Het onderzoek werd in januari uitgevoerd door de Arizona Chr

Amerikaanse christenen zat dagen lang vast in Israël
Nieuws

Amerikaanse christenen zaten dagen vast in Israël na uitbreken oorlog met Iran

Een groep van 41 leden van een kerk uit de Amerikaanse staat South Carolina is veilig teruggekeerd naar de Verenigde Staten. De groep zat dagenlang in Israël vast vanwege de uitgebroken oorlog met Iran. Dat meldt The Christian Post. De 41 Amerikanen

Ds. A. Simons
Video

Ds. Simons zag bedenkelijke en sombere gezichten tijdens de samenzang

"Tijdens het zingen keek ik even naar uw gezicht. De een pakte een zakdoek, de ander keek somber en weer een ander bedenkelijk. Met geld of prestaties kunt u het niet goedmaken, maar u kunt wél opgebeurd worden door het Woord. Ik hoop dat u er allema

Zangeres Eline Segers
Video

Eline Segers zingt het prachtige 'Mijn Jezus, mijn Redder' in video Open Doors

'Juich voor de Heer, heel de aarde wees blij. Zingt van de Koning, en Zijn heerschappij. Bergen aanbidden, de zee juicht mee bij het horen van Uw naam', deze woorden zijn afkomstig uit het lied 'Mijn Jezus, mijn Redder.' Het voor veel christenen beke

Ron van der Spoel
Video

Ron van der Spoel behandelt Psalm 92: 'Een lied voor de zondag'

'Laat ons den rustdag wijden, met psalmen tot Gods eer. t Is goed, o Opperheer, dat w' ons in U verblijden', zo luiden de eerste vier regels van Psalm 92 vers 1 (berijmd). De psalm, die ook wel bekend staat als 'een lied voor zondag', stond onlangs c

Meerartikelen

Studiedag autisme
Persbericht

Studiedag over autisme, geloof en kerk in Veenendaal

Hoe geef je als christen met autisme vorm aan je geloof? En hoe kan de kerk een plek zijn waar iedereen werkelijk mee kan doen? Rond deze vragen organiseert Platform Autisme in de kerk op D.V. zaterdag 28 maart 2026 een studiedag in Veenendaal. De bi

Tony Gonzales
Nieuws

Amerikaanse politicus: 'God vergaf mij voor affaire met medewerkster'

De Amerikaanse politicus Tony Gonzales heeft gezegd dat God hem vergeven heeft voor een affaire met een medewerkster uit zijn kantoor. Dat vertelde hij in een uitzending van het Amerikaanse radioprogramma The Joe Pags Show. De vrouw met wie Gonzales

Salomé
Boekfragment

Salomé: de vrouw die Jezus volgde tot onder het kruis

Drie jaar lang trekt Jezus door steden en dorpen. Zijn woorden en wonderen wakkeren de hoop aan op de nieuwe tijd die komen zou. Nu, op weg naar Jeruzalem voor het Pesachfeest, voelt de lucht zwaar van verwachting. Voor zijn discipelen, onder wie Sal

Kees van Ekris
Nieuws

PKN-scriba reageert op kritiek Palestijnse predikant: 'Onvruchtbare discussies helpen niet'

De kritiek van de Palestijnse predikant Munther Isaac op westerse kerken heeft, is niet onopgemerkt gebleven. Isaac stelde onlangs dat delegaties uit Europese kerken wel op bezoek komen, maar uiteindelijk niet werkelijk luisteren naar Palestijnse chr

XR
Nieuws

Christelijke partijen verbijsterd over actie klimaatactivisten: "Doelbewust land ontwrichten"

ChristenUnie en SGP zijn uiterst kritisch op een actie van de radicale klimaatgroep Extinction Rebellion. De klimaatactivisten besloten donderdag de ingang van tientallen middelbare scholen in Amsterdam te blokkeren. CU-leider Mirjam Bikker spreekt v

Ali Khamenei
Nieuws

Twee moskeeën in Amerika herdenken gedode Iraanse leider Khamenei

Twee moskeeën in de Verenigde Staten hebben bijeenkomsten gehouden ter nagedachtenis aan de Iraanse leider Ali Khamenei. Dat meldt The American Spectator. De herdenkingsbijeenkomsten vonden begin deze week plaats. De Iraanse leider werd afgelopen wee

Iran
Nieuws

Iraanse christelijke leider: "Alleen dood Khamenei brengt Iran geen vrijheid"

De dood van de Iraanse ayatollah Khamenei biedt volgens Lana Silk, president van de christelijke organisatie Transform Iran, geen garantie voor onmiddellijke vrijheid voor de Iraanse bevolking. Silk, zelf geboren in Iran, roept wereldwijd op tot gebe

CGK-situatie
Nieuws

CGK-plan om classes te herschikken strandt na staking van stemmen

Een voorstel binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) om behoudende en meer progressieve gemeenten in de regio’s Amersfoort en Apeldoorn tijdelijk van classis te laten wisselen, is gestrand. In de classis Apeldoorn staakten woensdagavond de

Joram Kaat
Video

EO-presentator Joram Kaat is aanstaande zondag te gast in Hour of Power

Altijd bezig, altijd bereikbaar, altijd op zoek naar de volgende kans. In Hour of Power vertelt EO-presentator Joram Kaat hoe hij vastliep in een leven dat voortdurend ‘aan’ stond. “Ik stond altijd aan en durfde geen nee te zeggen, bang om een kans t

Ds. W. Pieters
Video

HHK-dominee wijst op uitgestrektheid Jezus' offer: "Hij stierf niet alleen voor Israël"

Hoewel we er misschien nauwelijks bij stilstaan, is het Gods grote genade dat we met Israël mogen delen in het heil dat God door Jezus' offer heeft weggelegd voor degenen die in Hem geloven. Ds. W. Pieters, hersteld hervormd emerituspredikant, merkte

Peter van der Weerd
Video

'Waarom openbaart God Zich gewoon niet aan mij?' Bekijk de Upstream-podcast

In de podcast Waarom zou ik in GodsNaam geloven? worden de meest complexe levensvragen vanuit Bijbels perspectief onder de loep genomen. In elke aflevering stelt presentator Guido Roorda enkele prikkelende vragen die bij veel mensen leven, zoals: waa

Donald Trump
Nieuws

Amerikaanse voorgangers bidden voor president Trump in het Witte Huis

Een groep Amerikaanse voorgangers heeft donderdag in het Witte Huis gebeden voor de Amerikaanse president Donald Trump. Dat schrijven verschillende Amerikaanse media. De gebedsbijeenkomst vond plaats in de Oval Office, het kantoor van de president.