Van den Brink schrok van proefschrift GerGem-predikant: ‘Ernstig en onwetenschappelijk’

Nieuws 25 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
ds. G. W. S. Mulder
YouTube

Een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten heeft 'ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk' geleverd door teksten uit werken van theologen te kopiëren, concludeert dr. Gert van den Brink in de vragenrubriek van Refoweb.nl. Hij verdiepte zich in een proefschrift van ds. G. W. S. Mulder (foto) over de vraag hoe predikanten tussen 1600 en 1800 vanuit de Bijbeltekst tot de toepassing van de preek kwamen. De hersteld hervormde predikant spreekt van ‘een ernstige zaak, een academicus onwaardig’.

“Ik heb twaalf handboeken voor predikkunde bestudeerd. Ik zocht naar theologische, liefst Bijbelse argumenten voor de preekopbouw en toepassing”, stelde Mulder vorig jaar in gesprek met het Reformatorisch Dagblad. Naar eigen zeggen onderzocht de predikant mannen als William Perkins, Guilielmus Amesius, Gisbertus Voetius, Johannes Hoornbeeck, Guiljelmus Saldenus, David Knibbbe, Everhardus van der Hooght, Friedrich Adolph Lampe en anderen die over de preek schreven. Dit zijn theologen uit de periode 1600 tot 1800.

‘Met de bespreking van Saldenus in het boek van ds. Mulder is iets merkwaardigs aan de hand’, zo merkt Van den Brink op. ‘Niet minder dan 12 pagina's (blz. 166-177) in zijn dissertatie worden aan Saldenus’ Latijnse boek gewijd, zonder dat er ook maar één voetnoot is opgenomen die naar de inhoud van het geschrift verwijst. Ik vrees dat de schrijver geen Latijn beheerst, gezien het feit dat hij de titel helemaal verkeerd vertaald heeft. Zijn weergave van de inhoud van het boek lijkt een parafrase te zijn van de samenvatting die G. van den End (een in 2001 overleden hervormde predikant, red.) in diens dissertatie uit 1991 over Saldenus gegeven heeft. Ik ben in Mulders proefschrift niets over Saldenus’ geschrift tegengekomen wat niet eveneens in het werk van Van den End staat.’

‘Alles wijst erop dat Mulder het boek van Saldenus niet bestudeerd heeft, hoewel hij de indruk wil wekken dat wel te hebben gedaan’, vervolgt de hersteld hervormde predikant. ‘Er zijn nog meer aanwijzingen dat niet Saldenus' geschrift maar de samenvatting van Van den End de basis is van het hoofdstuk over Saldenus. Mulder verwijst (evenals Van den End) naar de zeer zeldzame editie van 1677 en niet naar de veel algemenere editie van 1678. Hij vermeldt niet (evenmin als Van den End) dat de editie van 1678 een andere titel had dan de uitgave van 1677. Enkele keren schrijft Mulder “volgens Van den End...”, terwijl wat er dan volgt gewoonlijk letterlijk in het boek van Saldenus zelf staat. Dat maakt duidelijk dat Mulder de bron zelf niet heeft onderzocht.

Ik heb niet uitvoerig onderzocht of Mulder andere werken (o.a. van Martinus, Knibbe, Lampe) wel in het Latijn heeft gelezen. De steekproef die ik deed met het boek van Knibbe was teleurstellend: in de dissertatie wordt soms een evident onjuiste weergave gegeven van wat Knibbe zegt. De bespreking van Lampes Latijnse werk omvat 12 pagina's (blz. 246-257), en ook hier geen enkele verwijzing naar het geschrift. Als Mulder inderdaad (zoals ik vermoed) geen Latijn beheerst, kan hij ook deze geschriften niet nauwkeurig en zelfstandig hebben bestudeerd.  

Bij geschriften waarvan er een Engelse vertaling bestaat (Hyperius en Hemmingius), verwijst Mulder in de voetnoten naar de Engelse vertaling en niet naar het Latijnse origineel. Daarmee wekt hij opnieuw de indruk dat hij de originele Latijnse tekst niet heeft gelezen. Ik vond een voetnoot waarin Mulder naar de Latijnse tekst van Hyperius verwijst (blz. 47 noot 134), maar de verwijzing klopt niet; de verwijzing komt wel precies overeen met die in een boek van Van 't Spijker (een in 2021 overleden christelijke gereformeerde predikant, red.) over Hyperius. Van 't Spijker heeft een andere editie gebruikt dan die Mulder zegt te hebben gebruikt (Mulder verwijst naar de editie van 1614, maar die bestaat niet). Dus Mulder heeft niet Hyperius geraadpleegd, maar simpelweg de voetnoot van Van 't Spijker gekopieerd. 
 
Mulder heeft bijna 40 Latijnse titels in zijn bibliografie opgenomen. Hoeveel daarvan heeft hij geraadpleegd, laat staan gelezen, laat staan bestudeerd...? Daarnaast komen er titels in de bibliografie voor, die in de dissertatie niet voorkomen. Waar heeft hij die vandaan? Kortom, Mulder heeft ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk geleverd. Hij weet dat hij Saldenus (en wellicht ook meerdere andere auteurs) zelf niet heeft bestudeerd alhoewel hij de suggestie wekt dat wel te hebben gedaan. Dat is een ernstige zaak, een academicus onwaardig’, stelt Van den Brink vast.

Cvandaag nam contact op met Van den Brink. In antwoord op de vraag of er sprake is van plagiaat, antwoordt hij: “Dat is een juridische kwestie. Daar gaat de Vrije Universiteit Amsterdam over.” Ook nam Cvandaag contact op met ds. Mulder zelf. De predikant van de GerGem in Ridderkerk was niet bereikbaar voor commentaar.

Lees de volledige vragenbeantwoording op de site van Refoweb.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #1: Daniël en Mirjam Krol over zoon Yoran
Of beluister op:

Meerartikelen

Bikker Stoffer
Nieuws

CU en SGP onderstrepen belang van collectieve rustdag na onderzoek

Uit onderzoek van Protestants Nederland en de Vereniging Zondagsrust blijkt dat steeds meer Nederlanders de waarde inzien van een gezamenlijke rustdag. En dat is en belangrijk signaal, zo concluderen de landelijke partijleiders van zowel de ChristenU

ambulance
Nieuws

Christelijke politicus en ondernemer (45) overleden na boom op auto

Gerrit ten Voorde, een 45-jarige christelijke politicus en ondernemer uit Ommeren, is dinsdagmiddag om het leven gekomen nadat er een boom op zijn auto viel. Dat meldt de Protestants Christelijke Groepering (PCG), de lokale politieke partij uit de ge

Ds. M. van Kooten
Video

Ds. Van Kooten vertelt hoe de opa van Spurgeon tijdens de preek het woord nam

"Spurgeon stond op de kansel. Hij oreerde dat niets ons zou kunnen scheiden van de liefde van Christus. De opa van Spurgeon, die vroeger ook predikant was, zei plots: 'Charles (Spurgeon, red.), ga eens opzij. Het is waar wat deze jongen zegt, maar he

Wycliffe
Persbericht

Ondanks jihadistisch geweld krijgt Noord-Togo straks een volledige Bijbel

Ondanks jihadistisch geweld in Noord-Togo werken Bijbelvertalers verder aan de eerste volledige Bijbel in de Moba taal. Volgens Wycliffe-directeur Marinus Lamper laat het project zien in welke nieuwe fase het wereldwijde Bijbelvertaalwerk zich bevind

Ganpat
Opinie

Ondermijnen UFO's en buitenaards leven het christelijke geloof?

Op 7 mei jl. publiceerde CVandaag een kort artikel getiteld “Amerikaanse pastors zouden briefing hebben gekregen over UFO’s en buitenaards leven”. Voorganger Perry Stone wijdde er een video aan, omdat een collega-voorganger hem had laten weten dat hi

MAF
Nieuws

Nieuwe MAF-serie toont geloof, avontuur en zendingswerk vanuit de lucht

MAF Nederland brengt samen met New Faith Network een nieuwe documentaireserie uit over het leven van zendingspiloten wereldwijd. In de zesdelige serie The Bush Pilots worden tien MAF-gezinnen een jaar lang gevolgd tijdens hun werk in afgelegen gebied

Ruth en Aurelio
Podcast

SDOK-podcast: Hoe kun je God prijzen in moeiten en pijn?

Wat doe je als bidden niet meer lijkt te helpen en je alleen nog pijn, angst en uitputting ervaart? In een aflevering van de podcast De Stem deelt SDOK een indringend verhaal over aanbidding te midden van vervolging en geestelijke strijd. De afleveri

Samen Jong Sabine van der Heijden
Interview

Kerk moet jongeren niet opsluiten in jeugdwerk: "Het gaat om de hele gemeente"

Wat als jongeren de kerk verlaten, niet omdat ze niet geloven, maar omdat ze niet gezien worden? Sabine van der Heijden, auteur van Samen Jong en al ruim dertig jaar actief in het onderwijs en jongerenwerk, pleit voor een kerk die jongeren ruimte en

Meerartikelen

Symphony of Praise
Persbericht

Symphony of Praise keert terug met drie avonden vol aanbidding

Het jaarlijkse concertproject Symphony of Praise keert deze zomer terug met drie avonden vol lofprijzing, samenzang en symfonische muziek. Na eerdere succesvolle samenwerkingen tijdens de Passion-concerten van Adrian Snell slaan The Choir Company en

Johan Schep
Video

Johan Schep: "In Gethsemane werd de strijd voor onze redding gestreden"

In een videoboodschap van het YouTube-kanaal Growing Faith staat Johan Schep stil bij de gebeurtenissen in de hof van Gethsemane. Volgens hem laat deze aangrijpende episode zien hoe Jezus zich volledig onderwierp aan de wil van Zijn Vader om de weg n

Amnazo
Levensverhaal

De vrouw van het Goede Nieuws in een vluchtelingenkamp in Malawi

Stel je voor: van het ene op het andere moment is je leven in gevaar. Je hebt geen tijd om na te denken, spullen te pakken of afscheid te nemen. Urenlang ren je, op de vlucht, op zoek naar veiligheid. Buiten adem bereik je de horizon, maar daar wacht

Nederlands elftal
Verdieping

‘Ik behoor Jezus toe’: veel Oranje-internationals maken hun geloof zichtbaar

Wanneer Oranje op 14 juni tegen Japan aan zijn WK begint, dragen meerdere voetballers meer mee het veld op dan alleen sportieve ambities. Terwijl Nederland steeds verder seculariseert, blijkt binnen het Nederlands elftal juist een opvallend grote gro

bekladding Texel
Nieuws

Evangelische winkel op Texel beklad met anti-Israëlleuzen: "We komen uit voor Jezus"

De evangelische boek- en cadeauwinkel Het Olijfblad in Den Burg op Texel is vorige week beklad met anti-Israëlleuzen en symbolen. Op de etalageruit werden onder meer de woorden ‘Zionists genocide’ aangebracht, evenals een nazi-symbool. De politie hee

Jürgen Bühler
Nieuws

Christenen organiseert top over groeiend antisemitisme: “De kerk moet wakker worden”

De Internationale Christelijke Ambassade Jeruzalem (ICEJ) heeft deze week een speciale spoedtop georganiseerd om kerken wereldwijd te helpen reageren op de sterke toename van antisemitisme. Volgens ICEJ-president Jürgen Bühler worden Joden en Israël

India
Nieuws

Volksrechtbank in India vraagt aandacht voor geweld tegen christenen

Tijdens een openbare hoorzitting in de Indiase hoofdstad New Delhi hebben christenen uit verschillende delen van het land verteld over geweld, intimidatie en discriminatie waarmee zij te maken hebben. De bijeenkomst was georganiseerd om aandacht te v

 Robin van Soolingen
Video

Aankomende zondag is Robin van Soolingen te gast in Hour of Power

Zondag is coach Robin van Soolingen te gast in Hour of Power. Op zijn zevende begon hij met karate om zich staande te houden op het schoolplein. Zijn drang om te winnen was groot, maar tijdens een ingrijpende persoonlijke reis ontdekte hij dat verbin

JD Vance
Nieuws

JD Vance stelt dat hij zijn geloof verloor door een gebrek aan christelijke vrienden

In een interview met Fox News-presentator Jesse Watters stelde de Amerikaanse vicepresident JD Vance eerder deze week dat hij in zijn jeugd zijn geloof verloor door een gebrek aan christelijke vrienden. Ook vertelde hij dat onvoldoende geworteld was

Ds. T.A. Bakker
Nieuws

HHK-predikant kritisch op voorstel voor 'raad van vrouwen' in de kerk

De discussie over de plaats van vrouwen in de kerk is opnieuw aangewakkerd. De hersteld hervormd dominee T.A. Bakker reageert in het Reformatorisch Dagblad kritisch op een recent pleidooi van hoogleraar Hanneke Schaap-Jonker. Zij roept op om binnen g

Ds. P. W. J. van der Toorn
Video

CGK-predikant: "Als Jezus jouw Zaligmaker is, wil God dat je Hem Vader noemt"

Als je de Heere Jezus uit genade als Zaligmaker mag kennen, dan wil God dat je Hem 'Vader' noemt. Dat merkte ds. P. W. J. van der Toorn op in een recente preek. Volgens de christelijke gereformeerde predikant, die onlangs nog een beroep aannam naar D

Theo Boer
Video

76.000 Nederlanders willen dat arts niet langer beslist bij euthanasieverzoek: medisch ethicus reageert

Een groep burgers wil dat de Tweede Kamer zich buigt over euthanasie. Zij zijn van mening dat mensen bij ondraaglijk lijden zelf moeten kunnen bepalen of zij voor euthanasie kiezen, zonder dat een arts daarin een beslissende rol heeft. Het burgerinit