Van den Brink schrok van proefschrift GerGem-predikant: ‘Ernstig en onwetenschappelijk’

Nieuws 25 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
ds. G. W. S. Mulder
YouTube

Een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten heeft 'ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk' geleverd door teksten uit werken van theologen te kopiëren, concludeert dr. Gert van den Brink in de vragenrubriek van Refoweb.nl. Hij verdiepte zich in een proefschrift van ds. G. W. S. Mulder (foto) over de vraag hoe predikanten tussen 1600 en 1800 vanuit de Bijbeltekst tot de toepassing van de preek kwamen. De hersteld hervormde predikant spreekt van ‘een ernstige zaak, een academicus onwaardig’.

“Ik heb twaalf handboeken voor predikkunde bestudeerd. Ik zocht naar theologische, liefst Bijbelse argumenten voor de preekopbouw en toepassing”, stelde Mulder vorig jaar in gesprek met het Reformatorisch Dagblad. Naar eigen zeggen onderzocht de predikant mannen als William Perkins, Guilielmus Amesius, Gisbertus Voetius, Johannes Hoornbeeck, Guiljelmus Saldenus, David Knibbbe, Everhardus van der Hooght, Friedrich Adolph Lampe en anderen die over de preek schreven. Dit zijn theologen uit de periode 1600 tot 1800.

‘Met de bespreking van Saldenus in het boek van ds. Mulder is iets merkwaardigs aan de hand’, zo merkt Van den Brink op. ‘Niet minder dan 12 pagina's (blz. 166-177) in zijn dissertatie worden aan Saldenus’ Latijnse boek gewijd, zonder dat er ook maar één voetnoot is opgenomen die naar de inhoud van het geschrift verwijst. Ik vrees dat de schrijver geen Latijn beheerst, gezien het feit dat hij de titel helemaal verkeerd vertaald heeft. Zijn weergave van de inhoud van het boek lijkt een parafrase te zijn van de samenvatting die G. van den End (een in 2001 overleden hervormde predikant, red.) in diens dissertatie uit 1991 over Saldenus gegeven heeft. Ik ben in Mulders proefschrift niets over Saldenus’ geschrift tegengekomen wat niet eveneens in het werk van Van den End staat.’

‘Alles wijst erop dat Mulder het boek van Saldenus niet bestudeerd heeft, hoewel hij de indruk wil wekken dat wel te hebben gedaan’, vervolgt de hersteld hervormde predikant. ‘Er zijn nog meer aanwijzingen dat niet Saldenus' geschrift maar de samenvatting van Van den End de basis is van het hoofdstuk over Saldenus. Mulder verwijst (evenals Van den End) naar de zeer zeldzame editie van 1677 en niet naar de veel algemenere editie van 1678. Hij vermeldt niet (evenmin als Van den End) dat de editie van 1678 een andere titel had dan de uitgave van 1677. Enkele keren schrijft Mulder “volgens Van den End...”, terwijl wat er dan volgt gewoonlijk letterlijk in het boek van Saldenus zelf staat. Dat maakt duidelijk dat Mulder de bron zelf niet heeft onderzocht.

Ik heb niet uitvoerig onderzocht of Mulder andere werken (o.a. van Martinus, Knibbe, Lampe) wel in het Latijn heeft gelezen. De steekproef die ik deed met het boek van Knibbe was teleurstellend: in de dissertatie wordt soms een evident onjuiste weergave gegeven van wat Knibbe zegt. De bespreking van Lampes Latijnse werk omvat 12 pagina's (blz. 246-257), en ook hier geen enkele verwijzing naar het geschrift. Als Mulder inderdaad (zoals ik vermoed) geen Latijn beheerst, kan hij ook deze geschriften niet nauwkeurig en zelfstandig hebben bestudeerd.  

Bij geschriften waarvan er een Engelse vertaling bestaat (Hyperius en Hemmingius), verwijst Mulder in de voetnoten naar de Engelse vertaling en niet naar het Latijnse origineel. Daarmee wekt hij opnieuw de indruk dat hij de originele Latijnse tekst niet heeft gelezen. Ik vond een voetnoot waarin Mulder naar de Latijnse tekst van Hyperius verwijst (blz. 47 noot 134), maar de verwijzing klopt niet; de verwijzing komt wel precies overeen met die in een boek van Van 't Spijker (een in 2021 overleden christelijke gereformeerde predikant, red.) over Hyperius. Van 't Spijker heeft een andere editie gebruikt dan die Mulder zegt te hebben gebruikt (Mulder verwijst naar de editie van 1614, maar die bestaat niet). Dus Mulder heeft niet Hyperius geraadpleegd, maar simpelweg de voetnoot van Van 't Spijker gekopieerd. 
 
Mulder heeft bijna 40 Latijnse titels in zijn bibliografie opgenomen. Hoeveel daarvan heeft hij geraadpleegd, laat staan gelezen, laat staan bestudeerd...? Daarnaast komen er titels in de bibliografie voor, die in de dissertatie niet voorkomen. Waar heeft hij die vandaan? Kortom, Mulder heeft ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk geleverd. Hij weet dat hij Saldenus (en wellicht ook meerdere andere auteurs) zelf niet heeft bestudeerd alhoewel hij de suggestie wekt dat wel te hebben gedaan. Dat is een ernstige zaak, een academicus onwaardig’, stelt Van den Brink vast.

Cvandaag nam contact op met Van den Brink. In antwoord op de vraag of er sprake is van plagiaat, antwoordt hij: “Dat is een juridische kwestie. Daar gaat de Vrije Universiteit Amsterdam over.” Ook nam Cvandaag contact op met ds. Mulder zelf. De predikant van de GerGem in Ridderkerk was niet bereikbaar voor commentaar.

Lees de volledige vragenbeantwoording op de site van Refoweb.

ChristenvervolgingGeloofszekerheidOpvoedenDuurzaamheidIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #17: Voormalig politieman Erik over de zware stormen in zijn leven
Of beluister op:

Meerartikelen

Indi
Nieuws

Omstreden antibekeringswet in India voor rechter: ook vrijwillige bekering onder toezicht

De omstreden antibekeringswet in de Indiase deelstaat Chhattisgarh ligt voor de rechter. Tegenstanders willen dat bepalingen die de geloofskeuze van inwoners onder overheidstoezicht plaatsen, voorlopig buiten werking worden gesteld. Het gerechtshof...

Tienduizenden christenen komen samen in Amerikaans stadion
Nieuws

80.000 christenen komen in stadion samen om God te aanbidden: ‘God was tastbaar aanwezig’

Zo'n tachtigduizend christenen zijn zaterdag samengekomen in het AT&T Stadium in Arlington, Texas, voor een massale gebeds- en aanbiddingsbijeenkomst. Het evenement werd georganiseerd door de Amerikaanse kerk 2819 Church, onder leiding van voorganger...

Jenne Minnema
Video

Landelijke kinderwerkersconferentie keert na tien jaar terug en is binnen drie weken uitverkocht

Na een afwezigheid van ongeveer tien jaar keert de landelijke kinderwerkersconferentie terug. Op 31 oktober komen kinderwerkers uit allerlei kerkelijke achtergronden bijeen in Harderwijk voor ontmoeting, inspiratie en praktische toerusting. Dat...

Wim Grandia
Video

Openbaring spreekt over ‘spoedig’: hoe kan dat na 2000 jaar?

Veel christenen kennen de woorden uit Openbaring dat gebeurtenissen 'spoedig' moeten plaatsvinden. Maar hoe moeten we die belofte begrijpen als er inmiddels bijna tweeduizend jaar zijn verstreken? In de tweede aflevering van zijn veertigdelige...

Mirjam Bikker & Diederik van Dijk
Nieuws

CU en SGP botsen met Pro over late abortussen: 'Kievitsei beter beschermd dan ongeboren leven'

ChristenUnie-leider Mirjam Bikker en SGP-Kamerlid Diederik van Dijk hebben woensdag tijdens de VWS-begroting de noodklok geluid over het recordaantal abortussen en de proef met late zwangerschapsafbrekingen. Beiden riepen op tot meer bescherming...

Dr. Piet van Midden
Column

Een grote vis, een kleine worm en een God die genadig is

Jona kennen we vooral van de grote vis. Maar waarom sloeg deze profeet eigenlijk op de vlucht voor God? In de slotaflevering van zijn columnreeks ‘Uit de Joodse bijbel’ neemt Piet van Midden ons mee in een verhaal vol verrassende details,...

islam
Verdieping

Welke rol speelt de islam bij christenvervolging? Experts antwoorden

Veel landen waar christenen zwaar worden vervolgd, hebben een islamitische meerderheid. Welke rol speelt de islam bij die vervolging? Cvandaag spreekt daarover met Michael Bosch (schuilnaam), onderzoeker en analist bij World Watch Research, en...

Solidwear
Persbericht

Zoektocht naar geloof inspireert Amrita Vooijs tot kledingmerk Solidwear

Een persoonlijke zoektocht naar God heeft Amrita Vooijs uit Katwijk geïnspireerd om Solidwear te starten: een webshop met T-shirts met Bijbels geïnspireerde teksten en subtiele ontwerpen. Het idee ontstond nadat dierbaren in haar omgeving tot...

Meerartikelen

zweden
Nieuws

117 Zweedse predikanten steunen omstreden voorstel over trouwen homostellen

In de Zweedse Lutherse Kerk spreken 117 predikanten zich uit vóór een voorstel dat de ruimte om homohuwelijken te weigeren onder druk zet. Met een open brief reageren zij op 126 collega’s die juist tegen het plan protesteren. Volgens de...

iftar
Nieuws

Wel politie bij iftars, geen agenten in de kerk? Rondgang roept vragen op

De politie zoekt via iftarmaaltijden contact met moslims, maar verschillende kerken in de regio Den Haag zijn niet bekend met vergelijkbare bezoeken. Dat blijkt uit een rondgang van Omroep West langs christelijke en hindoeïstische...

Rechter
Nieuws

Voormalig ouderling (63) krijgt 4,5 jaar cel voor verkrachten minderjarige oppas uit eigen kerk

De 63-jarige voormalige ouderling-kerkrentmeester L. P. uit Woudenberg is veroordeeld tot 4,5 jaar gevangenisstraf voor het jarenlang verkrachten van de oppas van zijn kinderen. Het meisje uit zijn eigen kerkelijke gemeente was bij de eerste...

Guanco
Nieuws

Weduwe herdenkt voorganger die omkwam op christelijk festival

Isaeli Guanco heeft tijdens de herdenkingsdienst van haar man Robert verteld hoe toegewijd hij leefde. De 41-jarige voorganger kwam eind augustus om toen een groot bord op hem viel tijdens het Big Church Festival in Engeland. “Hij verspilde nooit een...

Judith Fanto
Interview

Judith Fanto: "Uit iets heel moeilijks, is iets heel moois voortgekomen"

Ineens was ze er in 2020, schijnbaar uit het niets. Met een plofje landde haar debuutroman Viktor midden in het Nederlands-literaire landschap. Daarna ging het snel: het boek, losjes gebaseerd op haar Joodse familiegeschiedenis, won de Hebban prijs...

prses
Nieuws

Duitse kerkleider wil AfD-politici weren uit leidinggevend kerkelijke ambten

De Evangelische Kirche von Westfalen moet politici van de AfD weren uit leidinggevende kerkelijke ambten. Dat vindt preses Adelheid Ruck-Schröder, de geestelijk leider van het Duitse kerkverband. Ook vrijwillige ouderlingen mogen volgens haar hun...

Busenitz
Nieuws

Opvolger John MacArthur bevestigd: "Hij moet het Woord prediken"

Nathan Busenitz is zondag bevestigd als opvolger van John MacArthur in Grace Community Church in Sun Valley, een wijk van Los Angeles. De Schotse theoloog Sinclair Ferguson preekte tijdens de dienst over de opdracht van een voorganger. “Hij moet...

Boomsma
Nieuws

CU en JA21 krijgen steun voor hulp aan vervolgde christenen, minister vindt plan overbodig

Nederland moet een herkenbaar programma opzetten om vervolgde christenen te helpen. De Tweede Kamer steunde dinsdag een voorstel van Diederik Boomsma (JA21) en Don Ceder (ChristenUnie), ondanks het oordeel van minister Tom Berendsen van...

Niko en Tino
Nieuws

Christelijke YouTubers niet vervolgd voor islamkritische video: Duits OM stopt onderzoek

De Duitse christelijke YouTubers Niko en Tino krijgen geen strafzaak voor hun video ‘De islam is geen vrede’. Het Openbaar Ministerie in Hamburg beëindigt het onderzoek naar het beledigen van een religie. Volgens het OM is er geen sprake van een...

Barend
Nieuws

3FM-dj Barend van Deelen brak met reformatorische opvoeding, maar keerde terug naar God

3FM-dj Barend van Deelen wilde na zijn reformatorische jeugd jarenlang niets meer van God weten. De beperkingen thuis en in de kerk maakten hem opstandig. Inmiddels noemt hij zichzelf christen, vertelt hij aan DIT, het journalistieke platform van...

Diederik van Dijk
Nieuws

SGP-Kamerlid woedend over Hamasverheerlijking in Amsterdam: "Totaal beschamend"

SGP-Kamerlid Diederik van Dijk heeft minister David van Weel (Justitie en Veiligheid) stevig aan de tand gevoeld over het verheerlijken van Hamas tijdens demonstraties in Amsterdam. Tijdens het vragenuur in de Tweede Kamer op dinsdag uitte hij zijn...

Nepal
Nieuws

24 Zuid-Koreaanse christenen gearresteerd bij Bijbelschool in Nepal

De Nepalese politie heeft 24 Zuid-Koreaanse christenen gearresteerd bij een Bijbelschool in het oosten van het land. Volgens de autoriteiten namen zij deel aan religieuze activiteiten die niet zijn toegestaan met een toeristenvisum. De...