Van den Brink schrok van proefschrift GerGem-predikant: ‘Ernstig en onwetenschappelijk’

Nieuws 25 januari 2024 4 minuten Jeffrey Schipper
ds. G. W. S. Mulder
YouTube

Een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten heeft 'ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk' geleverd door teksten uit werken van theologen te kopiëren, concludeert dr. Gert van den Brink in de vragenrubriek van Refoweb.nl. Hij verdiepte zich in een proefschrift van ds. G. W. S. Mulder (foto) over de vraag hoe predikanten tussen 1600 en 1800 vanuit de Bijbeltekst tot de toepassing van de preek kwamen. De hersteld hervormde predikant spreekt van ‘een ernstige zaak, een academicus onwaardig’.

“Ik heb twaalf handboeken voor predikkunde bestudeerd. Ik zocht naar theologische, liefst Bijbelse argumenten voor de preekopbouw en toepassing”, stelde Mulder vorig jaar in gesprek met het Reformatorisch Dagblad. Naar eigen zeggen onderzocht de predikant mannen als William Perkins, Guilielmus Amesius, Gisbertus Voetius, Johannes Hoornbeeck, Guiljelmus Saldenus, David Knibbbe, Everhardus van der Hooght, Friedrich Adolph Lampe en anderen die over de preek schreven. Dit zijn theologen uit de periode 1600 tot 1800.

‘Met de bespreking van Saldenus in het boek van ds. Mulder is iets merkwaardigs aan de hand’, zo merkt Van den Brink op. ‘Niet minder dan 12 pagina's (blz. 166-177) in zijn dissertatie worden aan Saldenus’ Latijnse boek gewijd, zonder dat er ook maar één voetnoot is opgenomen die naar de inhoud van het geschrift verwijst. Ik vrees dat de schrijver geen Latijn beheerst, gezien het feit dat hij de titel helemaal verkeerd vertaald heeft. Zijn weergave van de inhoud van het boek lijkt een parafrase te zijn van de samenvatting die G. van den End (een in 2001 overleden hervormde predikant, red.) in diens dissertatie uit 1991 over Saldenus gegeven heeft. Ik ben in Mulders proefschrift niets over Saldenus’ geschrift tegengekomen wat niet eveneens in het werk van Van den End staat.’

‘Alles wijst erop dat Mulder het boek van Saldenus niet bestudeerd heeft, hoewel hij de indruk wil wekken dat wel te hebben gedaan’, vervolgt de hersteld hervormde predikant. ‘Er zijn nog meer aanwijzingen dat niet Saldenus' geschrift maar de samenvatting van Van den End de basis is van het hoofdstuk over Saldenus. Mulder verwijst (evenals Van den End) naar de zeer zeldzame editie van 1677 en niet naar de veel algemenere editie van 1678. Hij vermeldt niet (evenmin als Van den End) dat de editie van 1678 een andere titel had dan de uitgave van 1677. Enkele keren schrijft Mulder “volgens Van den End...”, terwijl wat er dan volgt gewoonlijk letterlijk in het boek van Saldenus zelf staat. Dat maakt duidelijk dat Mulder de bron zelf niet heeft onderzocht.

Ik heb niet uitvoerig onderzocht of Mulder andere werken (o.a. van Martinus, Knibbe, Lampe) wel in het Latijn heeft gelezen. De steekproef die ik deed met het boek van Knibbe was teleurstellend: in de dissertatie wordt soms een evident onjuiste weergave gegeven van wat Knibbe zegt. De bespreking van Lampes Latijnse werk omvat 12 pagina's (blz. 246-257), en ook hier geen enkele verwijzing naar het geschrift. Als Mulder inderdaad (zoals ik vermoed) geen Latijn beheerst, kan hij ook deze geschriften niet nauwkeurig en zelfstandig hebben bestudeerd.  

Bij geschriften waarvan er een Engelse vertaling bestaat (Hyperius en Hemmingius), verwijst Mulder in de voetnoten naar de Engelse vertaling en niet naar het Latijnse origineel. Daarmee wekt hij opnieuw de indruk dat hij de originele Latijnse tekst niet heeft gelezen. Ik vond een voetnoot waarin Mulder naar de Latijnse tekst van Hyperius verwijst (blz. 47 noot 134), maar de verwijzing klopt niet; de verwijzing komt wel precies overeen met die in een boek van Van 't Spijker (een in 2021 overleden christelijke gereformeerde predikant, red.) over Hyperius. Van 't Spijker heeft een andere editie gebruikt dan die Mulder zegt te hebben gebruikt (Mulder verwijst naar de editie van 1614, maar die bestaat niet). Dus Mulder heeft niet Hyperius geraadpleegd, maar simpelweg de voetnoot van Van 't Spijker gekopieerd. 
 
Mulder heeft bijna 40 Latijnse titels in zijn bibliografie opgenomen. Hoeveel daarvan heeft hij geraadpleegd, laat staan gelezen, laat staan bestudeerd...? Daarnaast komen er titels in de bibliografie voor, die in de dissertatie niet voorkomen. Waar heeft hij die vandaan? Kortom, Mulder heeft ondeugdelijk en onwetenschappelijk werk geleverd. Hij weet dat hij Saldenus (en wellicht ook meerdere andere auteurs) zelf niet heeft bestudeerd alhoewel hij de suggestie wekt dat wel te hebben gedaan. Dat is een ernstige zaak, een academicus onwaardig’, stelt Van den Brink vast.

Cvandaag nam contact op met Van den Brink. In antwoord op de vraag of er sprake is van plagiaat, antwoordt hij: “Dat is een juridische kwestie. Daar gaat de Vrije Universiteit Amsterdam over.” Ook nam Cvandaag contact op met ds. Mulder zelf. De predikant van de GerGem in Ridderkerk was niet bereikbaar voor commentaar.

Lees de volledige vragenbeantwoording op de site van Refoweb.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #14: Is de hemel het einddoel? In gesprek met Sebastiaan
Of beluister op:

Meerartikelen

sollicitatie
Nieuws

Zichtbaar christelijk op je cv? Dan daalt de kans op een sollicitatiegesprek

Sollicitanten die op hun cv zichtbaar maken dat zij christen zijn, hebben minder kans om te worden uitgenodigd voor een gesprek. Dat blijkt uit onderzoek van de Universiteit Gent. De onderzoekers lieten professionele recruiters uit Vlaanderen,...

Ds. G. van Zanden
Video

Ds. Van Zanden tijdens intrededienst in Uddel: "Plaats mij niet op een voetstuk"

Ds. G. van Zanden deed onlangs intrede in de hervormde gemeente te Uddel. In de Veluwse gemeente volgt hij ds. A. Vonk Noordegraaf op. Laatstgenoemde predikant is sinds mei vorig jaar predikant in Putten. Van Zanden kwam over vanuit de hervormde...

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp spoort christenen aan anderen met hun woorden op te bouwen

Een bemoedigend woord kan veel meer betekenen dan we soms beseffen. Toch blijven juist die woorden vaak onuitgesproken. In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God' moedigt Wilkin van de Kamp christenen aan om niet alleen positief...

azc
Nieuws

Minister vraagt bedreigde christelijke asielzoekers vaker aangifte te doen

Christelijke asielzoekers die in een opvanglocatie worden bedreigd of geïntimideerd, moeten vaker naar de politie stappen. Dat zei minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie donderdag tijdens een commissiedebat over het asielbeleid....

Doop
Nieuws

Bijzonder tafereel op Engels strand: 170 mensen gedoopt

Op een strand in het Engelse graafschap Devon hebben 170 mensen zich laten dopen. Honderden belangstellenden waren getuige van de massale doopdienst in zee, die ontstond na een oproep op sociale media. Dat meldt Christian Today.  De doopdienst vond...

lagerhuis
Nieuws

Britse euthanasiewet van tafel: ‘Alle eer aan God’

Het Britse Lagerhuis heeft een wetsvoorstel voor hulp bij zelfdoding verworpen. Na een urenlang debat stemden 286 parlementsleden tegen en 270 voor. Christelijke organisaties, die de afgelopen tijd intensief campagne voerden tegen het voorstel,...

911
Nieuws

Tientallen christenen delen Evangelie bij herdenking aanslagen 9/11

Tientallen christenen hebben tijdens de herdenking van de aanslagen van 11 september 2001 in New York het Evangelie gedeeld. Rond het 9/11 Memorial deelden zij Bijbels en christelijke folders uit en gingen zij met voorbijgangers in gesprek over...

Heilige Grond
Podcast

Geeft het christelijk geloof ruimte om te klagen? Beluister deze podcast

De moeders van Bethlehem "wilden niet worden getroost". Dat aangrijpende Bijbelbeeld vormt het vertrekpunt van deze aflevering van de podcast Heilige Grond. Daarin gaan missioloog Berdine van den Toren-Lekkerkerker en predikant Pieter Kleingeld in...

Meerartikelen

Zen
Nieuws

Kardinaal Zen verliest beroep tegen veroordeling in Hongkong

Een panel van drie beroepsrechters in Hongkong heeft de veroordeling van kardinaal Joseph Zen en vier anderen bekrachtigd. Dat meldt EWTNNews. De zaak betreft vijf voorvechters van de democratie die het 612 Humanitarian Relief Fund beheerden. Het...

Russische uitgave Nieuw Testament
Nieuws

Rusland vernietigt Nieuwe Testamenten en zet christelijke organisatie op zwarte lijst

De Russische overheid heeft de christelijke organisatie Mission Eurasia bestempeld als een 'ongewenste organisatie'. Daardoor kunnen Russische christenen worden bestraft als zij met Mission Eurasia samenwerken of materiaal van de organisatie...

Ds. J. R. van Vugt
Video

HHK-predikant tijdens preek: "Het liefste wat ik doe is Jezus presenteren"

Wat komt een dominee eigenlijk doen? Die vraag stelde ds. J. R. van Vugt (HHK) zichzelf toen hij zich voorbereidde op een preek die hij onlangs hield. In de preek ging het over de verheerlijking van Jezus op de berg. Zijn antwoord luidde: "Wat ik het...

Pakistan
Nieuws

EU waarschuwt Pakistan: handelsvoordelen op het spel door schending mensenrechten

Pakistan moet de rechten van religieuze minderheden beter beschermen om zijn gunstige handelsstatus bij de Europese Unie te behouden. Vooral het grote aantal godslasteringszaken baart Brussel zorgen. Dat zegt EU-ambassadeur Raimundas Karoblis....

Zohran Mamdani
Nieuws

Nabestaanden 9/11 willen islamitische burgemeester weren van herdenking in New York

Een groep nabestaanden van slachtoffers van 9/11 wil niet dat de islamitische burgemeester van New York, Zohran Mamdani, vrijdag aanwezig is bij de herdenking op Ground Zero. Een petitie met die oproep is inmiddels ruim 100.000 keer ondertekend. De...

Nepal overstroming
Nieuws

Veel christenen omgekomen en vermist na overstromingen Nepal

De zware overstromingen die Nepal eind augustus troffen, hebben ook onder christenen veel slachtoffers gemaakt. Tientallen gelovigen zouden zijn omgekomen en verschillende voorgangers en gemeenteleden worden nog vermist. Complete kerkgebouwen zijn...

Brits parlement
Nieuws

Britse christenen houden hun adem in bij nieuwe stemming over hulp bij zelfdoding

Britse christenen worden opgeroepen om te bidden nu het Lagerhuis vandaag opnieuw stemt over een wetsvoorstel rond hulp bij zelfdoding. Tegenstanders waarschuwen dat de wet, mocht deze doorgang vinden, grote gevolgen kan hebben voor ouderen, mensen...

Ds. D.M. Elsman
God

Ds. Elsman via Refoweb: ‘Wonderen bewijzen niet dat iemand Christus kent’

Een vraagsteller op Refoweb worstelt met een Bijbels spanningsveld: hoe kunnen mensen die niet werkelijk in Christus geloven toch demonen uitdrijven in Zijn naam? In Mattheüs 7 spreekt Jezus immers over mensen die zeggen dat zij in Zijn naam krachten...

Jan van den Bosch en Tainá Monteiro
Nieuws

Tainá Monteiro aanstaande zondag te gast bij Hour of Power

Ze worstelde, maar kwam boven. Tainá Monteiro vond haar weg in Jezus, vertelt ze komende zondag om 8 en 9 uur op RTL5 en om 17 uur op Family7 bij Hour of Power.

Alpha Nederland
Persbericht

Lunchmeeting richt zich op ontwikkelen van nieuwe leiders in kerken

In veel kerken en geloofsgemeenschappen komt een groot deel van het werk terecht bij een relatief kleine groep mensen. Hoe kunnen gemeenten meer gemeenteleden betrekken en hen helpen groeien in leiderschap? Die vraag staat centraal tijdens de...

Stefania Leão
Interview

Stefania schreef gebeden vanuit haar pijn: “Ze hielpen mij voordat ze iemand anders hielpen”

Haar gebeden vonden hun weg naar mensen in verschillende landen en belandden tijdens het WK voetbal uiteindelijk zelfs bij de Braziliaanse voetbaldelegatie. Toch schreef Stefania Leão ze ooit maar voor één persoon: zichzelf. In een periode vol...

Richard Groenenboom
Video

SDOK-woordvoerder Richard Groenenboom: "Situatie christenen in China sterk verslechterd"

Richard Groenenboom, woordvoerder van Stichting De Ondergrondse Kerk (SDOK), maakt zich grote zorgen over de situatie van christenen in China. In het programma Uitgelicht! van Family7 vertelt hij dat de druk op zowel geregistreerde als...