God schiep verschillende persoonlijkheden: deze vier evangelisten zijn het levende bewijs

God 30 november 2022 Marjan Groenendijk
Marjan Groenendijk

“Echt?” Met grote verbaasde ogen kijkt ze me aan. “Kun je dan ook anders reageren? Hoe dan?” Voor me zit een jonge dame. Samen praten we over wat er uit haar Myers-Briggs typeindicator (MBTI) vragenlijst naar voren is gekomen en welk persoonlijkheidsprofiel het beste bij haar past. Ik merk wel vaker dat mensen verbaasd zijn over hoe verschillend mensen kunnen reageren in dezelfde situaties. Tijdens de gesprekken over persoonlijkheidsprofielen zie ik dat mensen gaan begrijpen waar deze verschillen vandaan komen. Ik maak dan ook geregeld mee dat er kwartjes vallen: “Nu begrijp ik ineens waarom mijn collega mij frustreert.” “O… en ook andersom!”

Verschillen in reactie en beleving komen net zo goed voor in het geestelijke leven als in het alledaagse leven. Gebed en geloofsbeleving zijn persoonlijk en kunnen onderling flink verschillen. Ik denk dat het goed is om jezelf te (leren) kennen op dit gebied. Een diep gebeds- en geloofsleven floreert door een goede zelfkennis. Daarnaast is het ook leerzaam om te ontdekken welke verschillen er zijn.

Hoewel MBTI uitgaat van 16 persoonlijkheden, kun je ook een grovere indeling maken. Bijvoorbeeld op basis van vier voorkeuren. Ik vind het fascinerend om deze verschillende voorkeuren te ontdekken in de Bijbel. Het Nieuwe Testament begint met vier evangeliën die alle vier hun eigen kleur, hun eigen voorkeur hebben. Je kunt vier persoonlijkheidsvoorkeuren terugvinden in de stijl van schrijven.

Het Nieuwe testament begint met vier evangeliën die alle vier hun eigen kleur, hun eigen voorkeur hebben. Je kunt vier persoonlijkheidsvoorkeuren terugvinden in de stijl van schrijven.

Mattheüs
Allereerst is er het Mattheüs-evangelie, een logisch opgebouwd boek. Het is Mattheüs die vele verwijzingen naar het Oude Testament geeft. Hij beschrijft discussies en argumenten. Met name in dit evangelie ligt er een grote nadruk op gehoorzaamheid. Zie bijvoorbeeld de verzoeking in de woestijn, de doop van Jezus en de grote opdracht in hoofdstuk 28.

Dit sluit aan bij de mensen die volgens MBTI een Thinking voorkeur hebben. Dit zijn de mensen die heel rationeel in het leven staan, het belangrijk vinden dat de waarheid wordt gevonden en een stevige discussie niet uit de weg gaan. In hun geloofsleven is het denken (hoofd) belangrijk. Emoties zijn dat minder, en net als Abraham vinden ze het fijn om met God te redeneren. Rechtvaardigheid en gehoorzaamheid zijn termen die bij hen passen. Soms vinden zij het moeilijk om hun meer verstandelijke relatie met God als volwaardig geloofs-of gebedsleven te zien.

Markus
Het eenvoudige, korte verhaal van een ooggetuige is van de hand van Markus. Opvallend is dat Markus veel details toevoegt aan zijn beschrijvingen die we in de andere evangeliën niet terugvinden. We lezen bij de spijziging van de 5000 dat het gras waarop ze zaten groen was. Ook vertelt Markus dat Jezus op een kussen lag te slapen tijdens de storm op het meer. Of dat hij zijn armen om de kinderen heensloeg toen hij ze zegende.

Deze aandacht voor details en het leven in het hier en nu (Markus gebruikt geregeld het woord terstond of onmiddellijk) is typerend voor mensen met een Sensing voorkeur. Mensen die informatie vooral via hun zintuigen opnemen. Dit zijn vaak ook de creatievere types. Zij zetten hun zintuigen in bij hun gebedsleven. Bijvoorbeeld door verschillende gebedshoudingen aan te nemen, door artistieke uitingen zoals tekenen, schilderen of gedichten. Maar je kunt hierbij ook denken aan het gebruik van voorwerpen die een diepe symbolische waarde vertegenwoordigen.

Om tot een volle aanbidding van God te komen die Hem toekomt hebben we elkaar hard nodig. Daarbij is de een niet meer dan de ander, wel anders.

Lukas
Lukas, het derde evangelie is inclusief en empathisch. Deze inclusiviteit komt tot uiting door zijn beschrijvingen van ontmoetingen met vrouwen. Ook in de geslachtslijn van Jezus gaat hij terug tot de eerste mens, Adam. Zijn empathie en medeleven zien we in de verhalen over vele genezingen. Intimiteit en harmonie voeren de boventoon. Mensen met dezelfde voorkeur zijn natuurlijke voorbidders. Hun gebed raakt het hart of het nu vurig is of juist heel lieflijk. Zij zijn over het algemeen vriendelijke mensen en zullen vooral Gods goedheid benadrukken. Voor mensen met deze Feeling voorkeur ligt de nadruk op het relationele aspect in het geloofsleven.

Johannes
Johannes als vierde en laatste evangelie is voortdurend op zoek naar de betekenis van het leven van Jezus op aarde voor de toekomst. Dit is meteen al duidelijk bij de eerste vijf verzen waarmee Johannes zijn boek begint.

Hij gebruikt metaforen en concepten om dit aan zijn lezers uit te leggen. Mensen met een voorkeur voor iNtuition spreekt dit erg aan. Zij zijn steeds op zoek naar het verbeteren van vandaag voor de toekomst. Hun gebedsleven is vaak meer een in de aanwezigheid van God vertoeven, een dromen met God. Zij lijken meer dan de andere types ontvankelijk te zijn voor dromen en visioenen, die zij dan ook betekenis kunnen geven.

Samen
Ieder mens heeft zijn eigen voorkeur(en) en daarmee zijn eigen unieke persoonlijkheid. Om tot een volle aanbidding van God te komen die Hem toekomt hebben we elkaar hard nodig. Daarbij is de een niet meer dan de ander, wel anders.

Marjan Groenendijk is MBTI-trainer en coach. Klik hier om haar website te bezoeken.

Praatmee

Beluister onze podcast

#399 Jeffrey & Samuel Lee over de pinksterbeweging, leiderschap en het welvaartsevangelie
Of beluister op:

Meerartikelen

Johan Schep
Video

Johan Schep wijst in videoboodschap op geloof en gehoorzaamheid Maria

In deze video-overdenking staat evangelist Johan Schep stil bij het Bijbelse verhaal van Maria en de geboorte van de Messias. Hij zoomt in het bijzonder in op de rol van geloof en gehoorzaamheid in Gods heilsplan. Volgens de spreker markeert de geboo

SGP-jongerendag
Persbericht

SGP-jongeren organiseren jongerendag over spanningen in samenleving

SGP-jongeren organiseren op zaterdag 11 april 2026 hun jaarlijkse jongerendag in Barneveld. Naar verwachting zullen tussen de 500 en 800 jongeren uit heel Nederland samenkomen voor een dag van lezingen, debat en ontmoeting. Het thema van de dag is “S

doekes
Opinie

Waarom ideologie vervaagt en geloof versterkt door de jaren heen

Jonge mensen zijn vaak sterk ideologisch. Nog zeer overtuigd van het idee dat ze de wereld kunnen veranderen, radicaal in hun standpunten en vol energie. Opvallend is dat naarmate de jaren verstrijken, ideologie vaak minder sterk wordt, minder radica

Wim Dekker
Interview

Volgens dr. Wim Dekker is offeren geen oud en stoffig concept: "Het is de kern van ons bestaan"

Offeren: het is een woord dat niet lijkt te passen in een moderne samenleving en dat soms zelfs weerzin oproept. Maar we doen het allemaal dagelijks en het wordt tijd om dat meer te waarderen, stelt dr. Wim. H. Dekker. Hij schreef er het essay Offere

Dr. Piet van Midden
Column

In aanloop naar Pasen sta ik met lege handen: wie vult ze?

In deze column blikt dr. Piet van Midden verbindt hij verdriet met de gebrokenheid van onze tijd. Tussen oorlog, ziekte en zijn eigen pijn klinkt de vraag: wat betekent Pasen nog werkelijk? Vanuit de Bijbel en zijn eigen leven zoekt de predikant naar

Jaap Bönker/harp
Verdieping

De harp: een instrument dat voor meer geschikt is dan alleen de lofzang

De harp is een muziekinstrument dat gebruikt werd in de tempel en bij uitstek geschikt is voor lofzang. Maar het instrument heeft veel meer betekenissen, schrijft Jaap Bönker in De Zin der Dingen.  De harp, in het Hebreeuws ‘kinnor’, is een veelgenoe

Diederik van Dijk
Persbericht

SGP noemt wetenschapstoets draagmoederschap teleurstellend

Terwijl Nederland bezig is met de legalisering van draagmoederschap, is er internationaal brede kritiek op. De Kamer liet daarom een wetenschapstoets op het wetsvoorstel uitvoeren. SGP-Kamerlid Diederik van Dijk: “Het proces is teleurstellend, de Kam

Roger van Oordt
Column

Palmzondag, de paus en de doodstraf: wat heeft dat met elkaar te maken?

Afgelopen zondag leverde onze predikant een opmerkelijke prestatie. Zonder één keer de woorden Israël, Netanyahu of Trump te laten vallen, wist hij toch feilloos duidelijk te maken wie volgens hem verantwoordelijk is voor het leed in het Midden-Ooste

Meerartikelen

Koran
Nieuws

Kerk schrapt concert vanwege islamitische passage in muziekstuk, muziekvereniging verbijsterd

De Noorderkerk in Bunschoten-Spakenburg heeft een concert geannuleerd vanwege een islamitische passage in het muziekstuk The Armed Man: A Mass for Peace van componist Karl Jenkins. Dat meldt het Algemeen Dagblad. Muziekvereniging Wilskracht uit Amers

Ds. W. J. C. van Blijderveen
Video

HHK-predikant spreekt onbegrip uit over weerstand van christenen tegen vluchtelingen

"Met de Bijbel in de hand, kan ik niet anders concluderen dan dat wij een christelijke roeping hebben ten aanzien van vreemdelingen", aldus ds. W. J. C. van Blijderveen. De hersteld hervormde predikant uit Kruiningen (Zeeland) sprak in een recente pr

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp roept je op om je hart te laten masseren door Gods liefde

"Laat Gods overvloedige liefde je hart masseren en tot leven wekken. Dan ontvang je helder inzicht en word je fijngevoelig om te onderscheiden wat echt belangrijk is", aldus Wilkin van de Kamp. In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met

Robert Morris
Nieuws

Oprichter Amerikaanse megakerk vraagt misbruikslachtoffer om vergeving na vrijlating

De Amerikaanse voorganger Robert Morris heeft kort na zijn vrijlating uit de gevangenis vergeving gevraagd aan Cindy Clemishire. Morris misbruikte de vrouw in de jaren 80 meermaals. Het misbruik begon toen zij slechts 12 jaar oud was. Morris werd vor

Route 66
Persbericht

Nieuw boek ‘Route 66’ helpt lezers rode draad in de Bijbel ontdekken

Voor wie de Bijbel beter wil leren begrijpen, verschijnt eind maart het nieuwe boekje Route 66. Deze uitgave van het Nederlands-Vlaams Bijbelgenootschap (NBG) wil lezers helpen om de samenhang tussen de verschillende Bijbelboeken te ontdekken. Op 8 a

Van Baarle
Nieuws

De vijf meest opvallende momenten tijdens het debat over christenvervolging

De christelijke oma van DENK-leider Stephan van Baarle, de benarde situatie van mensen die zich in Nederland vanuit de islam tot het christendom bekeren en een opvallend standpunt van het CDA. Het debat over christenvervolging wereldwijd was zeker de

ceder
Nieuws

Debat christenvervolging: dit was de rol van de christelijke partijen

Vlak voor Pasen debatteerde de Tweede Kamer op initiatief van CU'er Don Ceder over christenvervolging wereldwijd. Daarbij sprak Ceder zelf over religieuze geletterdheid en de rol van de islam bij christenvervolging. SGP-leider Stoffer haalde een beke

Kerk Singapore
Positief nieuws

Recordaantal nieuwe gelovigen in Singapore met Pasen: “God kiest jullie”

De Rooms-Katholieke Kerk in Singapore maakt zich op voor een bijzondere Pasen. Meer dan 1.200 mensen zullen toetreden tot de kerk. Dit is het hoogste aantal in tien jaar. Volgens het aartsbisdom gaat het om honderden mensen die zich de afgelopen tijd

Marco van Putten
Column

Zonde of zondemacht? De vergeten kracht van het evangelie

Veel christenen zien de vergeving van zonden als de kern van het evangelie. Maar volgens Marco van Putten gaat het evangelie van Jezus dieper. Het draait niet alleen om vergeving, maar om bevrijding van de macht van zonde zelf. In dit derde deel van

Theo van Laar
Column

Geen geheime missie: Welke sporen laat jij achter als christen?

We spelen toch geen Hunted als Koninklijke Kerk? Welke sporen laat jij achter in het leven van anderen? Onzichtbaar blijven is onmogelijk, maar de vraag is wát mensen zien wanneer jij voorbij bent gekomen. De afgelopen weken was het televisieprogramm

Ds. G. H. Vlijm
Nieuws

Hervormde gemeente Nijkerk hoopt op komst ds. G. H. Vlijm

De hervormde gemeente te Nijkerk (Wijk 3) hoopt op de komst van ds. G. H. Vlijm (foto). Op de predikant werd eerder deze week een beroep uitgebracht. In Nijkerk moet Vlijm ds. E. van den Noort opvolgen. Laatstgenoemde predikant nam vorig jaar een ber

Kerk Israël
Nieuws

Rooms-Katholieke Kerk in Israël waarschuwt tegen nieuwe doodstraf-wet

De Rooms-Katholieke Kerk in Israël spreekt zich duidelijk uit tegen een nieuwe wet in Israël die de doodstraf mogelijk maakt voor Palestijnse gevangenen. Kerkleiders roepen op tot respect voor het leven en barmhartigheid. De Israëlische Knesset nam d