Onderzoeksproject kerk en slavernij krijgt grote NWO-beurs

Nieuws18 juli 2022
slavernij

Het onderzoeksproject van onder meer de PThU naar kerk en slavernij krijgt een subsidie van € 750.000 euro. De Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) gaf hier op 14 juli groen licht voor. Het onderzoek gaat in op de rol van de protestantse kerk bij het Nederlands koloniaal slavernijverleden. Het NWO noemt het onderzoek van enorme waarde voor het huidig maatschappelijk debat.

Samenwerkingsverband
Het project heeft als officiële titel ‘Church and Slavery in the Dutch Empire: History, Theology and Heritage’ en is een samenwerkingsverband van de PThU, de Vrije Universiteit Amsterdam en de University of Curacao. Ook is het Nationaal instituut Nederlands slavernijverleden en erfenis (NiNsee) als maatschappelijke partner aan het project verbonden en werkt PThU nauw samen met diverse kerkelijke partners. Hoofdaanvrager prof. dr. Annette Merz (PThU) is verheugd over de toekenning van de subsidie: “Een gedegen onderzoek naar de relatie tussen kerk en slavernij is niet alleen wetenschappelijk nodig, maar komt ook tegemoet aan vragen vanuit kerk en samenleving. We zijn dan ook heel blij dat we, samen met onze partners, de komende jaren aan dit project kunnen gaan werken.”

Meerdere perspectieven
In het onderzoeksproject bestuderen de betrokken universiteiten de rol van de protestantse kerk in het Nederlands koloniaal verleden in de Oost en de West. De onderzoekers kijken naar de theologische en exegetische argumenten die vanuit kerk en academie werden aangedragen om slavernij te verdedigen dan wel te bekritiseren. Ook kijken ze naar het financiële, maatschappelijke en bestuurlijke aandeel van de kerk in de slavernij en de slavenhandel (als slaveneigenaar, investeerder, missionair, pastoraal, hoeder van de samenleving). Meerdere perspectieven worden in beeld gebracht (van slaafgemaakten, voormalige slaven, inheemsen, groepen van gemengde afkomst, witte kolonisten). Ook is er oog voor de erfenis van de slavernij in de kerken en samenleving van vandaag.

Kerkelijk en maatschappelijk relevant
Het NWO vindt het onderzoeksproject, dat de PThU voor een kwart uit eigen middelen meefinancieert, van groot wetenschappelijk belang. Ook heeft het enorme waarde voor het huidig maatschappelijk debat over het koloniaal verleden van Nederland. Annette Merz beaamt dat: “Al in 2013 had de Raad van Kerken in Nederland de betrokkenheid van kerkelijke verbanden en van afzonderlijke kerkleden bij het in stand houden en legitimeren van de slavenhandel in algemene termen erkend. Dit onderzoek zal ons in staat stellen om veel gedetailleerder uit te zoeken welke vormen van kerkelijke betrokkenheid er waren, hoe deze zich manifesteerden in de verschillende delen van het Nederlands koloniale rijk en hoe ze in de loop der tijd evolueerden.”

Start van het project
Het onderzoeksproject start na de zomer met het werven van onderzoekers (2 promovendi, 1 postdoc) en hoopt in juli 2023, als de 150ste verjaardag van de feitelijke afschaffing van de slavernij gevierd wordt, al enige resultaten te kunnen presenteren. De volledige tekst van de gehonoreerde NWO-aanvraag is te vinden op pthu.nl/kerk-en-slavernij.

Praatmee

Beluister onze podcast

#306 Jeffrey, Tabitha en Matthijs over geld verdienen in christelijk Nederland
Beluister op soundcloud
Bekijk alle afleveringen
Of beluister op:

Meerartikelen

massadoop
Positief nieuws

141 mensen op één dag gedoopt in Amerikaanse megakerk

In een Amerikaanse megakerk werd onlangs een dienst georganiseerd waarin 141 mensen werden gedoopt. Bovendien namen tijdens deze samenkomst tientallen mensen het besluit om Jezus Christus te volgen. Dit meldt de Christian Post. De dienst werd georgan

Diederik van Dijk
Nieuws

SGP wil dat Nederland antisemitische migranten gaat weren

De SGP wil dat antisemitische migranten voortaan Nederland niet meer binnenkomen. Dat is de strekking van de Kamervragen die kersvers Kamerlid Diederik van Dijk stelde aan demissionair minister van Justitie en Veiligheid Dilan Yesilgöz.  Wat Van Dijk

Prof. dr. Maarten Wisse
Nieuws

Maarten Wisse stopt als PThU-rector: "Mijn stijl van leidinggeven past niet goed"

Prof. dr. Maarten Wisse stopt per 1 februari 2024 als rector van de PThU. Dat heeft hij vandaag aangekondigd. "Mijn stijl van leidinggeven past niet goed bij de manier van besturen die nu binnen de PThU gevraagd wordt." De raad van toezicht van de PT

Jan-Jaap van Peperstraten
Preekverslag

Het Evangelie is geen zoeklicht om de fouten van anderen mee op te lichten

Toen ik de gelijkenis van de wijze en de dwaze meisjes (Matteüs 25:1-13, red.) doorlas moest ik weer denken aan het van voorjaar van 2020. Die gekke coronatijd toen er zoveel onrust was: dat mensen bang waren dat er niet genoeg eten meer zou zijn in

Minne Veldman
Video

Luister naar deze prachtige koraalbewerking van 'Stille nacht, heilige nacht'

'Stille nacht, heilige nacht', het is misschien wel één van de meest bekende en geliefde kerstliederen ter wereld. Organist Minne Veldman bracht dit lied middels een prachtige koraalbewerking ten gehore op het Bätz-orgel in de Evangelisch-Lutherse ke

Canada
Nieuws

Canadees Lagerhuis neemt unaniem motie aan: Christelijke feestdagen niet discriminerend

Christelijke feestdagen zoals Kerst en Pasen zijn niet discriminerend. Dat is het duidelijke uitgangspunt van het Canadese Lagerhuis. Zij reageren daarmee op een recent rapport van een mensenrechtencommissie in de Canadese regering. Daarin werden ker

Albert van der Heide
Column

Zien is de meest genoemde taal waarin God spreekt

Gods spreken is niet alleen in woorden. De Bijbel leert ons ook dat God ons wil laten zien. Sterker nog; zien is in het Woord van God feitelijk de meest genoemde taal waarin God spreekt. Profeten werden in het Oude Testament letterlijk zieners genoem

Opperrabbijn Jacobs
Video

Terugkijken: Opperrabbijn Jacobs over de betekenis van Chanoeka

Donderdagavond 7 december begint Chanoeka, het feest van het licht. Dat zijn altijd feestelijke dagen, maar dit jaar met een donkere rand, want in Israël woedt een hevige oorlog. Wat is de betekenis van Chanoeka voor ons, juist in deze tijden van lij

Meerartikelen

podcast Heilige Grond
Podcast

Wat hebben profeten tot ons te zeggen? Jaap Dekker en Robin ten Hoopen in gesprek

In tijden van crisis krijgen de Bijbelse profeten nieuwe zeggingskracht, ze bieden hoop. Maar die hoop is iets anders dan zoete geruststelling of optimisme. We worden gedwongen de confrontatie met onszelf aan te gaan. In deze aflevering van de podcas

AFD
Nieuws

Duitse aartsbisschop wil rechtse kiezers weren uit kerkelijk ambt

Wat kardinaal Reinhard Marx, de aartsbisschop van München, betreft worden rechtse kiezers buiten de kerkelijke ambten gehouden in de Rooms-Katholieke Kerk. Hij doelde daarmee vooral op aanhangers van de Duitse politieke partij Alternative für Deutsch

NGK Doetinchem
Nieuws

Ds. Jac. Ophoff aanvaardt beroep NGK Doetinchem

De Nederlandse gereformeerde kerk in Doetinchem verwelkomt een nieuwe predikant. Ds. Jac. Ophoff heeft het beroep aanvaard en neemt binnenkort afscheid van de Opstandingskerk in Zwolle. De kerk in Doetinchem was vacant in verband met het vertrek van

New Wine Zomerconferentie
Nieuws

Thema New Wine Zomerconferentie 2024: Leef!

Het thema voor de New Wine Zomerconferentie 2024 is: Leef! Dat maakte New Wine-directeur Bart Visser afgelopen week bekend. De conferentie is volgend jaar van 20 tot en met 26 juli op Landgoed Velder in Liempde. New Wine, een vernieuwingsbeweging van

duitse taxi
Nieuws

Duitse taxichauffeur riskeert boete vanwege Bijbeltekst op auto

Een Duitse taxichauffeur krijgt mogelijk een boete opgelegd door de autoriteiten omdat hij op de achterkant van zijn taxi een Bijbeltekst heeft staan. De daarvoor bevoegde instantie beschuldigt hem van ‘ontoelaatbare religieuze reclame’ en heeft de t

Sera Noa
Nieuws

Zangeres Sera Noa heeft een belangrijke boodschap: "Stop met vergelijken!"

Volgens zangeres Sera Noa is het heel belangrijk dat we als christenen stoppen met vergelijken. "Focus je vooral op wat God over jou zegt. Als je je identiteit in God vindt, kan al het andere je gestolen worden." Sera zegt in onderstaand videofragmen

Gerard en Lydia de Groot
Boekfragment

Christenen mogen leren om de sleutels van Gods Koninkrijk te gebruiken

Ons handelen in de geestelijke realiteit heeft maar één belangrijk doel: Het zichtbaar maken van de Koning en Zijn Koninkrijk in en door ons leven heen. Mattheüs 16:19 zegt: ‘En Ik zal u de sleutels van het Koninkrijk der hemelen geven; en wat u bin

brand bethelkerk
Nieuws

Man (36) opgepakt vanwege betrokkenheid bij brand in Rotterdamse Bethelkerk

De Rotterdamse Bethelkerk werd woensdagavond opgeschrikt door een grote brand. Er vielen gelukkig geen slachtoffers bij die brand, maar het kerkgebouw van de Nederlandse Gereformeerde Kerk in Rotterdam-Overschie is voor het grootste gedeelte vernieti

Marlon Winedt
Interview

Dr. Marlon Winedt: "Paulus legde bom onder geïnstitutionaliseerde slavernij"

De Antilliaanse theoloog Marlon Winedt deed onderzoek naar de Filemonbrief en dan met name naar de rol die slaaf Onesimus daarin vervult. Wat heeft die brief van Paulus ons als christenen vandaag de dag te zeggen over slavernij en ons verleden? Hoe k

tentoonstelling
Nieuws

CU Arnhem wil foto van jongen (6) met ontbloot bovenlijf op LHBTI-tentoonstelling verwijderen

In het centrum van de stad Arnhem vindt op dit moment een fototentoonstelling plaats voor de LHBTI-gemeenschap. Op een van de foto’s is een transseksueel samen met zijn zesjarige broertje te zien, allebei met een ontbloot bovenlichaam. De ChristenUni

mike bickle
Nieuws

Vermeend slachtoffer Mike Bickle deelt schokkende details maar kerkleiding ziet geen bewijs

Een van de vermeende slachtoffers van de oprichter van het International House of Prayer in Kansas City, Mike Bickle, is met haar verhaal naar buiten gekomen. Ze stelt onder meer dat hij haar het hof maakte toen ze nog maar 19 jaar was en dat er spra

Turijn
Nieuws

Klimaatactivisten verstoren kerkdienst in Turijn

Klimaatactivisten van Extinction Rebellion hebben afgelopen weekeinde een katholieke mis in de Italiaanse stad Turijn verstoord en onderbroken. Ze besloten het podium te pakken en voor te dragen uit enkele werken van paus Franciscus over het klimaat.