Ingrijpen in het DNA van embryo’s: laat jij je mening ook horen?

Dagelijks leven 7 oktober 2019 Yvonne Geuze-van Horssen

‘Kiembaanmodificatie’ of ‘ingrijpen in embryo-DNA’. Voor velen zeggen deze begrippen nu nog niet zo veel, maar daar zal op korte termijn verandering in komen. Van 2019 tot 2020 zullen er door heel Nederland debatten en dialogen georganiseerd worden waarbij de vraag centraal staat: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Of, anders gezegd, vinden wij het wenselijk om de mogelijkheid te hebben het DNA van embryo’s veranderen? NPV-Zorg voor het leven doet mee aan het nationale project dat als doel heeft om de maatschappelijke dialoog over dit thema aan te wakkeren.

De uitkomsten van de maatschappelijke dialoog zullen leiden tot een advies aan de overheid. In dat advies wordt beschreven hoe wij als samenleving om willen gaan met nieuwe medisch-technologische ontwikkelingen. Voor christenen vormen de dialogen een cruciaal moment om op te komen voor de beschermwaardigheid van het leven. Laat jij je mening ook horen?

Het zal niemand ontgaan zijn dat de gezondheidstechnologie zich in een hoog tempo ontwikkelt. De mogelijkheden om de kwaliteit van het leven te verhogen breiden zich uit. Sinds 2015 wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar kiembaanmodificatie: het veranderen van DNA in menselijke embryo’s, waarbij de veranderingen doorgegeven worden aan het nageslacht. Bij kiembaanmodificatie worden ongewenste genen met een ingewikkelde techniek, de CRISPR-CAStechniek, uit het DNA ‘geknipt’ en vervangen door gewenste genen. Op deze manier kunnen er in theorie bijvoorbeeld erfelijke ziekten uit familielijnen gehaald worden. Het lijkt erop dat het niet lang meer duurt voordat de techniek klaar is voor gebruik. Wanneer de ontwikkelingen doorgaan, zal het in de toekomst misschien ook mogelijk worden om bepaalde uiterlijke kenmerken of persoonlijke eigenschappen van mensen te veranderen.

Wetenschap en politiek roepen op tot een maatschappelijke dialoog
De wereld stond op z’n kop toen de Chinese onderzoeker He Jiankui in 2018 meldde dat er een tweeling geboren was waarvan hij de genen had veranderd toen zij nog een embryo waren. De kinderen zouden door deze DNA verandering beschermd zijn tegen hiv-infecties. Dit klinkt veelbelovend. Toch zijn er veel wetenschappers en beleidsmakers die vraagtekens zetten bij onderzoeken rond het ingrijpen in DNA. Er is nog weinig bekend over de veiligheid van de technieken. En, is het ethisch verantwoord om veranderingen te maken in menselijk DNA? Gebruiken we de techniek om mensen beter te maken of om ‘betere mensen’ te maken? Omdat de gevolgen van DNA veranderingen verstrekkend kunnen zijn, menen velen dat een maatschappelijke dialoog nodig is voordat er verantwoorde besluiten gemaakt kunnen worden over het eventueel veranderen van de regelgeving op medisch-ethisch gebied. Daarom stelt de overheid de vraag: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Een belangrijke vraag! Hierover gaan we in gesprek tijdens de DNA-dialogen.

Waarom moeten christenen meedoen?
Met de DNA-dialogen staat er veel op het spel. De overheid vraagt om ‘de mening van Nederland’ vóórdat zij belangrijke (beleids-)keuzes maakt. En terecht, want als samenleving dragen wij een grote verantwoordelijkheid voor de maatschappij en onze toekomstige generaties. Voor christenen bieden de DNA-dialogen een unieke kans om met anderen na te denken over vele morele kwesties. De dialogen zorgen ervoor dat de Embryowet, waarin op dit moment is bepaald dat embryokweek voor onderzoeksdoeleinden verboden is, onder de volle aandacht is. Een wet die direct raakt aan de het principe van de beschermwaardigheid van het prille leven. Ook staan vragen centraal als: zal de wereld mooier worden wanneer ziekten en imperfecties niet meer hoeven te bestaan? Wie bepaalt welke aandoeningen ernstig genoeg zijn om ingrijpen te rechtvaardigen? Zullen toekomstige generaties leven in een wereld waarin zij te maken krijgen met de gevolgen en eventuele bijeffecten van het genetisch ingrijpen? Verdienen embryo’s bescherming? En, zijn de eerste kinderen waarvan het DNA aangepast wordt geen proefkonijnen van de wetenschap? Juist in deze dialogen kunnen wij benadrukken dat het leven, van begin tot eind, mét of zonder aandoening, bescherming verdient.

Waar het prachtig is om ziekten te kunnen voorkomen, blijft het ook van groot belang om besef te hebben van onze verantwoordelijkheden in Gods schepping. Juist nu er fundamentele vragen en morele kwesties gelanceerd worden, mogen wij ons niet onttrekken. Wanneer wij onze standpunten inbrengen, komt er iets in beweging. ‘De mening van Nederland’ moet ook gekleurd zijn door de visie van christenen.

Hoe kan ik meedoen?
Graag nodig ik iedereen van harte uit om aanwezig te zijn bij de DNA-dialogen. Ook is het mogelijk om je actief te mengen in een online discussie. De eerste DNA-dialoog - de kick-off - zal D.V. woensdagavond 9 oktober plaatsvinden in Rotterdam, daarna volgen nog vele andere dialogen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #2: Echtscheiding in de kerk
Of beluister op:

Meerartikelen

TUA
Nieuws

Vierde en vijfde student toegelaten tot predikantsopleiding Christelijke Gereformeerde Kerken

Het curatorium van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) heeft dinsdag opnieuw twee studenten toegelaten tot de predikantsopleiding. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Het gaat om de 22-jarige J. A. (Julian) Hoogendoorn en de 32-jarige A. D.

Zanzibar
Nieuws

Voorganger op Zanzibar mishandeld: "Ik dacht dat ik zou sterven"

Een christelijke voorganger op Zanzibar, Tanzania, Ester Felisian Wakala, heeft in april twee gewelddadige aanvallen overleefd. Ze werd daarbij ontvoerd en mishandeld, wat haar leven in gevaar bracht. Wakala, die een kleine christelijke gemeenschap l

Familie Willemsen
Nieuws

Willemsen in Xingang: kerkplanting in Taiwan

In het midden van Xingang staat een grote tempel. Als je op de hoofdstraat loopt, springt het gebouw direct in het oog: het is het centrum van het dorp. Deze tempel is gewijd aan Mazu, een zeegodin die thuishoort in zowel Chinese volksreligie als het

Arjan Banninga
Video

Terugkijken: Hope4Ukraine-directeur over Russische aanvallen op Kiev

De Oekraïense hoofdstad Kiev is opnieuw doelwit geweest van zware Russische aanvallen. Daarbij werd volgens berichtgeving ook schade toegebracht aan een historisch kloostercomplex. Arjan Banninga van stichting Hope4Ukraine was op het moment van de bo

Christian Verwoerd
Getuigenis

Ik kan niet zonder U: Christian Verwoerd aan het woord

"Gods Koninkrijk moet vol worden," vindt zanger en liedschrijver Christian Verwoerd. Muziek is zijn bediening: hij wil God prijzen, aanbidden en Zijn Naam bekend maken. Tegelijk wil hij iets van verdieping meegeven aan zijn luisteraars waardoor ze op

China
Nieuws

Grootschalige politie-inval in Chinese kerk: SDOK roept op tot gebed

Bij een grootschalige politie-inval in een samenkomst van de Early Rain Covenant Church in China zijn gisteren kerkleiders, gemeenteleden en kinderen meegenomen. De meesten zijn inmiddels weer vrijgelaten. SDOK roept christenen op wereldwijd te bidde

Soedan
Nieuws

Soedanese christen mishandeld in kerk van vluchtelingenkamp

Een Soedanese christen is mishandeld terwijl hij zich in een kerk in een vluchtelingenkamp in Zuid-Soedan bevond. Dat meldt mensenrechtenorganisatie en waakhond op het gebied van christenvervolging International Christian Concern (ICC). Volgens de or

Vlag Israël
Nieuws

Aantal aanvallen op christenen in Israël blijft stijgen

Christenen in Israël krijgen steeds vaker te maken met intimidatie, vernielingen en geweld. Volgens het Religious Freedom Data Center (RFDC), een Israëlische organisatie die incidenten tegen christenen documenteert, zijn er dit jaar al meer dan 88 aa

Meerartikelen

The Obama Presidential Center in Chicago, Illinois.
Nieuws

Amerikaanse predikant haalt fel uit naar gloednieuw Obama-centrum: 'Anti-christelijk en atheïstisch'

De Amerikaanse predikant Todd Friel heeft stevige kritiek geuit op het nieuwe Obama Presidential Center in Chicago. Volgens hem straalt het gebouw zelfs een atheïstische en anti-christelijke boodschap uit. Dat schrijft The Christian Post.  Het centru

Hugo de Jonge
Nieuws

Hugo de Jonge nieuwe voorzitter van kerkelijk overlegorgaan CIO

Het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken (CIO) krijgt een nieuwe voorzitter. Hugo de Jonge neemt per 1 november 2026 het voorzitterschap over van Jaap Smit, die de functie dan bijna tien jaar heeft vervuld. Dat maakte het CIO vorige week bekend.

Dormitiekathedraal
Nieuws

Brand in eeuwenoude kathedraal Kyiv na zware Russische raket- en droneaanvallen

De Dormitiekathedraal in de Oekraïense hoofdstad Kyiv is in de nacht van maandag op dinsdag zwaar beschadigd geraakt door een brand na grootschalige Russische raket- en droneaanvallen. Dat meldt The Christian Post. De kathedraal maakt deel uit van he

Proponent N. L. Dijkdrent
Nieuws

Hervormde gemeente Aalst mag nieuwe predikant verwelkomen: proponent N. L. Dijkdrent

De hervormde gemeente te Aalst beschikt binnenkort over een nieuwe herder en leraar. Proponent N. L. Dijkdrent (foto) aanvaardde het onlangs op hem uitgebrachte beroep. Dijkdrent hoopt in Aalst ds. J. Domburg op te volgen. Laatstgenoemde predikant is

TUA
Nieuws

Derde student toegelaten tot predikantsopleiding Christelijke Gereformeerde Kerken

Het curatorium van de Christelijke Gereformeerde Kerken heeft maandag opnieuw een student toegelaten tot de predikantsopleiding. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Het gaat om de 20-jarige M. J. (Thijs) van der Lee.  Secretaris ds. C. J. Droger ma

Themadag Back to the Future
Nieuws

Themadag onderzoekt lessen van de eerste christenen voor de kerk van nu

Hoe kan de kerk vandaag vernieuwen zonder haar wortels te verliezen? Die vraag staat centraal tijdens de themadag Back to the Future op zaterdag 27 juni op Landgoed Zonheuvel in Doorn. Sprekers zijn onder anderen de internationaal bekende orthodoxe t

ds. R. Kok
Verdieping

Onderzoeker over de kwestie-Kok: ‘Hier wordt de kern van het Evangelie geraakt’

‘De kwestie rond de schorsing van ds. R. Kok gaat niet alleen over een pijnlijke bladzijde uit de kerkgeschiedenis van de Gereformeerde Gemeenten. Het raakt aan de kern van het Evangelie: de prediking van Gods genade aan zondaren, met bevel van geloo

Jan Keuken
Dagelijks leven

Van Cuba naar Spanje: een predikant tussen afwaswerk en evangelisatie

Onder het genot van een versgebakken, rijkelijk gesuikerde Spaanse churros luisterden we naar het verhaal van predikant Ariel. Onze gezonde voornemens voor deze reis konden we daarmee direct overboord zetten, maar het leverde wel een bijzonder gespre

Evert Leeflang
Recensie

Puzzelen met Daniël: spookrijden in de eindtijd

Wim Grandia wil met zijn nieuwe boek De tijd van het einde het vaak ingewikkelde Bijbelboek Daniël toegankelijk maken voor een breed publiek. Theoloog Evert Leeflang waardeert die ambitie, maar plaatst tegelijkertijd vraagtekens bij Grandia's uitleg.

Joe Weller
Getuigenis

YouTube-ster Joe Weller getuigt: "Jezus is het beste wat mij ooit is overkomen"

De Britse YouTuber Joe Weller heeft zijn miljoenen volgers verrast met een openhartige getuigenis over zijn geloof. In een video op Instagram vertelt de populaire internetpersoonlijkheid dat hij christen is geworden en zijn leven aan Jezus Christus h

Jac de Gooijer
Opinie

Zelfliefde of zelfverloochening? Een boodschap voor evangelischen én reformatorischen

Ik heb in mijn leven veel kerken bezocht. Reformatorische gemeenten waar de ernst als een deken over de banken hing. Evangelische samenkomsten waar de muziek harder stond dan het denken. Pinksterdiensten waarin mensen hun armen omhoogstaken alsof God

TUA
Nieuws

Twee studenten toegelaten tot predikantsopleiding Christelijke Gereformeerde Kerken

Het curatorium van de Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK), heeft vrijdag twee studenten toegelaten tot de predikantsopleiding. Dat schrijft het Reformatorisch Dagblad. Het gaat om de 33-jarige A. T