Ingrijpen in het DNA van embryo’s: laat jij je mening ook horen?

Dagelijks leven 7 oktober 2019 Yvonne Geuze-van Horssen

‘Kiembaanmodificatie’ of ‘ingrijpen in embryo-DNA’. Voor velen zeggen deze begrippen nu nog niet zo veel, maar daar zal op korte termijn verandering in komen. Van 2019 tot 2020 zullen er door heel Nederland debatten en dialogen georganiseerd worden waarbij de vraag centraal staat: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Of, anders gezegd, vinden wij het wenselijk om de mogelijkheid te hebben het DNA van embryo’s veranderen? NPV-Zorg voor het leven doet mee aan het nationale project dat als doel heeft om de maatschappelijke dialoog over dit thema aan te wakkeren.

De uitkomsten van de maatschappelijke dialoog zullen leiden tot een advies aan de overheid. In dat advies wordt beschreven hoe wij als samenleving om willen gaan met nieuwe medisch-technologische ontwikkelingen. Voor christenen vormen de dialogen een cruciaal moment om op te komen voor de beschermwaardigheid van het leven. Laat jij je mening ook horen?

Het zal niemand ontgaan zijn dat de gezondheidstechnologie zich in een hoog tempo ontwikkelt. De mogelijkheden om de kwaliteit van het leven te verhogen breiden zich uit. Sinds 2015 wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar kiembaanmodificatie: het veranderen van DNA in menselijke embryo’s, waarbij de veranderingen doorgegeven worden aan het nageslacht. Bij kiembaanmodificatie worden ongewenste genen met een ingewikkelde techniek, de CRISPR-CAStechniek, uit het DNA ‘geknipt’ en vervangen door gewenste genen. Op deze manier kunnen er in theorie bijvoorbeeld erfelijke ziekten uit familielijnen gehaald worden. Het lijkt erop dat het niet lang meer duurt voordat de techniek klaar is voor gebruik. Wanneer de ontwikkelingen doorgaan, zal het in de toekomst misschien ook mogelijk worden om bepaalde uiterlijke kenmerken of persoonlijke eigenschappen van mensen te veranderen.

Wetenschap en politiek roepen op tot een maatschappelijke dialoog
De wereld stond op z’n kop toen de Chinese onderzoeker He Jiankui in 2018 meldde dat er een tweeling geboren was waarvan hij de genen had veranderd toen zij nog een embryo waren. De kinderen zouden door deze DNA verandering beschermd zijn tegen hiv-infecties. Dit klinkt veelbelovend. Toch zijn er veel wetenschappers en beleidsmakers die vraagtekens zetten bij onderzoeken rond het ingrijpen in DNA. Er is nog weinig bekend over de veiligheid van de technieken. En, is het ethisch verantwoord om veranderingen te maken in menselijk DNA? Gebruiken we de techniek om mensen beter te maken of om ‘betere mensen’ te maken? Omdat de gevolgen van DNA veranderingen verstrekkend kunnen zijn, menen velen dat een maatschappelijke dialoog nodig is voordat er verantwoorde besluiten gemaakt kunnen worden over het eventueel veranderen van de regelgeving op medisch-ethisch gebied. Daarom stelt de overheid de vraag: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Een belangrijke vraag! Hierover gaan we in gesprek tijdens de DNA-dialogen.

Waarom moeten christenen meedoen?
Met de DNA-dialogen staat er veel op het spel. De overheid vraagt om ‘de mening van Nederland’ vóórdat zij belangrijke (beleids-)keuzes maakt. En terecht, want als samenleving dragen wij een grote verantwoordelijkheid voor de maatschappij en onze toekomstige generaties. Voor christenen bieden de DNA-dialogen een unieke kans om met anderen na te denken over vele morele kwesties. De dialogen zorgen ervoor dat de Embryowet, waarin op dit moment is bepaald dat embryokweek voor onderzoeksdoeleinden verboden is, onder de volle aandacht is. Een wet die direct raakt aan de het principe van de beschermwaardigheid van het prille leven. Ook staan vragen centraal als: zal de wereld mooier worden wanneer ziekten en imperfecties niet meer hoeven te bestaan? Wie bepaalt welke aandoeningen ernstig genoeg zijn om ingrijpen te rechtvaardigen? Zullen toekomstige generaties leven in een wereld waarin zij te maken krijgen met de gevolgen en eventuele bijeffecten van het genetisch ingrijpen? Verdienen embryo’s bescherming? En, zijn de eerste kinderen waarvan het DNA aangepast wordt geen proefkonijnen van de wetenschap? Juist in deze dialogen kunnen wij benadrukken dat het leven, van begin tot eind, mét of zonder aandoening, bescherming verdient.

Waar het prachtig is om ziekten te kunnen voorkomen, blijft het ook van groot belang om besef te hebben van onze verantwoordelijkheden in Gods schepping. Juist nu er fundamentele vragen en morele kwesties gelanceerd worden, mogen wij ons niet onttrekken. Wanneer wij onze standpunten inbrengen, komt er iets in beweging. ‘De mening van Nederland’ moet ook gekleurd zijn door de visie van christenen.

Hoe kan ik meedoen?
Graag nodig ik iedereen van harte uit om aanwezig te zijn bij de DNA-dialogen. Ook is het mogelijk om je actief te mengen in een online discussie. De eerste DNA-dialoog - de kick-off - zal D.V. woensdagavond 9 oktober plaatsvinden in Rotterdam, daarna volgen nog vele andere dialogen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #3: Dominee David bezocht Nigeria
Of beluister op:

Meerartikelen

ZERA Worship
Persbericht

ZERA worship festival verhuist naar Zeewolde

Het ZERA Worship Festival verhuist deze zomer van Renswoude naar Zeewolde. Dat heeft de organisatie bekendgemaakt. Het festival blijft plaatsvinden van 21 tot en met 23 augustus en alle reeds gekochte tickets blijven geldig. Volgens de organisatie ka

kinderkamer
Nieuws

Zweedse zaak rond christelijk gezin leidt tot internationale ophef

De zaak van de Roemeense zussen Sara en Tiana Samson zorgt voor groeiende spanningen tussen Roemenië en Zweden. De twee meisjes werden ruim drieënhalf jaar geleden door de Zweedse jeugdzorg uit huis geplaatst. Ondanks het intrekken van de oorspronkel

abortus
Nieuws

Evangelische Alliantie Duitsland waarschuwt voor versoepeling abortuswet

De Evangelische Alliantie in Duitsland waarschuwt dat plannen om abortus uit het Duitse strafrecht te halen ten koste kunnen gaan van de bescherming van zowel ongeboren kinderen als zwangere vrouwen. Volgens directeur Reinhardt Schink staat de mensel

Nigeria
Nieuws

Fulani-herders slaan weer toe in Nigeria: 28 christenen gedood

Bij een nachtelijke aanval van Fulani-extremisten op een christelijk dorp in de Nigeriaanse deelstaat Plateau zijn 28 christenen om het leven gekomen. Onder de slachtoffers is ook predikant Markus Nyam van de Church of Christ in Nations (COCIN). Volg

Pakistan rechter
Nieuws

Blinde christen in Pakistan vrijgesproken van godslastering na tien maanden cel

Een rechtbank in Pakistan heeft de blinde katholieke christen Nadeem Masih vrijgesproken van godslastering. De 49-jarige man zat bijna tien maanden vast op beschuldiging van het beledigen van de profeet Mohammed, een misdrijf waarop in Pakistan de ve

Vaderdag gevangenen
Positief nieuws

Gevangenen vieren Vaderdag met hun zoons: "Geen familie is te gebroken voor God"

In de beruchte Angola Prison in de Amerikaanse staat Louisiana hebben 46 vaders onlangs een bijzondere Vaderdag beleefd. Voor het eerst kregen zij via de organisatie God Behind Bars de mogelijkheid om een hele dag door te brengen met hun zoons. In to

Anne Borkent
Column

Wanneer de kerkdienst belangrijker wordt dan de mensen

Het was weer code oranje in Nederland. Zware sneeuwval, gladde wegen en het advies om thuis te blijven. Mijn vrouw en ik woonden in de regio Amsterdam en reisden elke zondag naar Arnhem voor de kerkdienst. Anderhalf tot twee uur rijden, enkele reis,

Tami Groenendijk
Boekfragment

FC Utrecht-speelster Tami Groenendijk: ‘Jezus is mijn vaste grond’

Waar vind je je identiteit als topsporter? Voor FC Utrecht-speelster Tami Groenendijk is het antwoord helder: niet in prestaties, complimenten of succes op het veld, maar in Jezus Christus. In dit boekfragment uit Marcus, goed nieuws voor sporters ve

Meerartikelen

monument
Nieuws

Eerste monument voor vermoorde christenen onthuld in Nigeria

In de Nigeriaanse deelstaat Benue is een bijzonder monument onthuld ter nagedachtenis aan christenen die om hun geloof zijn omgebracht. Volgens de initiatiefnemers is het de eerste gedenkplaats in Nigeria die speciaal is opgericht voor slachtoffers v

Kloostercomplex Kyiv Pechersk Lavra
Nieuws

Evangelische Alliantie veroordeelt Russische aanval op eeuwenoud klooster

De Europese Evangelische Alliantie (EEA) heeft de Russische raketaanval op Kyiv van 15 juni scherp veroordeeld. Bij de aanval kwamen negen burgers om het leven. Ook raakte het eeuwenoude kloostercomplex Kyiv Pechersk Lavra zwaar beschadigd. Door de a

waterkoeler
Nieuws

Christen gedood omdat hij uit dezelfde waterkoeler dronk als moslimcollega

Een 40-jarige christelijke arbeider is in Pakistan om het leven gebracht nadat een moslimcollega bezwaar maakte tegen het feit dat hij uit dezelfde waterkoeler dronk. Het slachtoffer, Siddique Masih, laat een vrouw en vier jonge kinderen achter, laat

DENK-leider Stephan van Baarle
Nieuws

DENK-leider stelt dat SGP'er pro-zionistische dictatuur nastreeft, Kamervoorzitter grijpt in

Zelfs een debat dat over de Nederlandse rechtsstaat had moeten gaan, mondde door toedoen van DENK-leider Stephan van Baarle uit in een Israël-debat. Nadat SGP-Kamerlid André Flach daar de vinger op legde, deed Van Baarle zodanige uitspraken in de ric

Ds. L. J. T. Heuvelman
Nieuws

Nieuwe predikant voor protestantse gemeente Pijnacker-Delfgauw: ds. L. J. T. Heuvelman

De protestantse gemeente te Pijnacker-Delfgauw mag een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. L. J. T. Heuvelman (foto) nam het onlangs op hem uitgebrachte beroep aan. De predikant moet in de Ontmoetingskerk de opvolger worden van ds. C. A. Schoonenberg-L

Ds. J. C. de Groot
Video

Na een begrafenis stapte een boze man op ds. De Groot af: "Ik laat mij verbranden"

'Ik dacht dat ik verlost was van die godsdienst van jullie, maar nu zag je kans om het allemaal weer levend te maken. Alles waarmee ik grootgebracht ben, komt weer terug. Ik zal je één ding zeggen: jij begraaft mij niet. Ik laat mij verbranden', zei

Kerk
Persbericht

Oecumenische herdenking slavernijverleden in Sint-Jan van Den Bosch

De Raad van Kerken in Nederland en de Stichting Heilzame Verwerking Slavernijverleden organiseren op zaterdag 27 juni een landelijke oecumenische herdenkingsdienst rond de afschaffing van de slavernij. De bijeenkomst vindt plaats in de Sint-Jan in ’s

Biddende voetballers Ecuador
Verdieping

Ecuador op het WK: hoe geloof een voetbalploeg verbindt

Vanavond kijken miljoenen voetballiefhebbers tijdens het WK voetbal naar een van de meest talentvolle generaties uit de geschiedenis van Ecuador. In het Zuid-Amerikaanse land speelt het christelijk geloof al eeuwenlang een belangrijke rol. Die geloof

Jaap Bönker
Boekfragment

Rebekka: een beslissende schakel in Gods heilsplan

Waarom speelt Rebekka zo'n belangrijke rol in de Bijbel? In dit boekfragment uit Torah of Wet?! laat Jaap Bönker zien hoe de keuze van een jonge vrouw bepalend werd voor de voortgang van Gods verbond met Abraham. Rivkah, haar naam betekent schakel, s

MJ Nixon
Getuigenis

MJ Nixon gaf haar oude leven op na visioen van Jezus: "De regenboog is van God"

Een persoonlijke ontmoeting met Jezus veranderde het leven van de Amerikaanse MJ Nixon ingrijpend. Na jaren in een lesbische relatie koos ze ervoor haar leven aan Christus toe te wijden. Tegenwoordig leidt ze een groeiende bediening die mensen met ee

Dr. W. van Herwijnen
Opinie

Lezen we de Bijbel letterlijk of symbolisch? Wat Job tot ons te zeggen heeft

Steeds meer christenen worstelen met de vraag hoe de Bijbel gelezen moet worden. Zijn de schepping en de zondeval historische gebeurtenissen of moeten we deze verhalen vooral symbolisch verstaan? Volgens dr. W. van Herwijnen raakt die vraag aan de ke

David van der Meulen
Interview

David van der Meulen ontmoette vervolgde christenen in Nigeria en leerde belangrijke lessen

Toen ds. David van der Meulen de mogelijkheid kreeg om met een groep Nederlandse predikanten naar Noord-Nigeria te reizen, hoefde hij daar niet lang over na te denken. De predikant uit Herwijnen bezocht er christenen die dagelijks te maken hebben met