Ingrijpen in het DNA van embryo’s: laat jij je mening ook horen?

Dagelijks leven 7 oktober 2019 Yvonne Geuze-van Horssen

‘Kiembaanmodificatie’ of ‘ingrijpen in embryo-DNA’. Voor velen zeggen deze begrippen nu nog niet zo veel, maar daar zal op korte termijn verandering in komen. Van 2019 tot 2020 zullen er door heel Nederland debatten en dialogen georganiseerd worden waarbij de vraag centraal staat: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Of, anders gezegd, vinden wij het wenselijk om de mogelijkheid te hebben het DNA van embryo’s veranderen? NPV-Zorg voor het leven doet mee aan het nationale project dat als doel heeft om de maatschappelijke dialoog over dit thema aan te wakkeren.

De uitkomsten van de maatschappelijke dialoog zullen leiden tot een advies aan de overheid. In dat advies wordt beschreven hoe wij als samenleving om willen gaan met nieuwe medisch-technologische ontwikkelingen. Voor christenen vormen de dialogen een cruciaal moment om op te komen voor de beschermwaardigheid van het leven. Laat jij je mening ook horen?

Het zal niemand ontgaan zijn dat de gezondheidstechnologie zich in een hoog tempo ontwikkelt. De mogelijkheden om de kwaliteit van het leven te verhogen breiden zich uit. Sinds 2015 wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar kiembaanmodificatie: het veranderen van DNA in menselijke embryo’s, waarbij de veranderingen doorgegeven worden aan het nageslacht. Bij kiembaanmodificatie worden ongewenste genen met een ingewikkelde techniek, de CRISPR-CAStechniek, uit het DNA ‘geknipt’ en vervangen door gewenste genen. Op deze manier kunnen er in theorie bijvoorbeeld erfelijke ziekten uit familielijnen gehaald worden. Het lijkt erop dat het niet lang meer duurt voordat de techniek klaar is voor gebruik. Wanneer de ontwikkelingen doorgaan, zal het in de toekomst misschien ook mogelijk worden om bepaalde uiterlijke kenmerken of persoonlijke eigenschappen van mensen te veranderen.

Wetenschap en politiek roepen op tot een maatschappelijke dialoog
De wereld stond op z’n kop toen de Chinese onderzoeker He Jiankui in 2018 meldde dat er een tweeling geboren was waarvan hij de genen had veranderd toen zij nog een embryo waren. De kinderen zouden door deze DNA verandering beschermd zijn tegen hiv-infecties. Dit klinkt veelbelovend. Toch zijn er veel wetenschappers en beleidsmakers die vraagtekens zetten bij onderzoeken rond het ingrijpen in DNA. Er is nog weinig bekend over de veiligheid van de technieken. En, is het ethisch verantwoord om veranderingen te maken in menselijk DNA? Gebruiken we de techniek om mensen beter te maken of om ‘betere mensen’ te maken? Omdat de gevolgen van DNA veranderingen verstrekkend kunnen zijn, menen velen dat een maatschappelijke dialoog nodig is voordat er verantwoorde besluiten gemaakt kunnen worden over het eventueel veranderen van de regelgeving op medisch-ethisch gebied. Daarom stelt de overheid de vraag: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Een belangrijke vraag! Hierover gaan we in gesprek tijdens de DNA-dialogen.

Waarom moeten christenen meedoen?
Met de DNA-dialogen staat er veel op het spel. De overheid vraagt om ‘de mening van Nederland’ vóórdat zij belangrijke (beleids-)keuzes maakt. En terecht, want als samenleving dragen wij een grote verantwoordelijkheid voor de maatschappij en onze toekomstige generaties. Voor christenen bieden de DNA-dialogen een unieke kans om met anderen na te denken over vele morele kwesties. De dialogen zorgen ervoor dat de Embryowet, waarin op dit moment is bepaald dat embryokweek voor onderzoeksdoeleinden verboden is, onder de volle aandacht is. Een wet die direct raakt aan de het principe van de beschermwaardigheid van het prille leven. Ook staan vragen centraal als: zal de wereld mooier worden wanneer ziekten en imperfecties niet meer hoeven te bestaan? Wie bepaalt welke aandoeningen ernstig genoeg zijn om ingrijpen te rechtvaardigen? Zullen toekomstige generaties leven in een wereld waarin zij te maken krijgen met de gevolgen en eventuele bijeffecten van het genetisch ingrijpen? Verdienen embryo’s bescherming? En, zijn de eerste kinderen waarvan het DNA aangepast wordt geen proefkonijnen van de wetenschap? Juist in deze dialogen kunnen wij benadrukken dat het leven, van begin tot eind, mét of zonder aandoening, bescherming verdient.

Waar het prachtig is om ziekten te kunnen voorkomen, blijft het ook van groot belang om besef te hebben van onze verantwoordelijkheden in Gods schepping. Juist nu er fundamentele vragen en morele kwesties gelanceerd worden, mogen wij ons niet onttrekken. Wanneer wij onze standpunten inbrengen, komt er iets in beweging. ‘De mening van Nederland’ moet ook gekleurd zijn door de visie van christenen.

Hoe kan ik meedoen?
Graag nodig ik iedereen van harte uit om aanwezig te zijn bij de DNA-dialogen. Ook is het mogelijk om je actief te mengen in een online discussie. De eerste DNA-dialoog - de kick-off - zal D.V. woensdagavond 9 oktober plaatsvinden in Rotterdam, daarna volgen nog vele andere dialogen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Patrick & Jeffrey over de Opwekkingsconferentie, asielkoers ChristenUnie en Nigeriaanse christenen
Of beluister op:

Meerartikelen

Jongeren en geloof
Persbericht

Symposium over Gen Z in de kerk: hoe geef je een nieuwe generatie geloofstaal en houvast?

In kerken en christelijke organisaties wordt een opvallende beweging zichtbaar: onder jongeren en jongvolwassenen uit Generatie Z is een groeiend verlangen naar zingeving. Steeds meer van hen zoeken de kerk op. Tegelijk groeit deze generatie op in ee

gokverslaving
Nieuws

Aantal jongeren met gokverslaving verdubbeld: Tot Heil des Volks start campagne

Het aantal jongeren dat hulp zoekt vanwege een gokverslaving is in drie jaar tijd verdubbeld. Dat signaleert Stichting Tot Heil des Volks op basis van ervaringen bij haar hulplocatie Waypoint Urk. De christelijke hulporganisatie start daarom de campa

CU-congres
Nieuws

ChristenUnie-bestuur spreekt zich uit over asiel: ‘Menswaardig, uitvoerbaar en rechtvaardig beleid’

Het partijbestuur van de ChristenUnie probeert de rust terug te brengen in de felle discussie over het asielbeleid binnen de partij. In aanloop naar het partijcongres spreekt het bestuur steun uit voor een motie van oud-fractievoorzitter Leen van Dij

biechthokje
Nieuws

Franse bisschoppen verzetten zich tegen voorstel rond biechtgeheim

De Rooms-Katholieke Kerk in Frankrijk heeft haar zorgen uitgesproken over een wetsvoorstel dat priesters zou verplichten om meldingen van kindermisbruik door te geven aan de autoriteiten, ook wanneer die informatie tijdens de biecht wordt gedeeld. De

Oscar Lohuis
Interview

Oscar Lohuis ontmoet vervolgde christenen: "Ze zijn minder bang om te sterven dan wij"

"Ons martelaarschap zal geen zwakte zijn, maar een getuigenis van kracht." Die woorden van een Syrische christen die een aanslag op zijn kerk overleefde, lieten evangelist Oscar Lohuis niet meer los. Afgelopen zondag in Hour of Power vertelde hij ove

getrouwd stel
Persbericht

Onderzoek leidt tot naamswijziging Marriage Course

De Marriage Course en Premarriage Course gaan verder onder de naam Dichter. Met deze nieuwe naam wil Alpha Nederland kerken helpen om nog meer stellen te bereiken en de drempel om aan te sluiten verlagen. De nieuwe naam sluit aan bij wat Alpha Nederl

Nigeria
Nieuws

VN verzocht om onderzoek te doen naar 'genocide' op christenen in Nigeria

De Verenigde Naties (VN) worden opgeroepen onderzoek te doen naar toenemend geweld tegen christenen en gematigde moslims in Nigeria, dat volgens ingediende documenten neerkomt op genocide. Een memorandum is verstuurd naar Nazila Ghanea, de speciale r

converstietherapie
Analyse

Wat betekent verbod op ’conversietherapie’ voor christenen? 5 vragen en antwoorden

Een wetsvoorstel dat bedoeld is om kwetsbare mensen te beschermen tegen schadelijke vormen van ‘homogenezing’ en conversietherapie, is vandaag onderwerp van gesprek. Voorstanders spreken van een noodzakelijke stap tegen praktijken die psychische scha

Meerartikelen

Prof. dr. Johannes Reimer
Nieuws

Prof. Reimer evangeliseerde op de verkeerde manier: "We leefden het niet uit"

Het was problematisch, zoals hij evangeliseerde, zegt prof. dr. Johannes Reimer, schrijver van het boek Gospelen. Als een van de leiders van de Billy Graham Crusade in 1991 in Moskou maakte hij mee dat de campagne dertigduizend mensen meldde die voor

Jerusalem Prayer Breakfast
Nieuws

Christelijke leiders uit 38 landen bidden in Jeruzalem voor vrede en Israël

Politici, christelijke leiders en vertegenwoordigers uit 38 landen kwamen vorige week samen in het Israëlische parlement voor de tiende editie van het Jerusalem Prayer Breakfast. De bijeenkomst stond in het teken van gebed voor Israël, de vrede van J

Alie Hoek-van Kooten
Boekfragment

Leviticus, quarantaine en mondkapjes: de Bijbel is verrassend actueel

Quarantaine, afstand houden, isolatie en zelfs een soort mondkapje: volgens Alie Hoek-van Kooten bevatten de bijbelse wetten rond melaatsheid opvallend veel maatregelen die doen denken aan moderne gezondheidsvoorschriften. In dit boekfragment laat zi

Proponent J. C. A. van den Berge
Nieuws

Nieuwe predikant-pionier voor hervormde gemeente Eemnes: proponent J. C. A. van den Berge

De hervormde gemeente te Eemnes mag binnenkort een nieuwe predikant-pionier verwelkomen. Proponent J. C. A. van den Berge (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In Eemnes volgt Van den Berge de in 2022 vertrokken ds. C. van de Scheur op. Van

Menno
Nieuws

Voorganger en EO-presentator Menno Helmus (64) overleden: "Mijn toekomst is in Zijn handen"

Voorganger en voormalig EO-presentator Menno Helmus is donderdag 28 mei op 64-jarige leeftijd overleden. Dat maakt de omroep bekend. Helmus was al langere tijd ziek. Enkele maanden geleden sprak hij nog met EO Visie over zijn ziekte. Helmus was jaren

Charlie Kirk
Nieuws

'Charlie Kirk-wetsvoorstel' moet onderwijs over christelijke wortels van Amerika stimuleren

Een Republikeins parlementslid uit de Amerikaanse staat Ohio wil dat scholen meer aandacht besteden aan de positieve invloed van het christelijk geloof op de geschiedenis van Amerika. Het voorstel draagt de naam van de in september vorig jaar doodges

kerkleiders bezorgd over forse stijging van aantal abortussen
Nieuws

Schotse kerkleiders bezorgd over forse stijging van aantal abortussen

Kerkleiders in Schotland hebben hun zorgen uitgesproken over de forse stijging van het aantal abortussen in het land. Ook maken zij zich zorgen over het groeiende aantal abortussen vanwege een beperking of aandoening bij het ongeboren kind. Dat meldt

crypto
Nieuws

Evangelist Eddy Knoop genoemd als spil in omstreden cryptonetwerk dat vooral gelovigen trok

De Nederlandse evangelist Eddy Knoop uit Zeewolde wordt door De Telegraaf genoemd als een van de belangrijkste promotors van het internationale cryptonetwerk Crowd1, dat inmiddels in meerdere landen wordt aangemerkt als een piramidespel. Volgens de k

Westelijke Jordaanoever
Nieuws

Britse katholieken steunen oproep tegen Israëlische nederzettingen op Westelijke Jordaanoever

De Rooms-Katholieke Kerk in Engeland en Wales heeft steun uitgesproken voor een gezamenlijke verklaring van het Verenigd Koninkrijk en andere westerse landen over de situatie op de Westelijke Jordaanoever. Dit meldt Christian Today. In de verklaring

Huis van Zending in Zeist
Persbericht

IZB en GZB openen deuren van Huis van Zending in Zeist

De IZB (vereniging voor zending in Nederland) en de GZB (Gereformeerde Zendingsbond) hebben hun intrek genomen in een gezamenlijk nieuw onderkomen: het Huis van Zending, gevestigd in de Arendsburg aan de Utrechtseweg in Zeist. Op 28 mei openden beide

Doekes
Opinie

Er is geestelijke armoede in Nederland en dat komt niet door ongeloof

Er gebeurt veel in christelijk Nederland. Kerken veranderen, jongeren zoeken naar echtheid en steeds meer mensen zijn op zoek naar zingeving en geloof. Tegelijkertijd zijn er ook zorgen over leiderschap en de koers van sommige bewegingen. In deze opi

Ds. J. P. Ouwehand
Interview

Ds. Ouwehand over zijn roeping tot het ambt: “God begint altijd op het punt waar wij zijn”

“God begint altijd op het punt waar wij zijn. Nooit op het punt waar wij hadden moeten zijn. Van daaruit pikt Hij ons op”, vertelt ds. J. P. Ouwehand. Ouwehand diende in zijn loopbaan tot dusver op verschillende plekken in Gods Koninkrijk: van zendel