Ingrijpen in het DNA van embryo’s: laat jij je mening ook horen?

Dagelijks leven 7 oktober 2019 Yvonne Geuze-van Horssen

‘Kiembaanmodificatie’ of ‘ingrijpen in embryo-DNA’. Voor velen zeggen deze begrippen nu nog niet zo veel, maar daar zal op korte termijn verandering in komen. Van 2019 tot 2020 zullen er door heel Nederland debatten en dialogen georganiseerd worden waarbij de vraag centraal staat: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Of, anders gezegd, vinden wij het wenselijk om de mogelijkheid te hebben het DNA van embryo’s veranderen? NPV-Zorg voor het leven doet mee aan het nationale project dat als doel heeft om de maatschappelijke dialoog over dit thema aan te wakkeren.

De uitkomsten van de maatschappelijke dialoog zullen leiden tot een advies aan de overheid. In dat advies wordt beschreven hoe wij als samenleving om willen gaan met nieuwe medisch-technologische ontwikkelingen. Voor christenen vormen de dialogen een cruciaal moment om op te komen voor de beschermwaardigheid van het leven. Laat jij je mening ook horen?

Het zal niemand ontgaan zijn dat de gezondheidstechnologie zich in een hoog tempo ontwikkelt. De mogelijkheden om de kwaliteit van het leven te verhogen breiden zich uit. Sinds 2015 wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar kiembaanmodificatie: het veranderen van DNA in menselijke embryo’s, waarbij de veranderingen doorgegeven worden aan het nageslacht. Bij kiembaanmodificatie worden ongewenste genen met een ingewikkelde techniek, de CRISPR-CAStechniek, uit het DNA ‘geknipt’ en vervangen door gewenste genen. Op deze manier kunnen er in theorie bijvoorbeeld erfelijke ziekten uit familielijnen gehaald worden. Het lijkt erop dat het niet lang meer duurt voordat de techniek klaar is voor gebruik. Wanneer de ontwikkelingen doorgaan, zal het in de toekomst misschien ook mogelijk worden om bepaalde uiterlijke kenmerken of persoonlijke eigenschappen van mensen te veranderen.

Wetenschap en politiek roepen op tot een maatschappelijke dialoog
De wereld stond op z’n kop toen de Chinese onderzoeker He Jiankui in 2018 meldde dat er een tweeling geboren was waarvan hij de genen had veranderd toen zij nog een embryo waren. De kinderen zouden door deze DNA verandering beschermd zijn tegen hiv-infecties. Dit klinkt veelbelovend. Toch zijn er veel wetenschappers en beleidsmakers die vraagtekens zetten bij onderzoeken rond het ingrijpen in DNA. Er is nog weinig bekend over de veiligheid van de technieken. En, is het ethisch verantwoord om veranderingen te maken in menselijk DNA? Gebruiken we de techniek om mensen beter te maken of om ‘betere mensen’ te maken? Omdat de gevolgen van DNA veranderingen verstrekkend kunnen zijn, menen velen dat een maatschappelijke dialoog nodig is voordat er verantwoorde besluiten gemaakt kunnen worden over het eventueel veranderen van de regelgeving op medisch-ethisch gebied. Daarom stelt de overheid de vraag: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Een belangrijke vraag! Hierover gaan we in gesprek tijdens de DNA-dialogen.

Waarom moeten christenen meedoen?
Met de DNA-dialogen staat er veel op het spel. De overheid vraagt om ‘de mening van Nederland’ vóórdat zij belangrijke (beleids-)keuzes maakt. En terecht, want als samenleving dragen wij een grote verantwoordelijkheid voor de maatschappij en onze toekomstige generaties. Voor christenen bieden de DNA-dialogen een unieke kans om met anderen na te denken over vele morele kwesties. De dialogen zorgen ervoor dat de Embryowet, waarin op dit moment is bepaald dat embryokweek voor onderzoeksdoeleinden verboden is, onder de volle aandacht is. Een wet die direct raakt aan de het principe van de beschermwaardigheid van het prille leven. Ook staan vragen centraal als: zal de wereld mooier worden wanneer ziekten en imperfecties niet meer hoeven te bestaan? Wie bepaalt welke aandoeningen ernstig genoeg zijn om ingrijpen te rechtvaardigen? Zullen toekomstige generaties leven in een wereld waarin zij te maken krijgen met de gevolgen en eventuele bijeffecten van het genetisch ingrijpen? Verdienen embryo’s bescherming? En, zijn de eerste kinderen waarvan het DNA aangepast wordt geen proefkonijnen van de wetenschap? Juist in deze dialogen kunnen wij benadrukken dat het leven, van begin tot eind, mét of zonder aandoening, bescherming verdient.

Waar het prachtig is om ziekten te kunnen voorkomen, blijft het ook van groot belang om besef te hebben van onze verantwoordelijkheden in Gods schepping. Juist nu er fundamentele vragen en morele kwesties gelanceerd worden, mogen wij ons niet onttrekken. Wanneer wij onze standpunten inbrengen, komt er iets in beweging. ‘De mening van Nederland’ moet ook gekleurd zijn door de visie van christenen.

Hoe kan ik meedoen?
Graag nodig ik iedereen van harte uit om aanwezig te zijn bij de DNA-dialogen. Ook is het mogelijk om je actief te mengen in een online discussie. De eerste DNA-dialoog - de kick-off - zal D.V. woensdagavond 9 oktober plaatsvinden in Rotterdam, daarna volgen nog vele andere dialogen.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #3: Dominee David bezocht Nigeria
Of beluister op:

Meerartikelen

Freek Vergeer
Opinie

Aanvallen op christenen in Israël: een slachtofferrol past niet

Eens in de zoveel tijd is het in het nieuws: aanvallen op christenen in Israël. Het is een ongemakkelijk onderwerp, aangezien we niet kunnen ontkennen dat er incidenten zijn. Denk bijvoorbeeld aan het verwerpelijke gedrag van soldaten in Libanon die

WK voetbal Mexico
Positief nieuws

WK 2026 inspireert Bijbelgenootschappen in Amerika, Canada en Mexico

Het WK voetbal van 2026 is voor christelijke organisaties in Noord-Amerika meer dan alleen een sportevenement. Bijbelgenootschappen en christelijke bewegingen in de Verenigde Staten, Canada en Mexico gebruiken het toernooi als een unieke kans om mens

Kerk
Nieuws

Veilige Kerk roept kerken op tot actie na waarschuwend rapport

Stichting Veilige Kerk roept kerken op om pro-actiever werk te maken van preventie van seksueel misbruik en grensoverschrijdend gedrag. Aanleiding is een nieuw WODC-onderzoek naar seksueel misbruik en aangiftebereidheid binnen religieuze gemeenschapp

Don Ceder
Nieuws

Tweede Kamer steunt motie-Ceder: strengere aanpak bedreigingen christenen in azc's

De Tweede Kamer heeft een motie van ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder aangenomen die de regering oproept harder op te treden tegen bedreiging, intimidatie en geweld tegen christelijke asielzoekers in Nederlandse opvanglocaties. Ook moet voortaan ieder

Victoria Culf
Nieuws

Na uitsluiting van eigen expositie treft christelijke kunstenares schikking in 'genderconflict'

De Britse christelijke kunstenares Victoria Culf heeft een juridische schikking getroffen met de gemeenteraad van Watford. Zij raakte in conflict met de gemeente nadat zij tijdens een gesprek met een gemeentemedewerker had gezegd dat zij op grond van

Christian Pulisic
Nieuws

Amerikaanse topvoetballer Christian Pulisic deelt foto van biddende teamgenoten na WK-zege

De Amerikaanse topvoetballer Christian Pulisic trekt tijdens het WK niet alleen de aandacht door zijn prestaties op het veld, maar ook door de manier waarop hij en zijn ploeggenoten uiting geven aan het geloof.  Na de 2-0 overwinning van de Verenigde

Hanger met daarop een menora
Nieuws

Unieke vondst bij Tempelberg wijst op eeuwenoude Joodse verbondenheid met Jeruzalem

Een unieke archeologische vondst in Jeruzalem werpt nieuw licht op de eeuwenoude verbondenheid van het Joodse volk met de heilige stad. Het gaat om een ongeveer 1.300 jaar oude loden hanger met daarop aan beide zijden een afbeelding van een menora, d

Ds. W. M. Mulder
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Arnemuiden brengt beroep uit op ds. W. M. Mulder

De hersteld hervormde gemeente te Arnemuiden heeft een beroep uitgebracht op ds. W. M. Mulder (foto). De predikant moet in het Zeeuwse dorp ds. G. Kater vervangen. Laatstgenoemde predikant is sinds vorig jaar september verbonden aan de hersteld hervo

Meerartikelen

Ds. P. de Vries
Video

Ds. De Vries vertelt over telefoongesprek met vriend die enkele dagen later overleed

"Ik vroeg hem: 'Hoe is het?' Toen gaf hij geen ruim getuigenis, waarop ik hem aansprak. Ik zei: 'Je mag toch ook weten dat je het eigendom van Christus bent?' Dat had hij niet zo ruiterlijk beleden", aldus ds. P. de Vries. De predikant, actief binnen

Nigeria
Nieuws

Meer dan twintig christenen gedood bij nachtelijke aanval Nigeria: "Hartverscheurend"

Opnieuw is een christelijke gemeenschap in Nigeria getroffen door extreem geweld. In de vroege uren van maandag 22 juni zijn volgens lokale bronnen meer dan twintig christenen om het leven gekomen bij een aanval op het overwegend christelijke dorp Ka

Gospelcelebrations
Persbericht

Gospelcelebrations naar Oud-Beijerland met gratis concert Pearl Jozefzoon en Elvis E

Het landelijke muziekevenement Gospelcelebrations komt op vrijdag 26 juni naar Oud-Beijerland. Tijdens de twaalfde editie van het evenement verzorgen onder anderen zangeres Pearl Jozefzoon, gospelartiest Gideon en muzikaal leider Elvis E een gratis c

Bijbelboek Handelingen
Verdieping

Handelingen onder de loep: kloppen de feiten van Lukas?

De bekendste geschiedschrijver van de Bijbel is Lukas, de auteur van het gelijknamige evangelie en het vervolgboek Handelingen. Alleen al het achttiende hoofdstuk van Handelingen bevat genoeg aanknopingspunten om Lukas eens flink op de proef te stell

Simon van Groningen
Column

Een Bijbelse opdracht in de praktijk: vergeet de gevangene niet

Jaren geleden kwam Hüseyin Baybasin op mijn pad, een man die inmiddels al bijna drie decennia een levenslange gevangenisstraf uitzit. In al die jaren bezocht ik hem regelmatig en leerde ik de mens achter het dossier kennen. Nu Baybasin in een streng

Kees Postma
Column

Wachten op een wonder? Petrus ging gewoon vissen

Veel christenen verlangen naar bijzondere openbaringen, wonderen en spectaculaire ervaringen met God. Maar wat als geestelijke groei juist begint in het gewone leven? In deze column laat Kees Postma zien hoe Petrus na de opstanding van Jezus niet ble

Bas op Bezoek - IZB
Positief nieuws

Van 'slapende reus' naar missionaire gemeente: kerk in Maasdijk bloeit

De protestantse gemeente van Maasdijk heeft de afgelopen jaren een opvallende ontwikkeling doorgemaakt. Waar de gemeente enkele jaren geleden worstelde met vergrijzing, coronamaatregelen en ingrijpende veranderingen rondom kerkgebouwen, is volgens be

Ambassadeur Zvi Aviner Vapni
Interview

Israëlische ambassadeur spreekt zich uit: "Ik voel antisemitisme in een split second aan"

Als het om Israël gaat, is Nederland een land van uitersten, ontdekte ambassadeur Zvi Aviner Vapni in het afgelopen jaar. Furieus is hij, als het gaat om de zijns inziens verkeerde beeldvorming rond Israël. De steun vanuit christelijke hoek raakt hem

Keir Starmer
Nieuws

Christelijke organisaties roepen op tot gebed na vertrek Britse premier Starmer

De Britse premier Keir Starmer heeft zijn ontslag aangekondigd na afnemende steun binnen zijn eigen Labour-partij en aanhoudende druk om zijn functie neer te leggen. Christelijke organisaties in het Verenigd Koninkrijk reageren met oproepen tot gebed

Kraamzorg
Nieuws

SGP en CU vragen aandacht voor kraamzorg: 'Hoogzwangere vrouwen verliezen toegezegde hulp'

Een brede groep Kamerleden van SGP, SP, ChristenUnie, PVV, 50PLUS en PRO heeft minister Sterk van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport om opheldering gevraagd over de ontstane problemen in de kraamzorg. Aanleiding zijn signalen uit onder meer Utrecht en Z

Ds. M. J. van Oordt
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Veenendaal: ds. M. J. van Oordt

De hervormde gemeente te Veenendaal (Westerkerk) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. M. J. van Oordt (foto) nam het onlangs op hem uitgebrachte beroep aan. In Veenendaal volgt Van Oordt ds. W. G. Teeuwissen op. Laatstgenoemde predika

Iran
Nieuws

Nieuwe AI-tool vergroot toegang tot het evangelie voor Iraniërs

Een christelijke organisatie heeft een nieuwe AI-tool ontwikkeld die Iraniërs moet helpen bij het vinden van betrouwbare informatie over het christelijk geloof. Dat schrijft The Christian Post. De tool, genaamd Kairos, is gemaakt door Transform Iran,