Ingrijpen in het DNA van embryo’s: laat jij je mening ook horen?

Dagelijks leven 7 oktober 2019 Yvonne Geuze-van Horssen

‘Kiembaanmodificatie’ of ‘ingrijpen in embryo-DNA’. Voor velen zeggen deze begrippen nu nog niet zo veel, maar daar zal op korte termijn verandering in komen. Van 2019 tot 2020 zullen er door heel Nederland debatten en dialogen georganiseerd worden waarbij de vraag centraal staat: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Of, anders gezegd, vinden wij het wenselijk om de mogelijkheid te hebben het DNA van embryo’s veranderen? NPV-Zorg voor het leven doet mee aan het nationale project dat als doel heeft om de maatschappelijke dialoog over dit thema aan te wakkeren.

De uitkomsten van de maatschappelijke dialoog zullen leiden tot een advies aan de overheid. In dat advies wordt beschreven hoe wij als samenleving om willen gaan met nieuwe medisch-technologische ontwikkelingen. Voor christenen vormen de dialogen een cruciaal moment om op te komen voor de beschermwaardigheid van het leven. Laat jij je mening ook horen?

Het zal niemand ontgaan zijn dat de gezondheidstechnologie zich in een hoog tempo ontwikkelt. De mogelijkheden om de kwaliteit van het leven te verhogen breiden zich uit. Sinds 2015 wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar kiembaanmodificatie: het veranderen van DNA in menselijke embryo’s, waarbij de veranderingen doorgegeven worden aan het nageslacht. Bij kiembaanmodificatie worden ongewenste genen met een ingewikkelde techniek, de CRISPR-CAStechniek, uit het DNA ‘geknipt’ en vervangen door gewenste genen. Op deze manier kunnen er in theorie bijvoorbeeld erfelijke ziekten uit familielijnen gehaald worden. Het lijkt erop dat het niet lang meer duurt voordat de techniek klaar is voor gebruik. Wanneer de ontwikkelingen doorgaan, zal het in de toekomst misschien ook mogelijk worden om bepaalde uiterlijke kenmerken of persoonlijke eigenschappen van mensen te veranderen.

Wetenschap en politiek roepen op tot een maatschappelijke dialoog
De wereld stond op z’n kop toen de Chinese onderzoeker He Jiankui in 2018 meldde dat er een tweeling geboren was waarvan hij de genen had veranderd toen zij nog een embryo waren. De kinderen zouden door deze DNA verandering beschermd zijn tegen hiv-infecties. Dit klinkt veelbelovend. Toch zijn er veel wetenschappers en beleidsmakers die vraagtekens zetten bij onderzoeken rond het ingrijpen in DNA. Er is nog weinig bekend over de veiligheid van de technieken. En, is het ethisch verantwoord om veranderingen te maken in menselijk DNA? Gebruiken we de techniek om mensen beter te maken of om ‘betere mensen’ te maken? Omdat de gevolgen van DNA veranderingen verstrekkend kunnen zijn, menen velen dat een maatschappelijke dialoog nodig is voordat er verantwoorde besluiten gemaakt kunnen worden over het eventueel veranderen van de regelgeving op medisch-ethisch gebied. Daarom stelt de overheid de vraag: wat vindt Nederland van kiembaanmodificatie? Een belangrijke vraag! Hierover gaan we in gesprek tijdens de DNA-dialogen.

Waarom moeten christenen meedoen?
Met de DNA-dialogen staat er veel op het spel. De overheid vraagt om ‘de mening van Nederland’ vóórdat zij belangrijke (beleids-)keuzes maakt. En terecht, want als samenleving dragen wij een grote verantwoordelijkheid voor de maatschappij en onze toekomstige generaties. Voor christenen bieden de DNA-dialogen een unieke kans om met anderen na te denken over vele morele kwesties. De dialogen zorgen ervoor dat de Embryowet, waarin op dit moment is bepaald dat embryokweek voor onderzoeksdoeleinden verboden is, onder de volle aandacht is. Een wet die direct raakt aan de het principe van de beschermwaardigheid van het prille leven. Ook staan vragen centraal als: zal de wereld mooier worden wanneer ziekten en imperfecties niet meer hoeven te bestaan? Wie bepaalt welke aandoeningen ernstig genoeg zijn om ingrijpen te rechtvaardigen? Zullen toekomstige generaties leven in een wereld waarin zij te maken krijgen met de gevolgen en eventuele bijeffecten van het genetisch ingrijpen? Verdienen embryo’s bescherming? En, zijn de eerste kinderen waarvan het DNA aangepast wordt geen proefkonijnen van de wetenschap? Juist in deze dialogen kunnen wij benadrukken dat het leven, van begin tot eind, mét of zonder aandoening, bescherming verdient.

Waar het prachtig is om ziekten te kunnen voorkomen, blijft het ook van groot belang om besef te hebben van onze verantwoordelijkheden in Gods schepping. Juist nu er fundamentele vragen en morele kwesties gelanceerd worden, mogen wij ons niet onttrekken. Wanneer wij onze standpunten inbrengen, komt er iets in beweging. ‘De mening van Nederland’ moet ook gekleurd zijn door de visie van christenen.

Hoe kan ik meedoen?
Graag nodig ik iedereen van harte uit om aanwezig te zijn bij de DNA-dialogen. Ook is het mogelijk om je actief te mengen in een online discussie. De eerste DNA-dialoog - de kick-off - zal D.V. woensdagavond 9 oktober plaatsvinden in Rotterdam, daarna volgen nog vele andere dialogen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#293 Jeffrey & Farshid Seyed Mehdi over massamoord in Iran, het regime & Jeremia 49
Of beluister op:

Meerartikelen

Anouk Dorfmann
Video

Anouk Dorfmann zingt het prachtige 'Met open armen'

In een recente uitzending van Petrus in het land op KRO-NCRV sloot zangeres Anouk Dorfmann af met het lied 'Met open armen'. Het lied, dat in 2013 werd uitgebracht door het christelijke gelegenheidscollectief Schrijvers Voor Gerechtigheid, nodigt je

Wimco Ester
Video

Open Doors-medewerker over kabinetsbesluit om godsdienstgezant te schrappen

De drie christelijke partijen, de ChristenUnie, het CDA en de SGP, reageren verbaasd op het kabinetsbesluit om de functie van de gezant voor godsdienstvrijheid en levensovertuiging te schrappen. Met dit besluit kan het effectief aankaarten van christ

Wilkin van de Kamp
Video

Waarom Wilkin van de Kamp bij Psalm 62 aan Moeder Teresa moest denken

In Psalm 62 zegt David dat zijn ziel alleen bij God rust vindt. Die uitspraak deed Wilkin van de Kamp denken aan een interview tussen een journalist en Moeder Teresa. Laatstgenoemde werd gevraagd of ze nog wel tijd had om tot God te bidden. Dit omdat

Ds. A. D. Fokkema
Video

Waarom staat er in de Bijbel zo weinig over Jezus' jeugd? Ds. Fokkema antwoordt

Behalve Zijn geboorte in Bethlehem en Zijn optreden als 12-jarige in de tempel, lezen we in de Bijbel maar weinig over Jezus' jeugd. Daarom bedachten mensen in de loop der eeuwen verschillende verhalen waarin zij een voorstelling maakten van hoe Jezu

Johan Schep
Video

Terugkijken: Johan Schep zoomt in op de drie stromen van profetie

In de tiende aflevering van de serie 'Jezus in het Oude Testament' behandelt Johan Schep Genesis 10 en 11. De evangelist zoomt daarbij in op de drie stromen van profetie: het Joodse volk, de overige volken en de gemeente van God. Daarnaast bespreekt

Een deel van de pelgrimsweg
Nieuws

Eeuwenoude pelgrimsweg naar Tempelberg na 2000 jaar toegankelijk voor publiek

Een eeuwenoude pelgrimsweg in Jeruzalem is nu toegankelijk voor bezoekers. Het gaat om een geplaveide weg uit de eerste eeuw. Deze liep van de Siloamvijver naar de Tempelberg. Joodse pelgrims gebruikten deze route om God te aanbidden in de tempel. De

Dr. C. A. van der Sluijs
Opinie

Opwekking is broodnodig, maar niet los van de kerk

Het verlangen naar geestelijke opwekking leeft breed in de kerk. Door de eeuwen heen hebben zogenoemde revivals mensen geraakt, kerken in beweging gezet en soms ook diepe verdeeldheid gebracht. Wat is een ware opwekking eigenlijk, en hoe verhoudt zij

Martin Tensen, TPZ
God

Genezing van je ziel: we verliezen zo snel wat God ons geeft

We vragen God vaak om meer kracht, meer vrede en liefde, meer genezing en zegen, en meer van de Geest. En natuurlijk – Hij geeft dat graag. Ons probleem is vaak: we verliezen weer zo snel wat Hij geeft. Ons systeem lijkt het onvoldoende te kunnen bev

Meerartikelen

Mirjam Bikker
Nieuws

CU stelt Kamervragen na bericht over vrouw die kliniek aanklaagt na uitgevoerde abortus

CU-leider Mirjam Bikker heeft Kamervragen gesteld over de zorgvuldigheid rond abortusuitvoeringen. Aanleiding daarvoor is een artikel dat in het Algemeen Dagblad verscheen. Een vrouw die in paniekerige toestand bij een abortuskliniek kwam, zou direct

Grace
Nieuws

Dochter gearresteerde Chinese predikant: "God houdt ons overeind."

Grace Jin Drexel, de dochter van de in China gevangengenomen voorganger Ezra Jin, heeft haar vertrouwen geuit tijdens de zesde jaarlijkse Internationale Top voor Religieuze Vrijheid. Ze verklaarde maandag dat "zelfs onderdrukking het geloof niet kan

Kerk in het Zwitserse Lugano
Nieuws

Nieuwe studie: bijna vier op de tien Zwitsers noemen zich ongelovig

Bijna vier op de tien Zwitsers noemen zich ongelovig. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Zwitserse federale statistiekbureau. Zo'n 37 procent van de Zwitserse bevolking maakt kenbaar zich niet meer tot een religie te verhouden. Tien jaar geleden l

Korea
Nieuws

Pastor Hyun-Bo Son vrij na omstreden arrestatie in Zuid-Korea

Dominee Hyun-Bo Son van de Busan Segyeoro Kerk in Zuid-Korea is deze week vrijgelaten uit de gevangenis. Hij werd in september 2025 gearresteerd op beschuldiging van verkiezingsfraude en inmenging in het verkiezingssysteem. De vrijlating van dominee

Pakistan
Nieuws

Twee christelijke verpleegkundigen na vier jaar onderduiken in Pakistan vrijgesproken van blasfemie

Twee christelijke verpleegkundigen in Pakistan zijn vrijgesproken van blasfemiebeschuldigingen. Maryam Lal en Navish Arooj, die bijna vier jaar ondergedoken zaten, werden op 29 november 2025 vrijgesproken door een rechtbank in Lahore. De vrijspraak w

Jeffrey Sarpong
Video

Zondag is ex-profvoetballer Jeffrey Sarpong te gast in Hour of Power

In de voetbalwereld draait veel om prestaties, status en geld, maar voor Jeffrey Sarpong ligt het fundament van zijn leven ergens anders. Voor hem is zijn relatie met God allesbepalend. "God is belangrijk voor mij omdat Hij de basis is, het Begin en

Bezoek aan de Torajakerk in Indonesië
Persbericht

Zendingsorganisatie GZB viert 125-jarig bestaan

Vandaag bestaat de GZB 125 jaar! Wat klein begon, groeide uit tot een organisatie die wereldwijd werkt. De missie bleef al die jaren hetzelfde: mensen bereiken met het Evangelie, in woorden én daden. Zodat mensen God leren kennen en groeien in geloof

Peter van der Weerd
Video

'Waarom is er zoveel ellende in de wereld als God liefde is?' Bekijk de Upstream-podcast

In de podcast Waarom zou ik in GodsNaam geloven? worden de meest complexe levensvragen vanuit Bijbels perspectief onder de loep genomen. In elke aflevering stelt presentator Guido Roorda enkele prikkelende vragen die bij veel mensen leven, zoals: waa

kruis
Nieuws

Aantal moorden op katholieke geestelijken stijgt wereldwijd aanzienlijk

Wereldwijd zijn in 2025 minder katholieke priesters en religieuzen gearresteerd dan in het voorgaande jaar, maar het aantal moorden op geestelijken is aanzienlijk gestegen. Dit blijkt uit cijfers van de organisatie Kerk in Nood (ACN). Ondanks een dal

Iran
Nieuws

Iran straft en vermoordt ook hulpverleners; oplopend aantal christenen komt om het leven

Tijdens de aanhoudende protesten in Iran is een pijnlijk patroon zichtbaar geworden. De mensen die zich inzetten om het leven en recht te beschermen, zoals artsen, verpleegkundigen, advocaten en brandweerlieden, worden gearresteerd, gevangengezet en

Els van Dijk
Column

Jongeren met idealen lopen niet uit de rails 

Als je denkt de jongerenfase in beeld te hebben en er alweer een zoveelste rapport over is geschreven, zijn jongeren alweer van kleur verschoten. Dat heeft te maken met het feit dat er zóveel gebeurt in die periode van een mensenleven. Allereerst ont

Rademaker
Interview

Hoe moeten we als christenen met dieren omgaan? Corné Rademaker antwoordt

Hoewel rentmeesterschap een terugkerend onderwerp is onder christenen en in de kerk, komt de omgang met dieren maar weinig ter sprake. In het boek Dieren & rentmeesterschap zoomen Johan Graafland, Jan van der Stoep en Corné Rademaker in op dit onderw