"Belijdenis doen hoort er hier gewoon bij"

God 20 april 2016
Belijdenis doen is in Oost-Europa vaak een kwestie van de kerkleer onderschrijven in plaats van 'ja' zeggen tegen God. En dat moet anders. Dit vinden meerdere predikanten in Oost-Europa volgens Adré Lichtendonk van Stichting Hulp Oost Europa (HOE). Onlangs werd een conferentie bezocht door Lichtendonk en ds. Arie de Winter waar samen met Hongaars sprekende predikanten en hoogleraren werd nagedacht over catechetisch onderwijs, met als doel dat het kind meer centraal komt te staan.

Je hebt onlangs een bezoek gebracht aan Debrecen, Hongarije. Wat was het doel van de reis?
"We bezochten het land voor een vervolgstap in ‘ons’ catecheseproject. Uit contacten met predikanten in Roemenië is gebleken dat veel predikanten het moeilijk vinden om de catechese zo te geven dat ze zelf én de jongeren vreugde beleven aan het moment dat ze samen optrekken. De druk van het moeten kennen van veel onderdelen uit de Heidelberger Catechismus én de niet gemotiveerde jongeren om dat aan te horen is een zware last voor veel predikanten. De praktijk is vaak dat er frontaal les wordt gegeven en dat de les wordt volgepraat, geen tijd voor vragen. Niet om te kijken wat er blijft hangen en ook geen vragen om te weten wat er nu onder jongeren aan vragen leeft."

"Vergeet niet dat de kerk in Oost-Europa heel hiërarchisch is ingericht. De bisschop met bijbehorende commissies bepalen veel zelf. Men denkt vanuit de top naar beneden. Dat remt vernieuwingen af."
"Belijdeniscatechisatie wordt veelal beschouwd als een route die er gewoon bij hoort"

Wat zijn de gevolgen van die werkwijze?
"Veel jonge mensen die belijdenis gedaan hebben komen niet meer in de kerk. Dat wil niet altijd zeggen dat ook hun geloof verdwijnt. Jongelui trekken bijna allemaal naar de stad om te studeren. Ze gaan dan bij familie wonen of naar een kostschool. Belijdeniscatechisatie is daarnaast een eigenaardig verschijnsel. Het wordt veelal beschouwd als een route die er gewoon bij hoort. Dat is anders dan belijdenis doen uit overtuiging."

"In gesprek met een paar theologiestudenten gaf een van hen aan dat hijzelf toen hij 14 jaar was, nog niet toe was aan het doen van geloofsbelijdenis. Dat gaf hij aan bij zijn ouders en de dominee. Zijn opmerkingen werden min of meer weggewuifd. Belijdenis doen hoort er gewoon bij, was de stellige overtuiging. Dit doet mij denken aan de vroegere situatie in Nederland. Voor veel ouderen gold vroeger hetzelfde. Zo kom ik in mijn werk als ouderling nogal eens oudere mensen tegen die belijdenis hebben gedaan, maar nooit hebben deelgenomen aan het Heilig Avondmaal."
"Vergeet niet dat de kerk in Oost-Europa heel hiërarchisch is ingericht. Dat remt vernieuwingen af"

Wat hebben jullie tijdens de reis gedaan om voor verandering te zorgen?
"Ds. Arie de Winter nam een sessie voor zijn rekening waarbij hij wilde weten welke onderwerpen er leven en meer verdieping nodig hebben. Het is een hele lijst geworden. Denk aan vragen als: bestaat God? Hoe zit het met lijden en straffen? Hoe kan ik mijn ouders liefhebben? Al deze onderwerpen worden op een rij gezet en we zoeken naar de verbinding met de vragen van jongeren én met vragen van de Heidelberger Catechismus. Mooi om te zien dat het merendeel van de onderwerpen een link heeft met de vragen die jongeren hebben én dat een groot deel van de onderwerpen terug te vinden zijn in de Heidelberger. Een belangrijke stap om samen een consensus te vinden in de onderwerpen. Eigenlijk is met deze oefening al een mooi begin gemaakt voor het ‘leerplan catechese’."

De komende periode wordt het catecheseproject uitgewerkt. Wanneer is het project geslaagd?
"Wat mij betreft als er 10 procent van de dominees catechese gaat geven op een manier waarbij jongeren ontdekken dat belijdenis doen meer is dan ‘ja’ zeggen tegen de kerk. En dat ze zullen ontdekken waarom de Heere Jezus voor hen gestorven is en van daaruit volwaardig lid mogen zijn van de kerk."

In september staat in Debrecen een conferentie op het programma. "Tijdens deze conferentie wil de werkgroep het nieuwe idee presenteren en in gesprek gaan met de aanwezigen om de ideeën aan te passen en bij te schaven."

Praatmee

Beluister onze podcast

#390 Elisabeth van Zijl en Carolien Pape over hun diepe worsteling, geloofsreis en bevrijdingsproces
Of beluister op:

Meerartikelen

Politie
Nieuws

Schietpartij bij mormoonse kerk Salt Lake City eist twee levens

Bij een schietincident bij een mormoonse kerk in Salt Lake City, in de Amerikaanse staat Utah, zijn woensdag zeker twee mensen om het leven gekomen. Dat meldt onder meer persbureau Reuters. De schietpartij vond plaats bij een kerk die gebruikt wordt

sneeuwkerk
Nieuws

'Sneeuwkerk' in Tull en ’t Waal trekt aandacht

Terwijl grote delen van Nederland gebukt gaan onder sneeuw, gladheid en winterse kou, is er in het buitengebied van Houten iets bijzonders ontstaan. In het dorp Tull en ’t Waal bouwden Anton en Naomi van der Vlist een complete kerk van sneeuw. De zog

Ds. R. van Kooten
Video

Volgens ds. Van Kooten denken christenen te weinig vanuit Gods beloften

"Als de beloften weg zijn, dan is de ruggengraat van het geloof weg. Als mijn ruggengraat er nu uitgehaald wordt, dan zou ik als een pudding in elkaar zakken. Zonder de beloften geen geloof", aldus ds. R. van Kooten. Volgens de hersteld hervormde eme

Peter van der Weerd
Video

'Betekent christen zijn een leven vol regels of juist vrijheid?' Bekijk de Upstream-podcast

In de podcast Waarom zou ik in GodsNaam geloven? worden de meest complexe levensvragen vanuit Bijbels perspectief onder de loep genomen. In elke aflevering stelt presentator Guido Roorda enkele prikkelende vragen die bij veel mensen leven, zoals: waa

Pro-life demonstranten bij Amerikaanse abortuskliniek
Nieuws

Pro-life organisaties boos na uitspraken Trump over abortusfinanciering: 'Dit is verraad’

De Amerikaanse president Donald Trump ligt onder vuur bij pro-life organisaties. Aanleiding zijn zijn recente uitspraken over de zogeheten Hyde Amendment. Die wet verbiedt dat belastinggeld gebruikt wordt voor het betalen van een abortus. Trump zei d

Jeugdleidersconferentie
Persbericht

Jeugdleidersconferentie over Gods rust in druk jongerenleven

Kerkpunt organiseert op 30 en 31 januari zijn jaarlijkse Jeugdleidersconferentie. Thema dit jaar is “Relaxed! Gods rust in een leven vol comfort.” Veel jongeren lijken een comfortabel leven te leiden: keuzemogelijkheden, vrije tijd en geld. Tegelijke

China
Nieuws

Grote politiemacht aanwezig bij christelijke kerk in China

De internationale christelijke mensenrechtenorganisatie ChinaAid waarschuwt voor een dreigende escalatie rond een grote kerk in de Chinese stad Wenzhou. Volgens de organisatie hebben Chinese autoriteiten het gebied rond de Yayang Christian Church afg

pastor
Nieuws

Moord op predikant schokt Colombia: oproep tot betere bescherming van kerkleiders

Christelijke organisaties luiden de noodklok over de veiligheid van religieuze leiders in Colombia. Aanleiding is de moord op de protestantse predikant José Otoniel Ortega. Hij werd op oudejaarsavond doodgeschoten terwijl hij met zijn familie het nie

Meerartikelen

Tecleab Habte
Interview

Tecleab liet vijf jaar lang de Bijbel dicht: "Biddend beleed ik mijn zonden"

Na een indrukwekkend bekeringsverhaal, kwam de in Ethiopië geboren Tecleab Habte op een dwaalspoor terecht. Op zijn dieptepunt gaf hij zich opnieuw over aan Jezus. Sindsdien zet hij zich met hart en ziel in voor het evangelie onder zijn landgenoten i

kerk
Nieuws

Bijbelse voornamen populair binnen de PKN

Sara en Lucas zijn de meest populaire kindernamen bij de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). In 2025 kregen tientallen kinderen deze namen of spellingsvarianten daarvan. Dat meldt de kerk op haar website.  Bij de meisjesnamen staan Sara(h)/Saar bov

Ivy Mayele
Getuigenis

Achter tralies vond ik vrijheid en bouwde God mijn leven op

Mijn leven kwam in een donkere periode terecht toen ik vastzat in een ongezonde en gewelddadige relatie. Ik probeerde sterk te blijven, maar langzaam verloor ik mezelf, mijn stem en mijn waarde. De situatie draaide volledig om toen mijn ex-partner mi

Gavin Ortlund
Boekfragment

Waarom conflicten zelden over het echte probleem gaan

Luisteren staat niet hoog op de waardenlijst van onze cultuur. Voor velen is het misschien zelfs helemaal geen waarde. Toch is luisteren in het boek Spreuken een belangrijk teken van wijsheid. Een dwaas denkt dat hij de juiste weg gaat,wie wijs is, l

Paulien Vervoorn
Column

Christenen uit alle kerken en generaties hebben elkaar nodig

Ik was achttien en zat op de jeugdvereniging van de Gereformeerde Gemeenten. We konden een ‘inleiding’ houden, zo heette dat toen. Ik koos Hosea. Waarom? Geen idee meer. Ik las het hele boek door, plus een paar boeken met uitleg en ook nog wat van Co

Louis Raphaël Sako
Nieuws

ChristenUnie stelt Kamervragen over bedreigingen kardinaal Sako in Irak

De ChristenUnie maakt zich grote zorgen over de veiligheid van kardinaal Louis Raphaël Sako, geestelijk leider van de Chaldeeuwse Kerk in Irak. Kamerlid Don Ceder heeft schriftelijke vragen gesteld aan de minister van Buitenlandse Zaken over de bedre

Tom
Nieuws

Frontrunners organiseert genezingsdiensten in Van der Valk Eindhoven

Aankomend weekend start Frontrunners Ministries met diensten in Eindhoven. ‘Goed Nieuws Eindhoven’, zoals de nieuwe kerk van Tom van de Wal heet, organiseert genezingsdiensten in het Van der Valk Hotel van de stad. Bij een andere locatie werden ze ge

Maduro
Nieuws

Zelfverklaarde profeet bad voorafgaand aan arrestatie voor Maduro

Een bekende Keniaanse zelfverklaarde profeet ligt onder vuur na de val van de Venezolaanse president Nicolás Maduro. De man, David Edward Owuor, bad in november 2025 publiekelijk voor Maduro en voorspelde hem overwinning. Afgelopen weekend werd de pr

Raymond
Video

Van duisternis naar licht: achter de tralies vond Raymond God terug

Een aangrijpende nieuwe documentaire laat zien hoe diep duisternis kan zijn, maar ook hoe krachtig het licht van God daar kan doorbreken. In Licht in Duisternis, een korte YouTube-documentaire vertelt Raymond openhartig over zijn jarenlange strijd me

kerk
Nieuws

Bijbels verscheurd bij brute aanval op kerk in Pakistan

In de vroege ochtend van maandag 5 januari is een kerk in het plaatsje Raiwind, in de Pakistaanse provincie Punjab, het doelwit geworden van een gewelddadige aanval. Rond vier uur ’s nachts drong een man het kerkgebouw binnen en richtte daar grote ve

Ds. G. van Zanden
Video

Ds. Van Zanden waarschuwt voor eigenwillige godsdienst en benadrukt belang kerkgang

"'Geloven doe ik op eigen manier. Dat betekent dat je me bijvoorbeeld nooit in de kerk zult zien. Ik doe mijn best en probeer een net mens te zijn.' Dat is eigenwillige godsdienst. De broeders van de kerkenraad krijgen het nog wel eens te horen als z

Nigeria
Nieuws

Pastor onder tientallen dodelijke slachtoffers bij bloedige aanval op markt in Nigeria

Bij een gewelddadige aanval op een drukbezochte markt in het noorden van Nigeria zijn dit weekend meer dan vijftig mensen om het leven gekomen. Onder de slachtoffers is ook dominee Ishaya Bamayi, een christelijke voorganger uit het Kwana-district. Oo