"Belijdenis doen hoort er hier gewoon bij"

God 20 april 2016
Belijdenis doen is in Oost-Europa vaak een kwestie van de kerkleer onderschrijven in plaats van 'ja' zeggen tegen God. En dat moet anders. Dit vinden meerdere predikanten in Oost-Europa volgens Adré Lichtendonk van Stichting Hulp Oost Europa (HOE). Onlangs werd een conferentie bezocht door Lichtendonk en ds. Arie de Winter waar samen met Hongaars sprekende predikanten en hoogleraren werd nagedacht over catechetisch onderwijs, met als doel dat het kind meer centraal komt te staan.

Je hebt onlangs een bezoek gebracht aan Debrecen, Hongarije. Wat was het doel van de reis?
"We bezochten het land voor een vervolgstap in ‘ons’ catecheseproject. Uit contacten met predikanten in Roemenië is gebleken dat veel predikanten het moeilijk vinden om de catechese zo te geven dat ze zelf én de jongeren vreugde beleven aan het moment dat ze samen optrekken. De druk van het moeten kennen van veel onderdelen uit de Heidelberger Catechismus én de niet gemotiveerde jongeren om dat aan te horen is een zware last voor veel predikanten. De praktijk is vaak dat er frontaal les wordt gegeven en dat de les wordt volgepraat, geen tijd voor vragen. Niet om te kijken wat er blijft hangen en ook geen vragen om te weten wat er nu onder jongeren aan vragen leeft."

"Vergeet niet dat de kerk in Oost-Europa heel hiërarchisch is ingericht. De bisschop met bijbehorende commissies bepalen veel zelf. Men denkt vanuit de top naar beneden. Dat remt vernieuwingen af."
"Belijdeniscatechisatie wordt veelal beschouwd als een route die er gewoon bij hoort"

Wat zijn de gevolgen van die werkwijze?
"Veel jonge mensen die belijdenis gedaan hebben komen niet meer in de kerk. Dat wil niet altijd zeggen dat ook hun geloof verdwijnt. Jongelui trekken bijna allemaal naar de stad om te studeren. Ze gaan dan bij familie wonen of naar een kostschool. Belijdeniscatechisatie is daarnaast een eigenaardig verschijnsel. Het wordt veelal beschouwd als een route die er gewoon bij hoort. Dat is anders dan belijdenis doen uit overtuiging."

"In gesprek met een paar theologiestudenten gaf een van hen aan dat hijzelf toen hij 14 jaar was, nog niet toe was aan het doen van geloofsbelijdenis. Dat gaf hij aan bij zijn ouders en de dominee. Zijn opmerkingen werden min of meer weggewuifd. Belijdenis doen hoort er gewoon bij, was de stellige overtuiging. Dit doet mij denken aan de vroegere situatie in Nederland. Voor veel ouderen gold vroeger hetzelfde. Zo kom ik in mijn werk als ouderling nogal eens oudere mensen tegen die belijdenis hebben gedaan, maar nooit hebben deelgenomen aan het Heilig Avondmaal."
"Vergeet niet dat de kerk in Oost-Europa heel hiërarchisch is ingericht. Dat remt vernieuwingen af"

Wat hebben jullie tijdens de reis gedaan om voor verandering te zorgen?
"Ds. Arie de Winter nam een sessie voor zijn rekening waarbij hij wilde weten welke onderwerpen er leven en meer verdieping nodig hebben. Het is een hele lijst geworden. Denk aan vragen als: bestaat God? Hoe zit het met lijden en straffen? Hoe kan ik mijn ouders liefhebben? Al deze onderwerpen worden op een rij gezet en we zoeken naar de verbinding met de vragen van jongeren én met vragen van de Heidelberger Catechismus. Mooi om te zien dat het merendeel van de onderwerpen een link heeft met de vragen die jongeren hebben én dat een groot deel van de onderwerpen terug te vinden zijn in de Heidelberger. Een belangrijke stap om samen een consensus te vinden in de onderwerpen. Eigenlijk is met deze oefening al een mooi begin gemaakt voor het ‘leerplan catechese’."

De komende periode wordt het catecheseproject uitgewerkt. Wanneer is het project geslaagd?
"Wat mij betreft als er 10 procent van de dominees catechese gaat geven op een manier waarbij jongeren ontdekken dat belijdenis doen meer is dan ‘ja’ zeggen tegen de kerk. En dat ze zullen ontdekken waarom de Heere Jezus voor hen gestorven is en van daaruit volwaardig lid mogen zijn van de kerk."

In september staat in Debrecen een conferentie op het programma. "Tijdens deze conferentie wil de werkgroep het nieuwe idee presenteren en in gesprek gaan met de aanwezigen om de ideeën aan te passen en bij te schaven."

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #5: de dominee als alleskunner?
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. K. J. Kaptein
Nieuws

Nieuwe predikant voor hersteld hervormde gemeente Urk: ds. K. J. Kaptein

De hersteld hervormde gemeente op Urk (Moria) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. K. J. Kaptein (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. Op Urk volgt Kaptein ds. M. van Reenen op. Laatstgenoemde predikant is sinds vorig jaar al

Seksueel misbruik
Video

Expert bespreekt onderzoek seksueel grensoverschrijdend gedrag in geloofsgemeenschappen

Het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC) heeft voor het eerst op grote schaal onderzoek gedaan naar seksueel grensoverschrijdend gedrag binnen geloofsgemeenschappen. Uit het onderzoek blijkt dat er de afgelopen jaren meer aandacht is gek

Jin
Nieuws

Chinese voorganger na acht maanden cel herenigd met gezin in VS

De Chinese voorganger Ezra Jin Mingri is na acht maanden gevangenschap vrijgelaten en aangekomen in de Verenigde Staten. Dat meldt International Christian Concern (ICC). Jin, oprichter van de onafhankelijke Zion Church, werd in oktober 2025 gearreste

Aardbeving Venezuela
Nieuws

Christenen in Venezuela helpen na zware aardbevingen: "De kerk is overweldigd"

Kerken in Venezuela proberen slachtoffers van de zware aardbevingen te helpen, terwijl zij zelf ook hard zijn getroffen. Volgens hulporganisatie Open Doors komt de ramp boven op de moeilijke situatie waarin veel kerken al verkeerden door overheidsdru

kist
Nieuws

Priester die zich inzette voor vrede doodgeschoten in Centraal-Afrikaanse Republiek

De rooms-katholieke priester Crépin Martial Monga is doodgeschoten in de Centraal-Afrikaanse Republiek. Volgens The Christian Post stond hij bekend om zijn inzet voor vrede en verzoening tussen strijdende groepen in het onrustige zuidoosten van het l

Ds. D. J. Budding
Video

Ds. Budding: "Bekering begint en eindigt als je je laatste adem uitblaast"

"Bekering begint en eindigt pas als je je laatste adem uitblaast. In de hemel ben je pas helemaal bekeerd. Daarom verlangt elk bekeerd mens naar Huis, naar de plaats waar ik nooit meer kan en hoef te zondigen", aldus ds. D. J. Budding. In een recente

Ds. Niek Tramper
Nieuws

Ds. Niek Tramper gaat sterven: "Ik bevind me nu in de laatste levensfase"

Predikant en theoloog Niek Tramper (72) heeft via LinkedIn bekendgemaakt dat hij zich in de laatste fase van zijn leven bevindt. De oud-medewerker van onder meer de GZB schrijft dat verdere behandeling van zijn agressieve vorm van kanker niet meer mo

Mirjam van der Vegt
Column

Tot hier en niet verder: christelijke liefde heeft grenzen nodig

Als christenmeisje leerde ik mee te bewegen met mensen. Keer de ander je andere wang toe. Wees liefdevol, zachtmoedig en barmhartig. Over die zachte krachten werd erg veel gepreekt. Het was zachtheid tegenover hardheid. Natuurlijk, af en toe een nuan

Meerartikelen

Hans Reinders
Column

Jobs vrienden maakten zijn lijden alleen maar zwaarder

Waarom moest Job zo zwaar lijden? Als lezers kennen wij het antwoord al, maar Job zelf wist van niets. Het waren juist zijn vrienden die Jobs lijden alleen maar zwaarder maakten. Toch blijkt juist in die diepe crisis hoe zijn geloof wordt gelouterd.

Israël en de Bijbel
Podcast

Wat zegt de Bijbel over de laatste zeven jaar vóór Jezus' wederkomst? Beluister deze podcast

De Bijbel spreekt over een laatste periode van zeven jaar vóór de wederkomst van Jezus. Deze periode, ook wel bekend als de 70e jaarweek uit Daniël, vormt een belangrijk onderdeel van de Bijbelse profetieën over de eindtijd. In deze aflevering van de

Herman van Wijngaarden
Dagelijks leven

Hoe leef je als christenhomo tot eer van God? Herman van Wijngaarden antwoordt

Hoe kan een christen die homoseksuele gevoelens heeft leven tot eer van God? Die vraag stelde een jongvolwassen man uit reformatorische kring onlangs op Refoweb. In zijn antwoord benadrukt Herman van Wijngaarden dat hij, ondanks de vele uiteenlopende

New Wine Zomerconferentie
Persbericht

Programma New Wine Zomerconferentie bekend: 'Voor de goede vrede'

Het programma van de New Wine Zomerconferentie 2026 is bekend. Van zaterdag 18 tot en met vrijdag 24 juli komen duizenden christenen samen in Liempde voor een week vol aanbidding, Bijbelonderwijs, ontmoeting en toerusting. Dit jaar staat de conferent

Arie de Rover
Preekverslag

Arie de Rover over gebroken afgoden: “Je verkeerde dingen staan niet tussen God en jou in”

“Ik zou wel kunnen stellen dat ik inmiddels een obsessie heb met het thema afgoden”, zei Arie de Rover aan het begin van zijn lezing. Hij sprak bij Stichting Jij daar! in Apeldoorn over 'gebroken afgoden'. Volgens hem is afgoderij geen verouderd them

Erik Bakker
Column

Nederlanders staan in het buitenland verrassend open voor het evangelie

Ze zijn overal de laatste tijd: Nederlanders die hun biezen pakken. Niet de gepensioneerde stelletjes die naar de Spaanse costa's verhuizen voor de zon en de lage belastingdruk. Dat fenomeen kennen we al decennia. Nee, ik heb het over een jongere, on

Demonstratie Pakistaanse christenen
Nieuws

Pakistaanse christenen laten stem horen in Den Haag voor vervolgde broeders en zusters

Zo'n 170 Pakistaanse christenen verzamelden zich woensdagmiddag in Den Haag om aandacht te vragen voor de vervolging van christenen in Pakistan en de positie van christelijke asielzoekers in Nederland. "We willen een stem zijn voor de christenen die

Preekstoel
Nieuws

Kandidaat H. R. Keurhorst volgt ds. G. W. S. Mulder op in gereformeerde gemeente Ridderkerk

De gereformeerde gemeente te Ridderkerk beschikt binnenkort weer over een eigen predikant. Kandidaat H. R. Keurhorst nam het onlangs op hem uitgebrachte beroep aan en volgt in de Bethelkerk ds. G. W. S. Mulder op. Laatstgenoemde predikant nam half ap

Tweede Kamer
Nieuws

Tweede Kamer steunt motie over religieuze minderheden in Egypte

Verschillende religieuze minderheden in Egypte hebben te maken met discriminatie, beperkingen van hun vrijheid van godsdienst en levensovertuiging en met onvoldoende rechtsbescherming. Op 11 juni nam een meerderheid van de Tweede Kamer een motie aan,

Reenen
Opinie

Christenen, wees zuinig op de landbouwgrond

De plannen van het kabinet rond stikstof zorgen voor nieuwe onrust en onzekerheid. Ze zullen ook zorgen voor nóg meer druk op landbouwgrond. Reden voor christenen om die landbouwgrond hoog te waarderen, zo stelt ds. M. van Reenen in onderstaande opin

Enoch Burke
Nieuws

Christelijke leraar Enoch Burke op vrije voeten na bijna 700 dagen in de cel

De Ierse christelijke leraar Enoch Burke is vrijgelaten uit de gevangenis. Het Hooggerechtshof in de Ierse hoofdstad Dublin besloot dat hij op vrije voeten mocht komen. Burke zat, verdeeld over meerdere periodes, bijna 700 dagen vast.  Burke werkte a

Priesterbroederschap Sint Pius X
Nieuws

Paus Leo grijpt hard in na omstreden bisschopswijdingen

De spanningen tussen het Vaticaan en de traditionele Priesterbroederschap Sint Pius X (SSPX) zijn verder opgelopen. Nadat de beweging in het Zwitserse Écône vier nieuwe bisschoppen wijdde zonder toestemming van paus Paus Leo XIV, heeft het Vaticaan d