Agnes Kombrink is op ‘rouwreis’: "Ik wilde niet bitter, maar beter worden"

Interview 5 februari 2025 4 minuten Inge-Mirjam Bosveld Ester
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen

Agnes Kombrink heeft het geloof in Jezus door de diepte heen gevonden en hervonden. Twaalf jaar is ze mantelzorger geweest voor haar man voordat ze in 2021 afscheid van hem moest nemen. Nu is Agnes (71) actief als coach en rouwbegeleider. "Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen.”

"Als oudste dochter in een rooms-katholiek gezin in Amsterdam. Ik had een onveilige jeugd. Mijn ouders kwamen getraumatiseerd uit de oorlog. Ze praatten er niet over om mij te sparen. Al vrij snel kwamen er kreukels in hun huwelijk. Op mijn elfde zijn ze gescheiden en kwam er een nieuwe meneer in huis. Ik vond het een engerd en moest al snel papa zeggen. Hij misbruikte mij een jaar lang. Mijn moeder ontdekte dat misbruik en zei: ‘Het stopt nu.’ Het stopte, maar het ging direct in de doofpot. Ik kreeg geen vragen of hulp. Het maakte dat ik enorm aan het twijfelen sloeg over wat liefde is. Ondertussen deed ik alles om maar niet thuis te hoeven zijn. Ik was een eenzame tiener.”

Kreeg je het geloof van huis uit mee?
"Nee, mijn moeder ondervond afwijzing vanwege haar scheiding. Ze raakte verbitterd over het geloof en over de kerk. Maar – humor van God – de dochter van mijn stiefvader kwam tot geloof en zei tegen mij: ‘Agnes, Jezus houdt van jou!’ Het maakte me boos en opstandig, maar zij bleef getuigen over Gods liefde voor mij. Was God er dan voor mij? Was Hij écht liefde? Ik zocht en was wanhopig! Uiteindelijk kwam ik op zaterdag 23 oktober 1971 tot geloof. Dat was het grootste kantelpunt in mijn leven. En dat ik met mijn man Teun mocht trouwen.”

Ging het daarna beter?
"Teun was een grote lieverd. We zijn getrouwd op 18 juli 1975 en kregen vier kinderen. We waren actief in de kerk. Vijftien jaar lang stonden we elke zaterdag op de Dam in Amsterdam te evangeliseren. Het was een mooie tijd. Ik was gelukkig en tevreden, maar op het moment dat mijn dochter de leeftijd kreeg van mijn misbruik, sloegen alle stoppen door. Ik kreeg een burn-out. Daarna ben ik in therapie gegaan om de onveiligheid en het misbruik van mijn jeugd te verwerken. Ik vond dat ik mijn stiefvader moest vergeven, maar mijn psycholoog zei: ‘Jij gaat nog niks vergeven. Ga eerst maar eens boos worden.’ Mijn stiefvader betoonde geen spijt en zei: ‘Ik dacht dat jij het ook fijn vond.’ Met mijn verstand heb ik hem vergeven, maar vertrouwen: nee, en dat hoefde ook niet meer. Mijn hart is losgekomen uit zijn manipulatie. Ik was vrij!”

Na gelukkige jaren werd je in 2010 weer getroffen door groot verdriet.
"Teun bleek progressieve parkinson te hebben. Als mantelzorger kon ik hem niet meer alleen laten. Daardoor stopte ik met werken. Hij werd rolstoelafhankelijk en ook zijn spraak viel weg. Ik raakte hem kwijt in de mist, zo leek het. In Psalm 69 staat zoiets als: ‘Red mij, want ik verdrink.’ Nou, zo voelde het een beetje. Hoe ga je om met lijden? Dat is heel lastig. Mijn kinderen hebben veel gedaan, maar ze zeiden ook: ‘Mam, wij kunnen niet dragen wat jij moet dragen.’ De laatste vier jaar zat Teun in een verpleeghuis. Het voelde als verraad dat ik hem daar achterliet. Ik schreeuwde het uit naar de hemel, maar die leek wel van koper. Ik was in die tijd veel aan het mopperen. Op 18 maart 2021 is Teun overleden. Weet je wat ik de mooiste tekst in de Bijbel vind? ‘Jezus weende.’ En: ‘Gelukkig de treurenden. Zij zullen getroost worden.’ Door de hele situatie heen ben ik toch God gaan zoeken.”

Midden in die moeilijke tijd ben je gaan studeren. Waar haalde je de moed vandaan?
"Door de coronapandemie had ik meer tijd en ik realiseerde me dat ik na Teuns overlijden iets wilde betekenen voor anderen. Dus deed ik de coach-opleiding van Total Balance en daarna de Masterclass Rouw & Verlies. Ik wilde niet bitter, maar beter worden. Wat ik leerde, was zo mooi: dat wilde ik doorgeven. Nu bevraag ik mensen en luister zonder oordeel, in individuele gesprekken en in rouwgroepen. Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen. Er is geen put zo diep of Jezus ziet je!

Dansen
Gods woord speelt een grote rol: ik eet van Gods Woord. Ook geef ik lessen door uit onder andere de boeken van C.S. Lewis, Manu Keirse en Henri Nouwen. Zo kwam ik De Keuze van Edith Eva Eger tegen. Zij maakte de keuze om te dansen toen ze voor Mengele stond. Zij zei: ‘We kunnen de pijn niet uitwissen. Maar we zijn vrij om te accepteren wie we zijn en wat ons is overkomen, én om verder te gaan!’ Ondertussen zet ik mijn rouwreis voort. Soms ga ik gewoon een dag met Teun aan de gang. Dan bekijk ik de foto’s en stroomt de liefde. Ik ben rijk gezegend.”

Lees het gedicht dat Agnes schreef kort na het overlijden van haar man.

Ik heb ervan gedroomd.
Jij en ik, ik en jij. Samen wij, samen sterk.
En nu dan? Geen wij, maar ik.
Ik alleen, anders geen.

Geen antwoord, geen tegenspraak.
Geen voelen of goed bedoelen.
Help, mijn hoofd is te klein. Klein ben ik in mijn zijn.
Op en neer, heen en weer en dan weer terug.
Het verlangen naar jou.
Jouw ogen die zeggen: ik houd alleen van jou.
En nu? Rust – stilte – geen klankbord meer.
Heen en weer – door de wind bewogen
beweegt het brein. En snakt ernaar te ‘zijn’.
Hoofd en handen, kom doe es lief
Ik mis je zo, zo intens mijn lief.
Ga terug naar de pijn. In de mist van mijn brein
en adem groot en adem klein. Het gemis zal er altijd zijn.
Het hoort bij mij – en ik, ik omarm jou – bedank jou
dat jij er wilde zijn voor mij, voor mij alleen.

Dit artikel is met toestemming overgenomen uit het Elisabeth magazine. Wil jij meer van deze interviews? Ontvang nu het boek 'Houvast' bij een jaarabonnement.

Praatmee

Beluister onze podcast

#400 Jeffrey & Paulien Vervoorn over preekstress, kunstmatige intelligentie en plagiaat
Of beluister op:

Meerartikelen

Doop
Nieuws

Britse man overlijdt tijdens doop in tuin: predikant aangeklaagd voor doodslag

In het Verenigd Koninkrijk is een 48-jarige predikant aangeklaagd voor doodslag door grove nalatigheid na de verdrinking van een man tijdens een doopceremonie. Het slachtoffer, de 61-jarige Robert Smith, kwam op 8 oktober 2023 om het leven in de Enge

Restanten van Sussita/Hippos
Nieuws

Archeologen stuiten op 1400 jaar oud christelijk voorwerp bij Meer van Galilea

Archeologen hebben een bijzondere ontdekking gedaan bij het Meer van Galilea. In de oude stad Hippos vonden zij een christelijk voorwerp van ongeveer 1.400 jaar oud. Het gaat om een rechthoekig blok van marmer. De vondst werpt nieuw licht op hoe chri

ICE-agenten
Nieuws

Christenen in Amerika vrezen deportatie én voor leven bij terugkeer in Iran

Twee Iraanse mannen die zich hebben bekeerd tot het christendom dreigen Amerika uitgezet te worden. Momenteel worden zij vastgehouden door de omstreden immigratiedienst ICE. Volgens hun voorganger lopen de twee mannen groot gevaar als zij worden teru

Vietnam
Nieuws

Oudere vrouwelijke gelovigen in Vietnam mishandeld door familie

Enkele jaren geleden vonden drie oudere vrouwen, Sy*, Thu* en Chau*, vrede toen zij tot geloof in de Here Jezus kwamen. Die innerlijke vrede staat in scherp contrast met hun omstandigheden. Thuis hebben ze met veel lijden te maken. De beslissing van

Ds. A. van der Zwan
Video

CGK-dominee vertelt hoe collega-predikant een dronken man in zijn tuin zag liggen

"Deze man was onder de indruk van de ootmoed waarmee die dominee hem benaderde. Die dominee voelde zich niet te goed om in net zo'n soort situatie terecht te komen als deze man", aldus ds. A. van der Zwan. De christelijke gereformeerde predikant uit

congo
Nieuws

Tientallen christenen omgekomen bij aanval in Congo

In de Democratische Republiek Congo (DRC), in het dorp Bafwakao in het Mambasa-gebied, zijn op Witte Donderdag 2 april ten minste 43 christenen om het leven gekomen bij een aanval door de Allied Democratic Forces (ADF). De gebeurtenis vond plaats op

Nicaragua
Nieuws

Nieuw rapport: onderdrukking van christenen in Nicaragua flink toegenomen

Nicaraguaanse christenen zijn in 2025 geconfronteerd met toenemende onderdrukking. Een recent rapport documenteerde in dat jaar 309 overtredingen van de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging in het Midden-Amerikaanse land. Van de 309 geregistr

Dina-Perla Portnaar
Column

Nieuwe roman stelt vragen over waarheid en identiteit

De Nederlandse auteur Dina-Perla Portnaar lanceert op vandaag haar nieuwe filosofische roman Memos from the Edge. In het boek onderzoekt zij thema’s als identiteit, waarheid en morele moed in een samenleving die volgens haar steeds sterker onder druk

Meerartikelen

En voort wentelen de eeuwen
Persbericht

Heruitgave klassieker over Openbaring centraal op symposium in Apeldoorn

Uitgeverij De Banier organiseert op 16 april een symposium rond de heruitgave van het boek En voort wentelen de eeuwen van theoloog J.H. Bavinck. De bijeenkomst vindt plaats in de Apeldoornse Victorkerk en staat in het teken van de betekenis van het

missiereis CAMA
Persbericht

Jongvolwassenen op missiereis naar Barcelona: ‘God aan het werk zien in de stad’

CAMA Zending organiseert dit voorjaar opnieuw een short-term mission trip naar Barcelona voor jongvolwassenen. Na de impactvolle reis van vorig jaar krijgen jongeren opnieuw de kans om hun geloof in praktijk te brengen in een van de meest seculiere s

Scheele
Interview

Volgens deze predikant weten veel kerkgangers niet meer precies wat ze geloven

"Mijn ervaring is dat zelfs veel trouwe kerkgangers niet zo goed weten wat ze nu eigenlijk geloven," zegt predikant Jan Scheele-Goedhart. Hij schreef het boek  'Nieuw mens worden -  waar christelijk geloven om draait'. Als predikant van de protestant

Bijbel in het Marokkaans-Arabisch
Positief nieuws

Historische mijlpaal: de eerste complete Bijbel in het Marokkaans-Arabisch

Marokkanen hebben voor het eerst een complete Bijbel in hun eigen taal. De Bijbel in het Marokkaans-Arabisch werd op 17 en 24 januari gelanceerd. Aan de vertaling is bijna drie decennia gewerkt. De lancering was de bekroning van bijna drie decennia l

Annemieke van Bochove
Boekfragment

De Heer van de legermachten: God zelf voert de strijd

Wij zien koninkrijken opstaan en vallen. We zien oorlogen, honger, onderdrukking. We zien machtigen die hun wil opleggen aan de zwakken. Maar achter alles woedt een strijd die ouder is dan de geschiedenis. Een strijd die niet alleen gaat om macht op

Operatie Mobilisatie
Positief nieuws

Hoe God één man gebruikt voor explosieve groei

“Wat wij in zes maanden tijd zagen gebeuren; het was een wonder. De levens van volwassenen en kinderen worden voor de eeuwigheid veranderd.” Twee OM’ers*, werkzaam in het Nabije Oosten, willen niets liever dan het Evangelie delen met mensen die Jezus

SGP-jongerendag
Persbericht

SGP-jongeren organiseren tweejaarlijkse SGP-jongerendag in Barneveld

Op D.V. zaterdag 11 april 2026 organiseert SGP-jongeren haar tweejaarlijkse SGP-jongerendag in Barneveld. Het belooft een dag te worden vol interessante sprekers, interactie en gezelligheid met honderden jongeren uit het hele land. Het programma is a

Crew The Chosen
Nieuws

Nieuw seizoen The Chosen start in november, slot krijgt wereldwijde bioscooprelease

De populaire serie The Chosen, waarin Jezus' leven en bediening getoond worden, krijgt een zesde seizoen. Prime Video en 5&2 Studios maken bekend dat het zesde seizoen vanaf 15 november in première gaat. Opvallend is dat de laatste aflevering niet di

Maanfoto
Nieuws

CU-Kamerlid enthousiast over maanfoto’s Artemis II: ‘Wees zuinig op dat blauwige bolletje’

Tweede Kamerlid Pieter Grinwis heeft met verwondering gereageerd op nieuwe beelden van de aarde en de maan, gedeeld door NASA. De foto’s zijn gemaakt tijdens de historische Artemis II-missie, waarbij astronauten voor het eerst in ruim vijftig jaar we

ChatGPT
Nieuws

Onderzoek: meerderheid Amerikaanse predikanten gebruikt AI bij preekvoorbereiding

Een meerderheid van Amerikaanse predikanten maakt gebruik van kunstmatige intelligentie (AI). Dat blijkt uit onderzoek van onderzoeksbureau Barna en technologiebedrijf Pushpay. Tegelijkertijd zijn er ook zorgen over de invloed van kunstmatige intelli

Kanye West
Nieuws

ChristenUnie en CDA willen optreden tegen komst Kanye West

ChristenUnie-leider Mirjam Bikker heeft schriftelijke vragen gesteld aan de minister van Justitie en Veiligheid over de mogelijke komst van rapper Kanye West naar Nederland. Aanleiding is het besluit van het Verenigd Koninkrijk om de artiest de toega

Ds. W. Visscher
Video

GerGem-predikant wijst in catechismuspreek op de sterke eigen wil van mensen

'Uw wil geschiede, gelijk in den hemel, alzo ook op de aarde', zo luidt de derde bede uit het onder vele christenen bekende Onze Vader. Ds. W. Visscher, predikant van de gereformeerde gemeente Amersfoort, stond in een recente preek bij de derde bede