Agnes Kombrink is op ‘rouwreis’: "Ik wilde niet bitter, maar beter worden"

Interview 5 februari 2025 4 minuten Inge-Mirjam Bosveld Ester
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen

Agnes Kombrink heeft het geloof in Jezus door de diepte heen gevonden en hervonden. Twaalf jaar is ze mantelzorger geweest voor haar man voordat ze in 2021 afscheid van hem moest nemen. Nu is Agnes (71) actief als coach en rouwbegeleider. "Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen.”

"Als oudste dochter in een rooms-katholiek gezin in Amsterdam. Ik had een onveilige jeugd. Mijn ouders kwamen getraumatiseerd uit de oorlog. Ze praatten er niet over om mij te sparen. Al vrij snel kwamen er kreukels in hun huwelijk. Op mijn elfde zijn ze gescheiden en kwam er een nieuwe meneer in huis. Ik vond het een engerd en moest al snel papa zeggen. Hij misbruikte mij een jaar lang. Mijn moeder ontdekte dat misbruik en zei: ‘Het stopt nu.’ Het stopte, maar het ging direct in de doofpot. Ik kreeg geen vragen of hulp. Het maakte dat ik enorm aan het twijfelen sloeg over wat liefde is. Ondertussen deed ik alles om maar niet thuis te hoeven zijn. Ik was een eenzame tiener.”

Kreeg je het geloof van huis uit mee?
"Nee, mijn moeder ondervond afwijzing vanwege haar scheiding. Ze raakte verbitterd over het geloof en over de kerk. Maar – humor van God – de dochter van mijn stiefvader kwam tot geloof en zei tegen mij: ‘Agnes, Jezus houdt van jou!’ Het maakte me boos en opstandig, maar zij bleef getuigen over Gods liefde voor mij. Was God er dan voor mij? Was Hij écht liefde? Ik zocht en was wanhopig! Uiteindelijk kwam ik op zaterdag 23 oktober 1971 tot geloof. Dat was het grootste kantelpunt in mijn leven. En dat ik met mijn man Teun mocht trouwen.”

Ging het daarna beter?
"Teun was een grote lieverd. We zijn getrouwd op 18 juli 1975 en kregen vier kinderen. We waren actief in de kerk. Vijftien jaar lang stonden we elke zaterdag op de Dam in Amsterdam te evangeliseren. Het was een mooie tijd. Ik was gelukkig en tevreden, maar op het moment dat mijn dochter de leeftijd kreeg van mijn misbruik, sloegen alle stoppen door. Ik kreeg een burn-out. Daarna ben ik in therapie gegaan om de onveiligheid en het misbruik van mijn jeugd te verwerken. Ik vond dat ik mijn stiefvader moest vergeven, maar mijn psycholoog zei: ‘Jij gaat nog niks vergeven. Ga eerst maar eens boos worden.’ Mijn stiefvader betoonde geen spijt en zei: ‘Ik dacht dat jij het ook fijn vond.’ Met mijn verstand heb ik hem vergeven, maar vertrouwen: nee, en dat hoefde ook niet meer. Mijn hart is losgekomen uit zijn manipulatie. Ik was vrij!”

Na gelukkige jaren werd je in 2010 weer getroffen door groot verdriet.
"Teun bleek progressieve parkinson te hebben. Als mantelzorger kon ik hem niet meer alleen laten. Daardoor stopte ik met werken. Hij werd rolstoelafhankelijk en ook zijn spraak viel weg. Ik raakte hem kwijt in de mist, zo leek het. In Psalm 69 staat zoiets als: ‘Red mij, want ik verdrink.’ Nou, zo voelde het een beetje. Hoe ga je om met lijden? Dat is heel lastig. Mijn kinderen hebben veel gedaan, maar ze zeiden ook: ‘Mam, wij kunnen niet dragen wat jij moet dragen.’ De laatste vier jaar zat Teun in een verpleeghuis. Het voelde als verraad dat ik hem daar achterliet. Ik schreeuwde het uit naar de hemel, maar die leek wel van koper. Ik was in die tijd veel aan het mopperen. Op 18 maart 2021 is Teun overleden. Weet je wat ik de mooiste tekst in de Bijbel vind? ‘Jezus weende.’ En: ‘Gelukkig de treurenden. Zij zullen getroost worden.’ Door de hele situatie heen ben ik toch God gaan zoeken.”

Midden in die moeilijke tijd ben je gaan studeren. Waar haalde je de moed vandaan?
"Door de coronapandemie had ik meer tijd en ik realiseerde me dat ik na Teuns overlijden iets wilde betekenen voor anderen. Dus deed ik de coach-opleiding van Total Balance en daarna de Masterclass Rouw & Verlies. Ik wilde niet bitter, maar beter worden. Wat ik leerde, was zo mooi: dat wilde ik doorgeven. Nu bevraag ik mensen en luister zonder oordeel, in individuele gesprekken en in rouwgroepen. Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen. Er is geen put zo diep of Jezus ziet je!

Dansen
Gods woord speelt een grote rol: ik eet van Gods Woord. Ook geef ik lessen door uit onder andere de boeken van C.S. Lewis, Manu Keirse en Henri Nouwen. Zo kwam ik De Keuze van Edith Eva Eger tegen. Zij maakte de keuze om te dansen toen ze voor Mengele stond. Zij zei: ‘We kunnen de pijn niet uitwissen. Maar we zijn vrij om te accepteren wie we zijn en wat ons is overkomen, én om verder te gaan!’ Ondertussen zet ik mijn rouwreis voort. Soms ga ik gewoon een dag met Teun aan de gang. Dan bekijk ik de foto’s en stroomt de liefde. Ik ben rijk gezegend.”

Lees het gedicht dat Agnes schreef kort na het overlijden van haar man.

Ik heb ervan gedroomd.
Jij en ik, ik en jij. Samen wij, samen sterk.
En nu dan? Geen wij, maar ik.
Ik alleen, anders geen.

Geen antwoord, geen tegenspraak.
Geen voelen of goed bedoelen.
Help, mijn hoofd is te klein. Klein ben ik in mijn zijn.
Op en neer, heen en weer en dan weer terug.
Het verlangen naar jou.
Jouw ogen die zeggen: ik houd alleen van jou.
En nu? Rust – stilte – geen klankbord meer.
Heen en weer – door de wind bewogen
beweegt het brein. En snakt ernaar te ‘zijn’.
Hoofd en handen, kom doe es lief
Ik mis je zo, zo intens mijn lief.
Ga terug naar de pijn. In de mist van mijn brein
en adem groot en adem klein. Het gemis zal er altijd zijn.
Het hoort bij mij – en ik, ik omarm jou – bedank jou
dat jij er wilde zijn voor mij, voor mij alleen.

Dit artikel is met toestemming overgenomen uit het Elisabeth magazine. Wil jij meer van deze interviews? Ontvang nu het boek 'Houvast' bij een jaarabonnement.

ChristenvervolgingGeloofszekerheidDuurzaamheidOpvoedenIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #17: Voormalig politieman Erik over de zware stormen in zijn leven
Of beluister op:

Meerartikelen

Vluchtelingen
Nieuws

Duizenden kerken opgeroepen om statushouders tijdelijk onderdak te bieden

Duizenden kerken in heel Nederland worden opgeroepen om tijdelijk onderdak te bieden aan statushouders. Met de landelijke Actie Onderdak' willen verschillende kerkgenootschappen en christelijke organisaties de druk op de asielopvang verlichten. Het...

Opening ontmoetingscentrum
Persbericht

GZB-zendingswerkers openen ontmoetingscentrum in Oost-Duitsland: “Hier mogen mensen groeien”

In de Oost-Duitse stad Schwerin is zaterdag het nieuwe ontmoetingscentrum ‘Zum Gewächshaus’ feestelijk geopend. GZB-zendingswerkers Gerard en Janneke de Wit willen hier samen met lokale christenen een plek bieden waar buurtbewoners elkaar ontmoeten...

Ds. G. H. Vlijm
Nieuws

Hervormde gemeente Apeldoorn brengt beroep uit op ds. G. H. Vlijm

De hervormde gemeente te Apeldoorn (Eben-Haëzerkerk) heeft een beroep uitgebracht op ds. G. H. Vlijm (foto).  De predikant moet in wijk Oost ds. H. I. Methorst opvolgen. Laatstgenoemde predikant nam vorig jaar een beroep aan vanuit de hervormde...

Martijn en Kirsten Wijnen
Interview

Martijn wordt langzaam blind, maar noemt zijn oogziekte een zegen: “Gezegend die niet zien en toch geloven”

Jarenlang probeerde ondernemer Martijn Wijnen zijn ongeneeslijke oogziekte te bestrijden. Hij zocht zijn toevlucht tot alternatieve geneeswijzen en new age, maar verloor steeds meer zicht. Toen ook een veelbelovende gentherapie niet doorging,...

Reformierte Kirche Zürich
Nieuws

Zwitserse Gereformeerde Kerk nam onvoldoende verantwoordelijkheid na seksueel misbruik door predikant

De Gereformeerde Kerk in het Zwitserse kanton Zürich heeft ernstige fouten gemaakt bij de afhandeling van meldingen van seksueel misbruik door een predikant. Minstens tien vrouwen werden tussen 1992 en 2006 slachtoffer van seksueel, lichamelijk en...

Sekteleider Paul Mackenzie
Nieuws

Keniaanse sekteleider schuldig bevonden aan uithongeren van 190 kinderen: “Zo zouden ze Jezus ontmoeten”

De Keniaanse sekteleider Paul Mackenzie en tientallen van zijn volgelingen zijn schuldig bevonden aan de dood van 190 kinderen en één volwassene. Volgens de rechtbank dwongen zij volgelingen om hun kinderen te laten verhongeren, zodat ze eerder Jezus...

John Lennox
Nieuws

Apologeet John Lennox: “Christenen praten niet over hun geloof omdat ze bang zijn voor moeilijke vragen”

Christenen hoeven geen theoloog of Bijbelgeleerde te zijn om hun geloof met anderen te delen. Dat benadrukt de Britse wiskundige en christelijke apologeet John Lennox (81). Volgens hem laten veel gelovigen zich afschrikken door lastige vragen,...

Het Armeense deel in Jeruzalem
Nieuws

Aantal meldingen van intimidatie tegen christenen in Jeruzalem opnieuw gestegen

Het aantal geregistreerde incidenten van intimidatie tegen christenen in Israël is in het derde kwartaal van 2026 opnieuw gestegen. Het Religious Freedom Data Center (RFDC) telde 96 incidenten, waarbij 106 afzonderlijke vormen van intimidatie...

Meerartikelen

Eminem & Kid Rock
Nieuws

Rockzanger brengt christelijk album uit met Eminem: 'Willen opwekking teweegbrengen'

De Amerikaanse rockzanger Kid Rock hoopt met zijn nieuwe christelijke album Halfway 2 Jesus een 'geestelijke opwekking' in de Verenigde Staten teweeg te brengen. Dat schrijft The Christian Post. De muzikant droomt van grote concerten waar duizenden...

Bisschoppen Ruth Bushyager en Philip North
Positief nieuws

Britse bisschoppen zien groeiende belangstelling voor geloof onder jongeren: “Er vindt een wedergeboorte plaats”

Steeds meer jonge Britten ontdekken het christelijk geloof via sociale media, podcasts en andere online kanalen. Dat signaleren twee bisschoppen van de Anglicaanse Kerk in Engeland. Volgens hen groeit de belangstelling voor het evangelie en weten...

Abortuspillen
Nieuws

Vrouw eist tonnen van pro-lifeorganisatie die eigen abortuswet zou hebben overtreden

Een Amerikaanse vrouw heeft een rechtszaak aangespannen tegen pro-lifeorganisatie Students for Life of America (SFLA). De organisatie zou tijdens een undercoveractie abortuspillen hebben besteld en daarmee een Texaanse wet hebben overtreden...

Jacques Brunt & Christian Verwoerd
Persbericht

Christian Verwoerd en Jacques Brunt starten najaarstour ‘Hoopvol leven in een onrustige wereld’

Eind oktober gaat de najaarstour ’Hoopvol leven in een onrustige wereld’ van start. Zanger en liedschrijver Christian Verwoerd trekt samen met zijn voltallige band en spreker Jacques Brunt langs vijf grote kerken in Nederland. Tijdens deze avonden...

Ds. A. Baars
Video

Merk je het altijd als je wedergeboren wordt? CGK-predikant antwoordt

Kun je altijd weten dat je wedergeboren bent? En hoe weet je eigenlijk óf je wedergeboren bent? Die vragen behandelde CGK-emerituspredikant ds. A. Baars in een recente preek over Zondag 13 van de Heidelbergse Catechismus. Bekijk zijn antwoord terug...

Bart van den Brink
Nieuws

Kabinet vindt extra onderzoek naar geweld tegen christenen in azc's niet nodig

Het kabinet ziet geen aanleiding voor aanvullend onderzoek naar bedreiging, intimidatie en geweld tegen christelijke asielzoekers. Dat blijkt uit een ambtelijke beslisnota die afgelopen week openbaar werd. Opvallend is dat de overheid eerder...

Symposium TUA
Persbericht

Symposium: Hoe christelijk blijft een organisatie bij personeelstekorten?

Hoe houd je als christelijke organisatie vast aan je identiteit wanneer de arbeidsmarkt onder druk staat? En welke ruimte biedt de wet om medewerkers aan de grondslag van een instelling te houden? Tijdens het symposium 'Identiteit - sprankelende bron...

Prof. dr. Henk Jochemsen
Boekfragment

Een botsing tussen vrijheid en veiligheid in de transgenderzorg

De medische benadering van genderdysforie is de afgelopen decennia sterk veranderd. Volgens prof. dr. Henk Jochemsen hangt die ontwikkeling samen met fundamentele verschuivingen in onze cultuur en ons mensbeeld. Vrijheid, zelfontplooiing en de wens...

Kerk Elspeet /Inzet: Hendrik Jan van der Heiden
Opinie

Wie wist wat in Elspeet? Kerkelijke vrede kan niet worden gebouwd op het vermijden van moeilijke vragen

De onthullingen over vermeend seksueel misbruik binnen de Gereformeerde Gemeente te Elspeet roepen vragen op die verder reiken dan het handelen van één verdachte, vindt publicist Hendrik Jan van der Heiden. 'Werkelijke kerkelijke vrede kan niet...

Nicky en Peppa Gumbel
Nieuws

Alpha-oprichter Nicky Gumbel krijgt plek in invloedrijk kerkbestuur: “Evangelisatie moet centraal staan”

De bekende Britse predikant Nicky Gumbel (71), grondlegger van de wereldwijd verspreide Alpha-cursus, is gekozen in de Generale Synode van de Church of England. Hij wil zijn nieuwe positie gebruiken om evangelisatie hoger op de agenda te krijgen....

De kerk in St. Catherine of Siena in Sheffield
Nieuws

Engelse kerken krijgen miljoenen voor restauratie

De Anglicaanse Kerk in Engeland ontvangt ruim 13 miljoen pond (ruim 15 miljoen euro) aan overheidssubsidie voor het onderhoud en de restauratie van 37 historische kerkgebouwen. Het geld komt uit een nieuw fonds voor religieus erfgoed. Hoewel de steun...

Kerkgangers
Nieuws

Waarom gaan jongeren naar de kerk? Onderzoek laat zien wat hen motiveert

Het verlangen om hun geloof opnieuw te ontdekken is voor jonge Amerikanen de belangrijkste reden om naar de kerk te gaan. Maar ook mentale gezondheid, persoonlijke ontwikkeling en de behoefte aan ondersteuning spelen een belangrijke rol. Dat blijkt...