Agnes Kombrink is op ‘rouwreis’: "Ik wilde niet bitter, maar beter worden"

Interview 5 februari 2025 4 minuten Inge-Mirjam Bosveld Ester
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen

Agnes Kombrink heeft het geloof in Jezus door de diepte heen gevonden en hervonden. Twaalf jaar is ze mantelzorger geweest voor haar man voordat ze in 2021 afscheid van hem moest nemen. Nu is Agnes (71) actief als coach en rouwbegeleider. "Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen.”

"Als oudste dochter in een rooms-katholiek gezin in Amsterdam. Ik had een onveilige jeugd. Mijn ouders kwamen getraumatiseerd uit de oorlog. Ze praatten er niet over om mij te sparen. Al vrij snel kwamen er kreukels in hun huwelijk. Op mijn elfde zijn ze gescheiden en kwam er een nieuwe meneer in huis. Ik vond het een engerd en moest al snel papa zeggen. Hij misbruikte mij een jaar lang. Mijn moeder ontdekte dat misbruik en zei: ‘Het stopt nu.’ Het stopte, maar het ging direct in de doofpot. Ik kreeg geen vragen of hulp. Het maakte dat ik enorm aan het twijfelen sloeg over wat liefde is. Ondertussen deed ik alles om maar niet thuis te hoeven zijn. Ik was een eenzame tiener.”

Kreeg je het geloof van huis uit mee?
"Nee, mijn moeder ondervond afwijzing vanwege haar scheiding. Ze raakte verbitterd over het geloof en over de kerk. Maar – humor van God – de dochter van mijn stiefvader kwam tot geloof en zei tegen mij: ‘Agnes, Jezus houdt van jou!’ Het maakte me boos en opstandig, maar zij bleef getuigen over Gods liefde voor mij. Was God er dan voor mij? Was Hij écht liefde? Ik zocht en was wanhopig! Uiteindelijk kwam ik op zaterdag 23 oktober 1971 tot geloof. Dat was het grootste kantelpunt in mijn leven. En dat ik met mijn man Teun mocht trouwen.”

Ging het daarna beter?
"Teun was een grote lieverd. We zijn getrouwd op 18 juli 1975 en kregen vier kinderen. We waren actief in de kerk. Vijftien jaar lang stonden we elke zaterdag op de Dam in Amsterdam te evangeliseren. Het was een mooie tijd. Ik was gelukkig en tevreden, maar op het moment dat mijn dochter de leeftijd kreeg van mijn misbruik, sloegen alle stoppen door. Ik kreeg een burn-out. Daarna ben ik in therapie gegaan om de onveiligheid en het misbruik van mijn jeugd te verwerken. Ik vond dat ik mijn stiefvader moest vergeven, maar mijn psycholoog zei: ‘Jij gaat nog niks vergeven. Ga eerst maar eens boos worden.’ Mijn stiefvader betoonde geen spijt en zei: ‘Ik dacht dat jij het ook fijn vond.’ Met mijn verstand heb ik hem vergeven, maar vertrouwen: nee, en dat hoefde ook niet meer. Mijn hart is losgekomen uit zijn manipulatie. Ik was vrij!”

Na gelukkige jaren werd je in 2010 weer getroffen door groot verdriet.
"Teun bleek progressieve parkinson te hebben. Als mantelzorger kon ik hem niet meer alleen laten. Daardoor stopte ik met werken. Hij werd rolstoelafhankelijk en ook zijn spraak viel weg. Ik raakte hem kwijt in de mist, zo leek het. In Psalm 69 staat zoiets als: ‘Red mij, want ik verdrink.’ Nou, zo voelde het een beetje. Hoe ga je om met lijden? Dat is heel lastig. Mijn kinderen hebben veel gedaan, maar ze zeiden ook: ‘Mam, wij kunnen niet dragen wat jij moet dragen.’ De laatste vier jaar zat Teun in een verpleeghuis. Het voelde als verraad dat ik hem daar achterliet. Ik schreeuwde het uit naar de hemel, maar die leek wel van koper. Ik was in die tijd veel aan het mopperen. Op 18 maart 2021 is Teun overleden. Weet je wat ik de mooiste tekst in de Bijbel vind? ‘Jezus weende.’ En: ‘Gelukkig de treurenden. Zij zullen getroost worden.’ Door de hele situatie heen ben ik toch God gaan zoeken.”

Midden in die moeilijke tijd ben je gaan studeren. Waar haalde je de moed vandaan?
"Door de coronapandemie had ik meer tijd en ik realiseerde me dat ik na Teuns overlijden iets wilde betekenen voor anderen. Dus deed ik de coach-opleiding van Total Balance en daarna de Masterclass Rouw & Verlies. Ik wilde niet bitter, maar beter worden. Wat ik leerde, was zo mooi: dat wilde ik doorgeven. Nu bevraag ik mensen en luister zonder oordeel, in individuele gesprekken en in rouwgroepen. Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen. Er is geen put zo diep of Jezus ziet je!

Dansen
Gods woord speelt een grote rol: ik eet van Gods Woord. Ook geef ik lessen door uit onder andere de boeken van C.S. Lewis, Manu Keirse en Henri Nouwen. Zo kwam ik De Keuze van Edith Eva Eger tegen. Zij maakte de keuze om te dansen toen ze voor Mengele stond. Zij zei: ‘We kunnen de pijn niet uitwissen. Maar we zijn vrij om te accepteren wie we zijn en wat ons is overkomen, én om verder te gaan!’ Ondertussen zet ik mijn rouwreis voort. Soms ga ik gewoon een dag met Teun aan de gang. Dan bekijk ik de foto’s en stroomt de liefde. Ik ben rijk gezegend.”

Lees het gedicht dat Agnes schreef kort na het overlijden van haar man.

Ik heb ervan gedroomd.
Jij en ik, ik en jij. Samen wij, samen sterk.
En nu dan? Geen wij, maar ik.
Ik alleen, anders geen.

Geen antwoord, geen tegenspraak.
Geen voelen of goed bedoelen.
Help, mijn hoofd is te klein. Klein ben ik in mijn zijn.
Op en neer, heen en weer en dan weer terug.
Het verlangen naar jou.
Jouw ogen die zeggen: ik houd alleen van jou.
En nu? Rust – stilte – geen klankbord meer.
Heen en weer – door de wind bewogen
beweegt het brein. En snakt ernaar te ‘zijn’.
Hoofd en handen, kom doe es lief
Ik mis je zo, zo intens mijn lief.
Ga terug naar de pijn. In de mist van mijn brein
en adem groot en adem klein. Het gemis zal er altijd zijn.
Het hoort bij mij – en ik, ik omarm jou – bedank jou
dat jij er wilde zijn voor mij, voor mij alleen.

Dit artikel is met toestemming overgenomen uit het Elisabeth magazine. Wil jij meer van deze interviews? Ontvang nu het boek 'Houvast' bij een jaarabonnement.

ChristenvervolgingIsraëlGeloofszekerheidOpvoedenDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #16 Refoweb: al 25 jaar luis in de reformatorische pels
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. N. den Ouden
Nieuws

Nieuwe predikant voor hersteld hervormde gemeente Opheusden: ds. N. den Ouden

De hersteld hervormde gemeente te Opheusden mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. N. den Ouden (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. De predikant volgt in het Gelderse dorp ds. R. van de Kamp op. Van de Kamp is sinds...

Amazon
Nieuws

Christelijke organisatie roept gelovigen op om minder bij Amazon te kopen

Een christelijke organisatie in het Verenigd Koninkrijk roept gelovigen op om minder aankopen te doen bij webwinkel Amazon. Volgens JustMoney Movement (JMM) moeten christenen bewuster nadenken over de gevolgen van hun aankopen. De organisatie maakt...

Friends of Zion Ambassador Summit
Nieuws

Christelijke leiders uit 123 landen komen in Israël bijeen om steun te betuigen aan Joodse volk

Ruim 1.200 christelijke voorgangers en leiders uit 123 landen zijn vorige week in Israël bijeengekomen om hun verbondenheid met het Joodse volk te tonen. Tijdens de internationale bijeenkomst van Friends of Zion stond de strijd tegen antisemitisme...

Ahmed Joktan
Nieuws

Ex-moslim werd verbannen én zwaar mishandeld nadat hij tot geloof in Jezus kwam

Ahmed Joktan groeide op in een streng islamitisch gezin in Saudi-Arabië. Op zijn dertiende kende hij de hele Koran uit zijn hoofd. Niemand verwachtte dat hij ooit christen zou worden. Maar tijdens een verblijf in Nieuw-Zeeland veranderde zijn leven...

Anita Meston
Nieuws

Christelijke docente ontslagen nadat ze in les vertelde dat ze tegen abortus is

Een christelijke docente in Engeland is ontslagen nadat ze tijdens een les vertelde dat ze tegen abortus is. Dat schrijft Premier Christian News. De ervaren lerares Anita Meston zegt dat ze alleen een vraag van een leerling beantwoordde. Toch besloot...

Devotional Deck
Persbericht

Truth Muse wil Bijbellezen vertalen naar dagelijks leven: "Discipelschap is geen informatie"

Niet alleen de Bijbel lezen, maar het geleerde ook daadwerkelijk in praktijk brengen. Met twee sets Bijbelkaarten wil de Antwerpse ondernemer Kimberley Schouten volwassenen én kinderen daarbij helpen. Haar christelijke lifestylemerk Truth Muse brengt...

Rosaline Ratering-McDonald
Persbericht

"Je bent mooi zoals je bent": nieuw boek waarschuwt voor risico's borstimplantaten

Vijf jaar na het overlijden van Jacqueline Roes (56), die jarenlang kampte met ernstige gezondheidsproblemen en lekkende siliconen borstimplantaten, krijgt haar verhaal internationale aandacht. Schrijfster Rosaline Ratering-McDonald heeft haar boek...

Dijk
Nieuws

Trouw verwijt SGP ‘goedkoop populisme’ en plaatst partij in ‘radicaal-rechtse hoek’

Dagblad Trouw verwijt SGP-Kamerlid Diederik van Dijk ‘goedkoop populisme’ vanwege zijn uitspraken over de regenboogvlag. In een redactioneel commentaar plaatst de krant de SGP bovendien in de ‘radicaal-rechtse hoek’. Volgens Trouw voerde de partij...

Meerartikelen

Anouk Schaap bij Hour of Power
Interview

Anouk zocht jarenlang naar succes, maar vond God op een stadsstrand

Ze maakte carrière in de financiële wereld, maar liep vast door een burn-out. Anouk Schaap zocht toen haar rust in yoga en New Age, totdat een onverwachte ontmoeting op een Amsterdams stadsstrand haar leven veranderde. “Ik was zo diep geraakt door de...

Adinka Antonides
Interview

Wat zegt de Bijbel over gezond eten? In gesprek met deskundige Adinka Antonides

Wat zegt de Bijbel eigenlijk over voeding en gezondheid? Natuurvoedingskundige Adinka Antonides zoekt het antwoord onder meer in Genesis 1:29. Vanuit haar Voedingspraktijk, gebaseerd op Bijbelse voeding, begeleidt ze mensen bij een gezonde leefstijl,...

joel
Nieuws

Stichting De Deur Uit stopt: “Onze verhalen zijn gehoord”

Stichting De Deur Uit stopt met al haar activiteiten en wordt ontbonden. De stichting is opgericht om mensen samen te brengen die bij De Deur hetzelfde hebben meegemaakt, zodat hun verhalen gehoord zouden worden. Volgens het bestuur is dat doel nu...

blasfemie
Nieuws

Pakistaanse christen vrijgesproken, maar zijn broer blijft ter dood veroordeeld.

Het Pakistaanse Hooggerechtshof heeft de doodstraf van christen Qaiser Ayub gehandhaafd, terwijl zijn broer Amoon is vrijgesproken. Beide mannen zaten jarenlang vast vanwege een website met materiaal dat volgens de rechtbank beledigend was voor...

Nigeri
Nieuws

Kerk in brand gestoken en meisje ontvoerd bij dodelijke aanvallen op christelijke dorpen in Nigeria

Bij aanvallen op christelijke dorpen in het noordoosten van Nigeria zijn mensen gedood, kerken in brand gestoken en een meisje ontvoerd. Gewapende mannen vielen donderdag 8 oktober drie dorpen aan in de deelstaat Adamawa. Bewoners wijzen naar...

Jerke Setz
Opinie

God is groter dan zes banen gekleurde stof

In een opiniebijdrage op Cvandaag bekritiseerde ds. M. van Reenen de ChristenUnie omdat de partij instemde met het hijsen van de regenboogvlag bij de Tweede Kamer. Volgens de predikant dreigt een partij die haar beginselen verliest ook Gods gunst...

Abortu
Nieuws

Opnieuw recordaantal abortussen in Nederland: bijna 40.000 ongeboren levens beëindigd in 2025

Het aantal abortussen in Nederland is in 2025 opnieuw tot een recordhoogte gestegen. Vorig jaar werden 39.931 abortussen uitgevoerd, het hoogste aantal sinds het begin van de landelijke registratie. Vooral de sterke stijging onder meisjes jonger...

Israëlcentrum
Nieuws

Rechter veroordeelt pro-Palestijnse activisten na bekladding Israëlcentrum

Twee pro-Palestijnse activisten zijn door de rechtbank veroordeeld tot (deels) voorwaardelijke geldboetes vanwege protestacties bij het Israëlcentrum van Christenen voor Israël in Nijkerk. De rechtbank benadrukt dat demonstreren een fundamenteel...

Tom de Wal
Nieuws

Tom de Wal en Frontrunners vechten ingetrokken vergunning aan

Mag Tom de Wal met zijn organisatie Frontrunners Ministries kerkdiensten en conferenties houden in een voormalig partycentrum in Dussen? Die vraag stond vrijdag centraal tijdens een rechtszaak in Breda. Hoewel de gemeente Altena inmiddels een...

Laurenskerk
Nieuws

Halloweenfeest in Rotterdamse kerk gaat voorlopig door ondanks duizenden handtekeningen

Het protest tegen het geplande Halloweenfeest in de Rotterdamse Laurenskerk groeit snel. Inmiddels hebben ruim 16.000 mensen de petitie tegen het evenement ondertekend, zo laat Robbert-Jan van de Werken van Protestants Nederland aan Cvandaag weten....

Aquaduct
Nieuws

Archeologen ontdekken 2.000 jaar oud aquaduct dat water naar Tempelberg bracht

Archeologen hebben ten zuiden van Jeruzalem een ongeveer 300 meter lang deel van een eeuwenoud aquaduct blootgelegd. Dat schrijft All Israel News. De waterleiding werd zo'n 2.000 jaar geleden aangelegd en bracht water naar de Tempelberg. Het water...

Kerstkaart
Nieuws

Schotse basisschool noemt kerstkaarten voortaan 'winterkaarten': "Zo voelt iedereen zich welkom"

Een Schotse basisschool gaat kerstkaarten voortaan 'winterkaarten' noemen. Dat meldt Premier Christian News. De school zegt dat het 'meer rekening' wil houden met leerlingen die een andere culturele of religieuze achtergrond hebben. Tegenstanders...