Agnes Kombrink is op ‘rouwreis’: "Ik wilde niet bitter, maar beter worden"

Interview 5 februari 2025 4 minuten Inge-Mirjam Bosveld Ester
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen
Agnes met haar man Teun, beeld Henrieke van Assen

Agnes Kombrink heeft het geloof in Jezus door de diepte heen gevonden en hervonden. Twaalf jaar is ze mantelzorger geweest voor haar man voordat ze in 2021 afscheid van hem moest nemen. Nu is Agnes (71) actief als coach en rouwbegeleider. "Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen.”

"Als oudste dochter in een rooms-katholiek gezin in Amsterdam. Ik had een onveilige jeugd. Mijn ouders kwamen getraumatiseerd uit de oorlog. Ze praatten er niet over om mij te sparen. Al vrij snel kwamen er kreukels in hun huwelijk. Op mijn elfde zijn ze gescheiden en kwam er een nieuwe meneer in huis. Ik vond het een engerd en moest al snel papa zeggen. Hij misbruikte mij een jaar lang. Mijn moeder ontdekte dat misbruik en zei: ‘Het stopt nu.’ Het stopte, maar het ging direct in de doofpot. Ik kreeg geen vragen of hulp. Het maakte dat ik enorm aan het twijfelen sloeg over wat liefde is. Ondertussen deed ik alles om maar niet thuis te hoeven zijn. Ik was een eenzame tiener.”

Kreeg je het geloof van huis uit mee?
"Nee, mijn moeder ondervond afwijzing vanwege haar scheiding. Ze raakte verbitterd over het geloof en over de kerk. Maar – humor van God – de dochter van mijn stiefvader kwam tot geloof en zei tegen mij: ‘Agnes, Jezus houdt van jou!’ Het maakte me boos en opstandig, maar zij bleef getuigen over Gods liefde voor mij. Was God er dan voor mij? Was Hij écht liefde? Ik zocht en was wanhopig! Uiteindelijk kwam ik op zaterdag 23 oktober 1971 tot geloof. Dat was het grootste kantelpunt in mijn leven. En dat ik met mijn man Teun mocht trouwen.”

Ging het daarna beter?
"Teun was een grote lieverd. We zijn getrouwd op 18 juli 1975 en kregen vier kinderen. We waren actief in de kerk. Vijftien jaar lang stonden we elke zaterdag op de Dam in Amsterdam te evangeliseren. Het was een mooie tijd. Ik was gelukkig en tevreden, maar op het moment dat mijn dochter de leeftijd kreeg van mijn misbruik, sloegen alle stoppen door. Ik kreeg een burn-out. Daarna ben ik in therapie gegaan om de onveiligheid en het misbruik van mijn jeugd te verwerken. Ik vond dat ik mijn stiefvader moest vergeven, maar mijn psycholoog zei: ‘Jij gaat nog niks vergeven. Ga eerst maar eens boos worden.’ Mijn stiefvader betoonde geen spijt en zei: ‘Ik dacht dat jij het ook fijn vond.’ Met mijn verstand heb ik hem vergeven, maar vertrouwen: nee, en dat hoefde ook niet meer. Mijn hart is losgekomen uit zijn manipulatie. Ik was vrij!”

Na gelukkige jaren werd je in 2010 weer getroffen door groot verdriet.
"Teun bleek progressieve parkinson te hebben. Als mantelzorger kon ik hem niet meer alleen laten. Daardoor stopte ik met werken. Hij werd rolstoelafhankelijk en ook zijn spraak viel weg. Ik raakte hem kwijt in de mist, zo leek het. In Psalm 69 staat zoiets als: ‘Red mij, want ik verdrink.’ Nou, zo voelde het een beetje. Hoe ga je om met lijden? Dat is heel lastig. Mijn kinderen hebben veel gedaan, maar ze zeiden ook: ‘Mam, wij kunnen niet dragen wat jij moet dragen.’ De laatste vier jaar zat Teun in een verpleeghuis. Het voelde als verraad dat ik hem daar achterliet. Ik schreeuwde het uit naar de hemel, maar die leek wel van koper. Ik was in die tijd veel aan het mopperen. Op 18 maart 2021 is Teun overleden. Weet je wat ik de mooiste tekst in de Bijbel vind? ‘Jezus weende.’ En: ‘Gelukkig de treurenden. Zij zullen getroost worden.’ Door de hele situatie heen ben ik toch God gaan zoeken.”

Midden in die moeilijke tijd ben je gaan studeren. Waar haalde je de moed vandaan?
"Door de coronapandemie had ik meer tijd en ik realiseerde me dat ik na Teuns overlijden iets wilde betekenen voor anderen. Dus deed ik de coach-opleiding van Total Balance en daarna de Masterclass Rouw & Verlies. Ik wilde niet bitter, maar beter worden. Wat ik leerde, was zo mooi: dat wilde ik doorgeven. Nu bevraag ik mensen en luister zonder oordeel, in individuele gesprekken en in rouwgroepen. Omdat ik zelf zo diep gezeten heb, heb ik hoop voor mensen. Er is geen put zo diep of Jezus ziet je!

Dansen
Gods woord speelt een grote rol: ik eet van Gods Woord. Ook geef ik lessen door uit onder andere de boeken van C.S. Lewis, Manu Keirse en Henri Nouwen. Zo kwam ik De Keuze van Edith Eva Eger tegen. Zij maakte de keuze om te dansen toen ze voor Mengele stond. Zij zei: ‘We kunnen de pijn niet uitwissen. Maar we zijn vrij om te accepteren wie we zijn en wat ons is overkomen, én om verder te gaan!’ Ondertussen zet ik mijn rouwreis voort. Soms ga ik gewoon een dag met Teun aan de gang. Dan bekijk ik de foto’s en stroomt de liefde. Ik ben rijk gezegend.”

Lees het gedicht dat Agnes schreef kort na het overlijden van haar man.

Ik heb ervan gedroomd.
Jij en ik, ik en jij. Samen wij, samen sterk.
En nu dan? Geen wij, maar ik.
Ik alleen, anders geen.

Geen antwoord, geen tegenspraak.
Geen voelen of goed bedoelen.
Help, mijn hoofd is te klein. Klein ben ik in mijn zijn.
Op en neer, heen en weer en dan weer terug.
Het verlangen naar jou.
Jouw ogen die zeggen: ik houd alleen van jou.
En nu? Rust – stilte – geen klankbord meer.
Heen en weer – door de wind bewogen
beweegt het brein. En snakt ernaar te ‘zijn’.
Hoofd en handen, kom doe es lief
Ik mis je zo, zo intens mijn lief.
Ga terug naar de pijn. In de mist van mijn brein
en adem groot en adem klein. Het gemis zal er altijd zijn.
Het hoort bij mij – en ik, ik omarm jou – bedank jou
dat jij er wilde zijn voor mij, voor mij alleen.

Dit artikel is met toestemming overgenomen uit het Elisabeth magazine. Wil jij meer van deze interviews? Ontvang nu het boek 'Houvast' bij een jaarabonnement.

ChristenvervolgingIsraëlGeloofszekerheidDuurzaamheidOpvoeden

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #5: Ds. T. A. Bakker promoveerde op homoseksualiteit en hermeneutiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Drs. Marjolein de Bruin
Interview

Angst voor het levenseinde? "Het zielenheil van patiënten gaat misschien zelfs boven hun gezondheidstoestand"

In de medische wereld is steeds meer mogelijk. Betekent dat ook dat we alles moeten doen? Drs. Marjolein de Bruin, specialist ouderengeneeskunde bij de christelijke zorgorganisatie Accolade Zorg, spreekt met patiënten over behandelkeuzes, angst...

Een protest tegen ICE
Nieuws

Opgepakt tijdens kerkbezoek? Amerikaanse kerken winnen hoger beroep tegen immigratiecontroles

Amerikaanse kerken en Joodse organisaties hebben een juridische overwinning behaald in hun strijd tegen immigratiecontroles in gebedshuizen. De regering Trump schrapte vorig jaar de beperkingen op immigratieacties bij onder meer kerken, synagogen...

Bijbel
Nieuws

Britse evangelist: 'Kerken besteden veel te weinig geld en tijd aan evangelisatie'

Kerken besteden veel tijd en geld aan hun eigen gemeenteleden, maar nauwelijks aan het bereiken van mensen buiten de kerk. Dat stelt de Britse evangelist J. John. Volgens hem gaat meer dan 95 procent van de beschikbare middelen naar erediensten en...

Stephen Hubbard vrijgelaten
Nieuws

Vader van Amerikaanse priester na vier jaar vrijgelaten door Poetin: 'Geschenk van genade'

De 74-jarige Amerikaan Stephen Hubbard is na ruim vier jaar gevangenschap in Rusland vrijgelaten. Zijn zoon, de orthodoxe priester Joseph Coleman, is diep dankbaar. Hij spreekt van 'een geschenk van genade'. De vrijlating kwam mede door inmenging van...

*Musa
Persbericht

Christenvervolging in Nigeria komt dichtbij tijdens HVC Regiotour 2026

Musa* uit Nigeria komt naar de Regiotour 2026 van Stichting Hulp Vervolgde Christenen (HVC). In november vertelt hij op verschillende locaties over de vervolgde Kerk in Nigeria. Van dichtbij ziet Musa wat er gebeurt wanneer christenen in Nigeria...

Ds. A. van der Zwan
Video

Ds. Van der Zwan tijdens nabetrachting avondmaal: "Geef u nou eens over, arme tobber"

"Bij de Zafnath Paaneah is genoeg te vinden om uw ziel mee te verzadigen, maar laat Hem dat dan ook doen. Uit welke stad of dorp u ook maar komt, u bent welkom bij de meerdere Jozef. Arme tobber in ons midden: geef u nou eens over en u zult leven",...

Stephen Clayden
Nieuws

Engelse kerk overhandigt 27.000 handtekeningen tegen beperkingen op straatprediking

Een kerk heeft een petitie met ruim 27.000 handtekeningen overhandigd aan de gemeenteraad van de Engelse stad Colchester. Dat meldt Christian Daily International. De kerk protesteert tegen maatregelen die straatevangelisatie beperken. Volgens...

Justin Heath
Nieuws

Amerikaanse voorganger verongelukt kort na preek over opstanding Lazarus

De Amerikaanse voorganger Justin Heath (67) is zaterdag om het leven gekomen bij een verkeersongeluk. Dat meldt The Christian Post. Nog geen twee uur eerder preekte hij over de opstanding van Lazarus. Tijdens zijn laatste preek sprak hij ook over...

Meerartikelen

Ana Pereira Marghidan
Video

Kun je als christen Halloween vieren? Ana Pereira Marghidan waarschuwt

Is Halloween een onschuldig feest waarbij mensen zich verkleden en plezier maken, of zijn er redenen voor christenen om er afstand van te houden? In een video op haar YouTube-kanaal legt Ana Pereira Marghidan uit waarom zij het vieren van Halloween...

Wim Grandia
Video

Wim Grandia over ontmoeting van Johannes met Jezus: 'Wees niet bang!'

Hoe reageer je als je Jezus plotseling in al Zijn hemelse heerlijkheid zou zien? De apostel Johannes maakte het mee toen hij als balling op het eiland Patmos verbleef. Overweldigd viel hij als dood aan de voeten van Christus. Maar Jezus legde Zijn...

Opvoedsymposium
Persbericht

Opvoedsymposium wil ouders weerbaar maken met lessen uit vervolgde kerk

Hoe kunnen christelijke ouders hun kinderen opvoeden in een wereld vol onzekerheid, dreiging en geestelijke strijd? Die vraag staat centraal tijdens het opvoedsymposium ‘Opvoeden in een wankele wereld’, dat op 30 oktober in Ede en 20 november in...

Landelijke Toerustingsdag Gebedspastoraat
Persbericht

Landelijke toerustingsdag over gebedspastoraat op komst

Hoe help je iemand die worstelt met zichzelf om dichter bij God te komen? En welke rol spelen stilte, gebed en de Heilige Geest daarbij? Deze vragen staan centraal tijdens de Landelijke Toerustingsdag Gebedspastoraat op zaterdag 31 oktober in...

Prof. dr. Willem Ouweneel
Opinie

De baby van premier Jetten: wat zegt de Bijbel over draagmoederschap?

Begin deze week maakten premier Rob Jetten en zijn partner Nicolás Keenan bekend dat zij via een draagmoeder een kind verwachten. Het nieuws roept in christelijk kring de nodige (principiële) vragen op. Hoe moeten christenen aankijken tegen...

kerk in moslimland
Interview

Zo ziet de islamitische onderdrukking van christenen er in de praktijk uit

Hoe ziet islamitische onderdrukking van christenen er in de praktijk uit? Cvandaag spreekt daarover met Michael Bosch (schuilnaam), onderzoeker en analist bij World Watch Research, en Wimco Ester, politiek adviseur en woordvoerder van Open Doors...

Protestants Nederland overhandigt petitie
Nieuws

Ondanks 26.000 handtekeningen gaat 'XXL-Halloweenfeest' in Rotterdamse kerk door

Dinsdag overhandigde de vereniging Protestants Nederland een petitie met ruim 26.000 handtekeningen aan de beheerstichting van de Rotterdamse Laurenskerk. De vereniging roept de Laurenskerk op om het omstreden XXL-Halloweenfeest te annuleren....

Taybeh
Nieuws

Kerkleiders bezorgd over vermeende aanvallen Israëlische kolonisten op christelijk dorp

Kerkleiders in Jeruzalem hebben hun zorgen uitgesproken over recente berichten over aanvallen op inwoners van het overwegend christelijke dorp Taybeh, op de Westelijke Jordaanoever. Volgens de berichtgeving zouden Israëlische kolonisten bij de...

Park Tae-Yeon
Persbericht

Rusland veroordeelt zendeling Park Tae-Yeon tot bijna zes jaar cel

De Koreaanse zendeling Park Tae-Yeon (70) is deze maand door de rechtbank in het Russische Chabarovsk veroordeeld tot vijf jaar en acht maanden gevangenisstraf. Zij werd schuldig bevonden aan twee zaken die verband houden met immigratie. Park, die op...

Franse rapper Rilès
Positief nieuws

Franse rapper Rilès schrijft volledige Bijbel met de hand over

De Franse rapper Rilès is begonnen aan een opvallend project: hij wil de volledige Bijbel met de hand overschrijven. De 30-jarige artiest, die zegt geen religie aan te hangen, is op 5 oktober in een galerie in Londen aan de omvangrijke klus begonnen....

Gevouwen handen - Oegandees christen
Nieuws

Christelijke leraar vermoord in Oeganda nadat hij onderdak bood aan moslimbekeerlingen

De 45-jarige christelijke leraar Benjamin Kule Mayani is in West-Oeganda vermoord nadat hij onderdak bood aan voormalige moslims die christen waren geworden. Volgens lokale bronnen vielen drie moslimmannen hem aan. Een van hen zou boos zijn geweest...

Ds. W. L. van der Staaij
Video

CGK-predikant deelt anekdote over jongeman met grote toekomstplannen: "En dan?"

Een opleiding afronden, carrière maken, een gezin stichten en later van de oude dag genieten. Maar wat volgt daarna? Ds. W. L. van der Staaij stond tijdens een preek bij die vraag stil aan de hand van een gesprek tussen een grootvader en zijn...