Klaas werkte in een tapijtfabriek, maar staat nu voor de klas: "Ik was niet op zoek naar ander werk"

Gesponsord 18 november 2024 En dan ben je leraar
Klaas Hartman

22 jaar werkte Klaas Hartman als monteur in een tapijtfabriek, maar sinds twee jaar staat hij als Instructeur TechLab voor de klas. Hartman, die lesgeeft op de reformatorische Pieter Zandt scholengemeenschap in Kampen, was in eerste instantie niet eens op zoek naar een andere baan. Zijn overstap kreeg vorm, nadat hij op advies van zijn vrouw een kijkje nam in het technieklokaal. In gesprek met Cvandaag vertelt Hartman dat God zijn weg naar het onderwijs leidde.

"Mijn vrouw geeft al zeventien jaar Engels op deze school, waardoor ik het reilen en zeilen in het onderwijs zijdelings meekreeg", vertelt Hartman. "Ondertussen werkte ik al 22 jaar als monteur in een tapijtfabriek. Toen we met onze dochter - die hier inmiddels ook op school zit – naar een introductieavond gingen, zei mijn vrouw tegen mij: 'Je moet eens in het TechLab kijken, Klaas. Dat vind je wel leuk!' Ik wandelde het lokaal binnen, waarna de toenmalige instructeur tegen mij zei: 'Is dit niet iets voor jou?' Dat weet ik nog niet, reageerde ik. Kort daarna maakte mijn vrouw mij erop attent dat er met een half jaar een vacature zou vrijkomen. Toen het zover was, heb ik direct gesolliciteerd en werd ik drie weken later aangenomen."

“In de overstap naar het onderwijs zie ik ook Gods hand”

Hartman vertelt dat een carrièreswitch naar het onderwijs – die plaatsvond in september 2022- totaal niet in de lijn der verwachting lag. "Ik was absoluut niet op zoek naar ander werk. Dat vind ik ook nog steeds het bizarre van dit verhaal. Ik zie er ook Gods hand in. Het had zo moeten zijn." 

Nadat de voormalig monteur zijn sollicitatiebrief de deur uitdeed, ging ook zijn eenjarige instructeursopleiding van start. "Deze volgde ik op Hogeschool Windesheim in Zwolle. Het was wel even schakelen hoor", zegt hij lachend. "Ik volgde wel eens een cursus, maar nu zit je plots een jaar lang iedere week weer een dag in de schoolbanken. Dat was even wennen. Ik merkte al snel dat het hbo heel anders ingericht is en dat er een hoop is dat je zelf moet uitzoeken. Dat was wel spannend, zeker in de eerste periode. Maar als je dan eenmaal het spelletje snapt, is het goed te doen."

Naast een dagje per week in de schoolbank, begon Hartman vrijwel gelijk met lesgeven. "De eerste weken had ik nog weinig leerlingen, waardoor ik de tijd had om de machines in het lab een beetje uit te vogelen en te kijken wat er ik allemaal mee kan doen. Ook kijk je welke lessen er klaarstaan. Op een gegeven moment legde ik contact met de buurman in de gang en zei ik: ik ben zover, stuur maar een klas als het zover is."

"Ik ben zondagschoolmeester geweest en dan verwacht je een soortgelijk publiek voor je te krijgen. Maar dat werkt in het voortgezet onderwijs toch weer anders"

Hartman weet nog precies hoe zijn eerste les verliep. "Ik weet nog dat ik dacht: oei is dit echt wel iets voor mij? Ik ben zondagschoolmeester geweest en dan verwacht je een soortgelijk publiek voor je te krijgen. Maar dat werkt in het voortgezet onderwijs toch weer anders. Daar ben ik wel achter gekomen”, lacht hij. “Wat ik in het begin een uitdaging vond was om een veilig klimaat te bieden. Zoiets leerde ik pas aan het einde van het schooljaar, maar ondertussen moet je er wel mee worstelen. Die ervaring maakte echter wel dat je groeit in wat je doet.” 

De instructeur merkt dat hij nu al dingen anders doet dan in de eerste periode dat hij lesgaf. "Het zit hem al in hoe je een klas ontvangt, maar ook het herkennen van signalen die je vooral in het begin niet ziet. Bijvoorbeeld dat je leerlingen een ander plekje geeft als ze onrustig zijn. Zulke dingen leer je gaandeweg en daar blijf je ook in leren. Ik heb niet de indruk dat dat ooit ophoudt.”

Als instructeur TechLab begeleidt Hartman studenten onder meer in het ontwerpen en uitvoeren van technische projecten, zoals bijvoorbeeld het maken van een pennenbakje met behulp van een laserstraler. “Zo’n les begint altijd met het instructiegedeelte: hoe teken ik zo’n pennenbakje en waar moet ik op letten? Op die manier probeer ik leerlingen ook te stimuleren om zelf verantwoordelijkheid te nemen. Na de instructie, tekenen de leerlingen zelf het ontwerp. Als de tekening klaar is, laden we hem in de laserstraler en snijden we het pennenbakje uit, waarna ze het zelf in elkaar mogen zetten. 4 HAVO is inmiddels zelfs begonnen met het maken van een eigen lamp.”

                          Het TechLab waar Hartman lesgeeft aan zijn leerlingen

Er zijn een aantal redenen waarom Hartman zo van zijn werk als instructeur geniet. “Ik ben sowieso een techniekfanaat, dus het is mijn passie om te laten zien wat er allemaal in die industrie gebeurt en mogelijk is. En dat is veel meer dan soms gedacht wordt. Tegelijkertijd geniet ik ook van de omgang met leerlingen. Enerzijds is het dus de liefde voor het vak en anderzijds de liefde voor de leerling. Vanuit de passie die ik voor de leerlingen heb, probeer ik hen ook te begeleiden in het maken van een beroepskeuze op een verantwoorde, christelijke manier.” 

"Ik mag de leerlingen op Jezus wijzen. Er is niets mooiers en waardevoller dan dat"

Het geloof in God is voor Hartman allesbepalend, ook in hoe hij zijn studenten vormt richting de toekomst. “Maar dat zit hem ook in een stukje omgang: hoe gaan we met elkaar hier op school? Corrigeren we elkaar als dat nodig is? Ik vind het bijzonder dat ik in mijn rol als instructeur de leerlingen op Jezus mag wijzen. Er is niets mooiers en waardevoller dan dat.”

"Dan is er niemand die zegt: ‘Klaas, je had het afgelopen uur natuurkunde moeten geven.’ Die vrijheid is er hier"

Hartman merkt op het een voorrecht te vinden dat er op de school waar hij werkt, zoveel ruimte is om iets van het geloof te delen. “Het komt wel eens voor dat ik er helemaal niet meer aan toekom om les te geven, omdat een leerling tijdens de dagopening zoiets bijzonders opmerkte dat dat ik simpelweg niet kan laten liggen. Dan is er niemand die zegt: ‘Klaas, je had het afgelopen uur natuurkunde moeten geven.’ Die vrijheid is er hier. Dat maakt het werken op het Pieter Zandt tot iets heel moois.”

De instructeur deelt vervolgens een voorbeeld van een dagopening waaruit een bijzonder gesprek met zijn leerlingen ontstond. “Bij een dagopening die ik pas gaf, ging het om de vraag hoe je op een verantwoorde manier met geld kan omgaan. Je vertelt dan bijvoorbeeld dat je van plan bent om een nieuwe, dure auto te gaan kopen. Maar is dat wel verantwoord? Zou ik niet moeten overwegen om een goedkopere auto te kopen, zodat het geld dat overblijft aan anderen gegeven kan worden? De leerlingen kwamen met prachtige antwoorden uit de Bijbel, zoals Zacheüs die iedereen aan wie hij geld schuldig was, het vijfvoudige betaalde.”

Even later in het gesprek brengt Hartman ook de moeilijkere kanten van het onderwijs aan bod. “Laat ik vooropstellen dat elk beroep mooie en moeilijke kanten heeft. Dat is in het onderwijs niet anders. Als het daarover gaat, denk ik vooral aan mijn eigen zwakheid die ik soms ervaar”, vertelt hij open. “Ik zit soms ’s avonds op de bank en dan schiet mij een bepaalde opmerking van een leerling te binnen, waarvan ik denk: daar had ik op moeten reageren. Natuurlijk is dat adequate handelen ook iets wat je na verloop van tijd steeds meer leert, maar dat is op dit moment wel een van de dingen die ik moeilijk vind.”

"Als je dan leerlingen tegenkomt die nu in de bovenbouw zitten en vervolgens trots hun werkstukje laten zien, is dat het waar ik het voor doe"

Als Hartman gevraagd wordt wat voor type docent hij voor zijn leerlingen hoopt te zijn, zegt hij vooral een toegankelijke begeleider te willen zijn. “Ik wil die leerling met een oprechte hulpvraag of twijfels over een beroepskeuze, heel graag verder helpen. Dat heeft vooral mijn hart. Als je dan leerlingen in de gang tegenkomt die nu in de bovenbouw zitten en vervolgens trots hun werkstukje laten zien, is dat het waar ik het voor doe."

ChristenvervolgingDuurzaamheidOpvoedenIsraëlGeloofszekerheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

kamp
Nieuws

Twee voorgangers gewond bij aanval op kerkdienst in vluchtelingenkamp Zuid-Soedan

Islamitische vluchtelingen uit Soedan hebben zondag 15 november een kerkdienst in het Zuid-Soedanese vluchtelingenkamp Gorom aangevallen, zeggen de getroffen voorgangers tegen Morning Star News. Twee voorgangers en verschillende gemeenteleden raakten...

Red Light District Amsterdam
Nieuws

SGP en ChristenUnie willen structureel geld voor vrouwen die uit prostitutie willen stappen

De SGP en ChristenUnie willen dat er structureel geld beschikbaar komt voor vrouwen die uit de prostitutie willen stappen. De partijen hebben daarvoor samen een amendement ingediend bij de begroting van Justitie en Veiligheid. Ook wil...

Pakistan
Nieuws

Als tiener opgepakt voor godslastering, negen jaar later dreigt nog altijd de strop

Hij was zestien toen hij werd opgepakt wegens godslastering. Inmiddels zit de Pakistaanse christen Shahzad Masih al ruim negen jaar gevangen en hangt hem de doodstraf boven het hoofd. Zijn advocaten vragen opnieuw om ingrijpen: het hoger beroep tegen...

Duitsland
Nieuws

Duitse vreemdelingendienst breekt kerkelijk gebouw open om vrouw uit kerkasiel te halen

In het Duitse Bremerhaven hebben medewerkers van de vreemdelingendienst woensdagmorgen een deur van een kerkelijk gebouw laten openbreken om een 62-jarige Syrische vrouw uit kerkasiel te halen. De vrouw moest naar Polen worden overgebracht, maar werd...

Oud-president George W. Bush
Nieuws

George Bush steunt vertrek gemeente uit methodistenkerk en krijgt lof

De Amerikaanse evangelist Franklin Graham prijst oud-president George W. Bush vanwege zijn steun voor het vertrek van een kerkelijke gemeente uit de United Methodist Church. Dat meldt Baptist News Global. Volgens Graham is de kerk daarmee 'trouw...

Europees Parlement
Nieuws

Ruim miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen aangeboden aan Europarlementariërs

Een petitie met meer dan een miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen in Afrika is woensdag aangeboden aan Europarlementariërs in Brussel. Onder de ontvangers was SGP’er Bert-Jan Ruissen. De oproep van Open Doors vraagt om bescherming,...

Brooke Rollins
Nieuws

Rechter tikt Amerikaanse minister op de vingers: geen e-mails over Jezus naar personeel

De Amerikaanse landbouwminister Brooke Rollins mag haar medewerkers niet langer via officiële kanalen religieuze boodschappen sturen. Dat heeft een federale rechter donderdag bepaald, meldt Politico. De minister stuurde eerder kerst- en paasmails...

Taybeh
Nieuws

Priester waarschuwt voor vertrek christenen uit Westelijke Jordaanoever door kolonistengeweld

De Palestijnse priester Bashar Fawadleh vreest dat het christelijke leven op de Westelijke Jordaanoever langzaam verdwijnt. Door aanhoudend geweld van Israëlische kolonisten en toenemende onveiligheid verlaten steeds meer christelijke families hun...

Meerartikelen

Kerkgebouw
Nieuws

Protestantse Kerk verwacht kwart minder kerkgebouwen binnen tien jaar

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) staat voor ingrijpende keuzes over de toekomst van haar kerkgebouwen. Naar verwachting zal over tien jaar een kwart van de kerkgebouwen verdwenen zijn. Een landelijke projectgroep werkt daarom aan een...

Slachtoffer van misbruik
Nieuws

Twee arrestaties bij politieonderzoek naar seksueel misbruik in Presbyteriaanse Kerk Ierland

Bij een politieonderzoek naar seksueel misbruik binnen de Presbyterian Church in Ireland (PCI) hebben zich inmiddels 168 mensen gemeld. Ook zijn twee verdachten aangehouden. Dat meldt de BBC. Het onderzoek startte een jaar geleden, nadat er binnen de...

begrafenis
Persbericht

Verandert de reformatorische begrafenis? Biblebelt-bijeenkomst bespreekt opvallende ontwikkeling

Binnen bevindelijk-gereformeerde kringen staat bij een begrafenis van oudsher niet de overledene centraal, maar de ernst van de dood en de oproep tot bekering. Toch lijken persoonlijke wensen en herinneringen aan de overledene steeds vaker een plaats...

Hour of Power
Nieuws

Strafrechtadvocaat Willem Jan Ausma te gast bij Hour of Power

Een zeer gevreesde strafrechtadvocaat, die criminelen verdedigde tot de laatste snik toe. Willem Jan Ausma veranderde echter. Wat is voor hem Bijbelse rechtvaardigheid? "Ook als mensen vreselijke dingen hebben gedaan, kunnen ze verder met hun leven."...

Berg
Nieuws

SGP-wethouder Wouter van den Berg voorgedragen als burgemeester van Reimerswaal

Wouter van den Berg (40) is voorgedragen als nieuwe burgemeester van Reimerswaal. De gemeenteraad koos donderdagavond tijdens een besloten vergadering voor de SGP-wethouder uit Houten. Als de benoemingsprocedure volgens planning verloopt, wordt hij...

Brink
Nieuws

Minister Van den Brink wil snelrecht inzetten tegen religieus geweld in azc’s

Minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie wil de bestaande mogelijkheden voor snelrecht gebruiken bij religieus geweld in de asielopvang. Ook steunt hij betere kennis van religie bij COA-medewerkers. Dat zei hij donderdag tijdens het...

Christian Verwoerd
Video

Christian Verwoerd schrijft zegenlied voor gezin dat naar Israël vertrekt

Hoe wens je vrienden Gods zegen toe wanneer zij met hun gezin naar Israël verhuizen om daar hun geloof in de praktijk te brengen? Zanger Christian Verwoerd besloot er een lied voor te schrijven. Speciaal voor de uitzenddienst van Gert en Janine van...

Eunice van Zomeren en Tobias Cinjee
Interview

Auteurs over de toekomst van christelijke zorg: "De zorg is eigenlijk 'gekaapt' van de kerk"

Veel Nederlandse ziekenhuizen en zorginstellingen hebben christelijke wortels. Maar wat betekent die identiteit nog in een tijd van secularisatie, personeelstekorten en toenemende werkdruk? In het boek Blijvend Bezield onderzoeken Eunice van...

Gerrit Jan en Shannon Dekker
Column

Een gemeente kan zich familie noemen, maar functioneren als een personeelsbestand

Na 28 jaar actief gemeenteleven gingen Gerrit Jan en Shannon Dekker op zoek naar een eenvoudigere vorm van kerk-zijn. Minder nadruk op programma's en structuren, meer ruimte voor gemeenschap en gedeelde verantwoordelijkheid. Maar hun onderzoek...

Reinier Blijleven
Persbericht

Compassion Nederland krijgt nieuwe COO: Reinier Blijleven volgt Wietse Kooistra op

Per 1 december 2026 treedt Reinier Blijleven toe tot het leiderschapsteam van Compassion Nederland als Chief Operating Officer (COO). Hij volgt Wietse Kooistra op die per 1 januari 2027, na tien jaar, afscheid neemt van de christelijke...

André Flach
Nieuws

SGP-Kamerlid André Flach: "Islam eist steeds meer publieke ruimte op"

Volgens SGP-Kamerlid André Flach eist de islam steeds meer publieke ruimte op in Nederland. Dat stelde de christenpoliticus maandag tijdens een debat over integratie in de Tweede Kamer. Hij wees daarbij op de versterkte islamitische gebedsoproep in...

Krakau
Nieuws

Schutter van Krakau krijgt mogelijk kerkelijke begrafenis: 'Hij was gedoopt'

De 24-jarige Michał Oksiński, die begin november negen mensen doodschoot in Krakau, krijgt mogelijk een kerkelijke begrafenis. Priester en hoogleraar ethiek Andrzej Kobyliński vindt dat de kerk de overleden schutter niet mag uitsluiten. Volgens de...