Klaas werkte in een tapijtfabriek, maar staat nu voor de klas: "Ik was niet op zoek naar ander werk"

Gesponsord 18 november 2024 En dan ben je leraar
Klaas Hartman

22 jaar werkte Klaas Hartman als monteur in een tapijtfabriek, maar sinds twee jaar staat hij als Instructeur TechLab voor de klas. Hartman, die lesgeeft op de reformatorische Pieter Zandt scholengemeenschap in Kampen, was in eerste instantie niet eens op zoek naar een andere baan. Zijn overstap kreeg vorm, nadat hij op advies van zijn vrouw een kijkje nam in het technieklokaal. In gesprek met Cvandaag vertelt Hartman dat God zijn weg naar het onderwijs leidde.

"Mijn vrouw geeft al zeventien jaar Engels op deze school, waardoor ik het reilen en zeilen in het onderwijs zijdelings meekreeg", vertelt Hartman. "Ondertussen werkte ik al 22 jaar als monteur in een tapijtfabriek. Toen we met onze dochter - die hier inmiddels ook op school zit – naar een introductieavond gingen, zei mijn vrouw tegen mij: 'Je moet eens in het TechLab kijken, Klaas. Dat vind je wel leuk!' Ik wandelde het lokaal binnen, waarna de toenmalige instructeur tegen mij zei: 'Is dit niet iets voor jou?' Dat weet ik nog niet, reageerde ik. Kort daarna maakte mijn vrouw mij erop attent dat er met een half jaar een vacature zou vrijkomen. Toen het zover was, heb ik direct gesolliciteerd en werd ik drie weken later aangenomen."

“In de overstap naar het onderwijs zie ik ook Gods hand”

Hartman vertelt dat een carrièreswitch naar het onderwijs – die plaatsvond in september 2022- totaal niet in de lijn der verwachting lag. "Ik was absoluut niet op zoek naar ander werk. Dat vind ik ook nog steeds het bizarre van dit verhaal. Ik zie er ook Gods hand in. Het had zo moeten zijn." 

Nadat de voormalig monteur zijn sollicitatiebrief de deur uitdeed, ging ook zijn eenjarige instructeursopleiding van start. "Deze volgde ik op Hogeschool Windesheim in Zwolle. Het was wel even schakelen hoor", zegt hij lachend. "Ik volgde wel eens een cursus, maar nu zit je plots een jaar lang iedere week weer een dag in de schoolbanken. Dat was even wennen. Ik merkte al snel dat het hbo heel anders ingericht is en dat er een hoop is dat je zelf moet uitzoeken. Dat was wel spannend, zeker in de eerste periode. Maar als je dan eenmaal het spelletje snapt, is het goed te doen."

Naast een dagje per week in de schoolbank, begon Hartman vrijwel gelijk met lesgeven. "De eerste weken had ik nog weinig leerlingen, waardoor ik de tijd had om de machines in het lab een beetje uit te vogelen en te kijken wat er ik allemaal mee kan doen. Ook kijk je welke lessen er klaarstaan. Op een gegeven moment legde ik contact met de buurman in de gang en zei ik: ik ben zover, stuur maar een klas als het zover is."

"Ik ben zondagschoolmeester geweest en dan verwacht je een soortgelijk publiek voor je te krijgen. Maar dat werkt in het voortgezet onderwijs toch weer anders"

Hartman weet nog precies hoe zijn eerste les verliep. "Ik weet nog dat ik dacht: oei is dit echt wel iets voor mij? Ik ben zondagschoolmeester geweest en dan verwacht je een soortgelijk publiek voor je te krijgen. Maar dat werkt in het voortgezet onderwijs toch weer anders. Daar ben ik wel achter gekomen”, lacht hij. “Wat ik in het begin een uitdaging vond was om een veilig klimaat te bieden. Zoiets leerde ik pas aan het einde van het schooljaar, maar ondertussen moet je er wel mee worstelen. Die ervaring maakte echter wel dat je groeit in wat je doet.” 

De instructeur merkt dat hij nu al dingen anders doet dan in de eerste periode dat hij lesgaf. "Het zit hem al in hoe je een klas ontvangt, maar ook het herkennen van signalen die je vooral in het begin niet ziet. Bijvoorbeeld dat je leerlingen een ander plekje geeft als ze onrustig zijn. Zulke dingen leer je gaandeweg en daar blijf je ook in leren. Ik heb niet de indruk dat dat ooit ophoudt.”

Als instructeur TechLab begeleidt Hartman studenten onder meer in het ontwerpen en uitvoeren van technische projecten, zoals bijvoorbeeld het maken van een pennenbakje met behulp van een laserstraler. “Zo’n les begint altijd met het instructiegedeelte: hoe teken ik zo’n pennenbakje en waar moet ik op letten? Op die manier probeer ik leerlingen ook te stimuleren om zelf verantwoordelijkheid te nemen. Na de instructie, tekenen de leerlingen zelf het ontwerp. Als de tekening klaar is, laden we hem in de laserstraler en snijden we het pennenbakje uit, waarna ze het zelf in elkaar mogen zetten. 4 HAVO is inmiddels zelfs begonnen met het maken van een eigen lamp.”

                          Het TechLab waar Hartman lesgeeft aan zijn leerlingen

Er zijn een aantal redenen waarom Hartman zo van zijn werk als instructeur geniet. “Ik ben sowieso een techniekfanaat, dus het is mijn passie om te laten zien wat er allemaal in die industrie gebeurt en mogelijk is. En dat is veel meer dan soms gedacht wordt. Tegelijkertijd geniet ik ook van de omgang met leerlingen. Enerzijds is het dus de liefde voor het vak en anderzijds de liefde voor de leerling. Vanuit de passie die ik voor de leerlingen heb, probeer ik hen ook te begeleiden in het maken van een beroepskeuze op een verantwoorde, christelijke manier.” 

"Ik mag de leerlingen op Jezus wijzen. Er is niets mooiers en waardevoller dan dat"

Het geloof in God is voor Hartman allesbepalend, ook in hoe hij zijn studenten vormt richting de toekomst. “Maar dat zit hem ook in een stukje omgang: hoe gaan we met elkaar hier op school? Corrigeren we elkaar als dat nodig is? Ik vind het bijzonder dat ik in mijn rol als instructeur de leerlingen op Jezus mag wijzen. Er is niets mooiers en waardevoller dan dat.”

"Dan is er niemand die zegt: ‘Klaas, je had het afgelopen uur natuurkunde moeten geven.’ Die vrijheid is er hier"

Hartman merkt op het een voorrecht te vinden dat er op de school waar hij werkt, zoveel ruimte is om iets van het geloof te delen. “Het komt wel eens voor dat ik er helemaal niet meer aan toekom om les te geven, omdat een leerling tijdens de dagopening zoiets bijzonders opmerkte dat dat ik simpelweg niet kan laten liggen. Dan is er niemand die zegt: ‘Klaas, je had het afgelopen uur natuurkunde moeten geven.’ Die vrijheid is er hier. Dat maakt het werken op het Pieter Zandt tot iets heel moois.”

De instructeur deelt vervolgens een voorbeeld van een dagopening waaruit een bijzonder gesprek met zijn leerlingen ontstond. “Bij een dagopening die ik pas gaf, ging het om de vraag hoe je op een verantwoorde manier met geld kan omgaan. Je vertelt dan bijvoorbeeld dat je van plan bent om een nieuwe, dure auto te gaan kopen. Maar is dat wel verantwoord? Zou ik niet moeten overwegen om een goedkopere auto te kopen, zodat het geld dat overblijft aan anderen gegeven kan worden? De leerlingen kwamen met prachtige antwoorden uit de Bijbel, zoals Zacheüs die iedereen aan wie hij geld schuldig was, het vijfvoudige betaalde.”

Even later in het gesprek brengt Hartman ook de moeilijkere kanten van het onderwijs aan bod. “Laat ik vooropstellen dat elk beroep mooie en moeilijke kanten heeft. Dat is in het onderwijs niet anders. Als het daarover gaat, denk ik vooral aan mijn eigen zwakheid die ik soms ervaar”, vertelt hij open. “Ik zit soms ’s avonds op de bank en dan schiet mij een bepaalde opmerking van een leerling te binnen, waarvan ik denk: daar had ik op moeten reageren. Natuurlijk is dat adequate handelen ook iets wat je na verloop van tijd steeds meer leert, maar dat is op dit moment wel een van de dingen die ik moeilijk vind.”

"Als je dan leerlingen tegenkomt die nu in de bovenbouw zitten en vervolgens trots hun werkstukje laten zien, is dat het waar ik het voor doe"

Als Hartman gevraagd wordt wat voor type docent hij voor zijn leerlingen hoopt te zijn, zegt hij vooral een toegankelijke begeleider te willen zijn. “Ik wil die leerling met een oprechte hulpvraag of twijfels over een beroepskeuze, heel graag verder helpen. Dat heeft vooral mijn hart. Als je dan leerlingen in de gang tegenkomt die nu in de bovenbouw zitten en vervolgens trots hun werkstukje laten zien, is dat het waar ik het voor doe."

ChristenvervolgingDuurzaamheidGeloofszekerheidOpvoedenIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

Reinier Blijleven
Persbericht

Compassion Nederland krijgt nieuwe COO: Reinier Blijleven volgt Wietse Kooistra op

Per 1 december 2026 treedt Reinier Blijleven toe tot het leiderschapsteam van Compassion Nederland als Chief Operating Officer (COO). Hij volgt Wietse Kooistra op die per 1 januari 2027, na tien jaar, afscheid neemt van de christelijke...

André Flach
Nieuws

SGP-Kamerlid André Flach: "Islam eist steeds meer publieke ruimte op"

Volgens SGP-Kamerlid André Flach eist de islam steeds meer publieke ruimte op in Nederland. Dat stelde de christenpoliticus maandag tijdens een debat over integratie in de Tweede Kamer. Hij wees daarbij op de versterkte islamitische gebedsoproep in...

Krakau
Nieuws

Schutter van Krakau krijgt mogelijk kerkelijke begrafenis: 'Hij was gedoopt'

De 24-jarige Michał Oksiński, die begin november negen mensen doodschoot in Krakau, krijgt mogelijk een kerkelijke begrafenis. Priester en hoogleraar ethiek Andrzej Kobyliński vindt dat de kerk de overleden schutter niet mag uitsluiten. Volgens de...

Gaza
Nieuws

Kardinaal spreekt met christenen in Gaza: ‘Een hoekje paradijs, omringd door de hel’

Terwijl het geweld in Gaza ondanks het staakt-het-vuren voortduurt, probeert een kleine christelijke gemeenschap overeind te blijven. Kardinaal Claudio Gugerotti sprak deze week via een videoverbinding met de katholieke parochie van de Heilige...

Iran
Nieuws

Kerst onder druk in Iran: gelekt document noemt vergaande maatregelen

Een gelekt document wijst volgens mensenrechtenorganisatie Article18 op Iraanse plannen om kerstvieringen en de verkoop van christelijke artikelen te beperken. Scholen zouden geen kerstvieringen mogen houden en hotels geen kerstbomen mogen...

Amerikaanse pro-abortusdemonstranten
Nieuws

Amerikaanse bisschoppen vrezen verruiming abortuswetgeving na winst Democraten

Amerikaanse katholieke bisschoppen vrezen dat de abortuswetgeving wordt verruimd nu de Democraten vanaf 2027 de meerderheid krijgen in beide Kamers van het Amerikaanse Congres. Bisschop Daniel Thomas, voorzitter van de pro-lifecommissie van de...

Vluchtelingen
Nieuws

Nederland wil met vier andere landen asielzoekers naar Rwanda sturen, bisschop bezorgd

Nederland en vier andere Europese landen willen een uitzetcentrum voor afgewezen asielzoekers openen in Rwanda. Dat meldt het Katholiek Nieuwsblad. Bisschop Gerard de Korte deelt in gesprek met datzelfde medium zijn zorgen en benadrukt dat de...

Christian Emmanuel Sanon
Nieuws

Amerikaanse voorganger betrokken bij moordcomplot tegen Haïtiaanse president

De Amerikaans-Haïtiaanse voorganger Christian Emmanuel Sanon (68) is schuldig bevonden aan betrokkenheid bij het complot rond de moord op de Haïtiaanse president Jovenel Moïse in 2021. Dat meldt persbureau Associated Press (AP). Sanon was...

Meerartikelen

Toren van Babel – Nieuwe Verhalen
Persbericht

Bijbelverhaal over Toren van Babel centraal in nieuwe tentoonstelling in Breda

Hoe kunnen mensen elkaar nog begrijpen in een samenleving waarin meningen steeds verder uiteenlopen? En welke rol speelt taal bij het verbinden of verdelen van mensen? In Stedelijk Museum Breda opent op 21 november de tentoonstelling Toren van...

aartsbisschop
Nieuws

Aartsbisschop vastgebonden en beroofd in Syrië: kerkleiders eisen bescherming voor christenen

Een aartsbisschop die in zijn kantoor wordt vastgebonden en beroofd. Een christelijke juwelier die wordt ontvoerd en gemarteld. Syrische kerkleiders slaan alarm over de veiligheid van christenen in hun land. Ook SGP en ChristenUnie vragen om...

Notre Dam
Nieuws

Wereldsteden kleuren rood voor vervolgde christenen, maar Salzburg weigert verlichting stadhuis

Van de Notre-Dame in Parijs tot kerken in Londen en Madrid: op tal van plaatsen kleurden woensdag gebouwen rood om aandacht te vragen voor vervolgde christenen. In Salzburg ontstond juist ophef. De communistische locoburgemeester wees een verzoek...

Walid Alasaad
Interview

Syrische voorganger houdt Nederlandse kerken spiegel voor: "Hier is het vaak meer ik dan wij"

Als de Syrische Walid Alasaad (49) terugkijkt op zijn leven, ziet hij hoe God hem stap voor stap heeft voorbereid op zijn roeping. Via een twaalf jaar durende ‘woestijnperiode’ en een vlucht naar Nederland kwam hij uiteindelijk terecht bij de...

John
Levensverhaal

John vond Jezus en raakte zijn dochters kwijt: "Ik verloor alles voor Christus"

Zijn twee dochters weer in zijn armen sluiten. Dat verlangen draagt John uit Jemen met zich mee. Sinds hij openlijk over Jezus vertelt, ontvangt hij doodsbedreigingen en moet hij zijn gezin missen. Zaterdag deelde hij tijdens de Open Doors-dag zijn...

Cvandaag
Opinie

Ik snap wel iets van die omgekeerde vlaggen

Omgekeerde vlaggen als symbool van boerenprotesten zijn sinds een paar jaar gemeengoed geworden. Veel mensen verafschuwen het. Dat begrijp ik. Maar ik ben milder geworden. Die vlaggen kloppen wel, maar toch niet helemaal. Als je honderden trekkers...

Zuid Soedan
Nieuws

Predikant in Zuid-Soedan veroordeeld om muziekinstrumenten bij uitvaart

Een anglicaanse predikant in Zuid-Soedan is volgens Morning Star News veroordeeld tot acht maanden cel omdat tijdens een rouwdienst een christelijk lied met muziekinstrumenten klonk. Zijn gemeente betaalde een deel van de opgelegde boete, waardoor...

Bartow
Nieuws

Bezoekers onderbreken openingsgebed imam met Onze Vader in Florida

Bezoekers van een vergadering van het stadsbestuur van Bartow, in de Amerikaanse staat Florida, hebben maandag 16 november het openingsgebed van een imam onderbroken door hardop het Onze Vader te bidden. De politie begeleidde verschillende aanwezigen...

Marjolein Kooistra
Boekfragment

Ik had mijn zoon eindelijk in mijn armen, maar hij leefde niet meer

Na veertig weken zwangerschap keek Marjolein Kooistra vol verwachting uit naar de geboorte van haar zoontje Mattanja. Maar toen de verloskundige zijn hartje niet meer kon vinden, veranderde alles. In het ziekenhuis kregen Marjolein en haar man Harold...

NPV - Zorg voor het Leven
Nieuws

NPV overhandigt ruim 79.000 handtekeningen aan Tweede Kamer tegen late abortussen

De NPV - Zorg voor het Leven heeft woensdag ruim 79.000 handtekeningen overhandigd aan de Tweede Kamer. Met de petitie roept de organisatie de politiek op om abortussen bij gezonde ongeboren kinderen tussen de 22 en 24 weken zwangerschap in...

Ds. B. D. Bouman
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Stolwijk brengt beroep uit op ds. B. D. Bouman

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. B. D. Bouman (foto). De predikant moet in de Zuid-Hollandse plaats ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten. Ruim...

Issa Thaljieh
Nieuws

VS weigeren Palestijnse priester visum te verlenen

De Amerikaanse regering heeft een visum geweigerd aan Issa Thaljieh, een Palestijnse priester die werkzaam is in de Geboortekerk in Bethlehem. De geestelijke wilde in Washington aandacht vragen voor de moeilijke omstandigheden waaronder Palestijnse...