Belangrijke gebedslessen: een bijzonder gebed van Hanna, de moeder van Samuël

God 23 mei 2023 Israël Idoed Reizen
Gevouwen handen

Het is een bijzonder gebed van Hanna; de moeder van Samuël. Ze zit in een benarde situatie, bid tot God en belooft Hem haar toekomstige zoon. Chanteert ze God? Of is het meer dan dat?

Een korte introductie: wie is Hanna en wat is Gods rol met haar? Wanneer we het verhaal van Hanna, de moeder van Samuël, lezen in de Bijbel; wat we kunnen vinden in respectievelijk 1 Samuël 1 en 2, dan rijzen er waarschijnlijk een heleboel vragen naar boven over vooral de diepe betekenis die in dit verhaal is verwerkt. Daarom is het belangrijk om ons allereerst goed te verdiepen in de achtergrond van deze bijzondere Joodse vrouw, zodat we tegelijkertijd hieruit ook belangrijke lessen kunnen trekken en het daarnaast beter kunnen duiden.

”Nood leert bidden”
Vanuit 1 Samuël 1:1-8 geven we even een beknopte beschrijving van wat er eigenlijk voorafgaat aan het bijzondere gebed dat Hanna uitspreekt naar de HEERE God. De bekende uitdrukking is natuurlijk; ‘’nood leert bidden’’, echter is het zo dat Gods kinderen in benauwde of beproevende situaties eigenlijk des te meer de nabijheid van de HEERE opmerken. Daarbij leren ze feitelijk gaandeweg ook veel meer wat bidden is. Nu is een heel goed voorbeeld van zo’n situatie -erg specifiek- eigenlijk dus het gebed van Hanna; wat we kunnen vinden in (met name) 1 Samuël 1:1-17.

In deze situatie bevindt Hanna zich in een benarde positie. Dit heb je al snel in de gaten wanneer je de eerste verzen van 1 Samuël 1 goed leest en daarna ook in je opneemt. Hanna is een vrouw zonder kinderen, wat ook gelijk een aanleiding was voor Pennina (de tweede vrouw van Elkana, een man afkomstig uit de stam Efraïm) om haar onophoudelijk te jennen. Pennina had namelijk wél kinderen, en er staat geschreven in 1 Samuël 1:5 dat de HEERE God de baarmoeder van Hanna had toegesloten; waarmee Pennina haar ‘jaar op jaar’ (vers 7) confronteerde op het moment dat zij naar de tempel van de HEERE ging om te bidden. Zodanig dat Hanna iedere keer in tranen moest uitbarsten en ook niet at tijdens de maaltijden.

De speciale gelofte van Hanna
Op het moment dat de hele familie in Silo aan tafel zit om het offermaal te nuttigen, heeft Hanna absoluut geen trek. Wanneer iedereen heeft gegeten en gedronken staat ze vervolgens op en loopt richting het heiligdom. Haar man Elkana doet ieder jaar weer een poging om haar te troosten: ‘’Hanna, waarom huil je, waarom eet je niet, en waarom is je hart verdrietig? Ben ik je niet meer waard dan tien zonen?’’ (1 Samuël 1:1-8). Hoewel het lief bedoeld is van Elkana, kunnen deze woorden haar niet troosten. Ze is zich ervan bewust dat er maar Eén is die haar echt kan helpen, namelijk de Almachtige HEERE, de God van Israël!

Dat is ook de reden dat Hanna na het eten opstaat en naar het voorhof van de tabernakel gaat. Daar was ook Eli -de priester- op dat moment bij aanwezig. Hanna begint vrijwel direct te bidden tot God, waarbij ze haar tranen overvloedig laat stromen en aan Hem al haar verdriet en pijn bekendmaakt. Ze doet hierin een speciale gelofte (een gebed met een belofte) aan de HEERE in 1 Samüel 1:11, die luidt als volgt: ‘’HEERE van de legermachten, wanneer U werkelijk de ellende van Uw dienares aanziet, aan mij denkt en Uw dienares niet vergeet, maar aan Uw dienares een mannelijke nakomeling geeft, dan zal ik die voor al de dagen van zijn leven aan de HEERE geven, en er zal geen scheermes op zijn hoofd komen.’’

De belofte die ze dus kortgezegd doet aan Hem is dat als God haar een zoon zou geven, dat zij haar zoon dan weer teruggeeft aan Hem, zodat hij dan vervolgens heel zijn leven een dienaar van God wordt. Wij als mensen zouden misschien kunnen denken dat dit chantage is, maar het tegendeel was bij Hanna het geval!

Belangrijke basisles gebed Hanna
De gelofte die zij deed was juist heel oprecht en absoluut niet bedoeld om haar zin te krijgen of om iets af te dwingen. Dat is ook niet de manier waarop God werkt, aangezien Zijn wil en glorie samenkomt wanneer de nood van mensen tot uiting wordt gebracht. Zoals bij Hanna hier het geval was. We kunnen uit haar gebed eigenlijk gelijk al een belangrijke basisles halen die we kunnen en mogen gebruiken, namelijk het feit dat we God onder alle omstandigheden mogen aanbidden; zelfs als we hier geen zin in hebben.

Zo mogen we ook zélf in onze gebeden aan de HEERE een gelofte doen, maar uiteraard alleen als we enkel met een eerlijk hart en daarbij om leiding van de Heilige Geest bidden. Zoals we bij Hanna lezen, zien we dat God bij machte is om haar situatie te veranderen. Dit geldt dus ook net zo voor ons!

Wat verder opvalt aan het gebed van Hanna, is de inhoud van haar gebed. Ze bidt eigenlijk vrijwel direct tot God over dat wat ze ten diepste verlangt. We lezen ook dat ze ‘zo lang bad’. Wat ‘zo lang’ exact inhoudt is niet helemaal bekend, maar wat we wel zeker weten is dat ze in ieder geval langer bezig was dan de tijd die het ons kost om het specifieke vers te lezen. De priester Eli had dit ook in de gaten, maar denkt juist weer dat Hanna dronken is. Feitelijk is de les die we hieruit kunnen halen praktisch toepasbaar op de manier waarop we bidden; concreet zijn en volhouden!

Verdere lessen die ten slotte nog belangrijk zijn om te benoemen, die we uit het gebed van Hanna kunnen halen:

  • Aanbid God, zelfs als je daar geen behoefte voor voelt;
  • Eerlijk zijn in je gebed, dat helpt echt;
  • Wanneer je bidt, bid dan concreet en volhard daarin ook.
  • Wees je ervan bewust dat God luistert naar jouw gebeden en ermee aan de slag gaat (zie ook Lukas 11:9-10).
  • Erken dat de verhoring bij God vandaan komt en dank/aanbid Hem ook hiervoor.

De gebedsverhoring van Hanna
Uiteindelijk wordt het gebed van Hanna verhoord, in de geboorte van haar zoon (1 Samuël 1:20-21)! Zij is zelf absoluut niet vergeten dat zij gebeden heeft om een zoon, en eert ook God in de naam die ze hem geeft: ‘Samuël’ (letterlijk: God heeft gehoord). Hanna erkent hierbij dat ze haar zoon van God heeft gekregen, en zoals eerder beloofd in haar gelofte; geeft ze hem terug aan God. Wanneer hij oud genoeg is, brengt ze haar zoon naar de tempel om hem daar te laten dienen. De belangrijkste vraag is: ben jij je ervan bewust wat jouw gebed teweeg kan brengen?

Wil jij zelf deze traditionele gebruiken/belangrijke verhalen uit de Bijbel ontdekken en met eigen ogen zien? Bekijk dan de Israëlreizen van Israël Idoed Reizen en ga mee op reis!

Praatmee

Beluister onze podcast

#390 Elisabeth van Zijl en Carolien Pape over hun diepe worsteling, geloofsreis en bevrijdingsproces
Of beluister op:

Meerartikelen

prof. dr. M. J. Paul
Nieuws

Refoweb-vragensteller wijst op 'vermoeiende discussie' rondom (Herziene) Statenvertaling

De discussie over Bijbelvertalingen blijft sommige christenen bezighouden. Vooral het gebruik van de Statenvertaling en de Herziene Statenvertaling roept vragen op. Op Refoweb kwam onlangs een vraag binnen van iemand die vermoeid raakt van deze voort

Nieuwe Roemeense kinderbijbel
Persbericht

Nieuwe Roemeense kinderbijbel met illustraties van Kees de Kort uitgebracht

Stichting HOE heeft in samenwerking met de Roemeense uitgeverij Scriptum een nieuwe kinderbijbel in het Roemeens uitgebracht. De uitgave draagt de titel Aşa spune Biblia en maakt gebruik van de bekende illustraties van kunstenaar Kees de Kort, die in

Compassion
Dagelijks leven

Dulce uit Brazilië: "Ik maak me 's nachts zorgen om de veiligheid van de kinderen"

Armoede maakt kinderen kwetsbaar voor misbruik, uitbuiting en geweld. Daarom staat het beschermen van kinderen centraal in het werk dat Compassion doet. Op elk project zetten jeugdbeschermers alles op alles om kinderen en jongeren te beschermen. Eén

Drs. Jelte Alma
Opinie

Iran is meer dan een vijand: bekijk het land door een Bijbelse bril

Iran is opnieuw in beweging. In veel provincies zijn bij de start van 2026 protesten uitgebroken. Het zijn de grootste landelijke protesten sinds 2022. In meer dan honderd steden gaan mensen de straat op. Er zijn al honderden doden gevallen. Talloze

Vlag
Nieuws

Amerikaanse militair moet christelijke vlag uit voortuin verwijderen

Sergeant Robert Durrant van de Amerikaanse luchtmacht heeft een christelijke vlag uit zijn voortuin moeten verwijderen. Dat schrijft CBN News. De man kreeg van een medewerker van een woningbeheerder te horen dat hij met de vlag 'allerlei regels zou o

Iraanse christenen
Nieuws

Iraanse christenen opgesloten vanwege hun geloof: ‘Bedreigd met executie'

Rond de kerstperiode zijn meerdere christenen in Iran gevangengezet vanwege hun geloof. Dat meldt de Iraanse organisatie Article 18. Twee christelijke broers begonnen midden december aan hun gevangenisstraf. Ook werd een christelijke vrouw twee dagen

Tom de Wal
Opinie

Mag een burgemeester zomaar een kerkdienst verbieden?

Nadat een hotel een dienst van Frontrunners Ministries annuleerde vanwege een aangekondigde demonstratie, werd ook een vervangende kerkdienst in Tilburg beëindigd op last van de burgemeester. In dit opiniërende artikel wordt kritisch gekeken naar de

Ds. V. S. van der Meer
Nieuws

HHK Stolwijk brengt beroep uit op ds. V. S. van der Meer

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. V. S. van der Meer (foto). De predikant moet in het Zuid-Hollandse dorp ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten.

Meerartikelen

Ds. A. T. Vergunst
Video

GerGem-predikant verbindt strijd met zelfbeeld aan geloof in Christus

In een recente preek deelde ds. A. T. Vergunst (GerGem) een pastorale ontmoeting. Een vrouw worstelde jarenlang met minderwaardigheid, terwijl haar man haar steeds opnieuw wees op zijn onvoorwaardelijke liefde. Het voor veel mensen herkenbare thema,

Don Ceder
Nieuws

ChristenUnie-Kamerlid op de bres voor vrij Iran: "De beelden zijn schokkend"

Op het Malieveld in Den Haag kwamen zaterdag honderden mensen samen om te demonstreren tegen het islamitische regime in Iran. Onder de sprekers bevond zich ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder, die in een indringende toespraak opriep tot internationale st

Rose Docherty
Nieuws

Kerkleiders slaan alarm na aanklacht tegen pro-life activiste (75) bij abortuskliniek

Kerkleiders in Schotland slaan alarm na de recente rechtszaak tegen de 75-jarige christelijke pro-life activiste Rose Docherty. Dat meldt Christian Today. Docherty werd in september vorig jaar gearresteerd en aangeklaagd nadat zij met een bord bij ee

Week van Gebed 2026
Persbericht

Christenen openen Week van Gebed 2026 met gezamenlijke startdienst

De Week van gebed voor eenheid is een jaarlijks initiatief waarbij christenen samen bidden voor eenheid, vrede en gerechtigheid. In 2026 wordt deze bijzondere week voor het eerst geopend met een landelijke startdienst op zaterdag 17 januari in de Sin

Ds. Mark de Jager
Interview

Ds. Mark de Jager blikt terug op zijn tijd in Drenthe: “Ik ontving geen briefje uit de hemel”

“Een lege kerk, een camera en een dorp dat mij nog helemaal niet kende: zo begon mijn eerste periode als predikant.” Ds. Mark de Jager kijkt terug op een onverwacht missionair avontuur in een sterk geseculariseerde omgeving, namelijk Drenthe. In het

Philip Yancey
Column

Bekering of noodgreep? Vragen bij de schuldbelijdenis van Philip Yancey

Philip Yancey (foto) loog acht jaar lang tegen zijn vrouw. Nu heeft hij haar nodig om hem te reinigen, te voeden en te vergeven. En zij kiest ervoor te blijven. Laat dit even op je inwerken: “Ik beken tot mijn grote schaamte dat ik acht jaar lang bew

Sebastiaan van Wessem
Column

Opwekking, verdrukking of herstel? Toekomstvisie van christenen doet ertoe

Elke kerk leeft vanuit een toekomstvisie. Soms wordt die openlijk verwoord, vaker blijft zij onder de oppervlakte. Hoe dan ook is er altijd een bepaalde kijk op de toekomst aanwezig. Die toekomstvisie gaat niet alleen over wat we geloven dat er ooit

Iran
Nieuws

Christenen bidden en strijden hoopvol voor verandering in Iran

In Iran lijkt momenteel een grote verandering plaats te vinden. Al bijna twee weken zijn er massale demonstraties gaande. Wat begon als protesten tegen de slechte economische situatie, groeide al snel uit tot wijdverspreide en grootschalige protesten

Samengestelde koorzang onder leiding van Jan Quintus Zwart
Video

Luister naar het schitterende Lied van hoop in de Bovenkerk van Kampen

'Heer, ik wil U danken in vreugde en verdriet. Uw liefde wil ik loven. Al begrijpt mijn ziel U niet. Door U kan ik steeds zingen, zelfs in de zwartste nacht.' Deze schitterende woorden, die blijk geven van een rotsvast geloof in welke omstandigheden

Johan Schep
Video

Johan Schep vertelt hoe nieuw begin na zondvloed vooruitwijst naar Jezus' offer

In Genesis 9 spreekt God na de zondvloed Zijn zegen uit over Noach en zijn zonen en geeft Hij hun de opdracht de aarde opnieuw te bevolken. Daarbij stelt God ook een duidelijke grens: alles mag gegeten worden, behalve vlees waarin nog bloed zit. Evan

Ds. W. Visscher
Video

Ds. W. Visscher legt in preekfragment uit wat kerk-zijn volgens hem betekent

"In onze tijd leven er helaas wat verkeerde ideeën over wat kerk-zijn nu betekent. Alsof dat betekent dat je je voegt bij een dominee en wat die dominee allemaal voor interessants te zeggen heeft. Dat is de bijl aan de wortel van het kerk- en gemeent

Het Omega Project
Verdieping

Handen vouwen of handen uit de mouwen? Bekijk de tutorial

Bidden en werken: het bijkt in de praktijk een lastiger samenspel dan we vaak denken. Het is voor elke christen een grote uitdaging om daadwerkelijk in afhankelijkheid van God te leven zodat je niet zonder te bidden en niet bidt zonder te werken. Maa