Duitse bisschoppen zien patstelling met Vaticaan wat betreft synodale hervormingen

Nieuws 22 november 2022
Bisschoppen

Duitse bisschoppen verlieten dit weekend het Vaticaan met gemengde gevoelens van “opluchting en bezorgdheid”, nadat ze hun loyaliteit aan Rome hadden hernieuwd. Ze bleven zitten met hun vragen over seksualiteit, de rol van vrouwen en het hervormen van machtsstructuren in de kerk, die nog steeds onbeantwoord bleven.

Tijdens een persconferentie op zaterdag (19 november) zei de voorzitter van de Duitse Bisschoppenconferentie, bisschop Georg Bätzing, dat hij ondanks een verbod van het Vaticaan van plan is om persoonlijk stellen van hetzelfde geslacht te blijven zegenen, dat meldt Religion News.

"Voor mij, als bisschop, zou ik deze zegeningen voor mensen die Gods zegen vragen voor hun toegewijde relatie, hen niet willen ontnemen", zei hij.

62 Duitse bisschoppen kwamen vorige week (14-18 november) naar Rome voor de traditionele "ad limina" bezoeken, met leden van de Vaticaanse afdelingen en bureaus die samen de Romeinse Curie vormen. De bisschoppen hadden ook een privé-audiëntie met paus Franciscus in het Vaticaan en een ontmoeting met alle afdelingshoofden van het Vaticaan op vrijdag (18 november).

Dit was de eerste keer dat de Duitse bisschoppen het Vaticaan bezochten sinds ze in 2018 begonnen met hun synodale pad, een reeks landelijke discussies tussen geestelijken en leken om seksueel misbruik door geestelijken in het land aan te pakken. Een rapport dat in hetzelfde jaar werd uitgebracht, bekend als de MGH-studie, toonde aan dat een alomtegenwoordige doofpotcultuur en klerikalisme tot talloze misbruikschandalen in de kerk hadden geleid.

Homoseksualiteit
Het Duitse synodale pad omvatte discussies waarin de leerstellingen van de katholieke kerk over homoseksualiteit, vrouwelijke wijding en de rol van geestelijken en leken in de kerk ter discussie werden gesteld. Het nam een aantal resoluties aan, maar stuitte op verzet van Rome toen het Vaticaan probeerde de Duitse bisschoppen in toom te houden.

In maart 2021 verbood de leerstellige afdeling van het Vaticaan de zegening van koppels van hetzelfde geslacht in de Duitse kerk. Die zomer, in juli, herinnerde het Vaticaanse staatssecretariaat de Duitse bisschoppen eraan dat het synodale pad “niet de macht heeft om bisschoppen en gelovigen te dwingen nieuwe vormen van bestuur en nieuwe benaderingen van leer en moraal te laten aannemen”.

Hoewel de gesprekken tussen bisschoppen en Vaticaanse functionarissen in de loop van de week "ferm maar beschaafd" waren, hield Bätzing vol dat "het verkeerd is om te spreken van een zogenaamde 'confrontatie' in Rome."

Duitse bisschoppen hadden vrijdag de kans om hun zorgen te uiten in gesprek met Vaticaanse functionarissen, waaronder staatssecretaris kardinaal Pietro Parolin; kardinaal Marc Ouellet, het hoofd van de afdeling die toezicht houdt op de bisschoppen; en de doctrinetsaar van het Vaticaan, kardinaal Luis Francisco Ladaria Ferrer. Bätzing zei dat de bisschoppen de bijeenkomst beschreven als "een serieuze test van synodaliteit", waar de onderwerpen machtsstructuren, priesterlijk leven, vrouwelijk leiderschap en seksualiteit openlijk werden besproken.

In zijn toespraak tot de Vaticaanse curie zei Bätzing dat hij "verbaasd" was dat sommigen binnen de Vaticaanse afdelingen de noodzaak van vernieuwing in de praktijk en leer van de kerk nog steeds niet erkennen. Hij wees op het klerikalisme, opgevat als “het gebruik van macht en de uitbuiting van afhankelijkheid” van de gelovigen, als de belangrijkste boosdoener voor de crisis rond seksueel misbruik. Hij noemde de kwestie van de rol van de vrouw in de kerk “de beslissende vraag voor de toekomst”. 

De bisschop onderstreepte dat "het synodale pad van de kerk in Duitsland noch een schisma zoekt, noch leidt tot een nationale kerk", waarmee hij zich tegen critici verzette. Binnen de synode zijn er spanningen, zei Bätzing, en dat - zoals in veel gezinnen - "het soms luidruchtig wordt", maar de Duitse kerk probeert deel te nemen aan "een betere katholieke kerk" waar "we samen zullen blijven".

Bemoedigend
Een gezamenlijke verklaring tussen de Duitse bisschoppen en de Heilige Stoel stelt dat Ferrer en Ouellet "openhartig en duidelijk" spraken over hun bedenkingen met betrekking tot het Duitse synodale pad. Ouellet stelde voor het synodale proces in het land te onderbreken om verder na te denken, maar dat voorstel werd verworpen, aldus de verklaring.

Parolin benadrukte de eenheid van de kerk in de context van de synodale discussies en zei dat de gesprekken die in het Vaticaan plaatsvonden in de toekomst "niet kunnen worden genegeerd". Opvallende afwezige tijdens de bijeenkomst was paus Franciscus, een actie die Bätzing beschreef als kenmerkend voor "een slimme jezuïet" die de prelaten het zelf liet uitzoeken om "te discussiëren als broeders".

De bisschop zei dat hij "bemoedigd" was toen hij de dag ervoor de paus ontmoette, maar "als we hadden geweten dat hij niet naar onze bijeenkomst zou komen, zouden we toen al alle thema's hebben gepresenteerd die voor ons belangrijk zijn in ons synodale proces."

Paus Franciscus stond ambivalent tegenover de Duitse synodale besprekingen, die plaatsvinden te midden van een wereldwijde raadpleging van leken en religieuze gelovigen, die in 2024 moet worden afgerond. Terwijl hij open discussies en ideeën promoot, zei de paus in een brief uit 2019 aan de Duitse kerk dat het "ook de noodzaak versterkt om niet te gepolariseerd of politiek te worden".

Ondraaglijk
Bätzing zegt dat hij de paus had gevraagd naar de situatie in het aartsbisdom Keulen, waar de kardinaal, Rainer Maria Woelki, in de schijnwerpers stond vanwege zijn vermeende nalatigheid om gevallen van seksueel misbruik in zijn bisdom aan te pakken. Paus Franciscus heeft Woelki's aftreden in maart nog niet aanvaard en Bätzing noemde het wachten "ondraaglijk" voor geestelijken en gelovigen in het land.

Het Duitse synodale pad zal doorgaan, zei Bätzing, wijzend op de vijfde algemene vergadering in het land die gepland staat voor maart. Hij voegde eraan toe dat de Duitse kerk de door het Vaticaan gepromote synodale discussies omarmt.  

"De follow-upfase begint nu, evenals de fase van reflectie op wat er is gezegd en gehoord: onze zorgen, die we in Rome naar voren hebben gebracht, en de overwegingen die Rome ons gaf om mee naar huis te nemen", zegt Bätzing.

“Ik heb er alle vertrouwen in dat we deze dialoog goed zullen voortzetten, en ik hoop dat we binnenkort in staat zullen zijn om deze dialoog verder te intensiveren met de mensen in Rome die het grootste deel uitmaken van het volk van God: de leken”, aldus Bätzing.

ChristenvervolgingIsraëlOpvoedenGeloofszekerheidDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

NPV - Zorg voor het Leven
Nieuws

NPV overhandigt ruim 79.000 handtekeningen aan Tweede Kamer tegen late abortussen

De NPV - Zorg voor het Leven heeft vandaag ruim 79.000 handtekeningen overhandigd aan de Tweede Kamer. Met de petitie roept de organisatie de politiek op om abortussen bij gezonde ongeboren kinderen tussen de 22 en 24 weken zwangerschap in...

Ds. B. D. Bouman
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Stolwijk brengt beroep uit op ds. B. D. Bouman

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. B. D. Bouman (foto). De predikant moet in de Zuid-Hollandse plaats ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten. Ruim...

Issa Thaljieh
Nieuws

VS weigeren Palestijnse priester visum te verlenen

De Amerikaanse regering heeft een visum geweigerd aan Issa Thaljieh, een Palestijnse priester die werkzaam is in de Geboortekerk in Bethlehem. De geestelijke wilde in Washington aandacht vragen voor de moeilijke omstandigheden waaronder Palestijnse...

India
Nieuws

Zes vermoorde christenen in India na maanden wachten begraven

Zes christelijke mannen die in mei werden ontvoerd en vermoord in de Indiase deelstaat Manipur, zijn maandag 16 november begraven. Hun lichamen lagen vijf maanden in een mortuarium. Nabestaanden weigerden hen te begraven zolang de autoriteiten...

Bert-Jan Ruissen
Nieuws

SGP'er Bert-Jan Ruissen tweede op ranglijst meest actieve Europarlementariërs

SGP-Europarlementariër Bert-Jan Ruissen staat in de nieuwste ranking van meest actieve Europarlementariërs op plek 2 van de 720. Dat meldt de SGP op sociale media. Ruissen, die sinds 2019 in het Europees Parlement zit, maakt zich onder meer sterk...

CGK-synode
Nieuws

CGK-synode Hoogeveen bespreekt toekomst kerkverband: ook convenant met Rijnsburg op tafel

De generale synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) gaat van 8 tot en met 11 december uitgebreid spreken over de toekomst van het verdeelde kerkverband. Daarbij komt ook de vraag aan de orde of een convenant mogelijk is met de gemeenten...

Charles
Nieuws

Koning Charles over christelijk geloof: “Het kompas dat al mijn handelen als vorst leidt”

Het christelijke geloof geeft richting aan het koningschap van Charles III. Dat zei de Britse vorst dinsdag bij de opening van de nieuwe General Synode van de Church of England. In Church House in Londen sprak hij over een geloof dat gedurende zijn...

Matt Chandler
Nieuws

Predikant zag dochter jaren afdwalen van God: 'Ik kan haar niet van Jezus laten houden'

De Amerikaanse predikant Matt Chandler heeft openhartig verteld over de acht jaar waarin zijn dochter Audrey zich afkeerde van het christelijk geloof en in opstand kwam tegen haar ouders. De voorganger van The Village Church in Texas noemt die...

Meerartikelen

Paul Coakley
Nieuws

Amerikaanse aartsbisschop waarschuwt eigen kerk voor politieke verdeeldheid

De politieke strijd tussen Republikeinen en Democraten mag de Amerikaanse Rooms-Katholieke Kerk niet verdelen. Daarvoor waarschuwt aartsbisschop Paul Coakley, voorzitter van de Amerikaanse bisschoppenconferentie. Tijdens een bijeenkomst van...

Doug Wilson
Nieuws

Gereformeerde predikant preekt opnieuw in Pentagon: 'Geen hoop voor Amerika buiten Jezus'

De gereformeerde predikant Doug Wilson heeft gisteren op uitnodiging van Pete Hegseth, de Amerikaanse minister van Defensie, opnieuw in het Pentagon gepreekt. Tijdens de maandelijkse kerkdienst stelde Wilson dat Amerika alleen hoop heeft door het...

John en Carla Offutt
Nieuws

Predikant en vrouw doodgereden na bruiloft kleinzoon; familie vergeeft bestuurster

Een Amerikaanse predikant en zijn vrouw zijn zaterdag om het leven gekomen bij een verkeersongeval, kort nadat de predikant het huwelijk van zijn kleinzoon had ingezegend. John en Carla Offutt (beiden 74) werden aangereden toen ze op weg waren naar...

Homokoppel
Nieuws

Zweedse kerk verplicht predikanten voorlopig niet om homostellen te trouwen

Predikanten binnen de Zweedse Kerk mogen voorlopig blijven weigeren om homostellen te trouwen als dat tegen hun geloofsovertuiging ingaat. Het kerkparlement heeft dinsdag een omstreden voorstel verworpen dat een einde moest maken aan die...

Schalk
Nieuws

SGP wil Belastingplan ook in senaat niet steunen: zorgen over eenverdieners

De SGP ziet in het Belastingplan voor 2027 onvoldoende terug van de beloofde aanpak van de belastingkloof tussen een- en tweeverdieners. Senator Peter Schalk kondigde dinsdag tijdens de Algemene Financiële Beschouwingen aan dat zijn fractie het...

nigeria
Nieuws

Open Doors: nog eens zeventien ontvoerde christenen overleden in Nigeria

Nog eens zeventien christenen uit de Nigeriaanse dorpen Ariko en Awon zijn volgens Open Doors in gevangenschap overleden. Zij werden eerder dit jaar ontvoerd door vermoedelijk islamitische Fulani-militanten. Vrijgekomen gijzelaars vertellen over...

paus
Nieuws

Paus krijgt rozenkrans tegen gezicht en reageert met een grap

Paus Leo XIV kreeg maandag 16 november een rozenkrans tegen zijn gezicht tijdens zijn bezoek aan de Peruaanse hoofdstad Lima. Een bezoeker gooide het gebedssnoer naar hem toe toen hij in de pausmobiel langs de menigte reed. De paus reageerde later...

Erik-Jan Verbruggen
Opinie

Pornografie is geen onschuldige snack, maar een bedreiging voor je geloof

Pornografie is voor veel christenen een verborgen worsteling. Het beïnvloedt hun kijk op seksualiteit, kan relaties beschadigen en zet het geloofsleven onder druk. Toch blijft het onderwerp in kerken vaak moeilijk bespreekbaar. Volgens Erik-Jan...

Jerke
Column

Het leukste buurtje van Assen heeft geen schuttingen

Mijn broertjes wonen antikraak. Voor wie dat niet kent: je woont tijdelijk en goedkoop in een pand dat anders leeg zou staan, met als voorwaarde dat je vertrekt zodra de eigenaar het nodig heeft. Je weet dus van tevoren dat je weggaat, alleen niet...

Kamer
Nieuws

Bikker hekelt "vechthuwelijk” kabinet, Stoffer ziet wagen van Staat tegen linkervangrail tot stilstand komen

Het kabinet gaat verder, maar de ChristenUnie en de SGP zijn nog niet gerustgesteld. Tijdens het Kamerdebat over de politieke crisis op dinsdag 17 november waarschuwde Mirjam Bikker voor een "vechthuwelijk” waarvan volgende generaties de rekening...

Creaton
Persbericht

Amerikaanse topchirurg Michael Egnor zoekt antwoord op ‘het moeilijke probleem’ van het menselijk bewustzijn tijdens congres in Apeldoorn

Stichting Creaton organiseert op zaterdag 21 november 2026 het landelijke congres ‘De Mens en zijn Maker 2’ in Apeldoorn. Centraal staat een van de grootste mysteries in de moderne wetenschap: het menselijk bewustzijn. De hoofdspreker van de dag is...

Palestijnse christenen
Nieuws

Recordaantal Palestijnse christenen verlaat Israël: ruim duizend emigranten in 2025

Steeds meer Palestijnse christenen met de Israëlische nationaliteit verlaten hun geboorteland. In 2025 emigreerden 1.023 christenen, het hoogste aantal in de onderzochte periode. Dat is ruim twee keer zoveel als in 2019. Niet hun geloof, maar...