Hoe corona de vinger op de zere plek legt (ook voor christenen)

God 2 september 2020
Roelof Ham

Sinds het coronavirus over de wereld gaat, is er veel gezegd en geschreven over de betekenis van dit virus door zowel christenen als niet-christenen. Lang niet alles daarvan is even waardevol of betrouwbaar, maar soms lees je iets dat raak is. Zo las ik recent dat het coronavirus blootlegt waar het in onze samenlevingen schuurt: de ziekte fungeert als de vinger die feilloos de zere plekken aanwijst in de maatschappij, want daar waar het niet goed zit gaat het pijn doen als corona de kop opsteekt.

Een voorbeeld hiervan is de omgang met ons zorgstelsel. Wij hebben met de tijd een zorgsysteem opgetogen dat kiest voor een optimale werking bij zo laag mogelijk kosten. Op zich een nobel streven aangezien we heel veel geld uitgeven aan de zorg, maar daardoor hebben wij geen vet op de botten bij tegenslagen. Toen corona ons zorgsysteem onder druk zette werd dit tekort onmiddellijk duidelijk: er moesten patiënten worden opgenomen in Duitsland, er was niet voldoende testcapaciteit of mankracht voor bron- en contactonderzoek en we zijn net langs het randje van de afgrond gelopen wat betreft IC-capaciteit. De vraag naar nodige en onnodige zorg is een exponent van hetzelfde principe, evenals als het onbegrijpelijke besluit van de GGD om nog maar een paar weken geleden onmiddellijk de organisatie uit te willen dunnen toen er tijdelijk minder vraag was naar testen en er minder bron- en contactonderzoek nodig leek. Gelukkig wordt het gebrek van een keuze voor een dusdanig zorgstelsel meer en meer onderkend en er wordt daarom hard gewerkt om bij een tweede golf wel meer capaciteit te hebben. Juist omdat corona dit tekort feilloos aan het licht heeft gebracht. Laten we hopen dat we op tijd zijn.

Corona wijst ons op onze plichten als mens om goede beheerders te zijn en om beter te heersen over de wereld en de dieren die daarop wonen.

Rentmeesterschap
Ook bezien vanuit Gods Woord wordt duidelijk dat corona de vinger op de zere plek legt. De Bijbel leert namelijk dat wij als mensen, zeker ook wij gelovigen, ‘rentmeesters’ van God zijn en dat wij namens God beheerders mogen zijn van wat van Hem is. Daartoe behoren de dingen van het Koninkrijk dat Christus kwam brengen, wijzelf en ons lichaam dat een tempel van God is en zijn eigendom (1 Kor. 6: 18-20), maar ook de materiële wereld om ons heen. De aarde is immers van de Heer, leert Psalm 24 vers 1 al. Wij mogen die aarde en de schepping gebruiken, onderhouden en beheren. Zoals al in het scheppingsverhaal te lezen staat is de mens naar Gods beeld gemaakt om te heersen over de dieren (Gen. 1:26 en 28), om de tuin van God te bewerken en erover te waken (Gen. 2:15).

Toch maken we er een potje van. Zo worden er in China, waar het virus vandaan komt, allerlei soorten van dieren gegeten waarvan je je moet afvragen of dat ooit Gods bedoeling is geweest. Vleermuizen en ander ongedierte wordt niet voor niets in de Bijbel als onrein gezien (Leviticus 11: 13-19). Deze voorschriften over rein en onrein zijn niet willekeurig, vaak zitten daar goede (gezondheids)redenen achter. Als we dan ook nog met dieren omgaan op de ongezonde manier die de mensheid vandaag de dag placht te doen dan komen er problemen. De situatie op zogenaamde ‘wetmarkets’ zoals die waar in China het virus voor het eerst oversprong van dier op mens, hebben niets te maken met goed beheer of rentmeesterschap. De komst van corona is in dit licht geen ongelukkige toevalligheid. Je kon er als het ware op wachten; het was onvermijdelijk dat het eens zou plaatsvinden en het zal wellicht nog vaker plaatsvinden als de situatie niet verandert.

Corona wijst ons op onze plichten als mens om goede beheerders te zijn en om beter te heersen over de wereld en de dieren die daarop wonen. De wereld die aan God toebehoort en waarvan wij rentmeesters zijn.

De mammon is een afgod die alles kapot maakt en mensen verplettert als die niet op onder de duim wordt gehouden.

De macht van de mammon
In Matteüs 6 waarschuwt de Heer ons voor het gevaar van de mammon als Hij zegt: ‘Jullie kunnen niet God dienen en de mammon (Mat. 6: 24).’ De mammon is het woord voor materiële rijkdom en geld die als god worden vereerd. Dat was in de tijd van Jezus al een groot probleem, maar in onze tijd is dat probleem misschien nog wel groter. De mensheid aanbidt meer en meer de god van het grote en extreme kapitalisme. De economie is heilig, groei is het toverwoord en extreme rijkdom, welvaart en bezit het ideaal.

Toen corona kwam en er keuzes werden gevraagd waarbij deze economische afgod (tijdelijk) op het tweede plan kwam te staan, duurde het maar even of de geluiden gingen op om toch de maatregelen los te laten en te versoepelen, want de economie liep schade op. In ons land viel dit al met al nog mee, maar in de VS bijvoorbeeld zien we wat de gevolgen zijn als de mammon belangrijker wordt gemaakt dan veiligheid en gezondheid van mensen. De economie moest door en dus werden veel te vroeg de noodzakelijke maatregelen teruggedraaid en losgelaten, met tienduizenden besmettingen per dag en meer dan 160.000 doden in totaal tot gevolg.
De mammon is een afgod die alles kapot maakt en mensen verplettert als die niet op onder de duim wordt gehouden. Jezus waarschuwde ervoor en de Bijbel leert het ons, maar wij luisteren niet. Corona toont ons de consequenties daarvan.

Wat is de betekenis van corona?
Dat brengt ons bij het antwoord op de centrale vraag van dit artikel: wat is de betekenis van corona? Corona is, dat heb ik geprobeerd duidelijk te maken, een richtingwijzer naar onze verloren en zondige toestand. Het is een fakkel die licht schijnt op onze tekorten. In die zin is het virus bovenal een waarschuwing. Een van de wellicht laatsten om tot inkeer te komen en het anders te doen. Het toont ons hoe we dansen op de vulkaan. Gelukkig is het nu nog de tijd van genade, maar daar zit een grens aan. Als Jezus terugkomt zal Hij ons verlossen en aan al deze ellende een einde maken, maar Hij zal ook de mensheid oordelen en afrekenen. Wat voor rentmeester zijn wij en hoe willen wij voor die Heer staan? Het zijn indringende vragen waarbij corona ons wijst op onze keuzes en persoonlijke verantwoordelijkheden. Ik, u en wij kunnen daar niet omheen. Ik hoop dat u in wijsheid en met Gods Geest de juiste keuzes zult maken.

Roelof Ham is voorganger van Baptistengemeente Havenlicht te Delfzijl. Klik hier om zijn website te bezoeken.

Praatmee

Beluister onze podcast

#398 David ten Voorde & Jonathan Nolan over kerkgroei in onbereikte gebieden
Of beluister op:

Meerartikelen

Jeruzalem
Opinie

Plotseling ontdekt de wereld christelijk leed...

Wereldwijd worden maar liefst 388 miljoen christenen vervolgd. En daar is structureel veel te weinig aandacht voor in de Nederlandse politiek, media en maatschappij. Maar dit weekend is er plotseling wél wereldwijd aandacht voor christelijk leed in d

Generaal Muhoozi Kainerugaba
Nieuws

Oegandese legerchef steunt als christen Israël in oorlog met Iran: "Wij staan aan hun kant"

De legerleider van Oeganda, generaal Muhoozi Kainerugaba, sprak afgelopen week duidelijk zijn steun uit voor Israël. Zijn woorden verrasten veel mensen, juist in een tijd waarin de kritiek op Israëls oorlogsvoering toeneemt. Kainerugaba schreef op so

Jürgen Tholel
Video

Voorganger wijst op onderwerping aan de overheid en waarschuwt voor zwart werken

"Als je hier zit en je werkt zwart, ben je een zondaar. Hoeveel christenen werken niet zwart? Dat is zonde! Niet enkel zwart werken is zonde, maar ook als je iemand betaalt die zwart werkt", aldus Jürgen Tholel. In een recente preek waarschuwde de vo

Jeruzalem
Nieuws

Wereldwijde ophef nadat kardinaal kerk Jeruzalem niet in mag op Palmzondag

Kardinaal Pierbattista Pizzaballa mocht op Palmzondag de mis in de Heilig Grafkerk in Jeruzalem niet ingaan, nadat de Israëlische politie hem de toegang weigerde. Deze ingreep vond plaats omdat de autoriteiten de samenkomst te risicovol achtten, mede

paus
Nieuws

Paus spreekt zich hard uit tegen oorlog en lijkt VS terecht te wijzen

Paus Leo XIV heeft op Palmzondag een krachtige veroordeling uitgesproken tegen oorlog en het gebruik van religie om geweld te rechtvaardigen. Tijdens de mis op het Sint-Pietersplein in Vaticaanstad verklaarde de paus dat God "niet luistert naar de ge

Ds. S. Maljaars
Nieuws

Nieuwe predikant voor gereformeerde gemeente Middelburg-Centrum: ds. S. Maljaars

De gereformeerde gemeente te Middelburg-Centrum mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. S. Maljaars (foto) aanvaardde het op hem uitgebrachte beroep. In de Zeeuwse stad volgt Maljaars ds. J. M. D. de Heer op. Laatstgenoemde predikant ver

Kees van der Knijff
Video

GZB-zendingswerkers vertellen over humanitaire crisis in Libanon

In Libanon zien GZB-zendingswerkers Kees & Esther van der Knijff van dichtbij wat het geweld in het Midden-Oosten teweegbrengt. Honderdduizenden mensen zijn op de vlucht geslagen en hebben alles achtergelaten. Voor veel gezinnen is de toekomst onzeke

Anita Burggraaf
Interview

Anita Burggraaf hervond haar identiteit in God: "Gezond zelfbeeld komt voort uit genade"

Ze noemt zichzelf "gewoon lekker moeder", huisvrouw, iemand die van alles doet en sinds kort ook schrijver. Maar wie Anita Burggraaf is, wil ze niet langer laten bepalen door wat ze presteert of hoe de buitenwereld haar ziet. In haar boek SUPERjij! s

Meerartikelen

Bethlehem Church
Positief nieuws

Massadoopdienst in Amerikaanse megakerk: 400 mensen gedoopt

In de Amerikaanse staat Georgia zijn onlangs in één weekend maar liefst vierhonderd mensen gedoopt in een megakerk. De doopdiensten vonden plaats op drie locaties van Bethlehem Church, waar wekelijks ongeveer zevenduizend mensen samenkomen. De massad

Hans Borghuis
Column

De perfecte kerk bestaat niet (en dat is misschien maar goed ook)

Onlangs realiseerde ik me dat ik de afgelopen jaren in bijna tweehonderd verschillende kerken en christelijke contexten heb gesproken of ben voorgegaan. In Nederland, maar ook in andere Europese landen. In dorpen en in steden. In kerken met nog geen

Sarah Mullally
Nieuws

Eerste vrouwelijke aartsbisschop van Canterbury ingezegend

In de Canterbury Cathedral werd Sarah Mullally woensdag als aartsbisschop ingezegend. Daarmee is zij de eerste vrouw ooit die leiding geeft aan de Anglicaanse Kerk en de wereldwijde Anglicaanse Gemeenschap. Tijdens haar inzegening sprak de 64-jarige

Amerikaanse school
Nieuws

Christelijke docente geschorst na vieren Loofhuttenfeest, school draait besluit terug

Een docente in de Amerikaanse staat Ohio werd vorig jaar geschorst nadat zij zonder toestemming afwezig was om het Loofhuttenfeest te vieren. Shawnae Carlisle vroeg vooraf onbetaald verlof aan, maar zag haar verzoek door haar werkgever afgewezen word

Canterbury
Nieuws

Bible Society trekt rapport over stille opwekking onder Britse jongeren in

Het Bible Society heeft zijn veelbesproken rapport Quiet Revival ingetrokken. In dat rapport werd onder meer gesteld dat er onder Britse jongeren hernieuwde belangstelling is voor het christelijk geloof én kerkbezoek toeneemt. Volgens Christian Today

LHBTI-vlag
Nieuws

Kerkorgaan steunt verruiming medische zorg voor transgender jongeren

Een organisatie binnen de United Methodist Church heeft steun uitgesproken voor nieuwe wetgeving in de Verenigde Staten. Deze wet moet beperkingen op medische behandelingen voor transgender jongeren wegnemen. Het kerkorgaan stuit daarbij op felle kri

Wimco Ester
Video

Europese Unie stelt nieuwe gezant godsdienstvrijheid aan; Open Doors-medewerker reageert

De Europese Unie heeft Mairead McGuinness aangesteld als de nieuwe speciaal gezant voor godsdienstvrijheid. McGuiness volgt daarmee Frans van Daele op. Family7-programma Uitgelicht! meldde woensdag al tijdens haar uitzending dat de Europese Unie een

Ds. W. A. Zondag
Video

Ds. Zondag: "Laat je zaligheid niet afhangen van een bijzondere openbaring"

"Laat je zaligheid niet afhangen van een bijzondere openbaring", die oproep deed ds. W. A. Zondag in een recente preek aan zijn toehoorders. De predikant van de gereformeerde gemeente Dordrecht preekte over hoofdstuk 5 uit de Dordtse Leerregels. In z

Gemeente van God
Persbericht

Wat bedoelt God met de gemeente? Tiendelige Bijbelserie geeft uitleg

Bijbelleraar Dirk-Jan Jansen is gestart met een nieuwe tiendelige videoserie over de betekenis van de gemeente volgens de Bijbel. De serie, getiteld ‘De Gemeente van God’, wordt gemaakt in samenwerking met Stichting The Gospel Guardians. De eerste af

Rosanne van Dam
Persbericht

Verloskundige Rosanne van Dam spreekt openhartig over abortus en echo’s

In deze aflevering van De Podcast van je Leven! is verloskundige en arts Rosanne van Dam te gast. In een open gesprek komen thema’s als anticonceptie, prenatale screening en de waarde van nieuw leven aan bod. Van Dam runt een verloskundige praktijk i

Paasshows
Persbericht

Paasshows in Apeldoorn brengen paasverhaal dichtbij

In aanloop naar Pasen organiseert stichting Upstream opnieuw groots opgezette paasshows in Apeldoorn. De voorstellingen, die jaarlijks duizenden bezoekers trekken, worden dit jaar gehouden op 4 en 5 april in theaterzaal Gebouw 055. Volgens organisato

Jenneke Klijn
Interview

Jenneke Klijn doorbreekt christelijke clichés over rouw: “Het is niet snel klaar”

Jarenlang sprak Jenneke Klijn nauwelijks over rouw. Over het verlies van haar zusje en haar vader, en over wat dat deed met haar geloof. Pas in haar boek Vleugelkracht brengt ze die ervaringen onder woorden. “Het is niet snel klaar”, zegt ze. “Mensen