Hoe corona de vinger op de zere plek legt (ook voor christenen)

God 2 september 2020
Roelof Ham

Sinds het coronavirus over de wereld gaat, is er veel gezegd en geschreven over de betekenis van dit virus door zowel christenen als niet-christenen. Lang niet alles daarvan is even waardevol of betrouwbaar, maar soms lees je iets dat raak is. Zo las ik recent dat het coronavirus blootlegt waar het in onze samenlevingen schuurt: de ziekte fungeert als de vinger die feilloos de zere plekken aanwijst in de maatschappij, want daar waar het niet goed zit gaat het pijn doen als corona de kop opsteekt.

Een voorbeeld hiervan is de omgang met ons zorgstelsel. Wij hebben met de tijd een zorgsysteem opgetogen dat kiest voor een optimale werking bij zo laag mogelijk kosten. Op zich een nobel streven aangezien we heel veel geld uitgeven aan de zorg, maar daardoor hebben wij geen vet op de botten bij tegenslagen. Toen corona ons zorgsysteem onder druk zette werd dit tekort onmiddellijk duidelijk: er moesten patiënten worden opgenomen in Duitsland, er was niet voldoende testcapaciteit of mankracht voor bron- en contactonderzoek en we zijn net langs het randje van de afgrond gelopen wat betreft IC-capaciteit. De vraag naar nodige en onnodige zorg is een exponent van hetzelfde principe, evenals als het onbegrijpelijke besluit van de GGD om nog maar een paar weken geleden onmiddellijk de organisatie uit te willen dunnen toen er tijdelijk minder vraag was naar testen en er minder bron- en contactonderzoek nodig leek. Gelukkig wordt het gebrek van een keuze voor een dusdanig zorgstelsel meer en meer onderkend en er wordt daarom hard gewerkt om bij een tweede golf wel meer capaciteit te hebben. Juist omdat corona dit tekort feilloos aan het licht heeft gebracht. Laten we hopen dat we op tijd zijn.

Corona wijst ons op onze plichten als mens om goede beheerders te zijn en om beter te heersen over de wereld en de dieren die daarop wonen.

Rentmeesterschap
Ook bezien vanuit Gods Woord wordt duidelijk dat corona de vinger op de zere plek legt. De Bijbel leert namelijk dat wij als mensen, zeker ook wij gelovigen, ‘rentmeesters’ van God zijn en dat wij namens God beheerders mogen zijn van wat van Hem is. Daartoe behoren de dingen van het Koninkrijk dat Christus kwam brengen, wijzelf en ons lichaam dat een tempel van God is en zijn eigendom (1 Kor. 6: 18-20), maar ook de materiële wereld om ons heen. De aarde is immers van de Heer, leert Psalm 24 vers 1 al. Wij mogen die aarde en de schepping gebruiken, onderhouden en beheren. Zoals al in het scheppingsverhaal te lezen staat is de mens naar Gods beeld gemaakt om te heersen over de dieren (Gen. 1:26 en 28), om de tuin van God te bewerken en erover te waken (Gen. 2:15).

Toch maken we er een potje van. Zo worden er in China, waar het virus vandaan komt, allerlei soorten van dieren gegeten waarvan je je moet afvragen of dat ooit Gods bedoeling is geweest. Vleermuizen en ander ongedierte wordt niet voor niets in de Bijbel als onrein gezien (Leviticus 11: 13-19). Deze voorschriften over rein en onrein zijn niet willekeurig, vaak zitten daar goede (gezondheids)redenen achter. Als we dan ook nog met dieren omgaan op de ongezonde manier die de mensheid vandaag de dag placht te doen dan komen er problemen. De situatie op zogenaamde ‘wetmarkets’ zoals die waar in China het virus voor het eerst oversprong van dier op mens, hebben niets te maken met goed beheer of rentmeesterschap. De komst van corona is in dit licht geen ongelukkige toevalligheid. Je kon er als het ware op wachten; het was onvermijdelijk dat het eens zou plaatsvinden en het zal wellicht nog vaker plaatsvinden als de situatie niet verandert.

Corona wijst ons op onze plichten als mens om goede beheerders te zijn en om beter te heersen over de wereld en de dieren die daarop wonen. De wereld die aan God toebehoort en waarvan wij rentmeesters zijn.

De mammon is een afgod die alles kapot maakt en mensen verplettert als die niet op onder de duim wordt gehouden.

De macht van de mammon
In Matteüs 6 waarschuwt de Heer ons voor het gevaar van de mammon als Hij zegt: ‘Jullie kunnen niet God dienen en de mammon (Mat. 6: 24).’ De mammon is het woord voor materiële rijkdom en geld die als god worden vereerd. Dat was in de tijd van Jezus al een groot probleem, maar in onze tijd is dat probleem misschien nog wel groter. De mensheid aanbidt meer en meer de god van het grote en extreme kapitalisme. De economie is heilig, groei is het toverwoord en extreme rijkdom, welvaart en bezit het ideaal.

Toen corona kwam en er keuzes werden gevraagd waarbij deze economische afgod (tijdelijk) op het tweede plan kwam te staan, duurde het maar even of de geluiden gingen op om toch de maatregelen los te laten en te versoepelen, want de economie liep schade op. In ons land viel dit al met al nog mee, maar in de VS bijvoorbeeld zien we wat de gevolgen zijn als de mammon belangrijker wordt gemaakt dan veiligheid en gezondheid van mensen. De economie moest door en dus werden veel te vroeg de noodzakelijke maatregelen teruggedraaid en losgelaten, met tienduizenden besmettingen per dag en meer dan 160.000 doden in totaal tot gevolg.
De mammon is een afgod die alles kapot maakt en mensen verplettert als die niet op onder de duim wordt gehouden. Jezus waarschuwde ervoor en de Bijbel leert het ons, maar wij luisteren niet. Corona toont ons de consequenties daarvan.

Wat is de betekenis van corona?
Dat brengt ons bij het antwoord op de centrale vraag van dit artikel: wat is de betekenis van corona? Corona is, dat heb ik geprobeerd duidelijk te maken, een richtingwijzer naar onze verloren en zondige toestand. Het is een fakkel die licht schijnt op onze tekorten. In die zin is het virus bovenal een waarschuwing. Een van de wellicht laatsten om tot inkeer te komen en het anders te doen. Het toont ons hoe we dansen op de vulkaan. Gelukkig is het nu nog de tijd van genade, maar daar zit een grens aan. Als Jezus terugkomt zal Hij ons verlossen en aan al deze ellende een einde maken, maar Hij zal ook de mensheid oordelen en afrekenen. Wat voor rentmeester zijn wij en hoe willen wij voor die Heer staan? Het zijn indringende vragen waarbij corona ons wijst op onze keuzes en persoonlijke verantwoordelijkheden. Ik, u en wij kunnen daar niet omheen. Ik hoop dat u in wijsheid en met Gods Geest de juiste keuzes zult maken.

Roelof Ham is voorganger van Baptistengemeente Havenlicht te Delfzijl. Klik hier om zijn website te bezoeken.

Praatmee

Beluister onze podcast

#397 Patrick, Jeffrey & Bart Bolhuis over De Linkse Kerk: is links stemmen Bijbelser dan rechts?
Of beluister op:

Meerartikelen

gebed
Nieuws

Christenen wereldwijd opgeroepen tot week van gebed voor vrede

De internationale gebedsbeweging 24-7 Prayer roept christenen wereldwijd op om van 16 tot en met 22 maart deel te nemen aan een week van gebed voor vrede. Aanleiding is de toenemende onrust in de wereld en de escalatie van verschillende oorlogen. Vol

Proponent D. P. A. Damsteeg
Nieuws

Hervormde gemeente Werkhoven krijgt nieuwe predikant: proponent D. P. A. Damsteeg

De hervormde gemeente te Werkhoven beschikt binnenkort over een nieuwe predikant. Proponent D. P. A. Damsteeg (foto) aanvaardde het op hem uitgebrachte beroep. In de Stevenskerk volgt de proponent de vorig jaar naar Est en Meteren vertrokken ds. E. M

Eric Rivera
Nieuws

Christelijke leraar uit Amerika mag les over homohuwelijk overslaan

Een christelijke leraar uit de Amerikaanse stad Nashville mag een aangekondigde les over het homohuwelijk overslaan. Dat meldt CBN News. De basisschoolleraar stelde dat hij vanwege zijn geweten geen les kon geven over het homohuwelijk. Na druk van ju

Pro-Israël christenen
Nieuws

Predikanten in actie: Gebed voor Israël bij PKN in Utrecht

Bij het landelijk dienstencentrum van de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) in Utrecht vindt op vrijdagmorgen 20 maart een gebedsbijeenkomst voor Israël plaats. De bijeenkomst wordt georganiseerd door de PKN-predikanten Arenda Haasnoot en Alfons va

Ds. P. de Vries
Video

Ds. P. de Vries neemt zijn hondje Moos regelmatig mee naar preekbeurten

"Hij heeft al een paar keer naast de koster in de kerkbank gezeten", aldus ds. P. de Vries. In een aflevering van de serie Getuigend Gesprek vertelt de hersteld hervormde emerituspredikant over zijn hondje Moos. De predikant besloot, mede op initiati

Nicaragua kerk
Nieuws

Nicaragua verbiedt wijding van nieuwe priesters en diakenen

De regering van Nicaragua heeft het wijden van nieuwe katholieke priesters en diakenen in verschillende bisdommen verboden. Kerkleiders zeggen dat deze maatregel de druk op religieuze gemeenschappen verder vergroot, zo meldt Christian Daily Internati

Brits parlement
Nieuws

Brits parlement wil ‘haatmeldingen’ schrappen na kritiek op aanpak straatpredikers

Het Britse Hogerhuis heeft gestemd voor het afschaffen van zogenoemde non-crime hate incidents (NCHI’s). Deze meldingen werden ook gebruikt tegen christelijke straatpredikers die Bijbelteksten citeerden of hun geloof uitlegden in het openbaar. Critic

Stichting In de Rechte Straat
Persbericht

IRS-Ontmoetingsdag in Gorinchem: aandacht voor gereformeerd werk in Italië

Stichting In de Rechte Straat (IRS) organiseert op zaterdag 21 maart 2026 een ontmoetingsdag in Gorinchem met als thema ‘Gereformeerd in Italië’. Tijdens deze dag staat het evangelisatiewerk in Italië centraal. Een van de sprekers is ds. Andrea Ferra

Meerartikelen

Ellie van Vliet
Interview

Ellie van Vliet: “Elke dag heb ik genoeg om de Heer te danken!”

Ze had geen gemakkelijk leven. Maar ze heeft altijd de moed erin gehouden. Want ze mag weten dat ze een toekomst heeft met Jezus. In gesprek met de actieve zeventiger Ellie van Vliet. “Ik heb elke dag weer genoeg om de Heer voor te danken!” Ellie van

Mr. Lineke Blijdorp
Column

De les van Nehemia: hoe kijken christenen naar hun roeping?

Het Bijbelverhaal van Nehemia laat zien hoe God één persoon kan gebruiken om herstel te brengen in een tijd van verval. Volgens Lineke Blijdorp ligt daarin ook een boodschap voor de kerk in Nederland vandaag. Nehemia werkte gedwongen als schenker aan

Gave-dag
Persbericht

‘Lef om lief te hebben’: Gave-dag wil kerken inspireren

‘Lef om lief te hebben’ is het centrale thema op de Gave-dag die zaterdag 21 maart in Houten wordt gehouden. Stichting Gave wil op deze jaarlijkse ontmoetingsdag christenen bemoedigen en opbouwen in het contact met vluchtelingen. Ook bezoekers met ee

Johan Schep
Video

Videoboodschap: Johan Schep over Simeon en het kind Jezus

In deze video van Growing faith staat evangelist Johan Schep stil bij een bijzonder moment uit het Evangelie. Hij vertelt over de opdracht van Jezus in de tempel, dertig dagen na Zijn geboorte. Daar ontmoeten Maria en Jozef de oude Simeon, die het ki

St. Matthew’s Cathedral
Nieuws

Man achter verijdelde aanslag op Amerikaanse kathedraal riskeert jarenlange celstraf

Een man uit de Amerikaanse staat New Jersey heeft schuld bekend aan het plan om een aanslag te plegen bij een katholieke kerk in Washington D.C. Hij kan daarvoor tientallen jaren gevangenisstraf krijgen. Dat schrijft The Christian Post. De man, Louis

Evangelist Johan Krijgsman
Video

GerGem-evangelist vertelt hoe Jezus de wet overtrad door een melaatse aan te raken

"Tegen alle regels in, ging hij naar Jezus toe. Jezus gaat ook tegen alle regels in, want hij raakt die melaatse man aan. Jezus handelt hier tegen de wet in omdat Zijn Vader dat wil", aldus Johan Krijgsman. De evangelist, verbonden aan de GerGem, pre

Libanon
Persbericht

Meer dan half miljoen mensen ontheemd in Libanon: Medair schaalt noodhulp op

Door een nieuwe escalatie van geweld in Libanon zijn binnen korte tijd meer dan een half miljoen mensen ontheemd geraakt. Dat meldt de internationale christelijke hulporganisatie Medair. De organisatie heeft haar noodhulp in het land inmiddels uitgeb

Billy Graham
Nieuws

145 kerken werken samen aan evangelisatiebijeenkomst aan Amerikaanse Golfkust

Aan de Golfkust van de Verenigde Staten wordt een grote evangelisatieactie voorbereid. In totaal werken liefst 145 lokale kerken samen om op 21 en 22 maart aan zoveel mogelijk mensen het evangelie te delen. Willy Graham, kleinzoon van de bekende evan

Jan Pool
Boekfragment

Vriendschap is een van Gods mooiste geschenken aan ons

Je weet misschien wel uit je eigen leven dat je met verschillende mensen verschillende soorten vriendschappen hebt. Filosoof Aristoteles onderscheidt er drie. Ten eerste zijn er ‘nuttige’ vriendschappen. Je helpt elkaar als buren, collega’s, studiege

Arie-Jan Mulder
Column

Er staan geen genezingsverhalen in de evangeliën!

Begin nu niet meteen te steigeren, als je de titel van dit stuk leest. Je hebt misschien de neiging om te roepen dat ik dom ben, omdat de evangeliën immers vol staan met verhalen waarin Jezus mensen geneest. Daar kan inderdaad geen twijfel over besta

Joris Linssen en Anne-Marie van Briemen
Interview

Uit je bubbel stappen: wat het Bijbelboek Ruth vandaag van christenen vraagt

Wat vraagt samenleven in een tijd waarin mensen steeds vaker tegenover elkaar komen te staan? Voor de nieuwe theaterproductie Lieve Hemel dook Joris Linssen samen met predikant Anne-Marie van Briemen in het Bijbelboek Ruth. Als niet-gelovige en gelov

Synagoge Rotterdam
Nieuws

Voorzitter Joodse Gemeente Rotterdam reageert op brandstichting bij synagoge: "Geen verrassing"

Afgelopen nacht is er brand gesticht bij de synagoge van de Joodse Gemeente Rotterdam. De brand ging vanzelf uit voordat hulpdiensten het vuur hoefden te blussen. Hoewel de materiële schade beperkt is, is de schrik onder Joodse Rotterdammers groot. D