Hoe Jezus in een split-second angst doorbreekt

God 14 juli 2017 Koert Koster
storm

Ik zal twintig jaar oud zijn geweest toen ik deze preek hield op een doordeweekse avond in Zeist. De geloofsgemeenschap had een zaaltje gehuurd van de lokale speeltuinvereniging. Er waren zeker niet meer dan dertig gelovigen. Ik weet dat ik deze preek, al was ik heel jong, met veel passie en beleving doorgaf. Want ook al was ik twintig jaar oud, ik had al best wat negatieve levenservaring op mijn bordje gehad. Ik kende stormen. En doorleefde preken slaan het beste aan.

Twee tegenslagen
Nadat Jezus vijfduizend mensen, vrouwen en kinderen niet meegeteld, te eten heeft gegeven, stuurt Hij zijn discipelen in een boot vooruit naar de overkant (vgl. Mat.14:22 e.v.). De mannen, vrouwen en kinderen stuurt Hij, gevoed en wel, terug naar huis. Blijkbaar had Jezus er behoefte aan om even helemaal alleen te zijn. Zo kon Hij met zijn Vader spreken in gebed. Hij zondert zich daarvoor af op een berg, terwijl zijn discipelen samen beneden zijn in een boot op het meer. Ze hebben tegenwind, waardoor de golven het schip behoorlijk teisteren. Dat is hun eerste tegenslag. 

Tegen het einde van de nacht besluit Jezus naar hen toe te gaan op het meer. De discipelen blijken daar absoluut geen rekening mee gehouden te hebben. Ze worden overdonderd door een gestalte die hun voorkomt als een spook. Dat is hun tweede tegenslag. Ze herkennen Jezus in eerste instantie totaal niet en raken in paniek. Ze roepen: ‘Een spook!’ en schreeuwen het uit van angst. Meteen grijpt Jezus met zijn bevrijdend Woord in: ‘Blijf kalm! Ik ben het, wees niet bang!’

Angst wordt omgekeerd in hoop en verlangen. De hoop krijgen ze terug op het moment dat ze de angst loslaten.

Angst en geborgenheid, afstand en nabijheid
Het is opmerkelijk hoe de meest intieme en nabije persoon niet als zodanig herkend wordt. Degene bij Wie ze zich geborgen voelen, is voor een moment degene die hen de hoogste graad van angst bezorgt. Eerst moeten de discipelen hun schip door de storm laveren. Wellicht kunnen ze de angst voor het vergaan van hun schip, nog handelen. Stormwind en het slaan van de golven waren verschillenden van hen wel gewend, vissers als ze waren. Nu komt daar bovenop wat nou niet bepaald een natuurverschijnsel is te noemen. Tenminste, dat is hun primaire ervaring. Ze lijken in de tweede plaats een angst te moeten overwinnen die ingegeven wordt door hun eigen fantasie, namelijk een spook. Met deze geestelijke elementen hebben ze minder te kampen gehad. Ze zijn hoogstwaarschijnlijk zelf zelfs onervaren in de strijd met geesten of spoken. 

Angst wordt in een split-second doorbroken
Nu komt hun meester nabij, terwijl Hij oogt als een spook. De persoon die liefde wil brengen, brengt in eerste instantie angst. Maar deze Persoon doorbreekt op hetzelfde moment ook de angst. Hij maant hen rustig te zijn en kalm te worden. Want hun geloof heeft de niet noemenswaardige gestalte aangenomen van de golven. Ze worden door de wind heen en weer bewogen, alle kanten op (vgl. Jak.1:6). Zo stuurloos als hun schip is, zijn ze zelf. Zoals de wind de golven alle kanten op smijt, zo worden zij door dit ‘spook’ alle kanten op geslingerd. Ze zijn voor een moment zonder ijkpunt, zonder kompas, zonder roer, zonder richting en zonder doel. Angst heeft zich meester van hen gemaakt, terwijl de Meester arriveert. Hun geloof is gezakt tot niveau nul. 

Maar ze mogen hun angst teruggeven aan de Meester. Hij zegt: ‘Geef mij nu je angst!’ Dat is hoopvol. Angst wordt omgekeerd in hoop en verlangen. De hoop krijgen ze terug op het moment dat ze de angst loslaten. Beide tegelijk kunnen niet bestaan. Zo worden onmogelijkheden mogelijkheden. De dingen die een mens niet in de hand heeft, geeft hij uit handen. Alleen een mens die deze angst los kan laten, zal ook losgelaten worden (vgl. Luk.6:37).

Een mens kan Jezus in de ogen kijken en stilte en rust ervaren. Zo verandert de menselijke blik zélf. De golven veranderen niet één, twee, drie. Omstandigheden kunnen nog even fel en hard zijn. Maar ze komen anders binnen, omdat Jezus de controle heeft. Totale controle. Zoals Hij de golven van de zee met één woord kan toespreken en bedwingen (vgl. Marc.4:39), zo kan Hij gebroken harten helen. Dat is zijn specialiteit. Om dat wat kapot is, heel te maken. Net als een oud-ijzerboer die overal nog wel wat in ziet.

Dit fragment is afkomstig uit het boek 'Geef Mij je angst' van Koert Koster. Er is binnenkort ook een Duitse, Engelse en Franse vertaling beschikbaar. Kunnen deze angsten vandaag worden overwonnen? Is er een uitweg? Welke handvatten reiken de Bijbelschrijvers ons aan? Bij deze vragen wil de auteur stilstaan. Klik hier om het boek te bekijken of te bestellen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#401 Jeffrey & Hans Maat over spanning rond charismatische vernieuwing: herstel of ontsporing?
Of beluister op:

Meerartikelen

buiten
Persbericht

Samen naar Buiten compleet: 12 wandelingen om God en rust samen te ervaren in de natuur

Goed nieuws: het tweede gedeelte van Samen naar Buiten is afgerond! We zijn ontzettend blij dat ook de overige 8 wandelingen nu beschikbaar zijn, waardoor alle 12 wandelingen volledig te bewandelen zijn. Met dit boekje en de bijbehorende wandelingen

De Jong
Persbericht

Matthijs de Jong nieuwe Hoogleraar Oude Testament PThU

De Protestantse Theologische Universiteit (PThU) heeft prof. dr. Matthijs de Jong benoemd tot Hoogleraar Oude Testament. Op 17 april heeft de Generale Synode van de Protestantse Kerk in Nederland hiermee ingestemd. Daarmee is de benoeming van het Col

Dhr. L.J. Blees
Nieuws

Nieuwe kerkelijk werker voor hervormde gemeente Lelystad

De hervormde gemeente te Lelystad mag binnenkort L. J. (Leo) Blees verwelkomen. Blees (foto) aanvaardde het op hem uitgebrachte beroep. Blees is momenteel als kerkelijk werker, met preek - en sacramentsbevoegdheid, werkzaam in Dorkwerd (Groningen) en

Libanon
Nieuws

Israël door het stof na "zeer ernstig incident" met Jezusbeeld

Er is internationaal ophef ontstaan over een foto waarop te zien is dat een Israëlische soldaat een kruisbeeld van Jezus kapotslaat. Het Israëlische leger zegt het als een “zeer ernstig incident” te zien en belooft passende maatregelen te nemen. Ook

Reid Wiseman
Nieuws

Niet-gelovige NASA-astronaut moet huilen bij zien van kruis op outfit legerpredikant

NASA-astronaut Reid Wiseman zegt dat hij diep geraakt was na zijn terugkeer van de Artemis II-missie. Kort na de landing voor de kust van de Amerikaanse stad San Diego werden Wiseman en zijn crew op een marineschip opgevangen en onderzocht. Daar vroe

Ds. W. A. Zondag
Video

Geëmotioneerde ds. Zondag vertelt dat de dood niet het laatste woord heeft

"Je moet de herinneringen aan haar maar vasthouden", zei de burgemeester tegen ds. W. A. Zondag nadat zijn 14-jarige dochter Rhodé tijdens een verkeersongeval in Gouda om het leven was gekomen. De predikant, destijds nog actief in Woerden, vertelde i

Baptistenkerk
Nieuws

Russische aanval op baptistenkerk in Oekraïne kost voorganger het leven

Bij een Russische luchtaanval op de Oekraïense stad Zaporizja is voorganger Ruslan Utyuzh om het leven gekomen. Hij bevond zich op dat moment in een baptistenkerk waar een gebedsbijeenkomst plaatsvond. Ook raakten zeker acht mensen gewond. Een aantal

De Hoop on Tour
Persbericht

‘De Hoop on Tour’: een muzikale avond vol hoop in Amsterdam

De Hoop trekt het land in, met muziek en verhalen vol van hoop! Op donderdag 7 mei ben je van harte welkom bij deze Lofprijsavond, die gehouden wordt bij “De Drie Stromen”, Renswoudestraat 75 in Amsterdam. Tijdens de avond zingt men christelijke lied

Meerartikelen

Jeugdleidersdag
Persbericht

Jeugdleidersdag wil kerken toerusten voor nieuwe generatie

Op 9 mei vindt een landelijke Jeugdleiders Trainingsdag plaats voor iedereen die betrokken is bij jongerenwerk in de kerk. Een inspirerende dag vol visie, ontmoeting en praktische handvatten om toegerust het nieuwe seizoen in te gaan. De trainingsdag

Arnold Huijgen
Opinie

Leve de leerdienst: van catechismuspreek naar podcast?

De klassieke leerdienst verdwijnt op steeds meer plaatsen uit de kerk. Toch betekent dat niet dat de behoefte aan geloofskennis verdwenen is. Integendeel: juist vandaag verlangen veel mensen volgens theoloog Arnold Huijgen naar verdieping, stevige ge

Marcel van Noort
Interview

De missie van Marcel van Noort: “Evangeliseren in uitgaansleven is makkelijker dan je denkt”

Wat gebeurt er als je het evangelie niet alleen deelt in kerken of op conferenties, maar midden in het uitgaansleven? Marcel van Noort, betrokken bij Jeugd met een Opdracht (YWAM), spreekt uit ervaring. Al jaren organiseert hij met zijn team evangeli

Ds. P. de Vries
Video

Ds. P. de Vries vertelt over echtpaar dat na 60 jaar huwelijk nog geen geloofszekerheid had

Ds. P. de Vries vertelde in een recente preek over een echtpaar dat na zestig jaar huwelijk nog altijd geen geloofszekerheid kende. Dit verhaal kreeg hij ooit eens te horen van wijlen ds. Jac. van Dijk, een predikant die in de vorige eeuw verbonden w

Muziek in de kerk
Nieuws

Nieuwe video verkent gevoelig thema: welke muziek past in de eredienst?

Muziek in de kerk blijft een onderwerp dat veel gesprek en soms ook spanning oproept. Welke liederen zijn passend in de eredienst? Is er ruimte voor moderne aanbidding, of moeten kerken vasthouden aan de Psalmen? En welke rol spelen instrumenten en e

Corrie ten Boom
Persbericht

Nieuwe online cursus laat deelnemers ‘bidden als Corrie ten Boom’

Op 15 april, de dag waarop Corrie ten Boom zowel werd geboren als overleed, is een nieuwe online cursus gelanceerd over gebed. De cursus, getiteld Leer bidden als Corrie ten Boom, is ontwikkeld door Jesus.net in samenwerking met Corrie ten Boomhuis.

sneeuwbal
Persbericht

Nieuwe discipelschapstraining ‘Operatie Sneeuwbal’ wil gelovigen toerusten

Op 29 april gaat een nieuwe editie van de online discipelschapstraining Operatie Sneeuwbal van start. Het initiatief van Stichting Arbeiders in de Oogst wil christenen helpen om niet alleen hun geloof te delen, maar ook anderen te begeleiden in navol

Dr. Bart Jan Spruyt
Preekverslag

Dr. Bart Jan Spruyt waarschuwt voor ‘stille omslag’: "Christenen moeten tegencultuur vormen"

"De kerk moet een tegencultuur vormen waarin Gods Woord centraal staat én gebroken mensen worden opgevangen", zo stelde dr. Bart Jan Spruyt afgelopen woensdag. Tijdens een appelavond van Bijbels Beraad M/V in Katwijk waarschuwde hij voor "een stille

Drs. Piet Guijt
Column

Bijbelse waarheid vraagt om overgave: hoe worden we vrij gemaakt?

Wat is waarheid, en hoe maakt die waarheid vrij? Piet Guijt verkent de Bijbelse betekenis van waarheid en laat hij zien dat het meer is dan kennis alleen. Waarheid vraagt volgens hem om erkenning, liefde en gehoorzaamheid. In Joh. 8:31,32 staat de be

Diederik van Dijk
Column

Vandaag zou Groen van Prinsterer populistisch worden genoemd

Dit jaar herdenken we de 150e sterfdag van Groen van Prinsterer (1801-1876). Hij is vooral bekend als de politicus die de basis legde voor de antirevolutionaire of christelijk-historische richting in Nederland. Groen was een man uit één stuk. Opgegro

draagmoederschap
Nieuws

Christelijke partijen fel tegen wetsvoorstel draagmoederschap

Zowel de SGP als de ChristenUnie waarschuwen dat het huidige wetsvoorstel over draagmoederschap te weinig doet om misstanden te voorkomen. Tijdens het debat over personen- en familierecht kwam dit wetsvoorstel afgelopen donderdag ter sprake. Het wets

Peter Schalk
Video

Video: PVV'er vraagt SGP-senator of kabinet Jetten op de brede of smalle weg loopt

PVV'er Alexander van Hattem vroeg SGP-senator Peter Schalk eerder deze week of het kabinet van minister-president Rob Jetten op de smalle of de brede weg loopt. Dit deed hij nadat Schalk eerder in het debat over een lange en korte weg sprak. In onder