Hoe Jezus in een split-second angst doorbreekt

God 14 juli 2017 Koert Koster
storm

Ik zal twintig jaar oud zijn geweest toen ik deze preek hield op een doordeweekse avond in Zeist. De geloofsgemeenschap had een zaaltje gehuurd van de lokale speeltuinvereniging. Er waren zeker niet meer dan dertig gelovigen. Ik weet dat ik deze preek, al was ik heel jong, met veel passie en beleving doorgaf. Want ook al was ik twintig jaar oud, ik had al best wat negatieve levenservaring op mijn bordje gehad. Ik kende stormen. En doorleefde preken slaan het beste aan.

Twee tegenslagen
Nadat Jezus vijfduizend mensen, vrouwen en kinderen niet meegeteld, te eten heeft gegeven, stuurt Hij zijn discipelen in een boot vooruit naar de overkant (vgl. Mat.14:22 e.v.). De mannen, vrouwen en kinderen stuurt Hij, gevoed en wel, terug naar huis. Blijkbaar had Jezus er behoefte aan om even helemaal alleen te zijn. Zo kon Hij met zijn Vader spreken in gebed. Hij zondert zich daarvoor af op een berg, terwijl zijn discipelen samen beneden zijn in een boot op het meer. Ze hebben tegenwind, waardoor de golven het schip behoorlijk teisteren. Dat is hun eerste tegenslag. 

Tegen het einde van de nacht besluit Jezus naar hen toe te gaan op het meer. De discipelen blijken daar absoluut geen rekening mee gehouden te hebben. Ze worden overdonderd door een gestalte die hun voorkomt als een spook. Dat is hun tweede tegenslag. Ze herkennen Jezus in eerste instantie totaal niet en raken in paniek. Ze roepen: ‘Een spook!’ en schreeuwen het uit van angst. Meteen grijpt Jezus met zijn bevrijdend Woord in: ‘Blijf kalm! Ik ben het, wees niet bang!’

Angst wordt omgekeerd in hoop en verlangen. De hoop krijgen ze terug op het moment dat ze de angst loslaten.

Angst en geborgenheid, afstand en nabijheid
Het is opmerkelijk hoe de meest intieme en nabije persoon niet als zodanig herkend wordt. Degene bij Wie ze zich geborgen voelen, is voor een moment degene die hen de hoogste graad van angst bezorgt. Eerst moeten de discipelen hun schip door de storm laveren. Wellicht kunnen ze de angst voor het vergaan van hun schip, nog handelen. Stormwind en het slaan van de golven waren verschillenden van hen wel gewend, vissers als ze waren. Nu komt daar bovenop wat nou niet bepaald een natuurverschijnsel is te noemen. Tenminste, dat is hun primaire ervaring. Ze lijken in de tweede plaats een angst te moeten overwinnen die ingegeven wordt door hun eigen fantasie, namelijk een spook. Met deze geestelijke elementen hebben ze minder te kampen gehad. Ze zijn hoogstwaarschijnlijk zelf zelfs onervaren in de strijd met geesten of spoken. 

Angst wordt in een split-second doorbroken
Nu komt hun meester nabij, terwijl Hij oogt als een spook. De persoon die liefde wil brengen, brengt in eerste instantie angst. Maar deze Persoon doorbreekt op hetzelfde moment ook de angst. Hij maant hen rustig te zijn en kalm te worden. Want hun geloof heeft de niet noemenswaardige gestalte aangenomen van de golven. Ze worden door de wind heen en weer bewogen, alle kanten op (vgl. Jak.1:6). Zo stuurloos als hun schip is, zijn ze zelf. Zoals de wind de golven alle kanten op smijt, zo worden zij door dit ‘spook’ alle kanten op geslingerd. Ze zijn voor een moment zonder ijkpunt, zonder kompas, zonder roer, zonder richting en zonder doel. Angst heeft zich meester van hen gemaakt, terwijl de Meester arriveert. Hun geloof is gezakt tot niveau nul. 

Maar ze mogen hun angst teruggeven aan de Meester. Hij zegt: ‘Geef mij nu je angst!’ Dat is hoopvol. Angst wordt omgekeerd in hoop en verlangen. De hoop krijgen ze terug op het moment dat ze de angst loslaten. Beide tegelijk kunnen niet bestaan. Zo worden onmogelijkheden mogelijkheden. De dingen die een mens niet in de hand heeft, geeft hij uit handen. Alleen een mens die deze angst los kan laten, zal ook losgelaten worden (vgl. Luk.6:37).

Een mens kan Jezus in de ogen kijken en stilte en rust ervaren. Zo verandert de menselijke blik zélf. De golven veranderen niet één, twee, drie. Omstandigheden kunnen nog even fel en hard zijn. Maar ze komen anders binnen, omdat Jezus de controle heeft. Totale controle. Zoals Hij de golven van de zee met één woord kan toespreken en bedwingen (vgl. Marc.4:39), zo kan Hij gebroken harten helen. Dat is zijn specialiteit. Om dat wat kapot is, heel te maken. Net als een oud-ijzerboer die overal nog wel wat in ziet.

Dit fragment is afkomstig uit het boek 'Geef Mij je angst' van Koert Koster. Er is binnenkort ook een Duitse, Engelse en Franse vertaling beschikbaar. Kunnen deze angsten vandaag worden overwonnen? Is er een uitweg? Welke handvatten reiken de Bijbelschrijvers ons aan? Bij deze vragen wil de auteur stilstaan. Klik hier om het boek te bekijken of te bestellen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#400 Jeffrey & Paulien Vervoorn over preekstress, kunstmatige intelligentie en plagiaat
Of beluister op:

Meerartikelen

Dylan Leonora
Interview

Stadse ondernemer kreeg tour door Biblebelt: “Dit veranderde mijn kijk op geloof”

Dylan Leonora is ondernemer in een stadse context. Een onverwachte ontmoeting met een gereformeerde boomkweker in de Betuwe, zette hem aan het denken over geloof, ondernemerschap en rentmeesterschap. Wat begon als een toevallig gesprek, groeide uit t

Jan Pool
Boekfragment

Een Bijbelse realiteit: God neemt het lijden niet weg

In Johannes 16:33 waarschuwt Jezus zijn volgelingen met de woorden: ‘Jullie zullen het zwaar te verduren krijgen in de wereld, maar houd goede moed: ik heb de wereld overwonnen.’ Ons staat dus lijden te wachten. De Bijbel ontkent of verstopt het lijd

Shah Ahmadi
Getuigenis

Iraanse evangelist: "Jezus verscheen aan mijn familie in dromen"

Een voormalige moslim uit Iran getuigt van een opmerkelijke geloofsreis waarin vervolging, vlucht en bovennatuurlijke ervaringen samenkomen. Volgens evangelist Shah Ahmadi kwamen meerdere familieleden tot geloof nadat Jezus aan hen verscheen in drome

Nico van der Voet
Column

Taal als groepskenmerk: waarom de Statenvertaling zoveel losmaakt

Waarom houden sommige christenen zo sterk vast aan de Statenvertaling? In dit artikel verkent auteur Nico van der Voet de spanning tussen traditie, begrijpelijkheid en geloof. Aan de hand van ervaringen en sociologische inzichten laat hij zien hoe ta

Fausto Tumolo
Column

De gevaarlijke normalisering van slachtofferschap in de kerk

In veel kerken is een subtiele, maar gevaarlijke cultuur ontstaan: het normaliseren van slachtofferschap. Pijn, trauma en teleurstelling worden soms zo centraal gesteld dat ze een identiteit worden in plaats van een fase van genezing. Wie lijdt, krij

Nigeria
Nieuws

20 Nigeriaanse christenen vermoord door islamitische Fulani-herders

Zeker twintig christenen zijn op donderdagavond 9 april om het leven gekomen bij een aanval op het Nigeriaanse dorp Mbwelle in de deelstaat Plateau. Gewapende mannen, die door de lokale bevolking worden omschreven als "Fulani-terroristen", vielen de

Colombia
Nieuws

Inheemse christenen in Colombia door hun dorp weggepest

Eerder dit jaar werden dertien christelijke gezinnen gedwongen hun inheemse gemeenschap in Nariño, Colombia, te verlaten. De reden? Hun geloof in Jezus. Ze moeten nu hun leven op een nieuwe plek proberen op te bouwen. Een moeilijk jaarDe druk begon a

Zwangere vrouw
Persbericht

Fiom wil dat media het ongeboren leven verzwijgen

Na de ‘inclusieve taalgids’ om woorden als ‘moederdag’ en ‘vaderdag’ te neutraliseren tot ‘jij-dag’, blijkt er nu ook een mediarichtlijn van Fiom in omloop om de abortuspraktijk in Nederland nóg verder te normaliseren. SGP-Kamerlid Diederik van Dijk

Meerartikelen

Irakese kerk
Nieuws

Eeuwenoude christelijke gemeenschap in Irak onder grote druk, maar hoop blijft

Een van de oudste christelijke gemeenschappen ter wereld staat onder grote druk. In Irak is het aantal christenen in de afgelopen decennia sterk gedaald door oorlog, geweld en vervolging. Toch zijn er ook tekenen van hoop. Dat schrijft CBN News. In d

Johan Schep
Video

Video: Johan Schep bekijkt schitterende Bijbelse schilderijen in Dordrecht

In een nieuwe video van Growing Faith brengt evangelist Johan Schep een bezoek aan de expositieruimte van Gospelimages in Dordrecht. De prachtige Bijbelse schilderijen zijn geschilderd door de christelijke kunstenaar Jan van `t Hoff en zijn erop geri

Ds. A. Simons
Video

Ds. Simons heeft een boodschap voor christenen die met geloofszekerheid worstelen

"Het bloed van Jezus wordt bij u gebracht. Ik weet zeker dat er velen zijn die dit niet voor waarachtig houden, die eraan twijfelen en zeggen: 'Is het wel waar?'", aldus ds. A. Simons. De hervormde predikant richtte zich in een recente preek tot gelo

GG-kansel
Dagelijks leven

Refoweb-vragensteller bezorgd over ‘overeenstemming’ tussen GG en GGiN

Binnen reformatorische kring is onlangs overeenstemming bereikt over het recente document van de Gereformeerde Gemeenten (GG) en de Gereformeerde Gemeenten in Nederland (GGiN). Hoewel sommigen de toenadering toejuichen, leven er ook veel vragen en zo

Kerk
Nieuws

Dit gebed klinkt vandaag in aanloop naar asieldebat: ‘Heer, ontferm U over ons’

In aanloop naar het debat over nieuwe asielwetten in de Eerste Kamer wordt in Nederland opgeroepen tot gebed. Tijdens een landelijk gebedsweekend en een gezamenlijke gebedsdienst in de Domkerk klinkt onder meer een gebed van Arnold Huijgen, Theoloog

Arjan Hogebrug
Interview

AI als eerste luisteraar bij geloofs- en levensvragen: “Echte ontmoeting blijft onmisbaar”

Steeds meer mensen gebruiken kunstmatige intelligentie bij geloofsvragen, psychische klachten en persoonlijke groei. Ook binnen de christelijke hulpverlening wordt deze ontwikkeling zichtbaar. Volgens systeemtherapeut Arjan Hogebrug van Eleos kan AI

Predikant loopt door straten Damascus
Interview

Syrische predikant nam Jezus aan tijdens tandartsstudie: “Ik knielde, huilde en bad"

“Ik knielde op bed en ik bad: Jezus, ik heb U nodig”, aldus pastor Edward. De predikant groeide op in een christelijk gezin, had een vader als dominee en de kerk was zijn tweede huis. Het geloof werd Edward met de paplepel ingegoten. Tijdens zijn tan

Chris Develing
Opinie

Online abortuspillen bestellen: onnodig en gevaarlijk

Deze week lanceerde huisarts en seksuoloog Peter Leusink een website waar vrouwen online abortuspillen kunnen krijgen via de apotheek. Volgens de website is een echo meestal niet nodig en zal er alleen een telefonisch gesprek zijn als de arts vragen

SGP'er Diederik van Dijk
Nieuws

SGP’er hekelt nieuwe Fiom-mediarichtlijn over abortus: “Ongeboren leven wordt uitgewist”

De nieuwe mediarichtlijn van Fiom die 'respectvolle, feitelijke en zorgvuldige berichtgeving' over abortus moet stimuleren, leidt tot stevige kritiek van SGP-Tweede Kamerlid Diederik van Dijk. De SGP'er spreekt op X van een poging om te verdoezelen w

Arjan van Essen
Column

Vijfhonderd dagen wachten: wat als alle kerken hun deuren openen?

Al vijfhonderd dagen bieden mensen in een kerk in Kampen onafgebroken Kerkasiel Kampen. Dat betekent: een doorlopende kerkdienst, dag en nacht, waardoor de overheid het gezin dat daar schuilt niet mag uitzetten. Binnen die muren wachten Aram, Ariana,

Restanten van oude klooster
Nieuws

Oud klooster uit begintijd christendom ontdekt in Egyptische woestijn

In de Egyptische woestijn hebben archeologen een bijzonder oud klooster ontdekt. Het gebouw stamt uit de begintijd van het christendom. Dat maakte het Egyptische ministerie van Toerisme en Oudheden eind maart bekend. De vondst werd gedaan in Wadi El-

Asielminister Bart van den Brink
Nieuws

Geen uitzondering voor kerkasiel: minister houdt vast aan asielregels

De familie Babayants zit inmiddels ruim vijfhonderd dagen in kerkasiel in de Open Hof in Kampen, maar van het kabinet hoeven zij geen uitzondering te verwachten. Asielminister Bart van den Brink benadrukt tegenover het Nederlands Dagblad dat het asie