Hoe Jezus in een split-second angst doorbreekt

God 14 juli 2017 Koert Koster
storm

Ik zal twintig jaar oud zijn geweest toen ik deze preek hield op een doordeweekse avond in Zeist. De geloofsgemeenschap had een zaaltje gehuurd van de lokale speeltuinvereniging. Er waren zeker niet meer dan dertig gelovigen. Ik weet dat ik deze preek, al was ik heel jong, met veel passie en beleving doorgaf. Want ook al was ik twintig jaar oud, ik had al best wat negatieve levenservaring op mijn bordje gehad. Ik kende stormen. En doorleefde preken slaan het beste aan.

Twee tegenslagen
Nadat Jezus vijfduizend mensen, vrouwen en kinderen niet meegeteld, te eten heeft gegeven, stuurt Hij zijn discipelen in een boot vooruit naar de overkant (vgl. Mat.14:22 e.v.). De mannen, vrouwen en kinderen stuurt Hij, gevoed en wel, terug naar huis. Blijkbaar had Jezus er behoefte aan om even helemaal alleen te zijn. Zo kon Hij met zijn Vader spreken in gebed. Hij zondert zich daarvoor af op een berg, terwijl zijn discipelen samen beneden zijn in een boot op het meer. Ze hebben tegenwind, waardoor de golven het schip behoorlijk teisteren. Dat is hun eerste tegenslag. 

Tegen het einde van de nacht besluit Jezus naar hen toe te gaan op het meer. De discipelen blijken daar absoluut geen rekening mee gehouden te hebben. Ze worden overdonderd door een gestalte die hun voorkomt als een spook. Dat is hun tweede tegenslag. Ze herkennen Jezus in eerste instantie totaal niet en raken in paniek. Ze roepen: ‘Een spook!’ en schreeuwen het uit van angst. Meteen grijpt Jezus met zijn bevrijdend Woord in: ‘Blijf kalm! Ik ben het, wees niet bang!’

Angst wordt omgekeerd in hoop en verlangen. De hoop krijgen ze terug op het moment dat ze de angst loslaten.

Angst en geborgenheid, afstand en nabijheid
Het is opmerkelijk hoe de meest intieme en nabije persoon niet als zodanig herkend wordt. Degene bij Wie ze zich geborgen voelen, is voor een moment degene die hen de hoogste graad van angst bezorgt. Eerst moeten de discipelen hun schip door de storm laveren. Wellicht kunnen ze de angst voor het vergaan van hun schip, nog handelen. Stormwind en het slaan van de golven waren verschillenden van hen wel gewend, vissers als ze waren. Nu komt daar bovenop wat nou niet bepaald een natuurverschijnsel is te noemen. Tenminste, dat is hun primaire ervaring. Ze lijken in de tweede plaats een angst te moeten overwinnen die ingegeven wordt door hun eigen fantasie, namelijk een spook. Met deze geestelijke elementen hebben ze minder te kampen gehad. Ze zijn hoogstwaarschijnlijk zelf zelfs onervaren in de strijd met geesten of spoken. 

Angst wordt in een split-second doorbroken
Nu komt hun meester nabij, terwijl Hij oogt als een spook. De persoon die liefde wil brengen, brengt in eerste instantie angst. Maar deze Persoon doorbreekt op hetzelfde moment ook de angst. Hij maant hen rustig te zijn en kalm te worden. Want hun geloof heeft de niet noemenswaardige gestalte aangenomen van de golven. Ze worden door de wind heen en weer bewogen, alle kanten op (vgl. Jak.1:6). Zo stuurloos als hun schip is, zijn ze zelf. Zoals de wind de golven alle kanten op smijt, zo worden zij door dit ‘spook’ alle kanten op geslingerd. Ze zijn voor een moment zonder ijkpunt, zonder kompas, zonder roer, zonder richting en zonder doel. Angst heeft zich meester van hen gemaakt, terwijl de Meester arriveert. Hun geloof is gezakt tot niveau nul. 

Maar ze mogen hun angst teruggeven aan de Meester. Hij zegt: ‘Geef mij nu je angst!’ Dat is hoopvol. Angst wordt omgekeerd in hoop en verlangen. De hoop krijgen ze terug op het moment dat ze de angst loslaten. Beide tegelijk kunnen niet bestaan. Zo worden onmogelijkheden mogelijkheden. De dingen die een mens niet in de hand heeft, geeft hij uit handen. Alleen een mens die deze angst los kan laten, zal ook losgelaten worden (vgl. Luk.6:37).

Een mens kan Jezus in de ogen kijken en stilte en rust ervaren. Zo verandert de menselijke blik zélf. De golven veranderen niet één, twee, drie. Omstandigheden kunnen nog even fel en hard zijn. Maar ze komen anders binnen, omdat Jezus de controle heeft. Totale controle. Zoals Hij de golven van de zee met één woord kan toespreken en bedwingen (vgl. Marc.4:39), zo kan Hij gebroken harten helen. Dat is zijn specialiteit. Om dat wat kapot is, heel te maken. Net als een oud-ijzerboer die overal nog wel wat in ziet.

Dit fragment is afkomstig uit het boek 'Geef Mij je angst' van Koert Koster. Er is binnenkort ook een Duitse, Engelse en Franse vertaling beschikbaar. Kunnen deze angsten vandaag worden overwonnen? Is er een uitweg? Welke handvatten reiken de Bijbelschrijvers ons aan? Bij deze vragen wil de auteur stilstaan. Klik hier om het boek te bekijken of te bestellen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#403 Jeffrey & Alie Hoek over medische verrassingen in de Bijbel
Of beluister op:

Meerartikelen

Tielen
Nieuws

Staatssecretaris wil vrijstelling leerplicht op basis van geloofsovertuiging afschaffen

Vrijstelling van de leerplicht voor kinderen vanwege geloofsovertuiging moet afgeschaft worden. Dat vindt staatssecretaris Judith Tielen van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Ze kwam aan het woord in het online programma BOOS waarin het ging over thu

kliniek
Opinie

Dolle Mina's in Utrecht staan boven de wet met goedkeuring van gemeente en politie

Sinds een aantal maanden laten pro-abortusactivisten, feministen samen met Extinction Rebellion en anderen, weer luid van zich horen in ons land. Vaak groeperen ze zich als Dolle Mina’s en speciaal in Utrecht zijn ze heel actief. Via een gezamenlijke

Evangelisatiebijeenkomst in Belarus
Nieuws

Evangelisatiebijeenkomst van Franklin Graham in Belarus trekt 31.000 bezoekers

In Belarus hebben maar liefst 31.000 mensen een evangelisatiebijeenkomst bezocht van evangelist Franklin Graham. Volgens organisatoren gaat het om de grootste evangelisatieactie ooit in het Oost-Europese land, zo melden diverse media. Het tweedaagse

Mirjam Bikker
Nieuws

Kritiek op aangescherpte asielkoers CU: oud-partijleider vreest ruk naar rechts

De aangescherpte asielkoers van de ChristenUnie leidt tot forse kritiek binnen en buiten de partij. Oud-partijleider Leen van Dijke, leden van het ChristenUnie-asielnetwerk en andere betrokkenen spreken van een zorgelijke koerswijziging waarbij de pa

Vance
Nieuws

Amerikaanse vicepresident op de bres voor geloofsvrijheid na aanslag op moskee

De Amerikaanse vicepresident JD Vance heeft religieus geweld scherp veroordeeld. Hij noemde het "walgelijk" en in strijd met zowel christelijke als Amerikaanse waarden. Dit zei Vance tijdens een persconferentie in het Witte Huis op dinsdag, daags na

Christenjongeren
Nieuws

Brits onderzoek ontkent 'stille opwekking' onder jongeren en wijst op dalende kerkgang

Het kerkbezoek in Groot-Brittannië blijft dalen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van de Britse enquête British Social Attitudes (BSA). Onderzoekers stellen dat er geen bewijs is voor een 'stille opwekking' onder Britse jongeren, zoals dat in eerder ond

Ds. M. J. van Keulen
Nieuws

CGK Nunspeet brengt beroep uit op ds. M. J. van Keulen

De christelijke gereformeerde kerk (CGK) te Nunspeet heeft een beroep uitgebracht op ds. M. J. van Keulen (foto). De predikant kan in de Veluwse plaats collega worden van ds. P. D. J. Buijs. Laatstgenoemde predikant is al sinds 2017 aan de gemeente i

baby en moeder
Verdieping

Draagmoederschap: kind is een gave, geen project

Is alles wat technisch mogelijk is, ook goed om te doen? Draagmoederschap kan het onmogelijke mogelijk maken. Is nieuw leven eigenlijk wel te organiseren? Dit voorjaar spreekt de Tweede Kamer over draagmoederschap. Een van de weinige medisch-ethische

Meerartikelen

Romy Douma-Brouwer
Interview

Romy Douma-Brouwer nam afscheid van New Age: "Ik werd vanbinnen een tijdbom"

Romy Douma-Brouwer doet alles all the way, nieuwsgierig en energiek als ze is. Als kind speelde ze dat ze een radioprogramma had, de ‘Romy-show’. Ze wilde journalist worden, maar intussen zette ze als tiener ook een eigen kledinglijn op. Na haar ople

Geert Benedictus
Opinie

Kerkoverleg zonder helder einddoel: wie betaalt straks de rekening van de PKN?

Tijdens een bijeenkomst in Drachten sprak de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) met kerkleden over de financiële toekomst van de kerk en haar dienstenorganisatie. Volgens Geert Benedictus blijven fundamentele keuzes daarbij echter uit. In deze anal

Prof. dr. Willem Ouweneel
Column

Het duizendjarig vrederijk: toekomstmuziek?

Komt het duizendjarig vrederijk vóór of ná de wederkomst van Christus? Volgens Willem J. Ouweneel laat Openbaring 19-21 daar weinig ruimte voor twijfel over. In dit artikel zet hij uiteen waarom hij overtuigd premillennialist is en waarom die visie v

Kerkasiel Kampen
Nieuws

Kerkasiel Kampen wint prijs na 550 dagen onafgebroken kerkdienst

Het kerkasiel van de protestantse wijkgemeente Open Hof in Kampen heeft de Over Hoop Prijs 2024 gewonnen. De jury prijst de gemeente omdat zij volgens haar heeft laten zien “dat een kleine geloofsgemeenschap een hoopvolle beweging in gang kan zetten”

Mexico
Nieuws

Evangelist al zes weken vermist na ontvoering in Mexico

Een christelijke mensenrechtenorganisatie uit het Verenigd Koninkrijk heeft de Mexicaanse autoriteiten opgeroepen om een onderzoek te starten naar de verdwijning van de 79-jarige protestantse evangelist Benito Guevara Arcos. De man is al ruim zes wek

Paus Leo
Nieuws

Paus Leo waarschuwt in nieuwe encycliek voor gevaren van AI

Paus Leo XIV presenteert volgende week zijn eerste encycliek over kunstmatige intelligentie (AI). Het document krijgt de naam Magnifica Humanitas wat 'prachtige menselijkheid' betekent. Een encycliek is een belangrijke brief van de paus aan de kerk e

Syrie
Nieuws

Bom gevonden tijdens begrafenis in Syrië, tragedie voorkomen

In Aleppo, Syrië, werd op 13 mei 2026 op wonderlijke wijze een tragedie voorkomen toen een bom werd ontdekt tijdens een drukbezochte begrafenisdienst in een kerk van het Syrisch-orthodoxe aartsbisdom in Aleppo. Om 10:30 uur stond de kerk vol met mens

pro life
Nieuws

Twaalf organisaties roepen Nederlandse kerken op tot gebed en actie tegen abortus

Twaalf Nederlandse pro-life organisaties hebben de handen ineengeslagen en richten zich met een gezamenlijke brief tot alle kerken in Nederland, protestants én rooms-katholiek. In de brief, die deze week is verzonden, uiten de organisaties hun groeie

Kerk en slavernij
Nieuws

Kerk van Schotland biedt excuses aan voor historische banden met slavernij

De Kerk van Schotland heeft officieel excuses aangeboden voor haar historische betrokkenheid bij slavernij. Tijdens de generale vergadering van de kerk in Edinburgh werd uitgesproken dat de kerk 'diep bedroefd' is over het geleden leed. In de verklar

Daphne en Lucas Smit
Interview

Van topsport naar evangelisatie: "Voetbal en basketbal konden onze leegte niet vullen"

Als klein meisje sliep ze met een voetbal als kussen. Hij reisde met zijn basketbalteam het hele land door en zocht ondertussen zijn geluk in drank, vrouwen en drugs. Aan tafel bij Hour of Power vertellen Daphne en Lucas Smit hoe hun leven volledig v

Ds. G. T. van Appeldoorn
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Nieuwleusen beroept ds. G. T. van Appeldoorn

De hersteld hervormde gemeente te Nieuwleusen hoopt op de komst van ds. G. T. van Appeldoorn (foto). Afgelopen week werd een beroep op de predikant uitgebracht. In de Overijsselse plaats moet Van Appeldoorn ds. M. van Sligtenhorst opvolgen. Laatstgen

Theologische Universiteit Apeldoorn
Persbericht

TUA stelt bijzondere leerstoel ‘Waardengedreven Leiderschap’ in

De Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) stelt een bijzondere leerstoel 'Waardengedreven Leiderschap' in. Met deze nieuwe leerstoel wil de universiteit bijdragen aan verdere bezinning op leiderschap binnen kerken, christelijke organisaties en de