Hoe pakt het uit als bedieningen gaan besturen?

God 18 november 2016 Benaiah
Benaiah

In de VPE waait de wind hoorbaar door de bomen nu er een voorstel ligt om de huidige bestuursconstructie te vervangen door een zogenaamd bedieningenmodel (ook wel geclaimd als ‘apostolisch model’). Gemeenteleden van betrokken VPE-gemeenten zullen waarschijnlijk niet eens weten wat het inhoudt. Laat staan wat de impact zal zijn van deze wending binnen de VPE op eigen gemeente. Onrust geeft het wel.

Bedieningen als gaven
Ergens is deze consternatie jammer. Gods gedachte met de bedoelde bedieningen (soms ‘de vijfvoudige bediening’ genoemd), is eigenlijk heel mooi. Paulus laat namelijk zien hoe God mensen met gaven heeft, maar ook mensen als gaven geeft aan Zijn Lichaam: bedieningen. Je zou kunnen zeggen dat Jezus in feite ‘cadeautjes’ aan Zijn Lichaam geeft in de vorm van apostelen, profeten, evangelisten, herders en leraars. En dit gewoon om iedereen te doen groeien naar geestelijke volwassenheid, zodat we uiteindelijk gaan lijken op Hem. Wat minstens zo mooi is: bedieningen zorgen ervoor dat iedereen wordt toegerust om te gaan bedienen (Efeze 4:7-16).

Dat laatste geeft te denken. Als de huidige gemeenten en bedieningen die samen de VPE vormen al bedienende zijn, waar is zo’n extra, overkoepelende raad van bedieningen dan precies voor nodig? Zou een gewoon bestuur dan niet voldoen voor organisatorische zaken?

Het voorstel om bedieningen te laten besturen, roept ook onvermijdelijk vragen op rondom het selectieproces. Wie selecteert deze bedieningen voor de raad op het moment dat de stemmen van de ALV niet meer doorslaggevend zijn? En hoe worden zulke bedieningen (h)erkent? En als dat bekend is, stapt het zittende bestuur dan eerst terug om te onderzoeken of ze zelf aan de selectiecriteria voldoen?

Je zou kunnen zeggen dat Jezus in feite ‘cadeautjes’ aan Zijn Lichaam geeft in de vorm van apostelen, profeten, evangelisten, herders en leraars



Normaliter pakt een bedieningscadeau voordelig uit als blijkt dat zo’n persoon inderdaad een geschenk uit de hemel is. Maar wat als het een kat in de zak blijkt te zijn? Wat als een selecte groep van ons-kent-ons bedieningen elkaar in het zadel houdt? Hoe wordt integriteit gewaarborgd en belangenverstrengeling vermeden onder VPE-bedieningen?  

Een gegeven paard
Moeilijk is het overigens niet om te beoordelen of een bediening een Godsgeschenk is. Aan de vruchten herken je immers de boom. Zo is al redelijk snel in te schatten of iemand een presentje of een pijnpuntje zal zijn voor de gemeenschap. Vooral als daar nog gebed aan toe wordt gevoegd. Genoeg mooie voorbeelden.

Feit is wel, een gegeven paard mag je niet in de bek kijken. Dus voor je zo’n bedieningspaard de kar laat trekken, is het wellicht wijs om te checken of de persoon rechte sporen in het land heeft getrokken en oogst kan meebrengen. Dan weet je of er daadwerkelijk een werkpaard staat te ploegen of dat je toch met een paradepaardje te maken hebt. Minder mooie voorbeelden van bedieningen die zich ontpopten als miniatuur paus binnen protestantse setting, zijn immers ook bekend.

Zo eiste ooit iemand die zichzelf als apostel beschouwde van mij, om hem te erkennen als ‘meerdere bediening’. Ik kreeg spontaan de Orwelliaanse gedachte: “All ministries are equal, but some ministries are more equal than others”. Dit was een merkwaardige houding voor een apostel. Immers, als Jezus als Hoeksteen, Johannes de Doper de grootste noemde (Matt. 11:11), die op zijn beurt als profeet wist dat hij minder moest worden en Christus meer (Joh. 3:30), dan geeft dit een indruk van hoe bedieningen met elkaar zouden moeten omgaan: altijd de ander uitnemender achtende, nooit hiërarchisch topdown.

Termen als apostel, profeet, evangelist, etc. kunnen makkelijk worden gehanteerd alsof het om titels en posities zou gaan. Dit terwijl het in de Bijbel gewoon een taakaanduiding is



Onzichtbaar fundament
Het Woord zegt dat wij samen een geestelijk huis vormen van levende stenen (1 Pet. 2:5), maar ook dat de Kerk van Christus wordt gebouwd op het fundament van apostelen en profeten (Efe.2:20). Vandaar dat het bedieningen niet past om zichzelf boven iemand anders te plaatsen. Ja, een fundament is een zwaargewicht, maar juist daarom hoort het niet bovenop. Het ligt in de grond. Diep in de modder. Onzichtbaar. Geen mens is ooit geboeid door het prachtige, sterke fundament van een huis. En dat hoeft ook niet.

Bedieningen zijn als vaders voor de gemeenschap, weten we van Paulus. En een pappa is geen CEO. Als vader hoef ik ook geen credit voor het verschonen van luiers, het draaiende houden van het huishouden, het voorzien in schoolgeld, enzovoort. Ik ben vader. Ik hoef niemand te vragen me dat te noemen. Maar dat is mijn rol. Ik dien het gezin. Het gezin dient mij niet. Natuurlijk staat geen gebouw zonder fundament, maar fundamenten zijn onzichtbaar. Ik moet overigens de leider nog tegenkomen die zichzelf dát ten doel stelt...

Misschien ligt daar juist de valkuil waar sommigen binnen de VPE zenuwachtig van worden. Termen als apostel, profeet, evangelist, etc. kunnen makkelijk worden gehanteerd alsof het om titels en posities zou gaan. Dit terwijl het in de Bijbel gewoon een taakaanduiding is. Net zo min als een bakker of bouwvakker zich kan beroepen op een bepaalde autoriteit vanwege het feit dat hij bakker of bouwvakker is, kan een apostel ook geen rangorde aan zijn taak ontlenen. Vandaar dat Paulus als ‘broekie’ de apostel Petrus zonder aarzeling publiekelijk confronteerde (Gal. 2:11). Maar als leden nu al het gevoel krijgen monddood te worden gemaakt, past zoiets dan nog wel binnen het apostolische model wat er nu op de VPE-tafel ligt?

Bedrukkende bedekkingsleer
Doorgaans zullen bedieningen niet autoritair starten. Maar zodra succes wordt vertaald met aantallen, kan de organisatie van een groter groeiende kerk zo’n bediening voorbij haar fundamentele rol trekken. Wanneer de categorie ‘senior pastor’ zich vervolgens aandient, blijkt menig bediening vatbaar om zichzelf te beschouwen als een geestelijke autoriteit die een ‘geestelijke bedekking’ vormt voor de gelovigen. Deze gedachtegang staat bekend als de ‘bedekkingsleer’ en duikt regelmatig op in de kerkgeschiedenis. Die leer voedt een bestuurlijke gedachtegoed voor bedieningen, met alle gevolgen van dien. Behalve dat dit idee van een armoedig staaltje exegese getuigt, is het potentieel ook gevaarlijk voor een gezonde groei van de christelijke gemeenschap.

Net als met pakjesavond, klopt ons hart vol verwachting om te horen hoe deze bedieningscadeautjes binnen de VPE uitpakken



Als bedieningen zich namelijk opwerpen als bedekking voor de gelovigen, wordt het fundament bovenop het huis gelegd. Dit heeft helaas in Nederland ook al talloze schapen en gemeenten klem gezet die doorgaans de ‘gezalfde des Heren’ niet willen of mogen tegenspreken. Niemand wil immers God ongehoorzaam zijn of leven in rebellie tegen de goddelijke orde...

Dezelfde spanning is voelbaar bij deze en gene binnen de VPE . Vandaar die terechte verontrusting: Wat gaan die bedieningen doen? Hoe ver gaat hun invloed? En waarom het huidige beslissingsorgaan verruilen voor een overkoepelend orgaan van bedieningen? Goeie vragen. En net als met pakjesavond, klopt ons hart vol verwachting om te horen hoe deze bedieningscadeautjes binnen de VPE uitpakken.

Bedieningen bedienen. Besturen besturen
De Bijbel is er duidelijk over: bedieningen begeleiden de gelovigen in hun groei naar het beeld van Christus. Dit is een voorbeeldfunctie. Nergens uit de Bijbel is te destilleren dat Jezus of de apostelen bezig waren met het leiden van een organisatie. Zij maakten discipelen. Dat was de opdracht.

Besturen moeten processen bewaken en aansturen. Bedieningen bespoedigen groei en laten los. Telkens wanneer bedieningen hun rol als gave gaandeweg gaan interpreteren als een bestuurlijke functie, neigen ze te vervallen in managementachtig leiderschap en leidt het Lichaam van Christus verlies. Dit maakt het namelijk onmogelijk voor mensen om van bedieningen af te kijken hoe je nu precies discipelen maakt en tot volwassenheid brengt. Sterker nog, op een gegeven moment blijft er slechts een soort geestelijke CEO over die misschien wel preekt, maar zelf helemaal geen discipelen meer maakt, omdat bestuurlijke en organisatorische zaken prioriteit krijgen. En dat terwijl je voor besturen nu juist mensen hebt met een speciale gave! (Rom. 12:8)

Besturen en organiseren lieten zij aan anderen over, die zelf wijze, geestvervulde mensen vonden voor dat soort taken



Misschien is dit wel de reden dat Jezus geen megakerk van de grond trok. Hij vertrouwde alles wat Hij had aan slechts 11 discipelen toe. En de apostelen volgden dit voorbeeld. Besturen en organiseren lieten zij aan anderen over, die zelf wijze, geestvervulde mensen vonden voor dat soort taken (Hand. 6:3). Ook het aanstellen van die mensen door handoplegging was geen apostolisch bestuursvorm. Er vonden geen intakegesprekken, DiSC-evaluaties, of selectieronden plaats. De vijfvoudige bediening van de eerste gemeente wist wat hun plek was: ‘voortdurend gebed en de bediening van het Woord’ (v.4).

Daarmee is een besturende bedieningenraad eigenlijk een contradictio in terminis. Bedieningen doen weliswaar iedereen in liefde toegroeien naar het Hoofd (Efe. 4:15), maar nemen zelf geen hoofdschap. Zoiets botst fundamenteel.
 
Inmiddels ligt er genoeg kerkgeschiedenis die laat zien dat organisaties er goed aan doen om bedieningen mensen te laten bouwen, terwijl besturen het beste organisaties kunnen besturen. Zo blijven de bedieningen sterk in het mensen toerusten tot dienstbetoon en groeit het Lichaam van Christus maximaal, doordat het gebedsniveau en de Woorddiepte van bedieningen optimaal blijft ten dienste van allen.

Gaan we ooit nog een ideaalplaatje zien van ‘hoe-het-heurt’? Nee. Dat denk ik niet. Maar dat hoeft ook niet. Het is maar goed dat Jezus Zelf Zijn kerk bouwt (Matt. 16:18). De tijd zal leren, en bij de Troon zullen we horen, hoe vaak en hoe vloeiend Hem dat afging in ons landje.

Benaiah is spreker, schrijver en trainingsspecialist.

ChristenvervolgingGeloofszekerheidIsraëlOpvoedenDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Of beluister op:

Meerartikelen

wout
Verdieping

Zorgen voetballers als Wout Weghorst voor een herleving van het christelijke geloof?

Wout Weghorst bidt na een wedstrijd op het veld en krijgt daar felle kritiek op. De Duitse international Felix Nmecha legt na een doelpunt symbolisch zijn kroon voor Jezus neer en ziet na overleg met zijn bondscoach af van dat gebaar. Tegelijk...

Johan van Heuven
Interview

Johan brak met jarenlange pornoverslaving: “God hielp mij moedig te zijn”

“Je schaamt je oog uit je kop, maar je durft het niet op te biechten", vertelt Johan van Heuven. Jarenlang zat hij gevangen in een pornoverslaving die hem twee huwelijken kostte. Ook zijn geloofsleven stond op losse schroeven. Maar toen het niet...

Mirjam Moolhuizen
Nieuws

Mirjam Moolhuizen heeft een zeldzame auto-immuunziekte: "Ik kan niet genezen; mijn toekomst ligt in Gods handen"

Jarenlang stond Mirjam Moolhuizen (56) met plezier in een drogisterij. Ze hield ervan om mensen te helpen, een luisterend oor te bieden en tijd voor klanten te nemen. Tot een ziekte haar leven ingrijpend veranderde. Door systemische sclerose, een...

Kerk wint prijs
Persbericht

Kerk redt dak met gesponsorde dakpannen en wint prijs voor creatieve geldwerving

Een kerkdak redden door dakpannen te laten sponsoren, honderden dorpsbewoners samenbrengen tijdens een maaltijd en kinderen enthousiast maken voor Bijbelverhalen met een spaaralbum. Drie kerkelijke initiatieven zijn zaterdag 14 november in Nijkerk...

Ds. W. J. Westland
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Papendrecht: ds. W. J. Westland

De hervormde gemeente te Papendrecht mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen: ds. W. J. Westland (foto). De predikant nam het op hem uitgebrachte beroep aan en volgt in wijk Oost ds. C. H. Bijl op. Laatstgenoemde predikant is sinds april 2025...

Matt Chandler
Nieuws

Predikant zag dochter jaren afdwalen van God: 'Ik kan haar niet van Jezus laten houden'

De Amerikaanse predikant Matt Chandler heeft openhartig verteld over de acht jaar waarin zijn dochter Audrey zich afkeerde van het christelijk geloof en in opstand kwam tegen haar ouders. De voorganger van The Village Church in Texas noemt die...

Wes Huff
Nieuws

Populaire apologeet Wes Huff trekt zich terug na plagiaatbeschuldigingen

De Canadese apologeet Wes Huff, bekend van zijn optreden in de populaire podcast van Joe Rogan, trekt zich voorlopig terug vanwege plagiaatbeschuldigingen. Huff is vicevoorzitter van Apologetics Canada, een organisatie die het christelijk geloof...

Taiwan
Nieuws

Vier eeuwen katholieke missie op Taiwan, met een Nederlands hoofdstuk

Taiwan heeft zaterdag 14 november de komst van de eerste katholieke missionarissen herdacht. Honderden gelovigen kwamen daarvoor samen in de havenstad Keelung. Dat meldt AsiaNews. Het jubileum voert terug naar 1626, toen Spaanse dominicanen in het...

Meerartikelen

Kerk Bagdad
Nieuws

Irak opent eerste koptische kathedraal en roept gevluchte christenen op terug te keren

In de Iraakse hoofdstad Bagdad is de eerste koptisch-orthodoxe kathedraal van het land ingewijd. Bij de opening riepen verschillende Iraakse bestuurders christenen die vanwege oorlog en vervolging hun thuisland ontvluchtten op om terug te keren....

China
Nieuws

China heft beperkingen voor vier leden Zion-kerk op, acht anderen blijven vastzitten

Vier leden van de Chinese Zion-kerk hoeven zich niet langer aan borgtochtvoorwaarden te houden. De autoriteiten hieven de maatregelen op dinsdag 10 november op, meldt de kerk. Acht andere leiders en medewerkers van de gemeente zitten nog altijd...

Jezusbeeld
Nieuws

Brit mag Litouwen niet verlaten na vernieling Jezusbeeld

De Litouwse politie heeft een Britse man opgespoord die wordt verdacht van het vernielen van een Jezusbeeld bij een kerk in Vilnius. Het beeld werd woensdagavond 11 november van een kruis gehaald en brak op straat in stukken. De verdachte is...

Parlementsgebouw Londen
Nieuws

Engeland verleent vrouwen die veroordeeld zijn voor abortus gratie

Vrouwen in Engeland en Wales die in het verleden zijn veroordeeld voor het beëindigen van hun zwangerschap, krijgen vanaf vandaag automatisch gratie. Ook vrouwen die na de wettelijke abortusgrens van 24 weken een zwangerschap beëindigden, vallen...

kerk
Nieuws

Pastoor laat Onze Vader opnieuw bidden omdat het te zacht klinkt

De Oostenrijkse pastoor Marek Ciesielski heeft tijdens een Sint-Maartensviering in Innsbruck het Onze Vader laten herhalen, omdat de aanwezigen nauwelijks hoorbaar meebaden. Volgens een moeder dreigde hij daarbij de kerk op slot te laten doen. De...

Jürgen Klopp
Nieuws

Duitse voetballer stopt na gesprek met bondscoach met christelijk juichgebaar

De Duitse international Felix Nmecha zal zijn manier van juichen, waarmee hij Jezus Christus wil eren, niet herhalen bij het nationale elftal. Dat heeft bondscoach Jürgen Klopp donderdag bekendgemaakt. De trainer sprak uitgebreid met de 26-jarige...

Charleston
Nieuws

Elf jaar na moord op negen kerkgangers opent monument bij kerk in Charleston

Ruim elf jaar na de moord op negen kerkgangers tijdens een Bijbelstudie is zaterdag 14 november naast de Emanuel AME Church in het Amerikaanse Charleston een gedenkteken geopend. Honderden mensen woonden de bijeenkomst bij. Voor nabestaanden biedt...

rd
Nieuws

Kerken kleuren woensdag rood voor vervolgde christenen, ook aandacht in Europees Parlement

Kerken en monumenten kleuren woensdag 18 november rood om aandacht te vragen voor vervolgde christenen. In Nederland doen volgens het bisdom Roermond alleen al zeker 45 Limburgse kerken mee aan RedWednesday. Ook in het Europees Parlement in Brussel...

Studiedag
Persbericht

Moet je als christen altijd vergeven? Studiedag onderzoekt Joodse en christelijke visie

Moet je iemand altijd vergeven, ook als diegene geen berouw toont? En wat betekent vergeving als iemand geen verantwoordelijkheid neemt voor zijn daden? Tijdens een studiedag op maandag 23 november in Bilthoven staan deze vragen centraal. Drie...

Belder
Column

Zeven deugden: De Kerk staat en valt met de liefde

'De Bijbel en de wereld zijn vol van liefde, maar wel heel verschillend', stelt ds. J. Belder in zijn onderstaande nieuwe column. Na de zeven hoofdzonden bespreekt hij in een nieuwe columnserie de zeven deugden. In de eerste twee bijdragen kwamen...

Gerard en Lydia de Groot
Boekfragment

Veel singles gebruiken porno om te leren hoe seks werkt

Het is goed om je eigen lichaam en seksualiteit te ontdekken. Je mag je erover verbazen hoe de Here God je gemaakt heeft en er blij en dankbaar voor zijn. In de boeken die ik [Lydia] voor dit hoofdstuk (uit het boek ‘Gods hart voor singles; compleet,...

Hour of Power - Remco Bastiaansen
Interview

Remco Bastiaansen verloor na ongeluk zijn identiteit als topdanser: “Ik vroeg Jezus: wie ben ik nog?”

Remco Bastiaansen stond jarenlang aan de top van de danswereld. Hij werd vijfvoudig Nederlands kampioen, bereikte zeven keer de finale van het wereldkampioenschap en danste in Dancing with the Stars. Maar in 2010 veranderde een ernstig ongeluk zijn...