"Er raast een enorme storm over de kerk heen"

Interview 23 maart 2015
Zijn type prediking werd opgevat als te somber en te zwaar. Na veel kerkelijke moeite, met gezondheidsproblemen tot gevolg, verliet dr. Wilschut de Gereformeerde Kerken (vrijgemaakt) en maakte hij de overstap naar de Protestante Kerk in Nederland (PKN). In zijn nieuwe boek 'Gebleven en meegegaan' onderzoekt de predikant motieven van gereformeerde belijders, die in de 19e eeuw de Hervormde Kerk trouw bleven en in 2004 meegingen met de PKN. Daarnaast verantwoordt hij zijn keus voor de PKN en roept hij op tot kerkelijke eenheid.
 
Wat is u opgevallen in het onderzoeken naar motieven van gereformeerde belijders?
"Het onderwijs van Calvijn is een eye-opener geweest. Hij zegt dat je een kerk pas mag verlaten wanneer daar officieel de grondwaarheden van het christelijk geloof worden ontkend en trouwe belijders worden buitengesloten of gedwongen worden om aan goddeloosheid mee te doen. Dat heeft mij aan het denken gezet in de manier waarop ik de PKN benader. Kijk je naar een deel dat een verkeerd uitgangspunt heeft of zie je ook dat er voldoende ruimte is voor evangelieverspreiding? Die ruimte voor evangelieprediking binnen NHK en PKN vormt de rode draad in mijn boek. Zolang dat het geval is, kun je de die niet afschrijven als een valse kerk."
"Calvijn zegt dat je een kerk pas mag verlaten wanneer daar officieel de grondwaarheden van het christelijk geloof worden ontkend"
Blijkbaar was dit niet overtuigend genoeg voor hen die nu onderdeel zijn van de Hersteld Hervormde Kerk (HHK). Kunt u wel begrip opbrengen voor hun overwegingen?
"Ik begrijp hen en tegelijkertijd ook weer niet. Vóór het ontstaan van de PKN (in 2004) was men nog gewoon onderdeel van de Hervormde Kerk, met dezelfde gebreken als de PKN. Als het gaat om vrijzinnigheid binnen de kerk, één van hun bezwaren, was daar vanaf de 19e eeuw in royale mate al sprake van. Met andere woorden, wat voorheen werd verdragen werd ineens onaanvaardbaar. Ja, ook ik heb grote bezwaren tegen het inzegenen van homorelaties in de kerk. Maar binnen de PKN is het zo geregeld dat een kerkenraad hiertoe niet wordt gedwongen. Overigens waardeer ik het zeer dat de HHK opkomt voor het gereformeerde belijden. Toch was mijns inziens de breuk in 2004 niet nodig."
 
Onlangs zei iemand: ‘de kerk (PKN) is ziek. Als mijn moeder ziek is, zal ik haar ook niet verlaten en daarom blijf ik’. Heeft die persoon een punt?
"Ik vind het ingewikkeld om door middel van deze beeldspraak over de kerk te spreken. Natuurlijk is de kerk een soort moeder, met al haar zonden en gebreken. Maar ik zou het ziektebeeld niet willen gebruiken. Ziekte kan al gauw als reden worden aangevoerd om je niet te hoeven bekeren. Wel doet een moeder soms verkeerde dingen en heeft ze de taak om het Woord te bedienen aan haar kinderen. Daarom zeg ik: 'blijf je kerk trouw, zolang het kan'. Als de omstandigheden het hadden toegelaten was ik nog steeds onderdeel geweest van de GKv, want alle kerkverbanden die Christus belijden, functioneren als een moeder."
 
Het ontbreken van persoonlijke, gerichte leertucht blijft een pijnpunt in de PKN, zegt u. Recent is ds. Van der Kaaij geschorst omdat hij het historisch bestaan van Christus ontkent. Hoe zou de kerk hiermee om moeten gaan?
"Op papier is er niets mis met de tuchtprocedure in de PKN. Maar de praktijk blijkt weerbarstiger. Dit komt mede door de regel dat  wanneer en kerkenraad afstand neemt van de dominee, die beslissing kan worden teruggedraaid door de classis (een regionaal bestuurskader van de PKN, red.). Wanneer de classis besluit dat er geen tuchtprocedure nodig is, is daarmee een leerkwestie beslist. Daarnaast wil ik benadrukken dat de PKN in belijdende geschriften afstand heeft genomen van dwaalgeesten. Maar de hantering van persoonlijke leertucht blijft een ziek element van de kerk."
"Ja, ook ik heb grote bezwaren tegen het inzegenen van homorelaties in de kerk. Maar binnen de PKN is het zo geregeld dat een kerkenraad hiertoe niet wordt gedwongen"
Wilschut merkt op dat binding aan een kerkverband jongeren vandaag de dag "geen fluit" meer te zeggen heeft. "Wat er binnen de kerken speelt, kon ik mijn catechisanten niet uitleggen. Terwijl zij bezig zijn met vragen als 'bestaat God?', raast er een enorme storm over de kerk heen. We kunnen alle woeste plannen maken als kerk, maar de prioriteit moet leggen bij investeren in prediking, pastoraat en weten wat er onder jongeren leeft. Vandaar dat ik een extra bijlage in mijn boek heb toegevoegd over 'kerkelijke eenheid'. Het benauwt mij dat een Flevo festival veel populairder is onder gelovige jongeren dan de kerk zelf."
 

Praatmee

Beluister onze podcast

#403 Jeffrey & Alie Hoek over medische verrassingen in de Bijbel
Of beluister op:

Meerartikelen

China vlag
Nieuws

Zes christenen in China opgepakt wegens zondagsschool en kinderwerk

In de Chinese provincie Guizhou zijn zes christenen gearresteerd vanwege hun betrokkenheid bij gewone kerkelijke activiteiten. Volgens mensenrechtenorganisatie Weiquanwang worden zij beschuldigd van fraude en het 'organiseren van minderjarigen voor a

SGP'er Diederik van Dijk
Video

SGP'er Diederik van Dijk ziet paralellen tussen sciencefictionroman en onze wereld

SGP'er Diederik van Dijk ziet zorgwekkende overeenkomsten tussen de huidige ontwikkelingen rond embryotechnologie en de wereld uit Brave New World. In die sciencefictionwereld worden baby’s gecreëerd met behulp van genetische manipulatie, biotechnolo

vluchtelingen en asiel
Nieuws

Moslims bedreigen Syrische christenen in Zeeuws azc na doop

Enkele Syrische bekeerlingen in een asielzoekerscentrum (azc) in Vlissingen zouden ernstig zijn bedreigd door moslims nadat zij zondag werden gedoopt. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Volgens betrokkenen gaat het om intimidatie, fysieke bedreigi

Kerk in Actie
Nieuws

CIDI kritisch op steun Kerk in Actie aan omstreden organisaties

Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) bekritiseert de financiële steun die Kerk in Actie de afgelopen jaren gaf aan Israëlische en Palestijnse organisaties. In een nieuw rapport stelt CIDI dat sommige van deze organisaties bijdragen aa

Kerkbank
Nieuws

Onderzoek: bij kerk aangesloten gelovigen hebben vaak betere mentale gezondheid

Mensen die actief betrokken zijn bij een kerk of geloofsgemeenschap hebben vaker een betere mentale gezondheid dan mensen zonder geloofsovertuiging. Dat blijkt uit een groot onderzoek van het Amerikaanse Wheatley Institute. Onderzoekers bekeken meer

Hans Maat
Video

Komende zondag is Hans Maat te gast in Hour of Power

Met Pinksteren in zicht staat zondag bij Hour of Power het werk van de Heilige Geest centraal. Theoloog en tekstschrijver Hans Maat vertelt hoe het bekende lied ‘Ik zal er zijn’ ontstond nadat hij hoorde dat zangeres Kinga Bán ongeneeslijk ziek was.

Daan Lensink
Video

Moet thuisonderwijs vanwege geloof verdwijnen? Vereniging voor Thuisonderwijs reageert

De staatssecretaris van Onderwijs wil de uitzondering voor thuisonderwijs vanwege geloofs- en levensovertuiging schrappen. In Nederland krijgen bijna 2.500 kinderen thuis les omdat hun ouders niet tevreden zijn over de identiteit van scholen in de bu

Ds. C. P. de Boer
Video

Ds. De Boer vertelt over stervende man die niet voor God kon verschijnen

"'Dominee, mijn zonden. Ik moet sterven. Vanaf mijn trouwen ben ik niet meer in de kerk geweest. Over enkele uren sta ik voor God", aldus ds. C. P. de Boer. De CGK-predikant uit Renswoude deelde in een preek tijdens Goede Vrijdag (2023) een aangrijpe

Meerartikelen

World Servants
Persbericht

World Servants lanceert twintig nieuwe projecten voor 2027

De christelijke organisatie World Servants presenteerde deze maand het nieuwe projectseizoen voor 2027. Komend jaar zullen naar verwachting zo’n 620 jongeren zich inzetten voor projecten in ontwikkelingslanden, verspreid over elf landen in Latijns-Am

Mercy Ships
Nieuws

Mercy Ships investeert fors in medische opleidingen voor lokale zorgprofessionals

Medische opleidingen zijn de sleutel om het nijpend tekort aan gespecialiseerde gezondheidsprofessionals in Afrika aan te pakken. Dat is waarom Mercy Ships investeert in langdurige opleidingstrajecten van medische studenten en zorgverleners, blijkt u

Silvan Bruinstroop
Opinie

Zondagse kerkdiensten worden veel te weinig gewaardeerd

Elke zondag opnieuw gebeurt er iets heel bijzonders. In heel Nederland gaan de kerkdeuren open, nemen honderdduizenden mensen hun plek in de kerkbanken in en klinkt het eeuwenoude evangelie opnieuw in al haar kracht. Het lijkt soms alsof we daar tege

Andrea en Cristina Ferrari
Interview

Kerkplanter Andrea Ferrari: “In Italië moet je geduld hebben om mensen te bereiken”

“Hier moet je geduld hebben om mensen te bereiken.” Acht jaar geleden stichtte Andrea Ferrari in het Italiaanse Perugia een kerk. Hij heeft met heel wat uitdagingen te maken gekregen. Toch ziet hij telkens weer mogelijkheden om mensen te bereiken met

Prof. dr. Arnold Huijgen
Column

Wat doet de Theoloog der Nederlanden eigenlijk? Een inkijkje

‘Wat is een theoloog eigenlijk?’ Dat was de ontwapenende vraag van een jongeman met wie ik al zeker twintig minuten in gesprek was bij een glas bier. We hadden het over het christelijk geloof gehad, over het gebed (waar hij mee was begonnen in een mo

Pakistan
Nieuws

Gedwongen bekering en huwelijk: 14-jarig christelijk meisje slachtoffer in Pakistan

Een 14-jarig christelijk meisje in Pakistan is ontvoerd, gedwongen bekeerd tot de islam en uitgehuwelijkt aan een getrouwde moslimman. Dit ondanks dat het meisje kampt met gezondheidsproblemen. Haar vader en advocaat beweren dat zij seksueel is misbr

Jacobs
Column

Burgemeester in oorlogstijd

Opperrabbijn Jacobs maakt zich flinke zorgen over de groeienden spanningen rondom antisemitisme en schrijft in zijn nieuwe dagobek onder meer over de verantwoordelijkheid van bestuurders en de noodzaak om bruggen te bouwen. Toch blijft hij vertrouwen

Mirjam Bikker
Video

CU-leider pleit voor leeftijdsverhoging prostitutie: "Jonge meiden verdienen een andere toekomst"

De ChristenUnie wil dat de minimumleeftijd voor prostitutie snel omhooggaat. Volgens partijleider Mirjam Bikker liggen er al jarenlang plannen klaar, maar blijft actie uit. Tijdens een uitzending van Goedemorgen Nederland op 20 mei zei Bikker dat zij

Ozan Türkdogan
Nieuws

Amsterdamse moslimpoliticus: "Moslims kunnen niet bevriend zijn met christenen"

Ozan Türkdogan, lijsttrekker van de Anti-Racistische Moslimpartij (ARMP) in Amsterdam, heeft opnieuw voor ophef gezorgd met uitspraken over christenen, islam en de toekomst van Europa. In de podcast deanderekantnl stelde hij onder meer dat "moslims v

Abortuskliniek
Nieuws

Iers parlement verwerpt voorstel voor ruimere abortuswetgeving

Het Ierse parlement heeft een voorstel voor verruiming van de abortuswet afgewezen. Dat meldt Evangelical Focus. Een meerderheid van het parlement stemde tegen het wetsvoorstel. 85 parlementsleden stemden tegen, dertig voor. Daarnaast onthielden 36 p

ebola
Nieuws

Wereldraad van Kerken roept op tot gebed en hulp na dodelijke ebola-uitbraak in Congo

De Wereldraad van Kerken heeft zijn grote bezorgdheid uitgesproken over de ernstige ebola-uitbraak in de Democratische Republiek Congo. Volgens officiële cijfers zijn inmiddels zeker 131 mensen overleden. Daarnaast zijn er meer dan 500 vermoedelijke

Standbeeld Jezus
Nieuws

Grootste Jezus-beeld ter wereld in aanbouw in Armenië

In Armenië wordt gewerkt aan wat het grootste standbeeld van Jezus Christus ter wereld moet worden. Dat meldt The Christian Post. Volgens de initiatiefnemers moet het project in 2027 afgerond zijn. De bouw liep de afgelopen jaren vertraging op door d