De onafhankelijke orthodoxe priester Yakov Vorontsov werd op 13 februari midden in de nacht gearresteerd op beschuldiging van drugsgerelateerde misdrijven. Zijn voorarrest van tien dagen werd na afloop door de rechtbank in Almaty verlengd tot eind mei. Volgens de laatste berichten, zoals gepubliceerd op KazTAG, is er nu een vervolgstap gezet door de priester gedwongen op te nemen in een psychiatrische inrichting in Aktas.

Daarbij werd totaal geen rekening gehouden met kritiek van zijn verdediging en ook niet met het feit dat zijn beroep tegen de aanklachten dat nog steeds loopt. Vorontsov en zijn medestanders hebben de beschuldigingen stelselmatig ontkend. Naar verluid is zijn kritiek op de Russisch-Orthodoxe kerk en hun steun aan de Russische inval in Oekraïne en belangrijke reden voor zijn arrestatie.

Isolement
“Vanaf het moment van zijn arrestatie zit Yakov in volledig isolement van de buitenwereld, ook van zijn familie”, vertelde journaliste Natalya Boiko – die hem goed kent – eerder deze maand aan Forum 18. “Elke vorm van rechtstreeks contact werd hem ontzegd; geen telefoontjes en ook geen bezoeken. Zijn familie is heel erg bezorgd. Wij delen hun zorgen omdat alles erop wijst dat hij heel bewust in isolement wordt gehouden.”

Priester Yakov is een uitgesproken tegenstander van Ruslands hernieuwde oorlog tegen Oekraïne. Volgens hem heeft de invasie “niets gemeen met het christendom”. Het patriarchaat van Moskou steunt de oorlog in Oekraïne. “Dit is precies waarom Yakov afscheiding wilde en deze kwestie aankaartte, en daarom wordt hij nu gestraft”, besluit Natalya. Sinds augustus 2023 is Vorontsov door de Rusissch Orthodoxe Kerk geschorst als priester.

Vrijheid onder druk
Advocaat Galym Nurpeisov bevestigde de overplaatsing en zei dat er een klacht bij het parket wordt voorbereid. Het gespecialiseerde psychiatrisch ziekenhuis bevindt zich in Aktas in de regio Almaty en is de grootste instelling die verplichte behandeling aanbiedt.

Volgens een mensenrechtenorganisatie is bij de overplaatsing een aantal wettelijke bepalingen geschonden, waaronder twee voorwaarden voor zo’n plaatsing. Er zou sprake moeten zijn van een uit onderzoek bevestigde psychische aandoening en hij zou een bedreiging voor zichzelf of anderen zijn. Het Kazachse Internationale Bureau voor Mensenrechten zet grote vraagtekens bij de geldigheid van de diagnose en dat er bewijs zou zijn dat Vorontsov een bedreiging vormde.

Kazachstan leek lang een van de mildere landen in Centraal-Azië, als het om geloofsvrijheid ging. De laatste tijd zijn er geregeld incidenten die laten zien dat vrijheid van religie en levensovertuiging, naast andere grondrechten, in dit land onder druk staan.