Brazilië stond lange tijd bekend als een uitgesproken rooms-katholiek land. Die verhoudingen zijn de afgelopen decennia sterk veranderd. Socioloog José Alves vertelt aan CBN News dat in 1950 nog 93 procent van de Brazilianen zich katholiek noemde. Vanaf de jaren negentig versnelde de afname van het katholieke aandeel, terwijl evangelische kerken groeiden.

Die ontwikkeling is onder meer zichtbaar in grote gemeenten. Voorganger JB Carvalho vertelt dat zijn kerk in 2003 begon met 25 mensen en inmiddels ongeveer 12.000 bezoekers in Brasília en nog eens 15.000 in Fortaleza telt. Een andere gemeente in het Amazonegebied heeft ruim 10.000 leden, verdeeld over ongeveer zeshonderd kleine groepen.

"De echte opwekking vindt buiten de kerkmuren plaats", zegt voorganger Lurival Pereira. "Elke dag komen mensen in kleine groepen bij elkaar in huizen."

Duizenden dopelingen in Amazone
Ook diep in het Amazonegebied neemt de evangelische aanwezigheid toe. Missionarissen trekken per boot over rivieren en zijtakken om afgelegen gemeenschappen te bereiken. Waar voorgangers vroeger soms kilometers moesten lopen om een nieuwe gemeente te beginnen, beschikken veel kerken tegenwoordig over een eigen boot.

Een kerkverband met 3.200 gemeenten in het gebied meldde dat in de eerste zes maanden van 2026 ongeveer 14.500 mensen werden gedoopt. Het doel is om dit jaar boven de 30.000 dopelingen uit te komen.

Missionaris Esqueel Santos werkte naar eigen zeggen 32 jaar in het binnenland van de Amazone. De reis naar afgelegen gemeenschappen kon vroeger weken duren. "Een van de grootste uitdagingen was het isolement en het wennen aan het leven tussen de inheemse gemeenschappen en mensen langs de rivier. Maar God was met ons in het werk. We zagen levens veranderen."

Socioloog Alves wijst daarnaast op het belang van voorgangers en zendelingen die langere tijd onderdeel worden van een gemeenschap. De Rooms-Katholieke Kerk heeft in de regio naar zijn zeggen te maken met een tekort aan priesters, terwijl evangelische kerken sneller lokale voorgangers opleiden.

Gebed en aanbidding
Christenen die CBN News sprak, schrijven de groei ook toe aan gebed. Ezaneti Rodriguez vergelijkt bidden met het planten van zaad. "Je zaait en plant en op een gegeven moment komt het op. Daarna volgt de explosieve groei.”

Ook eigentijdse aanbiddingsmuziek heeft een belangrijke plaats gekregen. Zangeres Ana Paula Valadão en haar band waren vanaf eind jaren negentig betrokken bij grote aanbiddingsbijeenkomsten. Valadão vertelt dat ze al jong voor zich zag hoe grote menigten God zouden aanbidden.

De invloed van deze manier van aanbidden is volgens de reportage niet beperkt gebleven tot protestantse kerken. Ook sommige katholieke parochies gebruiken inmiddels meer eigentijdse muziek en charismatische vormen van gebed. Een katholieke priester vertelt dat dit mede bedoeld is om mensen die de kerk verlieten opnieuw te bereiken.

Overal kerken
De Braziliaanse zendingsbeweging reikt ondertussen ook buiten de landsgrenzen. In Portugal combineert de Braziliaanse voorganger en surfer Samuel dos Anjos zijn geloof met zijn liefde voor de oceaan. Hij verhuisde in 2014 met zijn gezin naar Porto en begon daar bijeenkomsten voor surfers te organiseren. Wat startte met barbecues en surflessen groeide uit tot Surf Church. Mensen uit ongeveer dertien landen zijn daarbij betrokken.

De zondagse ontmoetingen beginnen op het strand en ook worden mensen in de Atlantische Oceaan gedoopt. Dos Anjos wil uiteindelijk vijftig geloofsgemeenschappen in Portugal helpen ontstaan. "Kerk gaat niet over een gebouw, maar over een relatie met God", zegt hij. "Je kunt overal kerk zijn."

Bekijk de videoreportage van CBN News: