Paus Franciscus op 88-jarige leeftijd overleden na indrukwekkende laatste boodschap

Nieuws 21 april 2025 1 minuut Redactie
Paus
ANP / ANGELO CARCONI

Paus Franciscus is op 88-jarige leeftijd overleden. Dat maakt het Vaticaan bekend. Zondag liet hij zich nog zien op het balkon van de Sint-Pieterbasiliek in Vaticaanstad om het urbi et orbi uit te spreken. Een van zijn laatste woorden waren dat we niet gemaakt zijn voor de dood maar voor het leven. 

De paus had al jaren flinke gezondheidsproblemen. Hij verbleef recent nog vijf weken in het ziekenhuis met een dubbele longontsteking. Zijn toestand was kritiek, maar hij overleefde en werd kortgeleden uit het ziekenhuis ontslagen. Maandag maakte het Vaticaan echter bekend dat hij is overleden. De paus werd in Argentinië geboren als Jorge Mario Bergoglio en stond sinds 2013 aan het hoofd van de Rooms-Katholieke Kerk.

"Om 7:35 uur vanmorgen keerde hij terug naar het huis van de Vader. Zijn hele leven was gewijd aan de dienst van God en Zijn Kerk."

“Beste broeders en zusters, met diepe droefheid moet ik het overlijden van onze Heilige Vader Franciscus aankondigen”, aldus kardinaal Kevi Farrell in een videoboodschap. “Om 7:35 uur vanmorgen keerde hij terug naar het huis van de Vader. Zijn hele leven was gewijd aan de dienst van God en Zijn Kerk. Hij leerde ons de waarden van het evangelie te leven met trouw, moed en universele liefde, vooral ten gunste van de armsten en meest gemarginaliseerden. Met immense dankbaarheid voor zijn voorbeeld als ware discipel van de Heere Jezus, vertrouwen wij de ziel van paus Franciscus toe aan de oneindige barmhartige liefde van de Drie-enige God.”

Indrukwekkende laatste boodschap
Opvallend is dat de paus zondag nog op het balkon bij het Sint-Pietersplein verscheen om het urbi et orbi uit te spreken, de traditionele zegen die hij met Kerst en Pasen uitspreekt. Dat deed hij in een rolstoel. Bij de paasmis was hij niet aanwezig. Ook zijn paasboodschap, wat achteraf zijn laatste boodschap aan de wereld bleek te zijn, las hij niet zelf voor. 

"We zijn niet gemaakt voor de dood maar om te leven", stel de de paus in zijn laatste boodschap.

Die laatste paasboodschap van de paus is indrukwekkend. Nog geen dag voor zijn overlijden benadrukte hij daarin het belang van de opstanding van Jezus. 'Christus is opgestaan!', stelde hij. 'Die woorden omvatten de hele zin van ons bestaan. We zijn namelijk niet gemaakt voor de dood maar om te leven. Pasen is het feest van het leven, God heeft ons geschapen voor het leven!' 

Reacties
De reacties op het overlijden van de paus stromen inmiddels binnen. 'Paus Franciscus was in alles mens onder de mensen', schrijft de Nederlandse minister-president Dick Schoof. 'De katholieke wereldgemeenschap neemt afscheid van een leidsman die de noden van deze tijd zag en benoemde. Met zijn diep doorleefde soberheid, dienstbaarheid en medemenselijkheid was Paus Franciscus een voorbeeld voor zeer velen, ook voor niet-katholieken. Wij herdenken hem met diep respect.'

‘Ik ben bedroefd over het overlijden van paus Franciscus reageert minister van Buitenlandse Zaken Caspar Veldkamp. ‘Onder zijn leiding werd de Rooms-Katholieke Kerk een meer inclusieve gemeenschap waar iedereen zich welkom voelt. Ook bevorderde hij de interreligieuze dialoog. Op het wereldtoneel benadrukte hij het belang van zorg voor het milieu en werkte hij onvermoeibaar voor armoedebestrijding en wereldvrede. De wereld heeft een gewaardeerde leider en inspiratiebron verloren. Hij zal enorm worden gemist.’

'Vanuit een rotsvast geloof in Gods liefde pleitte hij voor mededogen en menselijkheid.' 

Koning Willem-Alexander en Koningin Maxima zeggen ‘diep getroffen’ te zijn door het overlijden van de paus. ‘Paus Franciscus straalde in alles barmhartigheid uit. Vanuit een rotsvast geloof in Gods liefde pleitte hij voor mededogen en menselijkheid. Sober en eenvoudig koos hij steeds de kant van de kwetsbaren en behoeftigen. Hij was er diep van overtuigd dat God werkzaam is in nederigheid en compassie. Daarbij zocht hij actief de verbinding met andere geloofsgemeenschappen overal ter wereld. Hij belichaamde de luisterende en liefhebbende Kerk en wist daarmee de harten van velen, zowel binnen de Rooms-Katholieke Kerk als daarbuiten, te winnen.’

De Nederlandse Raad van Kerken stelt ‘met droefheid’ kennis te hebben genomen van het overlijden van de paus. ‘We gedenken hem als een groot mens, die mensen binnen en buiten de kerk wist aan te spreken. Hij was een kerkvernieuwer en oecumenicus. In alle conflicten zocht hij naar vrede. Zijn encycliek ‘Lauduto Si’ was een doorbraak in het denken over klimaatverandering. Met Pasen waren zijn laatste woorden tot de mensheid: ‘Broeders en Zusters, gezegend Pasen. In de naam van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest. Amen.’ Zijn nagedachtenis zij tot zegen.’

'Bedankt Heilige Vader, voor het voorbeeld van uw leven', reageert pastoor Jan-Jaap van Peperstraten.

CU-voorvrouw Mirjam Bikker: 'In navolging van Jezus heeft Paus Franciscus gediend. Zo liet hij zien wat barmhartigheid, gerechtigheid en hoop betekenen voor de kerk en voor de wereld. Dankbaar voor zijn voorbeeld van een leven vol hoop. We leven mee met allen die geraakt zijn door zijn overlijden.' Ook haar partij noemt de paus in een in memoriam een navolger van Jezus. 'Zijn inzet voor de armen, het behoud van de schepping en een kerk die openstaat voor iedereen blijft ons inspireren - juist in deze tijd.'

'Verdrietig over het overlijden van paus Franciscus', schrijft CDA-leider Henri Bontenbal. 'Deze paus gaf de Katholieke Kerk een menselijk gezicht. Zijn rondzendbrief Laudato Si heeft velen, ook mij, zeer geïnspireerd om op te komen voor de schepping en de armen.'

ChristenvervolgingDuurzaamheidOpvoedenIsraëlGeloofszekerheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

kamp
Nieuws

Twee voorgangers gewond bij aanval op kerkdienst in vluchtelingenkamp Zuid-Soedan

Islamitische vluchtelingen uit Soedan hebben zondag 15 november een kerkdienst in het Zuid-Soedanese vluchtelingenkamp Gorom aangevallen, zeggen de getroffen voorgangers tegen Morning Star News. Twee voorgangers en verschillende gemeenteleden raakten...

Red Light District Amsterdam
Nieuws

SGP en ChristenUnie willen structureel geld voor vrouwen die uit prostitutie willen stappen

De SGP en ChristenUnie willen dat er structureel geld beschikbaar komt voor vrouwen die uit de prostitutie willen stappen. De partijen hebben daarvoor samen een amendement ingediend bij de begroting van Justitie en Veiligheid. Ook wil...

Pakistan
Nieuws

Als tiener opgepakt voor godslastering, negen jaar later dreigt nog altijd de strop

Hij was zestien toen hij werd opgepakt wegens godslastering. Inmiddels zit de Pakistaanse christen Shahzad Masih al ruim negen jaar gevangen en hangt hem de doodstraf boven het hoofd. Zijn advocaten vragen opnieuw om ingrijpen: het hoger beroep tegen...

Duitsland
Nieuws

Duitse vreemdelingendienst breekt kerkelijk gebouw open om vrouw uit kerkasiel te halen

In het Duitse Bremerhaven hebben medewerkers van de vreemdelingendienst woensdagmorgen een deur van een kerkelijk gebouw laten openbreken om een 62-jarige Syrische vrouw uit kerkasiel te halen. De vrouw moest naar Polen worden overgebracht, maar werd...

Oud-president George W. Bush
Nieuws

George Bush steunt vertrek gemeente uit methodistenkerk en krijgt lof

De Amerikaanse evangelist Franklin Graham prijst oud-president George W. Bush vanwege zijn steun aan het vertrek van een kerkelijke gemeente uit de United Methodist Church. Dat meldt Baptist News Global. Volgens Graham is de kerk daarmee 'trouw aan...

Europees Parlement
Nieuws

Ruim miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen aangeboden aan Europarlementariërs

Een petitie met meer dan een miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen in Afrika is woensdag aangeboden aan Europarlementariërs in Brussel. Onder de ontvangers was SGP’er Bert-Jan Ruissen. De oproep van Open Doors vraagt om bescherming,...

Brooke Rollins
Nieuws

Rechter tikt Amerikaanse minister op de vingers: geen e-mails over Jezus naar personeel

De Amerikaanse landbouwminister Brooke Rollins mag haar medewerkers niet langer via officiële kanalen religieuze boodschappen sturen. Dat heeft een federale rechter donderdag bepaald, meldt Politico. De minister stuurde eerder kerst- en paasmails...

Taybeh
Nieuws

Priester waarschuwt voor vertrek christenen uit Westelijke Jordaanoever door kolonistengeweld

De Palestijnse priester Bashar Fawadleh vreest dat het christelijke leven op de Westelijke Jordaanoever langzaam verdwijnt. Door aanhoudend geweld van Israëlische kolonisten en toenemende onveiligheid verlaten steeds meer christelijke families hun...

Meerartikelen

Kerkgebouw
Nieuws

Protestantse Kerk verwacht kwart minder kerkgebouwen binnen tien jaar

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) staat voor ingrijpende keuzes over de toekomst van haar kerkgebouwen. Naar verwachting zal over tien jaar een kwart van de kerkgebouwen verdwenen zijn. Een landelijke projectgroep werkt daarom aan een...

Slachtoffer van misbruik
Nieuws

Twee arrestaties bij politieonderzoek naar seksueel misbruik in Presbyteriaanse Kerk Ierland

Bij een politieonderzoek naar seksueel misbruik binnen de Presbyterian Church in Ireland (PCI) hebben zich inmiddels 168 mensen gemeld. Ook zijn twee verdachten aangehouden. Dat meldt de BBC. Het onderzoek startte een jaar geleden, nadat er binnen de...

begrafenis
Persbericht

Verandert de reformatorische begrafenis? Biblebelt-bijeenkomst bespreekt opvallende ontwikkeling

Binnen bevindelijk-gereformeerde kringen staat bij een begrafenis van oudsher niet de overledene centraal, maar de ernst van de dood en de oproep tot bekering. Toch lijken persoonlijke wensen en herinneringen aan de overledene steeds vaker een plaats...

Hour of Power
Nieuws

Strafrechtadvocaat Willem Jan Ausma te gast bij Hour of Power

Een zeer gevreesde strafrechtadvocaat, die criminelen verdedigde tot de laatste snik toe. Willem Jan Ausma veranderde echter. Wat is voor hem bijbelse rechtvaardigheid? "Ook als mensen vreselijke dingen hebben gedaan, kunnen ze verder met hun leven."...

Berg
Nieuws

SGP-wethouder Wouter van den Berg voorgedragen als burgemeester van Reimerswaal

Wouter van den Berg (40) is voorgedragen als nieuwe burgemeester van Reimerswaal. De gemeenteraad koos donderdagavond tijdens een besloten vergadering voor de SGP-wethouder uit Houten. Als de benoemingsprocedure volgens planning verloopt, wordt hij...

Christian Verwoerd
Video

Christian Verwoerd schrijft zegenlied voor gezin dat naar Israël vertrekt

Hoe wens je vrienden Gods zegen toe wanneer zij met hun gezin naar Israël verhuizen om daar hun geloof in de praktijk te brengen? Zanger Christian Verwoerd besloot er een lied voor te schrijven. Speciaal voor de uitzenddienst van Gert en Janine van...

Silvan Bruinstroop
Opinie

Zou ik de Heere Jezus blijven belijden als het zelfs mijn leven zou kosten?

Zou ik de Heere Jezus blijven belijden als er een pistool op mijn hoofd wordt gericht? Als ik voor de keuze word gesteld: mijn leven behouden of mijn Heiland verloochenen? Het is een vraag die mij sinds afgelopen zaterdag bezighoudt. Tijdens de...

Hans Hamoen
Podcast

Bijbelsmokkelaar Hans Hamoen beleeft wonderlijke ontmoeting bij Roemeense douane

Met een koffer vol Johannesevangeliën reist Hans Hamoen in de jaren tachtig naar het communistische Roemenië. Bij aankomst op het vliegveld van Boekarest ontdekt een douanebeambte tien Bijbelboekjes in zijn binnenzak. Wat volgt, kan Hans tientallen...

Gerrit Jan en Shannon Dekker
Column

Een gemeente kan zich familie noemen, maar functioneren als een personeelsbestand

Na 28 jaar actief gemeenteleven gingen Gerrit Jan en Shannon Dekker op zoek naar een eenvoudigere vorm van kerk-zijn. Minder nadruk op programma's en structuren, meer ruimte voor gemeenschap en gedeelde verantwoordelijkheid. Maar hun onderzoek...

Reinier Blijleven
Persbericht

Compassion Nederland krijgt nieuwe COO: Reinier Blijleven volgt Wietse Kooistra op

Per 1 december 2026 treedt Reinier Blijleven toe tot het leiderschapsteam van Compassion Nederland als Chief Operating Officer (COO). Hij volgt Wietse Kooistra op die per 1 januari 2027, na tien jaar, afscheid neemt van de christelijke...

André Flach
Nieuws

SGP-Kamerlid André Flach: "Islam eist steeds meer publieke ruimte op"

Volgens SGP-Kamerlid André Flach eist de islam steeds meer publieke ruimte op in Nederland. Dat stelde de christenpoliticus maandag tijdens een debat over integratie in de Tweede Kamer. Hij wees daarbij op de versterkte islamitische gebedsoproep in...

Krakau
Nieuws

Schutter van Krakau krijgt mogelijk kerkelijke begrafenis: 'Hij was gedoopt'

De 24-jarige Michał Oksiński, die begin november negen mensen doodschoot in Krakau, krijgt mogelijk een kerkelijke begrafenis. Priester en hoogleraar ethiek Andrzej Kobyliński vindt dat de kerk de overleden schutter niet mag uitsluiten. Volgens de...