Wat gebeurt er als een orthodoxe Jood het Nieuwe Testament écht leest?
In de Brugkerk in Veenendaal zit Victor Kalisher, directeur van de The Bible Society in Jeruzalem. Hij is twee dagen in Nederland en te gast bij Stichting Steun Messiasbelijdende Joden (SSMJ) om te vertellen over de nieuwe vertaling van het Oude Testament in het modern Hebreeuws. In gesprek met een bevlogen Messiasbelijdende Jood over zijn ontmoetingen met orthodoxe Joden in de Bijbelshop en de waarde van het Nieuwe Testament voor hemzelf.
Gepassioneerd vertelt Victor over de Bijbelshop in de Jaffastraat waar mensen op weg naar de Oude Stad langslopen. "Het geeft ons de kans om over het Woord van God te vertellen en dat te delen met mensen uit alle lagen van de bevolking." Dat zijn toeristen, maar ook orthodoxe Joden uit Jeruzalem. Zij weten de weg naar de Bijbelshop ook te vinden. "Soms komen ze juist omdat ze een Nieuw Testament willen hebben, dan komen ze bij ons binnen om er een mee te nemen. Soms komen ze juist om met ons over het Nieuw Testament te praten. Laatst kwam er een dame binnen. Ze keek rond en vroeg me wat dit voor plek was. Ik vertelde dat ze in een Bijbelwinkel was. Ze zei: "Jullie zijn Joden die in Jezus geloven? Maar dat is toch niet Joods?" Ik las met haar uit de Bijbel Jeremia 31, waar het gaat over het nieuwe verbond, ik liet haar Jesaja 53 zien en enkele andere passages die het heel duidelijk maken. Ze was verrast en zei: "Wat? Dat wist ik niet." Bij orthodoxe Joden studeren vrouwen vaak niet. Dus dat ze dingen kon ontdekken die haar nooit waren bijgebracht, vond ze heel erg de moeite waard."
Stamboom
Hoe reageren Joden eigenlijk als ze het Nieuwe Testament lezen? Voor velen van hen, eigenlijk de meesten die het Nieuwe Testament lezen en die daadwerkelijk die stap zetten, is het een enorme verrassing om te ontdekken dat het Nieuwe Testament een heel Joods boek is, stelt Victor. "Ze denken vaak dat het christendom een totaal andere religie is. Dus ze zijn verrast als ze het Nieuwe Testament lezen en dat dat begint met de stamboom van de Messias. Ze lezen dat Hij uit Israël komt, dat alles zich in Israël afspeelt en dat Jezus Zelf een Jood was.
Er kwam kortgeleden een orthodoxe Jood in de Bijbelwinkel die vroeg: "Heb je een boek over christelijke bezienswaardigheden?" Ik zei: "Nou, ik heb geen boek over christelijke bezienswaardigheden, maar we hebben een Nieuw Testament voor je." Maar dat wilde hij niet. Ik vroeg hem: "Heb je het Nieuwe Testament ooit gelezen?" Hij zei: "Ja." Dus ik zei tegen hem: "Geloof je erin?" Zijn antwoord: "Ja, en ik ben niet de enige in mijn yeshiva (orthodoxe Bijbelschool waar de Torah en de Talmoed bestudeerd worden)." Stel je eens voor: een orthodoxe Jood die me vertelt dat hij het Nieuwe Testament heeft gelezen en dat er meer mensen zoals hij zijn die hetzelfde doen. Dat is toch verbazingwekkend? Ik denk dat er onder de orthodoxe Joden nog velen zijn die op zoek zijn.”
Verwarring
Het verkopen en verspreiden van Bijbels is juist in deze tijd belangrijk, stelt Victor. "Want juist nu zien we hoe de wereld steeds meer verdwaalt in allerlei meningen. Er zijn zoveel verschillende theologische opvattingen binnen de kerk en met name als het om Israël gaat. Er heerst zoveel verwarring over Israël en over Gods beloften aan Israël. Er is sprake van vervangingstheologie. We zien hoe het antisemitisme en de recente gebeurtenissen christenen beïnvloeden. En ze hebben steeds minder zekerheid of vertrouwen in wat ze weten over Israël. Ze vragen zich af of het Israël van nu hetzelfde is als dat van het volk van Israël uit de Bijbel. Ik geloof dat de satan dat gebruikt om te proberen Israël te vernietigen."
Beloften
Wat maakt de Hebreeuwse Bijbel het Nieuwe Testament, voor hem persoonlijk zo bijzonder? Victor schuift wat naar voren op zijn stoel. Zijn ogen stralen terwijl hij luider spreekt: "Het is de vervulling van alle beloften waarover het Oude Testament spreekt. De hele toekomst van Israël, de glorie van Israël, al de profetieën die God aan het volk van Israël heeft gegeven, vinden pas in Christus hun definitieve bevestiging. Hij is de hoop van Israël. Hij is onze troost. Hij is onze Herder die zal komen om ons te verlossen, ons te herstellen en ons te troosten in alles wat we doormaken. En voor mij is het misschien nog wel specialer omdat mijn volk Yeshua nog niet volgt, terwijl ik het voorrecht en de zegen heb gehad om Hem als Heere te leren kennen.
Ik vraag mezelf altijd af: hoe komt dat? Waarom? Waarom heeft God mij uitgekozen om tot de weinigen van het volk van Israël te behoren die vandaag Yeshua als hun Heere kennen?
Tot slot: God gaf ons beloften. Er staat in Romeinen dat heel Israël zal worden gered. Al die beloften voor Israël zijn dus ‘ja’ en ‘amen’ in Christus. Hij is onze hoop!"
Het Joodse volk heeft natuurlijk de Bijbel in de grondtaal, het Hebreeuws. Dat is een groot voorrecht. Feit is wel dat het moderne Hebreeuws, het Ivriet, in heel veel gevallen niet lijkt op het Bijbels Hebreeuws. Een seculiere, moderne Israëli heeft best wel problemen met het bestuderen van de Tenach in de grondtaal.
Daarom is het Oude Testament, de Tenach, voorzien van een moderne Hebreeuwse vertaling, een vertaling in het Ivriet. Aan dat project is vijf jaar gewerkt door The Bible Society. Recent is deze vertaling gereed gekomen en kort beschikbaar.
De nieuwe vertaling bestaat uit twee kolommen. In één kolom staat de originele grondtekst, het Bijbels Hebreeuws. In de andere kolom lees je het modern Hebreeuws. Daarnaast komt er een reguliere uitgave op de markt. Het is voor het eerst dat er een complete moderne Hebreeuwse vertaling is van de Tenach.
Praatmee